Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 23
शिवस्य विश्वव्याप्तिः—अष्टमूर्तिः पञ्चब्रह्म च | Śiva’s Cosmic Pervasion: Aṣṭamūrti and the Pañcabrahma Forms
स्पंदयत्यनिलात्मदं बिभर्ति स्पंदते स्वयम् । औग्रीति कथ्यते सद्भिर्मूर्तिरुग्रस्य वेधसः । सर्वावकाशदा सर्वव्यापिका गगनात्मिका । मूर्तिर्भीमस्य भीमाख्या भूतवृंदस्य भेदिका
spaṃdayatyanilātmadaṃ bibharti spaṃdate svayam | augrīti kathyate sadbhirmūrtirugrasya vedhasaḥ | sarvāvakāśadā sarvavyāpikā gaganātmikā | mūrtirbhīmasya bhīmākhyā bhūtavṛṃdasya bhedikā
Nàng làm cho sinh khí (gió) chuyển động, nâng đỡ nó, và tự thân rung động chính như sự chuyển động ấy. Vì vậy bậc hiền trí gọi đây là hình tướng Aūgrī (mãnh liệt), của Ugra—Đấng Tạo Hóa. Nàng ban cho mọi không gian, thấm khắp muôn loài, mang bản tính của bầu trời. Đây cũng là Bhīma-tướng—nổi danh là “Bhīmā”—phá tan các đoàn chúng sinh (và những ràng buộc của họ).
Suta Goswami
Tattva Level: pati
Shiva Form: Bhairava
Type: stotra
Shakti Form: Kālī
Role: destructive
Offering: dhupa
FAQs
It presents Shiva’s śakti as the inner “pulsation” (spanda) that moves and sustains prāṇa and also as vast, sky-like all-pervasion—showing Pati as both immanent in life-breath and transcendent as boundless space, with the power to break bondage.
By naming Aūgrī and Bhīmā as forms of Ugra (Shiva), it supports Saguna worship: devotees contemplate specific divine aspects—fierce, protective, and liberating—while understanding that the same Shiva pervades all as prāṇa and ākāśa.
A practical takeaway is prāṇa-dhyāna: meditate on the breath’s subtle movement as Shiva’s spanda, then expand awareness into all-pervading space (ākāśa-bhāvanā), mentally repeating a Shiva mantra such as the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”).