Adhyaya 45
Trong chương này, Īśvara (Śiva) thuật lại nguồn gốc và hiệu lực nghi lễ của thánh địa Aṅgāreśvara trong cảnh giới linh thiêng Prabhāsa. Câu chuyện gắn với biến cố vũ trụ khi Śiva bừng cơn phẫn nộ dữ dội lúc định thiêu hủy Tripura; từ ba con mắt của Ngài tuôn ra những giọt lệ, rơi xuống trần gian và hóa thành Bhūmisuta—“con của Đất”, tức Bhoma/Maṅgala (sao Hỏa). Từ thuở ấu thơ, Bhoma đến Prabhāsa và thực hành khổ hạnh (tapas) lâu dài hướng về Śaṅkara, khiến Śiva hoan hỷ và ban ân. Bhoma cầu xin địa vị hành tinh (grahatva); Śiva chuẩn thuận, đồng thời tuyên bố lời hứa hộ trì cho những ai chí thành lễ bái Ngài tại nơi ấy. Chương cũng nêu rõ lễ vật và pháp thức hỏa tế (homa): dâng hoa đỏ, cúng nhiều oblation trộn mật ong và bơ sữa (ghee) với số lượng một lakh (một trăm nghìn), cùng nghi thức pañcopacāra được cử hành cẩn trọng. Phần phalaśruti kết luận rằng nghe bản lược thuật māhātmya này sẽ tiêu trừ tội lỗi và ban sức khỏe; các lễ thí như san hô/vidruma gắn với những quả báo mong cầu, và Bhoma được tán dương rực rỡ trên cỗ xe trời giữa các graha.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि अंगारेश्वरमुत्तमम् । स्थापितं भूमिपुत्रेण सोमेशादीश गोचरे
Īśvara phán: “Rồi này Đại Nữ Thần, hãy đến Aṅgāreśvara tối thượng, do con của Đất thiết lập, trong thánh địa của Someśvara, hỡi Hiền Nương.”
Verse 2
त्रिपुरं दग्धुकामस्य पुरा मम वरानने । क्रोधादश्रु विनिष्क्रांतं लोचनत्रितयेन तु
Thuở xưa, hỡi người có dung nhan mỹ lệ, khi Ta muốn thiêu rụi Tripura, vì cơn phẫn nộ, một giọt lệ đã tuôn ra từ ba con mắt của Ta.
Verse 3
तच्च भूमौ निपतितं ततो भूभिसुतोऽभवत् । स प्रभासं ततो गत्वा बाल्यात्प्रभृति शंकरम्
Giọt lệ ấy rơi xuống đất, và từ đó con của Đất đã sinh ra. Rồi người đến Prabhāsa và từ thuở ấu thơ đã một lòng phụng thờ Śaṅkara.
Verse 4
तपसाऽराधयामास बहून्वर्षगणान्प्रिये । तस्य तुष्टो महादेवः सुप्रीतात्मा वरं ददौ
Hỡi người yêu dấu, bằng khổ hạnh, người đã thờ phụng Śiva suốt bao năm tháng. Mahādeva hài lòng, tâm ý hoan hỷ, liền ban cho người một ân huệ.
Verse 5
सोऽब्रवीद्यदि मे देव तुष्टोसि वृषभध्वज । ग्रहत्वं देहि सर्वेश न चान्यं वरमुत्सहे
Người thưa: “Nếu Ngài hài lòng về con, lạy Thần—Đấng mang cờ hiệu Bò—xin ban cho con địa vị một Graha, lạy Chúa tể muôn loài; con không cầu xin ân huệ nào khác.”
Verse 6
स तथेति प्रतिज्ञाय पुनस्तं वाक्यमब्रवीत् । इहागत्य नरो यो मां पूजयिष्यति भक्तितः
Đức Śiva đã hứa: “Như vậy,” rồi lại phán: “Bất cứ ai đến nơi này và thờ phụng Ta với lòng sùng kính…”
Verse 7
न भविष्यति वै पीडा तावकी तस्य कुत्रचित् । पुष्पाणि रक्तवर्णानि मध्वाज्याक्तानि भूरिशः
Đối với người ấy, ở bất cứ nơi đâu cũng sẽ không có khổ não nào do ngươi gây ra. (Hãy dâng) thật nhiều hoa đỏ, được thấm nhuần mật ong và bơ sữa (ghee).
Verse 8
होमयिष्यति यो भक्त्या लक्षमेकं तदग्रतः । पंचोपचारविधिना त्वां तु संपूज्य यत्नतः
Ai với lòng sùng kính mà cử hành lễ homa một lakh (một trăm nghìn) lần trước vị thần ấy, và cẩn trọng thờ phụng ngươi theo nghi thức năm lễ vật (pañcopacāra), người ấy sẽ đạt được quả lành như ý.
Verse 9
तस्य जन्मावधिर्नैव तव पीडा भविष्यति । तथा विद्रुमदानेन लप्स्यते फलमीप्सितम्
Đối với người ấy, suốt cả đời, khổ não do ngươi gây ra sẽ không khởi lên. Cũng vậy, nhờ bố thí san hô (vidruma), người ấy sẽ đạt được kết quả như nguyện.
Verse 10
एवमुक्त्वा स भगवानत्रैवांतरधीयन । भौमोऽपि ग्रहमध्यस्थो विमानेन विराजते
Nói xong, Đấng Thế Tôn liền ẩn mất ngay tại đó. Còn Bhauma (Hỏa Tinh/Mars), đứng giữa các hành tinh, rực rỡ chói ngời trên cỗ xe thiên giới của mình.
Verse 11
एवं संक्षेपतः प्रोक्तं भौममाहात्म्यमुत्तमम् । श्रुतं हरति पापानि तथारोग्यं प्रयच्छति
Như vậy, tóm lược, đã nói về Māhātmya tối thượng của Bhauma. Ai được nghe thì tiêu trừ tội lỗi và cũng ban cho sức khỏe an lành.
Verse 45
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येंऽगारेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चचत्वारिंशोध्यायः
Như vậy kết thúc chương thứ bốn mươi lăm, mang tên “Mô tả Māhātmya của Aṅgāreśvara”, thuộc Prabhāsa Khaṇḍa—trong Prabhāsakṣetra Māhātmya—của Śrī Skanda Mahāpurāṇa (bản tụng 81.000 câu).