
Sukta 10.63
Likely a later mandala 10 family hymn; specific rishi attribution varies by Anukramaṇī for RV 10.63
Viśve Devāḥ (All-Gods) with ancestral-sacrificial framing (Vivasvat, Yayāti, Nahusha)
Triṣṭubh (probable)
RV 10.63 হৈছে ‘বিশ্বে দেবাঃ’লৈ এক পৰৱৰ্তী, বিস্তৃত আহ্বান, য’ত বৰ্তমান উপাসনাক আদিম আৰু ৰাজ-যজ্ঞীয় আদৰ্শ পুৰুষসকল—বিৱস্বত, মনু, যযাতি আৰু নহুষ—ৰ বংশধাৰাৰ সৈতে সংলগ্ন কৰা হৈছে। এই স্তোত্ৰত ইন্দ্ৰ, অগ্নি, মিত্ৰ-বৰুণ, ভাগ, দ্যাৱাপৃথিৱী, মৰুত আৰু আদিত্যসকলকে ধৰি বহু দেৱতাক একত্ৰ কৰি, সংঘাতত সুৰক্ষা, লাভ-অর্জনত সফলতা, আৰু যজমানক ঋত-ৰ সৈতে সঙ্গতি ৰাখি সঠিক, প্ৰেৰিত স্তৱ-প্ৰশংসা লাভৰ প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে।
Mantra 1
परावतो ये दिधिषन्त आप्यं मनुप्रीतासो जनिमा विवस्वतः । ययातेर्ये नहुष्यस्य बर्हिषि देवा आसते ते अधि ब्रुवन्तु नः ॥
দূৰৰ পৰা যিসকল দেৱে সত্তাৰ অন্তৰঙ্গ আপ্য (জল-তত্ত্ব) স্থাপন কৰে, মনুত প্ৰীত—বিৱস্বতৰ সন্তানত আনন্দিত; যয়াতি-নহুষ্যৰ যজ্ঞত বৰ্হিষত যিসকল আসীন—সেই দেৱসকলে ওপৰৰ পৰা আমাৰ প্ৰতি বাক্য কওক, বোধক পথ দেখাওক।
Mantra 2
विश्वा हि वो नमस्यानि वन्द्या नामानि देवा उत यज्ञियानि वः । ये स्थ जाता अदितेरद्भ्यस्परि ये पृथिव्यास्ते म इह श्रुता हवम् ॥
হে দেৱসকল, তোমালোকৰ সকলো কৰ্ম নমস্য, সকলো নাম বন্দনীয়, আৰু তোমালোকৰ শক্তিসমূহ যজ্ঞযোগ্য। যিসকল অদিতিৰ পৰা জন্মা, জলৰ পৰা উদ্ভূত, আৰু যিসকল পৃথিৱীৰ অধিষ্ঠাতা—ইয়াত মোৰ আহ্বান শুনা।
Mantra 3
येभ्यो माता मधुमत्पिन्वते पयः पीयूषं द्यौरदितिरद्रिबर्हाः । उक्थशुष्मान्वृषभरान्त्स्वप्नसस्ताँ आदित्याँ अनु मदा स्वस्तये ॥
যিসকল আদিত্যৰ বাবে জননী (মাতা) মধুময় দুধ—অমৃতৰ পীয়ূষ—ঢালি দিয়ে, আৰু দ্যৌঃ (স্বৰ্গ) আৰু অদিতি বাধাৰ শিলাখণ্ডক দমন কৰি ৰাখে; উক্থৰ শুষ্মে বলবান, বৃষভ-শক্তি বহনকাৰী, স্বপ্নস (দীপ্ত দৰ্শনৰ অধিপতি) সেই আদিত্যসকলৰ অনুসৰণত আমি আনন্দে মদিত হওঁ—আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 4
नृचक्षसो अनिमिषन्तो अर्हणा बृहद्देवासो अमृतत्वमानशुः । ज्योतीरथा अहिमाया अनागसो दिवो वर्ष्माणं वसते स्वस्तये ॥
আত্মদৰ্শনে দৰ্শনশীল (নৃচক্ষস), অনিমিষ (নিমিষ নকৰা), পূজাৰ যোগ্য সেই বৃহৎ দেৱসকলে বিস্তৃতত (বৃহৎত) অমৃতত্ব লাভ কৰিলে। জ্যোতিৰথে আৰূঢ়, অহিমায়া (সৰ্প-মায়া)ৰ পৰা মুক্ত, অনাগস (নিদোষ) তেওঁলোকে দ্যৌঃৰ উচ্চ বিস্তাৰ পিন্ধি লয়—আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 5
सम्राजो ये सुवृधो यज्ञमाययुरपरिह्वृता दधिरे दिवि क्षयम् । ताँ आ विवास नमसा सुवृक्तिभिर्महो आदित्याँ अदितिं स्वस्तये ॥
যিসকল সম্ৰাট-শক্তি, সু-বৃদ্ধ (ভালদৰে বৃদ্ধি পোৱা), যজ্ঞলৈ আহিল আৰু অপৰিহ্বৃত (অবাধ) হৈ দিৱিত নিজৰ বাস স্থাপন কৰিলে—সেই মহান আদিত্যসকলক আৰু অদিতিক মই নমস্কাৰে, সু-বক্তি (সু-গঠিত বাক্য)ৰে সেৱা কৰোঁ—আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 6
को वः स्तोमं राधति यं जुजोषथ विश्वे देवासो मनुषो यति ष्ठन । को वोऽध्वरं तुविजाता अरं करद्यो नः पर्षदत्यंहः स्वस्तये ॥
কোনে তোমালোকৰ বাবে সেই স্তোত্ৰ সম্পন্ন কৰিব, যি তোমালোক গ্ৰহণ কৰাঁ—হে বিশ্বদেৱসকল—যেতিয়া তোমালোক মানৱ-সাধকৰ মাজত অৱস্থান কৰাঁ? কোনে তোমালোকৰ অধ্বৰ (যজ্ঞ) যথাৰ্থভাৱে চলাই দিব, হে বহুজাত শক্তিসকল—যি আমাক অংহস্ (দুৰ্দশা/পাপ) পাৰ কৰাই স্বস্তিৰ বাবে ৰক্ষা কৰিব?
Mantra 7
येभ्यो होत्रां प्रथमामायेजे मनुः समिद्धाग्निर्मनसा सप्त होतृभिः । त आदित्या अभयं शर्म यच्छत सुगा नः कर्त सुपथा स्वस्तये ॥
যিসকলৰ বাবে মনুৱে প্ৰথমে হোত্ৰা (হোতাৰ-পদ/যজ্ঞকাৰ্য) নিবেদন কৰিছিল—মনৰে অগ্নিক প্ৰজ্বলিত কৰি, সাতজন হোতৃসকলৰ সৈতে—সেই আদিত্যসকল, আমাক অভয় শান্তি-আশ্ৰয় দিয়া; আমাৰ বাবে সুগতি আৰু সুপথ সৃষ্টি কৰা, স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 8
य ईशिरे भुवनस्य प्रचेतसो विश्वस्य स्थातुर्जगतश्च मन्तवः । ते नः कृतादकृतादेनसस्पर्यद्या देवासः पिपृता स्वस्तये ॥
যিসকল প্ৰচেতস্ (জাগ্ৰত চেতনা)ৰে ভুবনৰ অধিপতি, আৰু বিশ্বৰ স্থাৱৰ-জঙ্গম সকলোৰে মন্তৱঃ (বিবেচক/চিন্তক)—হে দেবাসকল, আজি আমাক কৃত আৰু অকৃত পাপ (এনস্)ৰ পৰা চাৰিওফালে ৰক্ষা কৰা, স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 9
भरेष्विन्द्रं सुहवं हवामहेंऽहोमुचं सुकृतं दैव्यं जनम् । अग्निं मित्रं वरुणं सातये भगं द्यावापृथिवी मरुतः स्वस्तये ॥
যুদ্ধসমূহত আমি সহজে আহ্বানযোগ্য ইন্দ্ৰক আহ্বান কৰোঁ—দুঃখ-মোচক, সুকৃতকাৰী, দেৱীয় জনসমূহকো। জয়লাভৰ বাবে আমি অগ্নি, মিত্ৰ, বৰুণক; ভাগক; দ্যাৱা-পৃথিৱীক; আৰু মৰুতসকলক—আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে—আহ্বান কৰোঁ।
Mantra 10
सुत्रामाणं पृथिवीं द्यामनेहसं सुशर्माणमदितिं सुप्रणीतिम् । दैवीं नावं स्वरित्रामनागसमस्रवन्तीमा रुहेमा स्वस्तये ॥
সু-ৰক্ষক পৃথিৱী, অহিংস দ্যৌ; সু-আশ্ৰয় আৰু সু-পথ-নেত্ৰী অদিতি—সু-বৈঠা-যুক্ত, নিৰ্দোষ আৰু অচুই-নাযোৱা সেই দেৱীয় নাওত আমি উঠোঁ, আৰোহণ কৰোঁ—আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 11
विश्वे यजत्रा अधि वोचतोतये त्रायध्वं नो दुरेवाया अभिह्रुतः । सत्यया वो देवहूत्या हुवेम शृण्वतो देवा अवसे स्वस्तये ॥
হে সকলো যজ্য, আৰাধ্য দেৱতা, আমাৰ সহায়ৰ বাবে উচ্চাৰণ কৰক; কু-পথগমন আৰু আঘাতপ্ৰাপ্ত হোৱাৰ পৰা আমাক ৰক্ষা কৰক। সত্য দেৱ-আহ্বানেৰে আমি আপোনালোকক আহ্বান কৰোঁ—শুনক, হে দেৱতা, সহায়ৰ বাবে, আমাৰ স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 12
अपामीवामप विश्वामनाहुतिमपारातिं दुर्विदत्रामघायतः । आरे देवा द्वेषो अस्मद्युयोतनोरु णः शर्म यच्छता स्वस्तये ॥
ৰোগ দূৰ কৰা; আহ্বান নকৰা সকলো অনিষ্ট দূৰ কৰা; দুষ্ট-ইচ্ছুকৰ পৰা অহা, দূৰ কৰাত কঠিন দুৰ্ভাগ্যো দূৰ কৰা। হে দেৱসকল, আমাৰ পৰা ঘৃণা দূৰলৈ নিক্ষেপ কৰা; আমাৰ কল্যাণৰ বাবে বিস্তৃত শান্তি আৰু আশ্ৰয় দিয়া।
Mantra 13
अरिष्टः स मर्तो विश्व एधते प्र प्रजाभिर्जायते धर्मणस्परि । यमादित्यासो नयथा सुनीतिभिरति विश्वानि दुरिता स्वस्तये ॥
অক্ষত সেই মর্ত্য সৰ্বতোভাবে বৃদ্ধি পায়; প্ৰজাসমূহ আৰু অন্তৰ-গঠনসমূহৰ শক্তিৰে আগবাঢ়ি জন্মে, ধৰ্মেৰে পৰিবেষ্টিত। হে আদিত্যসকল, তোমালোকৰ সু-নীতিৰে তাক সকলো কুটিলতা আৰু দুঃখ-দুৰিতাৰ ওপাৰে লৈ যোৱা—স্বস্তিৰ অৱস্থালৈ।
Mantra 14
यं देवासोऽवथ वाजसातौ यं शूरसाता मरुतो हिते धने । प्रातर्यावाणं रथमिन्द्र सानसिमरिष्यन्तमा रुहेमा स्वस्तये ॥
যাক দেৱসকলে পোষণ কৰে পূৰ্ণতাৰ জয়-সংগ্ৰামত, যাক মৰুতসকলে সহায় কৰে হিত ধন লাভৰ বাবে বীৰ্য-জয়ত—হে ইন্দ্ৰ, প্ৰাতঃগামী, লাভ-দায়ী, অক্ষত ৰথত আমি আৰোহণ কৰোঁ, স্বস্তিৰ বাবে।
Mantra 15
स्वस्ति नः पथ्यासु धन्वसु स्वस्त्यप्सु वृजने स्वर्वति । स्वस्ति नः पुत्रकृथेषु योनिषु स्वस्ति राये मरुतो दधातन ॥
আমালৈ স্বস্তি হওক পথসমূহত আৰু দুৰ্গম বিস্তৃত প্ৰান্তৰত; স্বস্তি হওক জলসমূহত, আৰু সেই তীব্ৰ সংঘৰ্ষত য’ত স্বৰ্ (আলোক) জয় কৰিব লাগে। পুত্ৰ-গঠনকাৰী যোনিসমূহত—নতুন জন্ম-হোৱাত—আমালৈ স্বস্তি হওক; হে মৰুতগণ, আমাৰ ৰায়ি (ধন-সমৃদ্ধি)ত স্বস্তি স্থাপন কৰক।
Mantra 16
स्वस्तिरिद्धि प्रपथे श्रेष्ठा रेक्णस्वत्यभि या वाममेति । सा नो अमा सो अरणे नि पातु स्वावेशा भवतु देवगोपा ॥
স্বস্তি নিশ্চয়েই অগ্ৰপথত শ্ৰেষ্ঠ—প্লেনিটিউডে সমৃদ্ধ—যি কাম্য মঙ্গলৰ দিশে আগবাঢ়ে। সেয়া আমাক ইয়াতো আৰু দূৰ স্থানতো ৰক্ষা কৰক; অৰণ্যত আমাক সুৰক্ষা দিওক। দেৱগোপা হৈ, আমালৈ সহজ-আবাস (স্বাৱেশা) হৈ উঠক।
Mantra 17
एवा प्लतेः सूनुरवीवृधद्वो विश्व आदित्या अदिते मनीषी । ईशानासो नरो अमर्त्येनास्तावि जनो दिव्यो गयेन ॥
এইদৰে প্লতিৰ পুত্ৰই নিজৰ মনীষা (ধ্যান-বুদ্ধি)ৰে তোমালোকক বৃদ্ধি কৰিলে—হে বিশ্ব আদিত্যগণ, হে অদিতি। হে ঈশানাস নৰগণ, হে দিব্যজন, অমৃত্যেন (অমৃত প্ৰেরণা/শ্বাস) সহিত দীপ্ত জনতাই গীতৰ দ্বাৰা তোমালোকক স্তৱন কৰিলে।
They are the ‘All-Gods’ invoked as a single divine assembly. The hymn treats many deities as coordinated powers who attend the sacrifice and protect the worshippers.
These names connect the present ritual to revered ancestral and primordial models of right worship and kingship. By recalling them, the poet asks the gods to support today’s community with the same sanctioned order and success.
It asks for help in struggles (including battle or competition), release from distress, and overall well-being (svasti). It also seeks right guidance and inspired speech so the community stays aligned with ṛta.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.