Rig Veda 1.14.7: Mandala 1, Sukta 14, Mantra 7
Sukta 1.14
Rishi: Medhātithi Kāṇva (traditional attribution for RV 1.14)
Devata: Agni (as Hotṛ and divine mediator; also summoning ‘those’ deities)
Chandas: Gāyatrī (3×8 syllables, typical of early invocatory sequences)
Samhita Patha (Devanagari)
तान्यजत्राँ ऋतावृधोऽग्ने पत्नीवतस्कृधि । मध्वः सुजिह्व पायय ॥
Transliteration
tān yajatrā́n ṛtā-vṛ́dho’gne patnī́vataskṛdhi | mádhvaḥ sujihva pāyaya ||
Translation
Wahai Agni, jadikanlah Kekuatan-kekuatan itu—yang patut dipuja dan penumbuh ṛta (Kebenaran-Kosmis)—datang bersama pasangan/energi pendampingnya. Wahai Api yang manis lidahnya, biarkan mereka meminum madhu, kenikmatan yang bermadu.
Word by Word
तानिthose (things/offerings)
तानि:
कर्म (यजत्रान् इति विशेष्य-विशेषणभावेन ‘तानि’ = ‘तानि (हव्यानि/स्तुतयः)’)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यजत्रान्worthy of worship
यजत्रान्:
कर्म (तानि इत्यस्य विशेषणम्) / अग्नेः प्रति ‘यजत्रान्’ (पूजनीयान्) इति कर्मपदम्
TypeAdjective
Rootयजत्र (प्रातिपदिक; √यज् ‘पूजायाम्/यज्ञे’)
ऋतावृधःincreasing (upholding) ṛta (cosmic order)
ऋतावृधः:
कर्म (यजत्रान् इत्यस्य विशेषणम्) अथवा अग्नेः सहचर-देवताः प्रति विशेषणम्
TypeAdjective
Rootऋतावृध (प्रातिपदिक; ऋत + √वृध् ‘वर्धने’)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
पत्नीवतस्accompanied by wives (consorts)
पत्नीवतस्:
कर्म (तानि/यजत्रान्/ऋतावृधः इत्येषां विशेषणम्—‘पत्नीभिः सहितान्’)
TypeAdjective
Rootपत्नीवत् (प्रातिपदिक; पत्नी + वत् ‘युक्त/सहित’)
कृधिmake (them) / do
कृधि:
क्रिया (प्रेरणा/आज्ञा)
TypeVerb
Root√कृ (करणे)
मध्वःof honey/sweetness (soma-like sweetness)
मध्वः:
सम्बन्ध (पायय इत्यस्य द्रव्य-सम्बन्धः: ‘मधोः’)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
सुजिह्वO good-tongued (Agni)
सुजिह्व:
सम्बोधन (अग्नेः विशेषण-आह्वानम्)
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootसुजिह्व (प्रातिपदिक; सु- + जिह्वा)
पाययcause (us/them) to drink; give to drink
पायय:
क्रिया (प्रेरणा: ‘पानं कारय’)
TypeVerb
Root√पा (पाने) caus. पायय-
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.