Description of the Rules for Charitable Gifts and Related Rites (Gaṅgā-māhātmya)

Verse 1

वसुरुवाच । अथावगाहनादीनां कर्मणां फलमुच्यते । सावधाना श्रृणुष्व त्वं ब्रह्मपुत्रि नृपप्रिये ॥ १ ॥

Vasu dijo: «Ahora se expondrán los frutos de los ritos que comienzan con el baño sagrado (avagāhana) y otros. Escucha con atención, oh hija de Brahmā, amada del rey».

Verse 2

यैः पुण्यवाहिनी गंगा सकृद्भक्त्यावगाहिता । तेषां कुलानां लक्षं तु भवात्तारयते शिवा ॥ २ ॥

A quienes, con devoción, se han sumergido siquiera una vez en el Gaṅgā, río santo portador de mérito, la auspiciosa Gaṅgā Devī (Śivā) les libera de la atadura mundana a cien mil generaciones de su linaje.

Verse 3

सामान्यस्थानतो देवि तत्र संध्या ह्युपासिता । पुण्यं लक्षगुणं कर्तुं समर्था द्विजपावनी ॥ ३ ॥

Oh Diosa, si allí se realiza la Sandhyā (adoración del crepúsculo) aun desde un lugar común, puede multiplicar el mérito cien mil veces y purifica a los dos veces nacidos.

Verse 4

दत्ताः पितृभ्यो यत्रापस्तनयैः श्रद्धयान्वितैः । अक्षयां तु प्रकुर्वंति तृप्तिं मोहिनि दुर्लभाम् ॥ ४ ॥

Donde, con fe, los descendientes ofrecen libaciones de agua a los Pitṛs, allí—oh Mohinī—se produce una satisfacción imperecedera, difícil de alcanzar.

Verse 5

यावंतश्च तिला मर्त्यार्गृहीताः पितृकर्मणि । तावद्वर्षसहस्राणि पितरः स्वर्गवासिनः ॥ ५ ॥

Tantas semillas de sésamo como toman los mortales en los ritos para los ancestros, por tantos miles de años los Pitṛs moran en el cielo.

Verse 6

पितृलोकेषु ये केचित्सर्वेषां पितरः स्थिताः । तर्प्यमाणाः परां तृप्तिं यांति गंगाजलैः शुभैः ॥ ६ ॥

Todos los antepasados, sean quienes sean, que moran en los mundos de los Pitṛs, al recibir libaciones alcanzan la suprema satisfacción por las aguas auspiciosas del Gaṅgā.

Verse 7

य इच्छेत्सफलं जन्म संततिं वा शुभानने । स पितॄंस्तर्पयेद्गंगामभिगम्य सुरांस्तथा ॥ ७ ॥

Oh de bello rostro, quien desee una vida fructífera o descendencia debe ir al Gaṅgā, ofrecer libaciones a los Pitṛs y, del mismo modo, hacer ofrendas a los dioses.

Verse 8

ये मता दुर्गता मर्त्यास्तर्पितास्तत्कुलोद्भवैः । कुशैस्तिलैर्गांगजलैस्ते प्रयांति हरेः पदम् ॥ ८ ॥

Aun aquellos mortales difuntos tenidos por de infausto destino—cuando son complacidos por las ofrendas de sus propios descendientes, con hierba kuśa, sésamo y agua del Gaṅgā—alcanzan la morada a los pies de Hari.

Verse 9

स्वर्गसस्थाश्च ये केचित्पितरः पुण्यशीलिनः । ते तर्पिता गांगजलैर्मोक्षे यांति विधेर्वचः ॥ ९ ॥

Y cualesquiera Pitṛs justos que moren en el cielo—cuando son gratificados con libaciones de agua del Gaṅgā—alcanzan la liberación (mokṣa), conforme al mandato de la norma sagrada.

Verse 10

मासं तर्पणमात्रेण पिंडसंपातनेन च । गंगायां पितरः सर्वे सुप्रीताः सूर्यवर्चसः ॥ १० ॥

Con solo realizar el tarpaṇa, aunque sea sencillo, durante un mes, y además ofrecer piṇḍas en el Gaṅgā—todos los Pitṛs quedan plenamente complacidos, radiantes con el esplendor del sol.

Verse 11

अप्सरो गणणसंयुक्तान्हेमरत्नविभूषितान् । मुक्ताजालपरिच्छन्नान्वेणुवीणानिनादितान् ॥ ११ ॥

Vio compañías de Apsaras, engalanadas con oro y gemas, cubiertas por redes de perlas, y vibrantes con el sonido de flautas y vīṇās.

Verse 12

भेरीशंखमृदंगादिनिर्घोषान्स्रग्विभूषितान् । गन्धर्वदेहरुचिरान्दिव्यभोगसमन्वितान् ॥ १२ ॥

Engalanados con guirnaldas, resonando con el estruendo de bhērīs, caracolas (śaṅkha) y mṛdaṅgas; de cuerpos radiantes como los Gandharvas, y colmados de deleites celestiales.

Verse 13

आरुह्य तु विमानाग्र्यान्ब्रह्यलोकं प्रयांति हि । गंगायां तु नरः स्नात्वा यो नित्यं लिंगमर्चयेत् ॥ १३ ॥

En verdad, ascienden a los más excelsos carros celestiales y llegan al mundo de Brahmā. Quien se baña en el Gaṅgā y luego venera cada día el liṅga de Śiva alcanza ese fruto.

Verse 14

एकेन जन्मना मोक्षं परमान्पोति स ध्रुवम् । अग्निहोत्राणि वेदाश्च यज्ञाश्च बहुदक्षिणाः ॥ १४ ॥

Él alcanza con certeza la liberación suprema en una sola vida. Incluso los ritos de Agnihotra, los Vedas y los sacrificios con abundante dakṣiṇā quedan comprendidos (o superados) por tal logro.

Verse 15

गंगायां लिंगपूजायाः कोट्यंशेनापि नो समाः । पितॄनुदिश्य वा देवान्गंगांभिभिः प्रसिंचयेत् ॥ १५ ॥

En el Gaṅgā, la adoración del liṅga no es igualada ni siquiera por una millonésima parte de otros actos. O bien, con la intención de los Pitṛs o de los Devas, debe rociárseles (ofrecerles) con las aguas del Gaṅgā.

Verse 16

तृप्ताः स्युस्तस्य पितरो नरकस्थाश्च तत्क्षणात् । मृत्कुंभात्ताम्रकुंभैस्तु स्नानं दशगुणं स्मृतम् ॥ १६ ॥

Sus Pitṛs quedan satisfechos en ese mismo instante, aun si se hallan en el infierno. Además, se recuerda que bañarse con vasijas de cobre otorga un mérito diez veces mayor que (usar) una vasija de barro.

Verse 17

रौप्यैः शतगुणं पुण्यं हेमैः कोटिगुणं स्मृतम् । एवमर्घे च नैवेद्ये बलिपूजादिषु क्रमात् ॥ १७ ॥

Se dice que el mérito se vuelve cien veces mayor cuando se ofrece con plata, y se recuerda que con oro se vuelve de un koṭi de veces. Del mismo modo, en la ofrenda de arghya, en el naivedya, y en el bali, la adoración y ritos afines, este incremento se aplica gradualmente, según el orden debido.

Verse 18

पात्रां तरविशेषेण फलं चैवोत्तरोत्तरम् । विभवे सति यो मोहान्न कुर्याद्विधिविस्तरम् ॥ १८ ॥

Aunque el receptor no sea un pātra especialmente cualificado, el fruto del dar crece paso a paso según la excelencia de la ofrenda. Pero quien, teniendo medios, por ilusión no cumple el rito en toda su forma y norma, no alcanza el resultado superior.

Verse 19

न स तत्कर्मफलभाग्देवद्रोही प्रकीर्त्यते । देवानां दर्शनं पुण्यं दर्शनात्स्पर्शनं वरम् ॥ १९ ॥

Quien es hostil a los devas no es tenido por partícipe del fruto de ese rito. Ver a los devas es meritorio; y mejor aún que verlos es tocar su presencia sagrada.

Verse 20

स्पर्शनादर्चनं श्रेष्ठं घृतस्नानमतः परम् । प्राहुर्गंगाजलैः स्नानं घृतस्नानसमं बुधाः ॥ २० ॥

La adoración (arcana) es superior al mero tocar; y más alto aún es el baño con ghee. Los sabios declaran que bañarse en las aguas del Gaṅgā es igual en mérito a un baño de ghee.

Verse 21

अर्घ्यं द्रव्यविशेषेण गंगातोयेन यः सकृत् । मागधप्रस्थमात्रेण ताम्रपात्रस्थितेन च ॥ २१ ॥

Quien, aunque sea una sola vez, ofrezca arghya con los materiales prescritos—con agua del Gaṅgā, medida de un prastha de Magadha y contenida en un vaso de cobre—obtiene el mérito declarado.

Verse 22

देवताभ्यः प्रदद्यात्तु स्वकीयपितृभिः सह । पुत्रपौत्रैश्च संयुक्तः स च वै स्वर्गमाप्नुयात् । आपः क्षीरं कुशाग्राणि घृतं दधि तथा मधु ॥ २२ ॥

Debe ofrecerse a los devas, junto con ofrendas a los propios pitṛs (antepasados). Quien lo hace unido a hijos y nietos, en verdad alcanza el cielo. Las ofrendas incluyen agua, leche, puntas de hierba kuśa, ghee, cuajada y también miel.

Verse 23

रक्तानि करवीराणि तथा वै रक्तचन्दनम् । अष्टाङ्गैरेष युक्तोऽर्घो भानवे परिकीर्तितः ॥ २३ ॥

Deben incluirse las flores rojas de karavīra y el sándalo rojo; así provisto de ocho componentes, este arghya se declara como la ofrenda apropiada para Bhānu (el Sol).

Verse 24

विष्णोः शिवस्य सूर्य्यस्य दुर्गाया ब्रह्मणस्तथा । गंगातीरे प्रतिष्ठां तु यः करोति नरोत्तमः ॥ २४ ॥

Aquel mejor de los hombres que realiza la consagración (pratiṣṭhā) en la ribera del Gaṅgā para Viṣṇu, Śiva, Sūrya, Durgā y también Brahmā, alcanza un mérito religioso inmenso.

Verse 25

तथैवायतनान्येषां कारयत्यपि शक्तितः । अन्यतीर्थेषु करणात्कोटिगुणं भवेत् ॥ २५ ॥

Del mismo modo, si uno hace construir otros santuarios (āyatanas) según su capacidad, entonces, al hacerlo en otro tīrtha, el mérito se vuelve cien millones de veces mayor.

Verse 26

गंगातीरसमुद्भूतमृदा लिगानि शक्तितः । सलक्षणानि कृत्वा तु प्रतिष्ठाप्य दिने दिने ॥ २६ ॥

Con arcilla surgida de la ribera del Gaṅgā, según la propia capacidad, deben modelarse liṅgas de Śiva con sus signos apropiados y, tras ello, consagrarlos e instalarlos día tras día.

Verse 27

मंत्रेश्च पत्रपुष्पाद्यैः पूजयित्वा च शक्तितः । गंगायां निक्षिपेन्नित्यं तस्य पुण्यमनंतकम् ॥ २७ ॥

Tras adorar con mantras y con hojas, flores y demás, según la propia capacidad, debe depositarse cada día en el Gaṅgā; el mérito que de ello nace es infinito.

Verse 28

सर्वानंदप्रदायिन्यां गंगायां यो नरोत्तमः । अष्टाक्षरं जपेद्भक्त्य मुक्तिस्तस्य करे स्थिता ॥ २८ ॥

Aquel varón excelso que, en el Gaṅgā—dadora de toda dicha—recita con bhakti el mantra de ocho sílabas, halla la liberación como si reposara en la palma de su mano.

Verse 29

नमो नारायणायेति प्रणवाद्यं नियम्य च । षण्मासं जपतः सर्वा ह्युपतिष्ठंति सिद्धयः ॥ २९ ॥

Habiendo regulado el mantra que comienza con el Praṇava—«Om, namo Nārāyaṇāya»—para quien lo recita en japa durante seis meses, todas las siddhis vienen en verdad y quedan listas a su servicio.

Verse 30

नमः शिवायेति मंत्रं सतारं विधिना तु यः । चतुर्विशतिलक्षं वै जपेत्साक्षात्सशंकरः ॥ ३० ॥

Quien, conforme al rito debido, repite el mantra «Oṃ namaḥ śivāya» junto con el Praṇava, y completa en verdad veinticuatro lakhs de japa, se vuelve el propio Śaṅkara en forma manifiesta.

Verse 31

पंचाक्षरी सिद्धविद्या शिव एव न संशयः । अपवित्रः पवित्रो वा जपन्निष्पातको भवेत् ॥ ३१ ॥

El mantra de cinco sílabas es una vidyā consumada: en verdad es Śiva mismo, sin duda. Sea uno impuro o puro, al recitarlo se vuelve libre de pecado.

Verse 32

पूजितायां तु गंगायां पूजिताः सर्व देवताः । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पूजयेदमरापगाम् ॥ ३२ ॥

Cuando se adora a la Diosa Gaṅgā, quedan adoradas todas las deidades. Por ello, con todo empeño, debe uno venerar el río divino, la Gaṅgā celestial, Amarāpagā.

Verse 33

चतुर्भुजां त्रिनेत्रां च सर्वावयवशोभिताम् । रत्नकुंभसितांभोजवराभयकरं शुभाम् ॥ ३३ ॥

Auspiciosa y resplandeciente en todos sus miembros, ella es de cuatro brazos y tres ojos; sostiene una vasija enjoyada y un loto blanco, y muestra los gestos de otorgar dones y de la intrepidez.

Verse 34

श्वेतवस्त्रपरीधानां मुक्तामणिविभूषिताम् । सुप्रसन्नां सुवदनां करुणार्द्रहृदंबुजाम् ॥ ३४ ॥

Vestida con ropajes blancos y adornada con perlas y gemas, ella es sumamente serena y de bello semblante; su corazón, como un loto, se ablanda con compasión.

Verse 35

सुधाप्लावितभूपृष्ठां त्रैलोक्यनमितां सदा । ध्यात्वा जलमयीं गंगां पूजयन्पुण्यभाग्भवेत् ॥ ३५ ॥

Quien medita en la diosa-río Gaṅgā—cuyas aguas bañan la tierra como néctar y a quien veneran siempre los tres mundos—y la adora en su forma de agua, llega a ser partícipe de gran mérito.

Verse 36

मासार्द्धमपि यस्त्वेवं नैरंतर्येण पूजयेत् । स एव देवसदृशो बहुकाले फलाधिकः ॥ ३६ ॥

Aunque alguien adore así de manera ininterrumpida tan solo durante medio mes, esa persona llega a ser comparable a los dioses y, con el paso del tiempo, alcanza un fruto aún mayor.

Verse 37

वैशाखशुक्लसप्तम्यां जह्नुना जाह्नवी पुरा । क्रोधात्पीता पुनस्त्यक्ता कर्णरंघ्रात्तु दक्षिणात् ॥ ३७ ॥

Antaño, en la saptamī del quincenario claro de Vaiśākha, Jahnavī (Gaṅgā), por ira, fue bebida por el sabio Jahnu; y luego fue soltada de nuevo, brotando por la abertura de su oído derecho.

Verse 38

तां तत्र पूजयेद्देवीं गंगां गगनमेखलाम् । अक्षयायां तु वैशाखे कार्तिकेऽपि शुभानने ॥ ३८ ॥

Allí debe adorarse a la Diosa Gaṅgā—Gaṅgā, ceñidor del firmamento—especialmente en Akṣayā (Akṣaya-tṛtīyā) del mes de Vaiśākha, y también en Kārttika, oh de bello rostro.

Verse 39

रात्रौ जागरणं कृत्वा यवान्नैश्च तिलैस्तथा । विष्णुं गंगां च शंभुं च पूजयेद्भक्ति भावतः ॥ ३९ ॥

Tras velar durante la noche, y ofreciendo alimento de cebada y también sésamo, debe adorarse a Viṣṇu, a Gaṅgā y a Śambhu con un corazón colmado de devoción.

Verse 40

तथा सुगंधैः कुसुमैः कुंकुमागरुमंदनैः । तुलसीबिल्वपत्राद्यैर्मातुलुंगफलादिभिः ॥ ४० ॥

Asimismo, (adórese) con flores fragantes, con kuṅkuma (azafrán), con agaru y pasta de sándalo, con hojas de tulasī y de bilva y otras semejantes, y con frutos de mātuluṅga (cidra) y demás ofrendas.

Verse 41

धूपैर्दीपैश्च नैवेद्यैर्यथा विभवविस्तरैः । कल्पकोटिसहस्राणि कल्पकोटिशतानि च ॥ ४१ ॥

Con incienso, lámparas y naivedya (ofrendas de alimento), según la capacidad y los recursos de cada cual, (el mérito) perdura por miles de crores de kalpas, e incluso por cientos de crores de kalpas.

Verse 42

दिव्यं विमानमास्थाय विष्णुलोके महीयते । ततो महीतलं प्राप्य राजा भवति धार्मिकः ॥ ४२ ॥

Subiendo a un vimāna divino, es honrado en el mundo de Viṣṇu; y luego, al volver a la tierra, llega a ser un rey justo, firme en el Dharma.

Verse 43

भुक्त्वा विविधसौख्यानि रूपशीलगुणान्वितः । देहांते ज्ञानवान्भूत्वा शिवसायुज्यमाप्नुयात् ॥ ४३ ॥

Habiendo gozado de múltiples dichas, dotado de belleza, buena conducta y virtudes, al fin del cuerpo (en la muerte) se vuelve poseedor del conocimiento verdadero y alcanza la unión con Śiva (Śiva-sāyujya).

Verse 44

यज्ञो दानं तपो जप्यं श्राद्धं च सुरपूजनम् । गंगायां तु कृतं सर्वं कोटिकोटिगुणं भवेत् ॥ ४४ ॥

Sacrificio, caridad, austeridad, recitación de mantras, ritos śrāddha para los antepasados y adoración de los dioses: todo cuanto se realice en el Gaṅgā se multiplica en mérito por crores y más crores.

Verse 45

यस्त्वक्षयतृतीयायां गंगातीरे ददाति वै । घृतधेनुं विधानेन तस्य पुण्यफलं श्रृणु ॥ ४५ ॥

Pero quien, en Akṣaya Tṛtīyā, ofrezca debidamente en la ribera del Gaṅgā una “vaca de ghee” (ghṛta-dhenu, don ritual que representa una vaca con mantequilla clarificada), escuche ahora el fruto meritorio de ese acto.

Verse 46

कल्पकोटिसहस्राणि कल्पकोटिशतानि च । सहस्रादित्यसंकाशः सर्वकामसमन्वितः ॥ ४६ ॥

Por miles de crores de kalpas, y también por cientos de crores de kalpas, (él/ello) resplandece con el fulgor de mil soles y está colmado del cumplimiento de todos los deseos.

Verse 47

हेमरत्न मये चित्रे विमाने हंसभूषिते । स्वकीयपितृभिः सार्द्धं ब्रह्मलोके महीयते ॥ ४७ ॥

En Brahmaloka es honrado junto con sus propios antepasados, montado en un maravilloso vimāna hecho de oro y gemas, adornado con cisnes.

Verse 48

ततस्तु जायते विप्रो गंगातीरे धनान्वितः । अंते तु ब्रह्मविद्भूत्वा मोक्षमाप्नोत्यसंशयः ॥ ४८ ॥

Después, nace como brāhmaṇa a la orilla del Gaṅgā, colmado de riquezas; y al final, al volverse conocedor de Brahman, alcanza sin duda la liberación (mokṣa).

Verse 49

तथैव गोप्रदानं च विधिना कुरुते तु यः । गोलोमसंख्यवर्षाणि स्वर्गलोके महीयते ॥ ४९ ॥

Asimismo, quien realiza el don de una vaca (go-dāna) conforme al rito prescrito, es honrado en el mundo celestial por tantos años como pelos hay en el cuerpo de la vaca.

Verse 50

जायते च कुले पश्चाद्धनधान्यसमाकुले । रत्नकांचनभूपूर्णे शीलविद्यायशोन्विते ॥ ५० ॥

Después, nace en una familia colmada de riqueza y granos, repleta de joyas y oro, y adornada con buena conducta, saber y renombre.

Verse 51

स भुक्त्वा विपुलान्भोगान्पुत्रपौत्रसमन्वितः । मोक्षभागी भवेन्नृनं नात्रकार्या विचारणा ॥ ५१ ॥

Habiendo gozado de abundantes placeres mundanos y estando bendecido con hijos y nietos, el hombre se vuelve digno de la liberación; sobre esto no hace falta más deliberación.

Verse 52

कपिला यदि दत्ता स्याद्विधिना वेदपारगे । नरकस्थान्पितॄन्सर्वान्स्वर्गं नयति वै तदा ॥ ५२ ॥

Si se ofrece en don una vaca kapilā (de color leonado) según el rito prescrito a un brāhmaṇa versado en los Vedas, entonces en verdad conduce al cielo a todos los antepasados que se hallan en estados infernales.

Verse 53

भूमिं निवर्तनमितां गंगातीरे ददाति यः । भूमिरेणुप्रमाणाब्दं ब्रह्मविष्णुशिवातिगः ॥ ५३ ॥

Quien done, en la ribera del Gaṅgā, una parcela de tierra medida en un nivartana, supera incluso a Brahmā, Viṣṇu y Śiva por tantos años como partículas de polvo haya en esa tierra.

Verse 54

जायते च पुनर्भूमौ सप्तद्वीपपतिर्भवेत् । भेरीशंखादिनिर्घोषैर्गीतवादित्रनिःस्वनैः ॥ ५४ ॥

Vuelve a nacer en la tierra y llega a ser soberano de los siete continentes, entre el estruendo de timbales y caracolas, y la resonancia de cantos e instrumentos musicales.

Verse 55

स्तुतिभिर्मागघानां च सुप्तोऽसौ प्रतिबुध्यते । सर्वसौख्यान्यवाप्येह सर्वधर्मपरायणः ॥ ५५ ॥

Despertado de su sueño por los himnos de los bardos de Māgadha, se incorpora; entregado a toda forma de dharma, alcanza aquí mismo, en este mundo, toda dicha.

Verse 56

नरकस्थान्पितॄन्सर्वान्प्रापयित्वा दिवं तथा । स्वर्गस्थितान्मोक्षयित्वा स्वयं ज्ञानी च मोहिनि ॥ ५६ ॥

Habiendo conducido al cielo a todos los antepasados que estaban en los infiernos, y asimismo liberado hacia la liberación final incluso a los que moraban en el cielo, uno mismo se vuelve un conocedor (jñānī), oh Mohinī.

Verse 57

अंते ज्ञानासिना छित्वा अविद्यां पंचपर्विकाम् । परं वैराग्यमापन्नः परं ब्रह्माधिगच्छति ॥ ५७ ॥

Al final, habiendo cercenado con la espada del conocimiento la ignorancia de cinco articulaciones, y alcanzado el desapego supremo (vairāgya), llega al Brahman Supremo.

Verse 58

सप्तहस्तेन दंडेन त्रिंशद्दंडा निवर्तनम् । त्रिभागहीनं गोचर्म मानमाह विधिः स्वयम् ॥ ५८ ॥

Con una vara de medir de siete codos, treinta varas constituyen un nivartana; y el go-carma (medida de superficie, “piel de vaca”) es declarado por el propio Vidhi (Brahmā) como esa medida reducida en un tercio.

Verse 59

ग्रामं गंगातटे यो वै ब्राह्मणेभ्यः प्रयच्छति । ब्रह्मविष्णुशिवप्रीत्ये दुर्गाया भास्करस्य च ॥ ५९ ॥

Quien dona una aldea en la ribera del Gaṅgā a los brāhmaṇas—haciéndolo para complacer a Brahmā, Viṣṇu y Śiva, y también a Durgā y al Sol (Bhāskara)—obtiene gran mérito religioso.

Verse 60

सर्वदानेषु यत्पुण्यं सर्वयज्ञेषु यत्फलम् । तपोव्रतेषु पुण्येषु यत्फलं परिकीर्तितम् ॥ ६० ॥

Todo mérito que nace de todas las dádivas, todo fruto que se obtiene de todos los sacrificios, y todo resultado proclamado de las austeridades y votos sagrados—todo ello (se alcanza por este acto).

Verse 61

सहस्रगुणितं तत्तु विज्ञेयं ग्रामदायिनः । सूर्यकोटिप्रतीकाशे विमाने वैष्णवे पुरे ॥ ६१ ॥

Pero sabed que ese mérito, para el donante de una aldea, debe entenderse multiplicado por mil; y tal donante alcanza una ciudad vaiṣṇava, en un vimāna resplandeciente como diez millones de soles.

Verse 62

क्रीडते शांकरे वापि स्तुतो देवादिभिर्मुदा । भूमिरेण्वब्दसंख्याकं कालं स्थित्वा च तत्र सः ॥ ६२ ॥

Allí también se recrea en el reino de Śaṅkara, alabado con gozo por los dioses y otros seres celestiales; y, tras permanecer allí un tiempo medido en años tantos como las partículas de polvo de la tierra, continúa en ese mismo lugar.

Verse 63

अणिमादिगुणैर्युक्ते योगिनां जायते कुले । अक्षयायां तु यो देवि स्वर्णं षोडशमासिकम् ॥ ६३ ॥

Oh Diosa, quien en Akṣayā (Akṣaya-tṛtīyā) dona oro del peso de dieciséis māṣas nace en una estirpe de yoguis dotados de siddhis que comienzan con aṇimā.

Verse 64

ददाति द्विजमुख्याय सोऽपि लोकेषु पूज्यते । अन्नदानाद्विष्णुलोकं शैवं वै तिलदानतः ॥ ६४ ॥

Quien da en caridad a un eminente brāhmaṇa es honrado en los mundos. Con el don de alimento se alcanza el mundo de Viṣṇu; y, en verdad, con el don de sésamo se alcanza el mundo de Śiva.

Verse 65

ब्राह्मं रत्नप्रदानेन गोहिरण्येन वासवम् । गांधर्वं स्वर्णवासोभिः कीर्तिं कन्याप्रदानतः ॥ ६५ ॥

Con el don de joyas se alcanza el mundo de Brahmā; con el don de vacas y oro, el mundo de Vāsava (Indra). Con el don de oro y vestiduras se llega al mundo de los gandharvas; y al entregar a una doncella en matrimonio se obtiene fama perdurable.

Verse 66

विद्यया मुक्तिदं ज्ञानं प्राप्य यायान्निरंजनम् । गंगातीरे नरो यस्तु नानावृक्षैः समन्वितम् ॥ ६६ ॥

Por el estudio sagrado, habiendo alcanzado el conocimiento que otorga liberación, el hombre debe encaminarse hacia el Supremo, el Inmaculado. Tal es quien mora en la ribera del Gaṅgā, en un lugar adornado con árboles de muchas clases.

Verse 67

आरामं कारयेद्भक्त्या गृहं चोपवनान्वितम् । कदलीनारिकेरैश्च कपित्थाशोकचंपकैः ॥ ६७ ॥

Con devoción (bhakti), debe mandarse hacer un ārāma, un bosque-jardín de recreo, y también una casa con huerto: plantada con plátanos y cocoteros, y con kapiṭṭha, aśoka y campaka.

Verse 68

पनसैर्बिल्ववृक्षैश्च कदंबाश्वत्थपाटलैः । आम्रैस्तालैर्नागरंगैर्वृक्षैरन्यैश्च संयुतम् ॥ ६८ ॥

Aquel lugar está engalanado con árboles de yaca y de bilva, con kadamba, aśvattha y pāṭala; con mangos, palmas y nāgaraṅga (cidra/naranja), y con muchas otras clases de árboles también.

Verse 69

जातीविजयसंयुक्तं तथा पाटलराजितम् । निचितं कारयित्वैवमावासं पुष्पशोभितम् ॥ ६९ ॥

Así mandó construir una morada—bien dispuesta y profusamente engalanada—adornada con flores de jāti (jazmín) y vijayā, y embellecida con flores de pāṭala, haciendo resplandecer la residencia con la gracia de las flores.

Verse 70

शिवाय विष्णवे वापि दुर्गायै भास्कराय च । प्रयच्छति तथा भक्त्या सर्वार्थं परिकल्प्य च ॥ ७० ॥

Con devoción, debe ofrecerse debidamente (dones u oblaciones) a Śiva o a Viṣṇu, a Durgā y también al Sol; y, habiendo dispuesto correctamente todo lo necesario, hágase la ofrenda conforme al rito.

Verse 71

तस्य पुण्यफलं वक्ष्ये संक्षेपान्नतु विस्तरात् । यावंति तेषां वृक्षाणां पुष्पमूलफलानि च ॥ ७१ ॥

Ahora diré el fruto meritorio de ese acto, en breve y no con amplitud: tantos (méritos) como flores, raíces y frutos pertenecen a aquellos árboles.

Verse 72

बीजानि च विचित्राणि तेषां मूलानि वै तथा । तावत्कल्पसहस्राणि तेषां लोकेषु संस्थितिः ॥ ७२ ॥

Sus semillas son variadas, y así también sus raíces; y por tantos miles de kalpas permanece establecida su existencia en los mundos.

Verse 73

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीवसुसंवादे गङ्गामाहात्म्ये दानादिविधिवर्णनं नामैकचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः ॥ ४१ ॥

Así concluye el capítulo cuadragésimo primero, titulado «Descripción de las normas para los dones caritativos (dāna) y los ritos afines», en la Gaṅgā-māhātmya, dentro del diálogo entre Mohinī y Vasu, en la sección Uttara del Śrī Bṛhan-Nāradīya Purāṇa.