Adhyaya 43

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र विमलेश्वरमुत्तमम् । तत्र देवशिला रम्या स्वयं देवैर्विनिर्मिता

Śrī Mārkaṇḍeya thưa: “Rồi sau đó, hỡi bậc đế vương, nên đến thánh điện tối thượng của Vimaleśvara. Nơi ấy có ‘Deva-śilā’ mỹ lệ, do chính chư thiên tạo tác.”

Verse 2

तत्र स्नात्वा तु यो भक्त्या ब्राह्मणान्पूजयेन्नृप । स्वल्पेनापि हि दानेन तस्य चान्तो न विद्यते

Tâu đại vương, ai tắm gội nơi ấy với lòng sùng kính và tôn kính cúng dường các brāhmaṇa—dẫu chỉ bằng chút bố thí—thì công đức trở nên vô lượng, không thể thấy tận cùng.

Verse 3

युधिष्ठिर उवाच । कानि दानानि विप्रेन्द्र शस्तानि धरणीतले । यानि दत्त्वा नरो भक्त्या मुच्यते सर्वपातकैः

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch bậc tối thượng trong hàng brāhmaṇa, trên đời những bố thí nào được tán dương, nhờ dâng hiến với lòng sùng kính mà con người được giải thoát khỏi mọi tội lỗi?”

Verse 4

श्रीमार्कण्डेय उवाच । सुवर्णं रजतं ताम्रं मणिमौक्तिकमेव च । भूमिदानं च गोदानं मोचयत्पशुभान्नरम्

Thánh Mārkaṇḍeya nói: “Bố thí vàng, bạc, đồng, châu báu và ngọc trai; bố thí đất đai và bố thí bò—những hạnh dāna ấy giải thoát con người khỏi ràng buộc của cõi thế.”

Verse 5

तत्र तीर्थे तु यः कश्चित्कुरुते प्राणसंक्षयम् । रुद्रलोके वसेत्तावद्यावदा भूतसम्प्लवम्

Ai ở nơi thánh địa ấy mà xả bỏ thân mạng, người ấy sẽ trú ngụ trong cõi Rudra cho đến khi đại hoại diệt của muôn loài chưa xảy ra.

Verse 6

ततः पुष्करिणीं गच्छेत्सर्वपापक्षयंकरीम् । तत्र स्नात्वार्चयेद्देवं तेजोराशिं दिवाकरम्

Sau đó, hãy đến Puṣkariṇī—hồ sen thiêng có năng lực tiêu trừ mọi tội lỗi. Tắm tại đó rồi, hãy thờ phụng thần Divākara, khối quang minh rực rỡ là Mặt Trời.

Verse 7

ऋचमेकां जपेत्साम्नः सामवेदफलं लभेत् । यजुर्वेदस्य जपनादृग्वेदस्य तथैव च

Chỉ cần tụng một bài ṛc theo điệu Sāman cũng đạt được quả phúc của Sāmaveda; và nhờ japa các thần chú Yajurveda, cũng đạt được quả phúc của Ṛgveda như vậy.

Verse 8

अक्षरं वा जपेन्मन्त्रं ध्यायमानो दिवाकरम् । आदित्यहृदयं जप्त्वा मुच्यते सर्वकिल्बिषैः

Hoặc, khi quán niệm Divākara, người ấy có thể trì tụng dù chỉ một âm tiết làm chân ngôn. Tụng Āditya-hṛdaya thì được giải thoát khỏi mọi cấu uế và tội lỗi.

Verse 9

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा विधिना जपेद्द्विजान् । तस्य कोटिगुणं पुण्यं जायते नात्र संशयः

Tại thánh địa (tīrtha) ấy, ai tắm gội đúng nghi pháp rồi trì tụng japa theo phép, với sự gia hộ của các bậc dvija, thì công đức phát sinh gấp triệu lần; điều này không hề nghi ngờ.

Verse 10

अनाशकेनाग्निगत्या जले वा देहपातनात् । तस्मिंस्तीर्थे मृतो यस्तु स याति परमां गतिम्

Dù là nhịn ăn cho đến chết, bước vào lửa, hay xả bỏ thân trong nước—ai chết tại tīrtha ấy đều đạt đến cảnh giới tối thượng.

Verse 11

ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः शूद्रो वा नृपसत्तम । विहितं कर्म कुर्वाणः स गच्छेत्परमां गतिम्

Hỡi bậc vương giả tối thượng, dù là brāhmaṇa, kṣatriya, vaiśya hay śūdra—ai thực hành đúng những bổn phận đã được quy định cho mình thì sẽ đạt đến cảnh giới tối thượng.

Verse 12

युधिष्ठिर उवाच । व्याधिं सत्त्वक्षयं मोहं ज्ञात्वा वर्णा द्विजोत्तम । पापेभ्यो विप्रमुच्यन्ते केन तत्साधनं वद

Yudhiṣṭhira thưa: Bạch dvijottama, khi người thuộc các varṇa nhận biết bệnh tật, sự suy kiệt nội lực (sattva-kṣaya) và mê lầm, thì nhờ phương tiện nào họ được giải thoát khỏi tội lỗi? Xin nói cho con phương pháp ấy.

Verse 13

श्रीमार्कण्डेय उवाच । तिलोदकी तिलस्नायी कामक्रोधविवर्जितः । ब्राह्मणोऽनशनैः प्राणांस्त्यजल्लभति सद्गतिम्

Śrī Mārkaṇḍeya dạy: Vị brāhmaṇa sống bằng nước mè (tilodaka), tắm bằng mè, lìa dục và sân—khi xả bỏ mạng sống bằng anaśana (nhịn ăn) thì đạt sadgati, cảnh giới lành.

Verse 14

सङ्ग्रामे सद्गतिं तात क्षत्रियो निधने लभेत् । तदभावान्महाप्राज्ञ सेवमानो लभेदिति

Hỡi con yêu, một kṣatriya đạt được sadgati (cảnh giới lành) khi bỏ thân nơi chiến địa. Nếu điều ấy không thể, hỡi bậc đại trí, người ấy vẫn có thể đạt được nhờ phụng sự với lòng bhakti.

Verse 15

व्याधिग्रहगृहीतो वा वृद्धो वा विकलेन्द्रियः । आत्मानं दाहयित्वाग्नौ विधिना सद्गतिं लभेत्

Người bị bệnh tật hay tai ách chi phối, hoặc đã già, hoặc các căn suy yếu—nếu theo đúng nghi thức mà ký thác thân này vào lửa, thì có thể đạt sadgati (cảnh giới lành).

Verse 16

वैश्योऽपि हि त्यजन्प्राणानेवं वै शुभभाग्भवेत् । जले वा शुद्धभावेन त्यक्त्वा प्राणाञ्छिवो भवेत्

Ngay cả một vaiśya, nếu xả bỏ mạng sống theo cách ấy, cũng trở thành người thọ nhận phúc lành cát tường. Hoặc với tâm thanh tịnh mà bỏ thân trong nước, người ấy được chúc phúc, đạt trạng thái cát tường của Śiva.

Verse 17

शूद्रोऽपि द्विजशुश्रूषुस्तोषयित्वा महेश्वरम् । विमुच्य नान्यथा पापः पतते नरके ध्रुवम्

Ngay cả một śūdra, nếu chuyên tâm phụng sự các dvija và làm hài lòng Maheśvara, thì được giải thoát khỏi tội lỗi. Bằng không, tội không rời bỏ, và chắc chắn sa vào địa ngục.

Verse 18

अथवा प्रणवाशक्तो द्विजेभ्यो गुरवे तथा । पञ्चाग्नौ शोषयेद्देहमापृच्छ्य द्विजसत्तमान्

Hoặc, người chuyên nhất nơi Praṇava (Oṃ), lại kính tín các dvija và vị guru của mình—sau khi cáo biệt các bậc brāhmaṇa tối thượng—nên hành khổ hạnh, làm thân này khô kiệt giữa năm ngọn lửa.

Verse 19

शान्तदान्तजितक्रोधाञ्छास्त्रयुक्तान् विचक्षणान् । तेषां चैवोपदेशेन करीषाग्निं प्रसाधयेत्

Người ấy nên đến gần những bậc an tịnh, tự chế, đã thắng sân hận, nương vững nơi śāstra và đầy minh triết; rồi theo lời chỉ dạy của các vị ấy mà chuẩn bị đúng pháp ngọn lửa từ phân bò (karīṣāgni) cho nghi lễ.

Verse 20

एवं वर्णा यथात्वेन मूढाहङ्कारमोहिताः । पतन्ति नरके घोरे यथान्धो गिरिगह्वरे

Vì thế, những người thuộc các varṇa, bị mê hoặc bởi ngã mạn ngu si và bám chấp vào danh phận, liền rơi vào địa ngục ghê rợn—như kẻ mù lao xuống khe núi.

Verse 21

ये शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तन्ते कामचारतः । कृमियोनिं प्रपद्यन्ते तेषां पिण्डो न च क्रिया

Những kẻ gạt bỏ pháp chế do śāstra quy định mà sống theo dục vọng và tùy tiện, sẽ rơi vào loài sinh làm giun; đối với họ không có lễ piṇḍa dâng tổ tiên, cũng không có nghi thức tang lễ (kriyā).

Verse 22

श्रुतिस्मृत्युदितं धर्मं त्यक्त्वा यथेच्छाचारसेविनः । अष्टाविंशतिर्वै कोट्यो नरकाणां युधिष्ठिर

Hỡi Yudhiṣṭhira, kẻ nào bỏ dharma được dạy trong Śruti và Smṛti mà theo hạnh kiểm tùy ý riêng, sẽ sa vào hai mươi tám koṭi địa ngục.

Verse 23

प्रत्येकं वा पतन्त्येते मग्ना नरकसागरे । दुर्लभं मानुषं जन्म बहुधर्मार्जितं नृप

Hỡi bậc quân vương, mỗi kẻ ấy đều rơi xuống, chìm trong biển địa ngục. Thân người thật khó được, chỉ đạt nhờ tích tụ nhiều công đức dharma.

Verse 24

तल्लब्ध्वा मदमात्सर्यं यो वै त्यजति मानवः । संनियम्य सदात्मानं ज्ञानचक्षुर्नरो हि सः

Đã được (thân người hiếm có) ấy, ai thật lòng dứt bỏ kiêu mạn và đố kỵ, luôn tự chế ngự và sống với kỷ luật nội tâm—người ấy chính là bậc nam tử có “con mắt trí tuệ” (jñāna-cakṣu).

Verse 25

अज्ञानतिमिरान्धस्य ज्ञानांजनशलाकया

Với kẻ bị bóng tối vô minh làm mù—nhờ que chấm “thuốc mắt của trí” (jñāna-añjana) mà bóng tối ấy được xua tan.

Verse 26

यस्य नोन्मीलितं चक्षुर्ज्ञेयो जात्यन्ध एव सः । एतत्ते कथितं सर्वं यत्पृष्टं नृपसत्तम

Ai mà con mắt chưa được khai mở thì nên biết là kẻ mù từ thuở sinh ra. Ôi bậc vương giả tối thượng, mọi điều ngài đã hỏi, ta đã nói hết cùng ngài.

Verse 27

तथानिष्टतराणां हि रुद्रस्य वचनं यथा । नर्मदा सरितां श्रेष्ठा रुद्रदेहाद्विनिःसृता

Cũng vậy, lời của Rudra không hề sai chạy, dẫu đối với kẻ ác ý nhất. Narmadā, bậc tối thắng trong các dòng sông, đã tuôn chảy từ chính thân thể của Rudra.

Verse 28

तारयेत्सर्वभूतानि स्थावराणि चराणि च । सर्वदेवाधिदेवेन ईश्वरेण महात्मना

Nàng (Narmadā) cứu độ mọi loài hữu tình—cả bất động lẫn hữu động—vì được gia trì bởi Đấng Īśvara đại hùng, vị Thần tối thượng trên mọi chư thiên.

Verse 29

लोकानां च हितार्थाय महापुण्यावतारिता । मानसं वाचिकं पापं स्नानान्नश्यति कर्मजम्

Vì lợi ích của muôn cõi, Nàng giáng hạ, đầy công đức tối thượng. Tắm trong Nàng thì các tội do nghiệp—tội nơi tâm và nơi lời—đều tiêu diệt.

Verse 30

रुद्रदेहाद्विनिष्क्रान्ता तेन पुण्यतमा हि सा । प्रातरुत्थाय यो नित्यं भूमिमाक्रम्य भक्तितः

Vì phát xuất từ thân thể của Rudra, nên Nàng quả thật là bậc chí thánh. Ai mỗi ngày rạng đông thức dậy, với lòng bhakti bước chân lên mặt đất…

Verse 31

एतन्मन्त्रं जपेत्तात स्नानस्य लभते फलम् । नमः पुण्यजले देवि नमः सागरगामिनि

Hỡi con yêu, ai trì tụng thần chú này sẽ được quả báo như nghi lễ tắm gội. Kính lễ Nàng, Ôi Nữ Thần là nước công đức; kính lễ Nàng, Đấng chảy về biển cả.

Verse 32

नमोऽस्तु पापनिर्मोचे नमो देवि वरानने

Kính lễ Nàng, Đấng giải thoát khỏi tội lỗi; kính lễ Nàng, Ôi Nữ Thần dung nhan mỹ lệ.

Verse 33

नमोऽस्तु ते ऋषिवरसङ्घसेविते नमोऽस्तु ते त्रिनयनदेहनिःसृते । नमोऽस्तु ते सुकृतवतां सदा वरे नमोऽस्तु ते सततपवित्रपावनि

Kính lễ Nàng, Đấng được hội chúng các bậc hiền thánh rishi phụng sự. Kính lễ Nàng, Đấng phát xuất từ thân của Chúa Ba Mắt. Kính lễ Nàng, Đấng luôn là ân phúc cho người có công đức. Kính lễ Nàng, Ôi Đấng thanh tẩy muôn đời, Đấng luôn làm cho thanh tịnh.

Verse 43

। अध्याय

॥ Chương ॥ (dấu chương/đề mục kết)