Adhyaya 62
Pulastya thuật lại một trình tự hành hương, dẫn người nghe đến chiêm bái hai liṅga: Kāṭeśvara, được nói là do Gaurī (Umā) tạo lập, và Gaṅgeśvara, do nữ thần sông Gaṅgā tạo lập. Căn nguyên câu chuyện là mối bất hòa xưa giữa Umā và Gaṅgā về saubhāgya—phúc lành, vận may và sự cát tường của đời sống gia thất. Gaṅgā đi tìm nơi an vị liṅga, còn Gaurī nhìn thấy một thế núi tuyệt đẹp tựa hình liṅga, có nét như chiếc vòng (kāṭaka), liền chí thành lễ bái với trọn vẹn śraddhā. Mahādeva hoan hỷ hiện darśana và ban ân phúc. Gaurī đặt tên thánh địa là Kāṭeśvara và tuyên thuyết phalāśruti: phụ nữ khổ tâm vì cảnh “chung chồng” hay ly cách, chỉ cần được thấy thánh tích này thì sốt nóng/khổ não tiêu trừ, an lạc tăng trưởng và điềm lành trong gia đình được phục hồi. Gaṅgā cũng phụng thờ, được ban phúc và thiết lập Gaṅgeśvara, tạo nên ý nghĩa “đôi thánh địa”: cần chiêm bái cả hai liṅga. Kinh nhấn mạnh đặc biệt đến những người nữ cầu giải trừ “sapatnī-doṣa”, đạt sukha (an vui) và saubhāgya. Chương kết khẳng định các công đức ấy như lời khuyến tín thường hằng trong địa linh thiêng Arbuda.
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्यस्य उवाच । ततः कटेश्वरं गच्छेल्लिंगं गौरीविनिर्मितम् । तथा गंगेश्वरं चान्यद्गङ्गया निर्मितं स्वयम्
Pulastya nói: Bấy giờ nên đến Kaṭeśvara—lin-ga do Thánh Mẫu Gaurī tạo tác; và cũng đến một lin-ga khác là Gaṅgeśvara, do Thánh Mẫu Gaṅgā tự tay dựng nên.
Verse 2
पुरा समभवद्युद्धमुमायाः सह गंगया । सौभाग्यं प्रति राजेन्द्र ततो गौरीत्यभाषत
Muôn tâu bậc chúa tể các vua, thuở xưa đã dấy lên một cuộc tranh chấp giữa Umā và Gaṅgā về phúc tướng cát tường; khi ấy Gaurī liền cất lời như sau.
Verse 3
यया संपूजितः शंभुः शीघ्रं यास्यति दर्शनम् । सा सौभाग्यवती नूनभावयोः संभविष्यति
“Ai phụng thờ Śambhu một cách viên mãn và mau chóng được diện kiến Ngài—chính người ấy, chắc chắn, sẽ là kẻ thật sự hữu phúc trong hai chúng ta.”
Verse 4
एवमुक्ता ततो गंगा सत्वरैत्यात्र पर्वते । लिंगमन्वेषयामास चिरकालादवाप सा
Được nói như vậy, Gaṅgā vội vã đến ngọn núi này và tìm kiếm một lin-ga; sau một thời gian dài, nàng mới tìm thấy và thọ đắc được.
Verse 5
दृष्ट्वा गौर्याथ कटकं पर्वतस्य मनोहरम् । लिंगाकारं महाराज पूजयामास सा तदा
Muôn tâu Đại vương, bấy giờ Gaurī trông thấy Kaṭaka xinh đẹp của núi, mang hình tướng một lin-ga, liền tức khắc phụng thờ ngay tại đó.
Verse 6
सम्यक्छ्रद्धासमोपेता ततस्तुष्टो महेश्वरः । प्रददौ दर्शनं तस्या वरदोऽस्मीति चाब्रवीत्
Khi nàng đầy đủ lòng tin chân chánh, Đại Thần Maheśvara hoan hỷ; Ngài ban cho nàng được chiêm bái thánh nhan và phán: “Ta là Đấng ban phúc.”
Verse 7
गौर्युवाच । सापत्न्यजेर्ष्यया देव मया लिंगं प्रकल्पितम् । तस्मात्कटेश्वराख्या च लोके चास्य भविष्यति
Gaurī thưa: “Bạch Chúa tể, vì lòng ghen tuông do tranh chấp với người vợ chung, con đã tạo lập liṅga này. Bởi vậy, trong thế gian nó cũng sẽ được biết đến với danh xưng Kaṭeśvara.”
Verse 8
या नारी पतिना मुक्ता सपत्नीदुःखदुःखिता । अस्य संदर्शनादेव सा भविष्यति विज्वरा । सुतसौभाग्यसंपन्ना भर्तृप्राणसमा तथा
Người phụ nữ nào bị chồng ruồng bỏ và bị dày vò bởi nỗi khổ do người vợ chung gây nên—chỉ cần chiêm bái thánh tích này, liền được lìa mọi khổ não. Nàng sẽ được phúc lành con cái, và lại trở nên thân thiết với chồng như chính sinh mệnh của chàng.
Verse 9
गंगयाराधितो देव एवमेव वरं ददौ । तस्माल्लिंगद्वयं तच्च द्रष्टव्यं मनुजाधिप
Đức Chúa, được Gaṅgā phụng thờ, đã ban đúng phúc nguyện ấy. Vì vậy, hỡi bậc quân vương của loài người, cặp liṅga ấy thật nên đến chiêm bái và tận mắt thấy.
Verse 10
विशेषतश्च नारीभिः सपत्नीदोषहानिदम् । सुखसौभाग्यदं नित्यं तथाऽभीष्टप्रदं नृणाम्
Đặc biệt, phụ nữ nên cầu tìm, vì điều này trừ bỏ vết nhơ và khổ não liên hệ đến người vợ chung. Nó thường hằng ban vui và phúc lộc, và cũng ban thành tựu những điều người đời mong cầu.
Verse 62
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे कटेश्वरगंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विषष्टितमोऽध्यायः
Như vậy kết thúc chương thứ sáu mươi hai, mang nhan đề “Mô tả Đại oai lực của Kaṭeśvara và Gaṅgeśvara”, thuộc phần thứ ba là Arbuda Khaṇḍa, trong phần thứ bảy là Prabhāsa Khaṇḍa, của Thánh điển Śrī Skanda Mahāpurāṇa, bản tụng tám mươi mốt nghìn câu kệ.