Adhyaya 148: The Greatness of Stutasvāmi: Varāha’s Disclosure of the Bhūtagiri Sacred Landscape and Its Ethical Discipline

Verse 1

अथ स्तुतस्वामिमाहात्म्यम् ॥ सूत उवाच ॥ गोनिष्क्रमणमाहात्म्यं श्रुत्वा गुह्यमनुत्तमम् ॥ विस्मयं परमं गत्वा सर्वरत्नविभूषिता

Nay bắt đầu phần tán dương uy đức của Stutasvāmin. Sūta nói: Nghe câu chuyện bí mật, vô song về ‘goniṣkramaṇa’—việc dẫn đàn bò ra ngoài—nàng, người được trang sức bằng mọi châu báu, liền rơi vào sự kinh ngạc tột bậc.

Verse 2

धरण्युवाच ॥ अहो गवां हि माहात्म्यं तव चैवं श्रुतं मया ॥ यच्छ्रुत्वा अहं जगन्नाथ जातास्मि परिनिर्वृता

Dharāṇī thưa: Ôi! Con đã được nghe từ Ngài như vậy về sự vĩ đại của loài bò. Nghe xong, hỡi Jagannātha—Chúa tể của thế gian—con trở nên mãn nguyện sâu xa và an tịnh.

Verse 3

एवमेव परं गुह्यं ब्रूहि नारायण प्रभो ॥ अस्मात्क्षेत्रात्परं देव यदि क्षेत्रं विशिष्यते

Cũng như thế, hỡi Chúa tể Nārāyaṇa, xin Ngài hãy nói bí mật tối thượng. Hỡi Thiên thần, nếu có một thánh địa (kṣetra) nào thù thắng hơn kṣetra này, xin hãy chỉ dạy về nơi ấy vượt ngoài địa điểm này.

Verse 4

श्रीवराह उवाच ॥ अहं नारायणो देवः सर्वधर्मव्यपाश्रयः ॥ मात्सर्यं चैव मे नास्ति तेनाहं परमः प्रभुः

Śrī Varāha phán: Ta là Nārāyaṇa, bậc Thiên thần, nơi nương tựa mà mọi pháp (dharma) quy về. Và trong Ta không có lòng ganh ghét; vì thế Ta là Đấng Tối Thượng.

Verse 5

एतच्छास्त्रं महाभागे प्रयुक्तं लीलया मया ॥ वराहरूपमादाय सर्वभागवतप्रियम् ॥

Hỡi bậc cao quý, Ta đã trình bày bộ śāstra này với tâm thế nhẹ nhàng như līlā; mang hình tướng Varāha, Ta nói điều được tất cả các tín đồ trong truyền thống Bhāgavata yêu kính.

Verse 6

धरण्युवाच ॥ यथा यथा भाषसि धर्मकारणमिदं वचो धर्मविनिश्चयं महत् ॥ तथा तथा देव वराहाप्रमेयं हृद्यं मनो भावयसे जनार्दन ॥

Dharanī thưa: Khi Ngài cất lời—lời nói này là nguyên nhân của dharma, là sự quyết định dharma vĩ đại—thì cũng như thế, hỡi Thần linh, hỡi Janārdana, Ngài càng khiến tâm hướng về Varāha vô lượng, theo cách làm hoan hỷ lòng người.

Verse 7

ततो महीवचः श्रुत्वा धर्मश्रेष्ठी महामनाः ॥ वराहरूपी भगवान् प्रत्युवाच वसुन्धराम् ॥

Bấy giờ, nghe lời của Mahī (Đất Mẹ), bậc đại tâm—đứng đầu trong dharma—Bhagavān mang hình tướng Varāha liền đáp lời Vasundharā.

Verse 8

श्रीवराह उवाच ॥ साधु भूमे महाभागे मम कर्मव्यवस्थिते ॥ कथयिष्याम्यहं ह्येवं गुह्यं लोकसुखावहम् ॥

Śrī Varāha phán: Lành thay, hỡi Bhūmi đại phúc, người đã an trụ trong công việc của Ta; quả thật Ta sẽ giảng giải giáo pháp bí mật này, điều đem an lạc và lợi ích cho thế gian.

Verse 9

स्तुतस्वामीति विख्यातं गुह्यं क्षेत्रं परं मम ॥ ह्यपरं युगमासाद्य तत्र स्थास्यामि सुन्दरि ॥

Một thánh địa bí mật của Ta, nổi danh là ‘Stutasvāmi’, là tối thượng; và vào thời đại về sau, khi đến đúng thời ấy, hỡi người đẹp, Ta sẽ ngự tại nơi đó.

Verse 10

पञ्च तस्य शिष्यास्च भविष्यन्ति विचक्षणाः ॥ ऋषयो धर्मसंयुक्ता मत्प्रसादाद्बलाश्रिताः ॥

Năm đệ tử của người ấy sẽ xuất hiện về sau—những bậc hiền triết sáng suốt, đầy đủ chánh pháp, nương tựa sức lực do ân sủng của Ta ban cho.

Verse 11

ते मां संस्थापयिष्य्पन्ति धर्ममूर्तिं महीगताम् ॥ शाण्डिल्यो जाजलिश्चैव कपिलश्चोपसायकः ॥

Họ sẽ thiết lập Ta—Đấng mang hình tướng của Chánh pháp—trên cõi đất này: Śāṇḍilya, Jājali, Kapila, cùng Upasāyaka.

Verse 12

भृगुश्चैव महाभागे मम मार्गानुसारिणः ॥ ते च प्रसन्नमनस आत्मदृष्टान्तदर्शिनः ॥

Và Bhṛgu nữa, hỡi bậc cao quý—những người theo con đường của Ta; các hiền giả ấy tâm ý an nhiên và thấy chân lý như những minh chứng ngay trong sự chứng ngộ của chính mình.

Verse 13

स्वयं ज्ञानप्रभावेण भासयिष्यन्ति मां सदा ॥ सङ्कर्षणो वासुदेवो प्रद्युम्नो ह्यनिरुद्धकः ॥

Bằng chính năng lực của trí tuệ, họ sẽ luôn làm cho Ta hiển lộ—Saṅkarṣaṇa, Vāsudeva, Pradyumna, và quả thật Aniruddha.

Verse 14

गच्छता बहुकालेन मम कर्मपरायणः ॥ ततो दीर्घेण कालेन इज्यापूर्वस्थितेन च ॥

Khi thời gian trôi qua lâu dài đối với người chuyên tâm vào công hạnh của Ta; rồi sau một thời kỳ rất dài, và với việc thiết lập nghi lễ thờ phụng từ trước như điều kiện tiên quyết (lời văn còn tiếp).

Verse 15

वरं तेषां प्रदास्यामि यो यस्य हृदि संस्थितः ॥ ते प्रवक्ष्यन्ति मां देवि आत्मशास्त्रव्यवस्थिताः ॥

Ta sẽ ban cho họ những ân phúc ấy—điều gì an trú trong lòng mỗi người. Hỡi Nữ Thần, nương vững nơi kỷ luật của ātmaśāstra (tự ngã học), họ sẽ tuyên dương Ta.

Verse 16

आत्मशास्त्रं प्रतिष्ठेत यत्र धर्मः सुनिष्ठितः ॥ भवत्वेतन्निश्चयेन न तु मिथ्या कदाचन ॥

Nơi nào dharma được an lập vững chắc, nơi ấy hãy khiến ātmaśāstra (giáo pháp về Tự Ngã) được thiết lập kiên cố. Hãy như vậy với sự quyết định, và không bao giờ là giả dối.

Verse 17

तव देव प्रसादेन इहलोकः प्रवर्तताम् ॥ तानप्येवं वदिष्यामि शिष्याय भवतां प्रियम् ॥

Hỡi Đấng Thiêng, nhờ ân sủng của Ngài, xin cho cõi đời này vận hành đúng đạo. Ta cũng sẽ nói như vậy với họ, vì lợi ích của người đệ tử—điều Ngài yêu quý.

Verse 18

भविष्यति न संशेहो यतो यूयं मम प्रियाः ॥ सुशिष्याः बाढमित्येवं भविष्यन्ति न संशयः ॥

Điều ấy sẽ thành—không nghi ngờ—vì các ngươi là những người Ta yêu quý. “Những đệ tử ưu tú”: họ sẽ trở nên như vậy; không nghi ngờ.

Verse 19

एवं सर्वेषु शास्त्रेषु वाराहं घृतसम्मितम् ॥ वाराहं ज्ञानमुत्सृज्य महाभागं महौजसम् ॥

Như vậy, trong mọi śāstra, giáo huấn Vārāha ví như bơ ghee—tinh túy của chúng. Nếu gạt bỏ tri kiến Vārāha, cao quý và đầy uy lực…

Verse 20

एवं समं मया चैव ह्यात्मना परिभाषितम् ॥ ते प्रणामं करिष्यन्ति सिद्धिं प्राप्स्यन्ति वै पराम् ॥

Như vậy, một cách bình đẳng và nhất quán, chính Ta đã tuyên thuyết—dựa trên thẩm quyền nội tại của tự ngã (Ātman). Họ sẽ đảnh lễ, và quả thật sẽ đạt được thành tựu tối thượng.

Verse 21

महाज्ञानमिदं सूक्ष्मं भूमे भक्तेषु दृश्यते ॥ शास्त्राणां परमं शास्त्रं सर्वसंसारमोक्षणम् ॥

Hỡi Đất Mẹ, tri thức vĩ đại và vi tế này được thấy nơi các tín đồ (bhakta). Đây là thánh điển tối thượng trong các thánh điển, là phương tiện giải thoát khỏi toàn thể luân hồi (saṁsāra).

Verse 22

किञ्चिदन्यत्प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥ शास्त्रमेतन्महाभागे स्थूलकर्म महौजसम् ॥

Ta sẽ tuyên nói thêm điều khác; hãy lắng nghe, hỡi Vasundharā. Hỡi bậc cao quý, giáo pháp này liên hệ đến hành nghiệp cụ thể (sthūla-karma) và có uy lực lớn lao.

Verse 23

केचित्तरन्ति ज्ञानेन केचित्कर्मणि निष्ठिताः ॥ केचिद्यथेष्टं सुश्रोणि केचिद्दानेन कर्मणा ॥

Có người vượt qua nhờ tri thức; có người kiên trú trong hành động. Hỡi người có dáng đẹp, có người làm theo ý muốn; có người tiến tu nhờ bố thí như một hành nghiệp.

Verse 24

केचिद्योगबलं भुक्ता पश्यन्ति मम संस्थितम् ॥ विधिपूर्वं तु मे किञ्चिन्नराः पश्यन्ति निष्ठिताः ॥

Có người, nhờ vận dụng sức mạnh yoga, thấy sự hiện hữu thường trụ của Ta. Nhưng có người, với lòng kiên định, thấy được đôi phần về Ta qua sự hành trì có phương pháp, đúng theo nghi quỹ (vidhi).

Verse 25

सर्वधर्मकराः केचित्सर्वाशाः सर्वविक्रयाः ॥ ते मां पश्यन्ति वै भूमे एकचित्त व्यवस्थिताः ॥

Có kẻ thực hành mọi loại bổn phận của dharma; có kẻ đắm theo mọi dục vọng và dấn thân vào mọi kiểu giao dịch. Nhưng, hỡi Địa Mẫu, những ai an trú với tâm nhất điểm, một lòng kiên định, thì quả thật chiêm kiến Ta.

Verse 26

एवमेतन्महाशास्त्रं देवि संसारमोक्षणम् ॥ मम भक्तव्यवस्थायै प्रयुक्तं परमं प्रियम् ॥

Như vậy, hỡi Nữ Thần, đại luận thư này là phương tiện giải thoát khỏi saṃsāra. Ta đã tuyên thuyết—vô cùng yêu quý—để thiết lập trật tự đúng đắn cho các tín đồ của Ta.

Verse 27

ते तथा च प्रवक्ष्यन्ति यच्च यस्याभिरोचते ॥ अन्यथान्यस्य दृष्टानामृषिभिर्यत्प्रयोजितम् ॥

Và họ sẽ giảng giải theo cách ấy—mỗi người tùy theo điều mình ưa thích. Bởi điều các bậc ṛṣi đã quy định, lại được những người khác nhau nhìn thấy theo những cách khác nhau.

Verse 28

मत्प्रसादेन ते सर्वे सिद्धिं यास्यन्ति मत्पराम् ॥ मम शिष्येषु येषां च मात्सर्योपहतात्मनाम् ॥

Nhờ ân sủng của Ta, tất cả họ sẽ đạt được siddhi—thành tựu hướng về Ta làm cứu cánh. Nhưng đối với những kẻ có tâm bị tổn thương bởi lòng ganh ghét đối với các đệ tử của Ta, kết quả sẽ khác đi.

Verse 29

मच्छास्त्रे च भवेद्दोषस्तेषामत्र पुनर्भवः ॥ मात्सर्यं ये च कुर्वन्ति मद्धर्मपरमे जने ॥

Đối với giáo pháp của Ta, nơi họ phát sinh lỗi lầm, và ngay tại đây họ phải chịu tái sinh. Những kẻ nuôi lòng ganh ghét đối với người chí thành tận hiến cho dharma của Ta—

Verse 30

तेषां नायं परो लोको मात्सर्योपहतात्मनाम् ॥ अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥

Đối với những kẻ tâm bị thương tổn bởi lòng ganh tỵ, không có sự đạt đến cõi cao thượng. Và Ta sẽ nói thêm điều nữa—hãy lắng nghe, hỡi Vasundharā.

Verse 31

मम मार्गानुसारेण परं गुह्यं मम प्रिये ॥ शास्त्रवन्तो विनीताश्च बहुदोषविवर्जिताः ॥

Theo con đường của Ta, hỡi người yêu dấu của Ta, đây là bí mật tối thượng. Những ai thông hiểu śāstra, nhu hòa kỷ luật, và lìa xa nhiều lỗi lầm—

Verse 32

यस्तु मात्सर्यसंयुक्तो न स पश्यति मां क्वचित् ॥ बहुकर्मसमायुक्ता दानाध्ययननिष्ठिताः ॥

Nhưng kẻ kết hợp với lòng ganh tỵ thì không thấy Ta ở bất cứ nơi đâu. (Dẫu) bận rộn nhiều việc, chuyên tâm bố thí và học tập—

Verse 33

तपसा ज्ञानयुक्ता वा नित्यं कर्मसु चोद्यताः ॥ अनेन हि स्वभावेन मात्सर्यं चैव कुर्वते ॥

Dù được trang bị khổ hạnh và tri kiến, hay luôn bị thúc đẩy vào các hành động—chính bởi bản tính ấy mà họ quả thật thực hành lòng ganh tỵ.

Verse 34

न ते पश्यन्ति मां भूमे मायया परिदूषिताः ॥ न कर्त्तव्यं ततः सर्वैर्मात्सर्यं धर्मघातकम् ॥ मम शास्त्रपरेणेह यदीच्छेत्परमां गतिम् ॥

Hỡi Đất Mẹ, họ không chiêm kiến Ta vì bị māyā làm ô nhiễm. Do đó, lòng ganh tỵ—thứ phá hoại dharma—không ai nên thực hành, nếu ở đời này người nương tựa giáo điển của Ta mong cầu đích đến tối thượng.

Verse 35

ते तु मात्सर्यार्दोषेण नष्टाचाराः पतन्त्यधः ॥ मात्सर्यं सर्वनाशाय मात्सर्यं धर्मनाशकम् ॥

Nhưng những kẻ bị lỗi tật đố (ganh ghét) chi phối, đánh mất chánh hạnh, liền sa đọa xuống thấp. Tật đố dẫn đến diệt vong toàn diện; tật đố chính là thứ hủy hoại Dharma (Chánh pháp).

Verse 36

एतद्गुह्यं महाभागे न जानन्ति मनीषिणः ॥ मात्सर्यस्य तु दोषेण बहवो निधनं गताः ॥

Hỡi bậc hữu phúc, đây là điều bí mật (chân lý vi tế) mà ngay cả người học rộng cũng không nhận ra: do lỗi tật đố, nhiều kẻ đã đi đến chỗ diệt vong.

Verse 37

तत्राश्चर्यं महाभागे शृणु भूतगिरौ मम ॥ आयसी प्रतिमा तत्र ह्यभेद्या चैव दृश्यते ॥

Nay hãy nghe, hỡi bậc hữu phúc, một điều kỳ diệu tại Bhūta-giri của ta: ở đó thấy một pho tượng bằng sắt, và quả thật là bất khả phá hoại.

Verse 38

ब्रुवन्ति केचित्कांस्येति आयसीत्यपरेऽब्रुवन् ॥ पाषाणीत्यपरे केचिदन्ये वज्रमयीति च ॥

Có người nói tượng ấy bằng đồng; kẻ khác lại nói bằng sắt. Có người nữa nói bằng đá, và những người khác lại bảo rằng nó làm bằng vajra (chất cứng như kim cương, bất hoại).

Verse 39

ऊर्ध्वं वा यदि वाऽधो वा ये कुर्वन्ति ममार्चनम् ॥ तथापि मां संस्पृशन्ति शिरोमध्ये तु सुन्दरी ॥

Dù hướng lên hay hướng xuống, những ai thực hành sự thờ phụng (arcana) đối với ta, thì dẫu vậy vẫn chạm đến ta nơi chính giữa đỉnh đầu, hỡi người đẹp.

Verse 40

ये तु पश्यन्ति मां भूमे मणिपूरगिरौ स्थितम् ॥ स्तुवन्त्याचार्यवन्तश्च मत्प्रसादत्सु संयताः ॥

Hỡi Đất Mẹ! Những ai thấy Ta an trú trên núi Maṇipūra-giri và tán dương Ta—được các bậc ācārya dẫn dắt, lại tự chế để cầu ân sủng của Ta—đều đáng được tán thán.

Verse 41

आचार्याणां गुणान्भुक्त्वा मम कर्मपथे स्थिताः ॥ सर्वकिल्बिषमुक्ताश्च यान्ति ते परमां गतिम् ॥

Đã thọ hưởng các đức hạnh của những bậc ācārya, an trụ trên con đường hành trì của Ta; thoát khỏi mọi tội lỗi, họ đi đến cảnh giới tối thượng.

Verse 42

तस्मिन्क्षेत्रे महाभागे अस्ति गुह्यं परं मम ॥ पञ्चारुमेति विख्यातमुत्तरां दिशमाश्रितम् ॥

Trong thánh địa đại phúc ấy, hỡi người hữu phúc, có một nơi bí mật tối thượng của Ta; nổi danh là Pañcāruma, tọa lạc về phương Bắc.

Verse 43

तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पञ्चकालोषितो नरः ॥ मोदते नन्दने दिव्ये ह्यप्सरोभिः समाकुले ॥

Tại đó, người nam nên thực hành tắm gội thanh tịnh; sau khi lưu trú đủ năm thời, người ấy hoan hỷ trong rừng Nandana thần diệu, nơi đầy các apsarā.

Verse 44

अथात्र मुञ्चते प्राणान्कृतकृत्यो भवेन नरः ॥ नन्दनं वनमुत्सृज्य मम लोकं च गच्छति ॥

Rồi ngay tại đây, người ấy xả bỏ hơi thở sinh mệnh; trở thành kṛtakṛtya, tức đã viên mãn bổn phận. Rời rừng Nandana, người ấy cũng đi đến thế giới của Ta.

Verse 45

भृगुकुण्डेति विख्यातमत्र गुह्यं परं मम ॥ मम दक्षिणपार्श्वे तु अदूरादर्धयोजनात् ॥

Tại đây có hồ thiêng nổi danh là Bhṛgu-kuṇḍa—bí mật tối thượng của Ta. Nó ở phía nam của Ta, không xa, cách nửa do-tuần (yojana).

Verse 46

ध्रुवो यत्र तु तिष्ठेत मेरुशृङ्गे शिलोच्चये ॥ तत्र मोदति सुश्रोणि अप्सरोभिर्यथासुखम् ॥

Nơi Dhruva an trụ—trên đỉnh đá cao vút của núi Meru—tại đó, hỡi người có vòng hông mỹ lệ, ngài vui hưởng cùng các Apsara một cách an nhiên.

Verse 47

अथात्र मुञ्चते प्राणान् मम कर्मपथे स्थितः ॥ ध्रुवलोकं परित्यज्य मम लोके महीयते ॥

Rồi, người nào an lập trên con đường nghiệp hạnh kỷ luật của Ta, nếu tại đây xả bỏ sinh khí, thì rời Dhruva-loka và được tôn vinh trong cõi của Ta.

Verse 48

मणिकुण्डेति विख्यातं तत्र गुह्यं परं मम ॥ मणयो यत्र दृश्यन्ते अनेकालयसंस्थिताः ॥

Tại đó có hồ thiêng nổi danh là Maṇi-kuṇḍa—bí mật tối thượng của Ta. Ở đó thấy các bảo châu, an trú trong nhiều nơi chứa/abode khác nhau.

Verse 49

अगाधं तं हृदं भद्रे देवानामपि दुर्लभम् ॥ विस्मयं किं पुनस्तत्र मलयश्चञ्चलः स्थितः ॥

Hỡi bậc hiền thục, hồ ấy sâu không dò, khó đạt được ngay cả đối với chư thiên. Vậy có gì lạ khi Malaya (gió) ở đó, luôn chuyển động bất định?

Verse 50

तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पञ्चकालोषितो नरः ॥ रत्नभागी भवेद्वीरो राजलक्षणसंयुतः ॥

Tại đó, người nào lưu trú đủ năm thời kỳ thì nên thực hành tắm gội thanh tịnh. Vị dũng sĩ ấy sẽ được phần rực rỡ như châu báu và đầy đủ các tướng vương giả (dấu hiệu chủ quyền).

Verse 51

अथात्र मुञ्चते प्राणान् मम कर्मपथे स्थितः ॥ छित्त्वा वै सर्वसंसारं मम लोकं प्रपद्यते ॥

Rồi nếu người an trú trên con đường hành nghiệp có kỷ luật của Ta mà xả bỏ sinh khí tại đây, người ấy quả thật chặt đứt toàn bộ vòng luân hồi và đạt đến thế giới của Ta.

Verse 52

सुगुह्यं पूर्वपार्श्वेन मम क्षेत्रस्य सुन्दरि ॥ अदूरतस्त्रिक्रोशेन परिमाणं विधीयते ॥

Hỡi người đẹp, ở phía đông của thánh địa của Ta có một nơi cực kỳ bí mật. Không xa; phạm vi của nó được định là ba krośa.

Verse 53

तत्र स्नानं तु कुर्वीत मम लोकं स गच्छति ॥ धूतपापेति विख्यातं तत्र गुह्यं परं मम ॥

Tại đó quả thật nên tắm gội thanh tịnh; người ấy sẽ đi đến thế giới của Ta. Ở đó có nơi bí mật tối thượng của Ta, nổi danh là Dhūta-pāpa, “đã rũ sạch tội lỗi”.

Verse 54

पञ्चक्रोशाददूराद्वै मम क्षेत्रस्य पश्चिमे ॥ तत्र कुण्डं महाभागे मम तद्रोचते जलम् ॥

Hỡi bậc hữu phúc, ở phía tây của thánh địa của Ta, không xa—cách năm krośa—có một hồ (kuṇḍa); nước ấy làm Ta hoan hỷ.

Verse 55

धुन्वानो दुष्करं कर्म पञ्चभूतात्मनिष्ठितम् ॥ कृतोदकस्तत्र भद्रे धूतपापो यशस्विनि

Thực hành nghi lễ khó khăn, nương nơi tự ngã trong thân do năm đại (ngũ đại) cấu thành, người ấy hoàn tất nghi thức nước tại đó; ôi bậc cát tường, ôi phu nhân hiển danh, tội lỗi của người ấy được gột rửa.

Verse 56

गत्वेन्द्रलोकं सुश्रोणि देवैः सह स मोदते ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम कर्मपरायणः

Hỡi người có vòng hông đẹp, sau khi đến cõi Indra, người ấy hoan hỷ ở đó cùng chư thiên; rồi tại đây, kẻ chuyên tâm theo pháp lệnh của ta buông bỏ các hơi thở sinh mệnh.

Verse 57

इन्द्रलोकं परित्यज्य मम लोकं प्रपद्यते ॥ तत्राश्चर्यं महाभागे धूतपापे शृणुष्व मे

Rời bỏ cõi Indra, người ấy đạt đến cõi của Ta. Hỡi bậc phúc phần lớn lao, hỡi người đã được gột sạch tội, nơi ấy có điều kỳ diệu—hãy nghe Ta nói.

Verse 58

वर्त्तते च विशालाक्षि मणिपूरे गिरौ मम ॥ तावन्न पतते धारा यावत्पापं न धूयते

Và, hỡi người mắt rộng, trên núi của Ta tại Maṇipūra có một dòng nước; dòng chảy ấy chưa đổ xuống chừng nào tội lỗi chưa được gột rửa.

Verse 59

धूते पापे च सुश्रोणि धारा च पतति क्षितौ ॥ एवं तत्र विशालाक्षि वृक्षमश्वत्थमिश्रितम्

Khi tội đã được gột sạch, hỡi người có vòng hông đẹp, dòng nước ấy liền đổ xuống mặt đất. Cũng vậy, hỡi người mắt rộng, nơi đó có một cây gắn liền với aśvattha (cây bồ-đề/đa thiêng).

Verse 60

धूतपापं न प्रविशेत्प्रविशत्यामले नरे ॥ तस्मिन्क्षेत्रे वरारोहे समन्तात्पञ्चयोजने

Người chưa gột rửa tội lỗi thì chớ bước vào; chỉ người thanh tịnh, không vết nhơ mới được nhập. Hỡi người có đùi đẹp, trong thánh địa ấy phạm vi lan rộng năm do-tuần về mọi phía.

Verse 61

यत्र तिष्ठाम्यहं देवि पश्चिमां दिशमाश्रितः ॥ तत्र चामलकं भद्रे अदूरादर्धयोजनात्

Hỡi Nữ thần, nơi Ta ngự, nương theo phương Tây—tại đó, hỡi bậc cát tường, có một cây āmalaka (me rừng/amlā) ở gần, chỉ cách nửa do-tuần.

Verse 62

मम चैव प्रभावेण सर्वकालफलोदयम् ॥ तत्र कश्चिन्न जानाति पापकर्मा नराधमः

Và quả thật, nhờ uy lực của Ta, nó kết trái mọi thời. Thế nhưng tại đó có kẻ tạo ác—hạng thấp kém trong loài người—không nhận biết điều này.

Verse 63

भक्तं भागवतं शुद्धं मम कर्मव्यवस्थितम् ॥ उपोष्य च त्रिरात्राणि श्रद्धधानो जितेन्द्रियः

Một người sùng kính, kẻ theo đạo Bhagavān thanh tịnh, an trú trong pháp hành do Ta quy định—sau khi trai giới ba đêm, đầy tín tâm và tự chế các căn—

Verse 64

एकचित्तेन गन्तव्यं धृतिं कृत्वा सुपुष्कलाम् ॥ यत्तत्र लभते भद्रे फलमामलकं शुभम्

Nên đi với tâm nhất điểm, vun bồi sự kiên định dồi dào. Hỡi bậc cát tường, quả phúc lành—công đức từ āmalaka—nhận được tại đó thật lớn lao.

Verse 65

पञ्चरात्रेण लभते तस्मिन्भूतगिरौ मम ॥ ततो हरिवचः श्रुत्वा सा मही संहितव्रता ॥

“Trong năm đêm, tại Bhūtagiri của Ta, người ấy sẽ đạt được quả như ý.” Rồi sau khi nghe lời của Hari, Địa Mẫu—kiên định trong lời nguyện—(đáp lại).

Verse 66

पुनर्नारायणं तत्र प्रोवाच विनयान्विता ॥ स्तुतस्वामी श्रुतोऽसि त्वं तत्र स्थानानि यानि च ॥

Rồi lại, với lòng khiêm cung, nàng thưa với Nārāyaṇa ngay tại đó: “Ngài được biết đến với danh hiệu ‘Stutasvāmin’; xin cũng nói cho biết những nơi chốn hiện hữu tại đó.”

Verse 67

एतन्नामनिर्वुक्तिं त्वं वक्तुमर्हसि साम्प्रतम् ॥

“Giờ đây, xin Ngài giải thích nirukti, tức sự diễn giải nguồn gốc của danh xưng này.”

Verse 68

श्रीवराह उवाच ॥ भूमे हित्वा तु संसारान्ये चान्ये देवकण्टकाः ॥ द्वापरे युगमासाद्य यत्र स्थास्यामि सुन्दरि ॥

Śrī Varāha phán: “Hỡi Địa Mẫu, sau khi rời bỏ những ràng buộc của luân hồi, và cả những kẻ khác là ‘gai nhọn đối với chư thiên’, khi thời Dvāpara đến, hỡi người đẹp, Ta sẽ an trú tại nơi ấy.”

Verse 69

ततोऽमरैश्च ब्रह्माद्यैर्बहुभिर्मन्त्रवादिभिः ॥ स्तुतिं कर्त्तुं समारब्धं मणिपूराश्रितस्य मे ॥

Rồi bấy giờ, các bậc bất tử—Brahmā và những vị khác—nhiều vị tinh thông việc tụng niệm thần chú, đã khởi sự tán dương Ta, đấng đang ngự tại Maṇipūra.

Verse 70

ततो मां नारदो देवि असितो देवलस्तथा ॥ पर्वतश्च महाभागे मम भक्त्या व्यवस्थितः ॥

Bấy giờ, hỡi Nữ thần, Nārada, Asita và Devala, cùng cả Parvata nữa, hỡi bậc đại phúc, đều hiện diện phụng sự Ta với lòng sùng kính.

Verse 71

नाम कुर्वन्ति मे तत्र मणिपूरगिरौ ततः ॥ स्तुतस्वामीति विख्यातं मम कर्मव्यपाश्रितम् ॥

Tại đó, trên núi Maṇipūra, họ đã đặt cho Ta một danh xưng; vì thế Ta được biết đến là ‘Stutasvāmin’, một tôn hiệu dựa trên những hành nghiệp của Ta (nơi ấy).

Verse 72

एतत्ते कथितं भद्रे निरुक्तिकरणं मया ॥ त्वया पृष्टं हि यद्भद्रे सर्वभागवतप्रियम् ॥

Hỡi bậc cát tường, Ta đã giảng cho nàng về sự giải thích nguồn gốc danh xưng này. Vì điều nàng hỏi, hỡi bậc cát tường, là điều được tất cả tín đồ truyền thống Bhāgavata yêu quý.

Verse 73

एतानि भूमे गुह्यानि तत्र भूतगिरौ मम ॥ श्रद्धधानेन मर्त्येन श्रोतव्यं नात्र संशयः ॥

Hỡi Đất Mẹ, những điều này là bí mật tại đó, nơi Bhūtagiri của Ta. Người phàm có lòng tin nên lắng nghe—về điều ấy không có nghi ngờ.

Verse 74

एतत्ते कथितं भद्रे सर्वधर्मव्यपाश्रयम् ॥ श्रीस्तुतस्वामिमाहात्म्यं किमन्यत्परिपृच्छसि ॥

Hỡi bậc cát tường, Ta đã nói với nàng điều này—nâng đỡ mọi mục đích của dharma—chính là sự vĩ đại (māhātmya) của Śrī Stutasvāmin. Nàng còn muốn hỏi gì thêm cho tường tận?

Verse 75

पुत्रोऽहं वसुदेवस्य देवक्या गर्भसम्भवः॥ वासुदेव इति ख्यातः सर्वदानवसूदनः॥

Ta là con của Vasudeva, sinh từ thai Devakī. Ta được xưng danh là Vāsudeva, kẻ luôn tiêu diệt các đạo quân Dānava.

Verse 76

तदेतॆ प्रवदिष्यन्ति सर्वभागवतप्रियम्॥ यथा च मथ्यमानाद्वै दध्नश्चोद्ध्रियते घृतम्॥

Điều ấy họ sẽ tuyên xưng—điều được mọi bhakta yêu kính—như khi khuấy sữa chua, bơ tinh (ghṛta) được rút ra vậy.

Verse 77

तद्युगस्य प्रभावेण भूमे कुर्वन्ति मानवाः॥ तैः स्वशिष्यैः समं देवि ये शास्त्रविनियोजिताः॥

Do ảnh hưởng của thời đại ấy, hỡi Bhūmī, con người hành xử theo đó—hỡi Devī—những ai được śāstra chỉ định vào kỷ cương đúng pháp, cùng với các môn đồ của chính mình.

Verse 78

एतच्छास्त्रं महाभागे प्रयुक्तं विधिना मया॥ वराहरूपमादाय सर्वभागवतप्रियम्॥

Hỡi bậc đại phúc, giáo pháp này Ta đã trình bày đúng theo nghi thức—khi mang hình Varāha—một giáo pháp được mọi bhakta yêu kính.

Verse 79

तत्र स्नानं तु कुर्वीत मम मार्गानुसारकः॥ भूपृष्ठे न तु जायेत कालेन विजितेन्द्रियः॥

Tại đó, người theo con đường của Ta hẳn phải thực hành tắm gội thanh tịnh. Khi dần dần chế ngự các căn, người ấy không còn tái sinh trên mặt đất nữa.

Verse 80

सुवर्णाभं मारकतमगाधं निर्मितं मया॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पञ्चभक्तोषितो नरः॥

Ta đã tạo dựng một thủy vực ánh vàng, tựa ngọc lục bảo, sâu thẳm khó dò. Tại đó, người nam đã an trú trong năm pháp bhakti nên thực hành tắm gội thanh tịnh.

Verse 81

तत्र गत्वा वरारोहे उदिते च दिवाकरे॥ अथ मध्याह्नवेलायां यदि वा अस्तंगतेऽपि वा॥

Đến nơi ấy, hỡi người có vòng hông mỹ lệ—dù khi mặt trời đã mọc, hay vào giờ chính ngọ, hoặc ngay cả khi mặt trời đã lặn—

Verse 82

एतत्स्तुतगिरेर्देवि माहात्म्यं कथितं मया॥ द्वापरं युगमासाद्य यत्र स्थास्यामि सुन्दरि॥

Hỡi Devī, ta đã thuật lại sự vĩ đại của Stutagiri. Hỡi người đẹp, khi thời Dvāpara đến, ta sẽ an trú tại nơi ấy.