Sukta 5

Mantra 1

वैश्वानराय मीळ्हुषे सजोषाः कथा दाशेमाग्नये बृहद्भाः । अनूनेन बृहता वक्षथेनोप स्तभायदुपमिन्न रोधः ॥

Hum sab milkar Agni ko pukarte hain. Woh bada tej hai aur humein bahut deta hai. Hum soch rahe hain ki use kaise bhog lagayein. Agni ki taqat kabhi kam nahi hoti, woh badi hai. Usne rasta saaf kar diya hai, jaise koi deewar hata di ho. Ab roshni ke liye rasta khula hai.

Mantra 2

मा निन्दत य इमां मह्यं रातिं देवो ददौ मर्त्याय स्वधावान् । पाकाय गृत्सो अमृतो विचेता वैश्वानरो नृतमो यह्वो अग्निः ॥

Koi bhagwan ko bura mat kaho. Usne mujhe yeh tohfa diya hai. Woh insaan ko apni taqat deta hai. Agni humein andar se pakata hai, saaf karta hai. Woh amar hai aur raasta jaanta hai. Woh sabse bada aur tej hai.

Mantra 3

साम द्विबर्हा महि तिग्मभृष्टिः सहस्ररेता वृषभस्तुविष्मान् । पदं न गोरपगूळ्हं विविद्वानग्निर्मह्यं प्रेदु वोचन्मनीषाम् ॥

Agni ki mahima gaate hain. Woh badi taqat wala hai, tej hai, aur bijli ki tarah chamakta hai. Woh bail ki tarah balwan hai. Usne chhupa hua raaz pa liya hai, jaise koi chhupa hua paer mil gaya ho. Usne mujhe samajh di hai.

Mantra 4

प्र ताँ अग्निर्बभसत्तिग्मजम्भस्तपिष्ठेन शोचिषा यः सुराधाः । प्र ये मिनन्ति वरुणस्य धाम प्रिया मित्रस्य चेततो ध्रुवाणि ॥

Agni bada tej hai, aag se bhara hai. Woh apni sabse badi aag se dushmanon ko jala deta hai. Woh logon ko maarta hai jo galat kaam karte hain. Mitra aur Varun ke niyam ko todte hain. Woh pakde jaate hain.

Mantra 5

अभ्रातरो न योषणो व्यन्तः पतिरिपो न जनयो दुरेवाः । पापासः सन्तो अनृता असत्या इदं पदमजनता गभीरम् ॥

Yeh log bhai ke bina ladkiyon ki tarah hain, koi saath nahi. Dushman ke ghar ki auraton ki tarah hain, bura kaam karte hain. Paap karte hain, jhooth bolte hain. Sach nahi jaante. Isliye woh gehra raaz nahi paa sakte.

Mantra 6

इदं मे अग्ने कियते पावकामिनते गुरुं भारं न मन्म । बृहद्दधाथ धृषता गभीरं यह्वं पृष्ठं प्रयसा सप्तधातु ॥

Agni, main jo soch raha hoon woh bahut bada bojh hai. Meri aag isse utha nahi paati. Tu isse faila de, gehra kar de, himmat se sthir kar de. Apni poori shakti se ise saat hisson mein bana de.

Mantra 7

तमिन्न्वेव समना समानमभि क्रत्वा पुनती धीतिरश्याः । ससस्य चर्मन्नधि चारु पृश्नेरग्रे रुप आरुपितं जबारु ॥

Wohi Agni sab jagah same rehta hai. Jo soch saaf karti hai woh us tak pahunchti hai. Jaise zameen par khet hota hai, waise hi prakriti par uska roop banta hai. Woh aage rehta hai, sundar dikhta hai, andar ki baat bahar dikhata hai.

Mantra 8

प्रवाच्यं वचसः किं मे अस्य गुहा हितमुप निणिग्वदन्ति । यदुस्रियाणामप वारिव व्रन्पाति प्रियं रुपो अग्रं पदं वेः ॥

Mera yeh shabd chupa hua hai, gupt jagah mein hai. Log kehte hain woh chhupa diya gaya. Jab zakhm khulta hai jaise darwaza, tab pyara roop aage rehta hai. Woh roshni ke pehle kadam ki raksha karta hai.

Mantra 9

इदमु त्यन्महि महामनीकं यदुस्रिया सचत पूर्व्यं गौः । ऋतस्य पदे अधि दीद्यानं गुहा रघुष्यद्रघुयद्विवेद ॥

Yeh bahut badi cheez hai, badi shakti ka chehra. Puraani gai roshni ke saath chalti hai. Satya ke sthan par chamak rahi hai, gupt jagah mein hai. Jo tezi se dhundhta hai woh use pa leta hai.

Mantra 10

अध द्युतानः पित्रोः सचासामनुत गुह्यं चारु पृश्नेः । मातुष्पदे परमे अन्ति षद्गोर्वृष्णः शोचिषः प्रयतस्य जिह्वा ॥

Phir chamakne wala dono mata-pita ke paas khada tha. Usne Prishni ka gupta aur sundar kaam dekha. Maa ke sabse unche sthan mein woh baitha. Agni ki jeebh sahi disha mein chalti hai, chamakti hai.

Mantra 11

ऋतं वोचे नमसा पृच्छ्यमानस्तवाशसा जातवेदो यदीदम् । त्वमस्य क्षयसि यद्ध विश्वं दिवि यदु द्रविणं यत्पृथिव्याम् ॥

Main sach bol raha hoon, jhuk ke pooch raha hoon. Jataved, mujhe tumhara aash hai. Tum hi is sab ke maalik ho. Jo aasmaan mein hai, jo zameen mein daulat hai, sab tumhare paas hai.

Mantra 12

किं नो अस्य द्रविणं कद्ध रत्नं वि नो वोचो जातवेदश्चिकित्वान् । गुहाध्वनः परमं यन्नो अस्य रेकु पदं न निदाना अगन्म ॥

Humein batao, asli daulat kya hai? Khazana kya hai? Jataved, tum jaante ho. Hum dhundne aaye hain, jhagadne nahi. Woh uncha padh hai jo chupa hai, wahin tak pahunche hain.

Mantra 13

का मर्यादा वयुना कद्ध वाममच्छा गमेम रघवो न वाजम् । कदा नो देवीरमृतस्य पत्नीः सूरो वर्णेन ततनन्नुषासः ॥

Hadd kya hai, sahi raasta kaunsa hai? Aisa kya hai jo seedha le jaye? Kab subah hogi? Amrit ki patniyan, woh deviyan, kab chamakengi? Suraj ke saath ugaengi.

Mantra 14

अनिरेण वचसा फल्ग्वेन प्रतीत्येन कृधुनातृपासः । अधा ते अग्ने किमिहा वदन्त्यनायुधास आसता सचन्ताम् ॥

Jinke paas baat mein jaan nahi, jo samajhte nahi, woh khali ghoomte hain. Agni, unse kya kahte hain? Jo hathiyar nahi rakhte, woh beth ke apni kamzori pakde rehte hain.

Mantra 15

अस्य श्रिये समिधानस्य वृष्णो वसोरनीकं दम आ रुरोच । रुशद्वसानः सुदृशीकरूपः क्षितिर्न राया पुरुवारो अद्यौत् ॥

Jab jalaya, chamak utha. Ghar mein chamak dikh gayi. Roshan kapde pehne, saaf dikh raha hai. Jaise koi ghar ho jisme daulat ho, khula ho, waise hi chamak raha hai.