तारकपीडितदेवशरणागतिḥ — The Devas Seek Refuge from Tāraka

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ ते निर्जरास्सर्वे सुप्रणम्य प्रजेश्वरम् । तुष्टुवुः परया भक्त्या तारकेण प्रपीडिताः

Phạm Thiên nói: Bấy giờ tất cả chư thiên bất tử, bị Tāraka áp bức nặng nề, đều cúi lạy sâu trước Đấng Chúa tể muôn loài và tán dương Ngài với lòng sùng kính tối thượng.

Verse 2

अहं श्रुत्वामरनुतिं यथार्थां हृदयंगमा । सुप्रसन्नतरो भूत्वा प्रत्यवोचं दिवौकसः

Nghe lời tán dương của chư thiên—đúng nghĩa và thấm vào lòng—ta càng thêm hoan hỷ, rồi đáp lời những bậc cư ngụ cõi trời.

Verse 3

स्वागतं स्वाधिकारा वै निर्विघ्नाः संति वस्तुतः । किमर्थमागता यूयमत्र सर्वे वदंतु मे

Hoan nghênh! Các ngươi quả là xứng đáng và đúng phận quyền của mình; thật vậy, các ngươi không hề bị chướng ngại. Vì mục đích gì mà tất cả các ngươi đến đây? Hãy nói cho ta biết.

Verse 4

इति श्रुत्वा वचो मे ते नत्वा सर्वे दिवौकसः । मामूचुर्नतका दीनास्तारकेण प्रपीडिताः

Nghe lời ta nói, tất cả chư thiên đều cúi đầu đảnh lễ; rồi trong cảnh khiêm hạ và khổ não—bị Tāraka áp bức—họ chắp tay thưa với ta.

Verse 5

देवा ऊचुः । लोकेश तारको दैत्यो वरेण तव दर्पित । निरस्यास्मान्हठात्स्थानान्यग्रहीन्नो बलात्स्वयम्

Chư thiên thưa: “Ôi Đấng Chúa tể của muôn cõi, quỷ Tāraka—kiêu ngạo vì ân huệ do Ngài ban—đã ngang ngược xua đuổi chúng con khỏi những nơi cư ngụ chính đáng, rồi dùng sức mạnh mà tự chiếm lấy các vị trí của chúng con.”

Verse 6

भवतः किमु न ज्ञातं दुःखं यन्नः उपस्थितम् । तद्दुःखं नाशय क्षिप्रं वयं ते शरणं गताः

Bạch Ngài, nỗi sầu khổ đã giáng xuống chúng con, lẽ nào Ngài chưa hay biết? Xin mau diệt trừ khổ đau ấy. Chúng con đã đến nương tựa nơi Ngài.

Verse 7

अहर्निशं बाधतेस्मान्यत्र तत्रास्थितान्स वै । पलायमानाः पश्यामो यत्र तत्रापि तारकम्

Ngày đêm, dù chúng con đứng ở đâu, hắn cũng quấy nhiễu ngay tại đó. Dẫu chạy trốn, chúng con vẫn thấy Tāraka—hắn cũng hiện ra nơi ấy, khắp mọi nơi.

Verse 8

तारकान्नश्च यद्दुःखं संभूतं सकलेश्वर । तेन सर्वे वयं तात पीडिता विकला अति

Ôi Sakaleśvara (Đấng Chúa tể muôn loài), nỗi khổ phát sinh cho chúng con vì Tāraka—bởi nỗi khổ ấy, bạch đấng thân thương, tất cả chúng con đều bị dày vò nặng nề và trở nên hoàn toàn bất lực.

Verse 9

अग्निर्यमोथ वरुणो निरृतिर्वायुरेव च । अन्ये दिक्पतयश्चापि सर्वे यद्वशगामिनः

Agni, Yama, Varuṇa, Nirṛti và Vāyu—cùng cả các vị hộ phương khác nữa—đều vận hành dưới quyền của hắn, bị chi phối bởi ý muốn của hắn.

Verse 10

सर्वे मनुष्यधर्माणस्सर्वेः परिकरैर्युताः । सेवंते तं महादैत्यं न स्वतंत्राः कदाचन

Tất cả những kẻ bị ràng buộc trong nếp sống và luật lệ thế gian của loài người—cùng toàn thể tùy tùng của họ—đều phụng sự tên đại ác ma ấy, chưa từng khi nào được tự chủ.

Verse 11

एवं तेनार्दिता देवा वशगास्तस्य सर्वदा । तदिच्छाकार्य्यनिरतास्सर्वे तस्यानुजीविनः

Vì bị hắn áp bức, chư thiên luôn bị đặt dưới quyền khống chế của hắn. Tất cả đều chỉ chuyên tâm thi hành ý muốn của hắn và sống nương tựa vào hắn.

Verse 12

यावत्यो वनितास्सर्वा ये चाप्यप्सरसां गणाः । सर्वांस्तानग्रहीद्दैत्यस्तारकोऽसौ महाबली

Tất cả phụ nữ ở đó, và cả các đoàn Apsara—không sót một ai—đều bị Daitya hùng mạnh Tāraka bắt giữ.

Verse 13

न यज्ञास्संप्रवर्तते न तपस्यंति तापसाः । दानधर्मादिकं किंचिन्न लोकेषु प्रवर्त्तते

Các lễ tế (yajña) không thể cử hành đúng pháp; các ẩn sĩ cũng không tu khổ hạnh. Ngay cả bố thí, hạnh chính và những bổn phận thiêng liêng tương tự cũng không còn vận hành trong các cõi.

Verse 14

तस्य सेनापतिः क्रौंचो महापाप्यस्ति दानवः । स पातालतलं गत्वा बाधते त्वनिशं प्रजाः

Tướng chỉ huy của hắn là Krauñca, một Dānava đầy trọng tội. Hắn xuống cõi Pātāla và không ngừng quấy nhiễu dân chúng.

Verse 15

तेन नस्तारकेणेदं सकलं भुवनत्रयम् । हृतं हठाज्जगद्धातः पापेनाकरुणात्मना

Ôi Đấng Tạo Hóa của các thế giới! Tāraka tội lỗi ấy—lòng dạ cứng cỏi, không chút từ bi—đã dùng bạo lực cướp khỏi chúng con toàn thể tam giới này.

Verse 16

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्ड देवसांत्वनवर्णनं नाम षोडशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương mười sáu, mang tên “Mô tả việc an ủi chư Thiên”, thuộc Pārvatī-khaṇḍa (phần thứ ba) của Rudra Saṃhitā, trong Śrī Śiva Mahāpurāṇa.

Verse 17

त्वं नो गतिश्च शास्ता च धाता त्राता त्वमेव हि । वयं सर्वे तारकाख्यवह्नौ दग्धास्सुविह्वलाः

Chỉ riêng Ngài là nơi nương tựa và là bậc chỉ đạo của chúng con; Ngài là đấng cai trị, đấng nâng đỡ và đấng hộ trì. Tất cả chúng con đã bị thiêu đốt bởi ngọn lửa mang tên Tāraka, nên vô cùng bàng hoàng và khổ não.

Verse 18

तेन क्रूरा उपाय नः सर्वे हतबलाः कृताः । विकारे सांनिपाते वा वीर्यवंत्यौषधानि च

Bởi những mưu kế tàn bạo ấy, tất cả chúng ta đều bị làm cho suy kiệt, mất hết uy lực. Ngay cả các dược thảo linh nghiệm—dù trị bệnh thường hay chứng bệnh phối hợp phức tạp—cũng trở nên vô hiệu.

Verse 19

यत्रास्माकं जयाशा हि हरिचक्रे सुदर्शने । उत्कुंठितमभूत्तस्य कंठे पुष्पमिवार्पितम्

Khi niềm hy vọng chiến thắng của chúng ta nương tựa vào đĩa Sudarśana của Hari, nó liền bồn chồn dao động—như đóa hoa đặt trên cổ họng—không thể đứng yên vững chãi.

Verse 20

ब्रह्मोवाच । इत्येतद्वचनं श्रुत्वा निर्जराणामहं मुने । प्रत्यवोचं सुरान्सर्वांस्तत्कालसदृशं वचः

Phạm Thiên nói: Này hiền giả, nghe những lời ấy của các chư thiên bất tử, ta liền tức khắc đáp lại toàn thể thiên chúng bằng lời lẽ hợp với đúng thời khắc ấy.

Verse 21

ब्रह्मोवाच । ममैव वचसा दैत्यस्तारकाख्यस्समेधितः । न मत्तस्तस्य हननं युज्यते हि दिवौकसः

Phạm Thiên nói: “Chính do lời ta mà ác ma tên Tāraka được tăng quyền lực, lớn mạnh. Vì thế, hỡi các bậc ở cõi trời, việc giết hắn không nên xuất phát từ ta.”

Verse 22

ततो नैव वधो योग्यो यतो वृद्धिमुपागतः । विष वृक्षोऽपि संवर्ध्य स्वयं छेत्तुमसांप्रतम्

Vì thế, nay việc giết hắn không còn thích hợp, bởi hắn đã lớn mạnh; ngay cả cây độc, một khi đã để cho sum sê, cũng chẳng thể tùy ý chặt bỏ dễ dàng.

Verse 23

युष्माकं चाखिलं कार्यं कर्तुं योग्यो हि शंकरः । किन्तु स्वयं न शक्तो हि प्रतिकर्तुं प्रचो दितः

Śaṅkara (Đại Thần Śiva) quả thật có thể hoàn thành mọi việc của các ngươi; nhưng dù được thỉnh cầu thúc giục, Ngài vẫn không tự ý hành động để đáp trả.

Verse 24

तारकाख्यस्तु पापेन स्वयमेष्यति संक्षयम् । यथा यूयं संविदध्वमुपदेशकरस्त्वहम्

“Kẻ mang tên Tāraka ấy, do chính tội lỗi của mình, tự sẽ đi đến diệt vong. Vậy hãy hành động theo điều các ngươi cho là thích hợp; ta chỉ là người ban lời chỉ dạy.”

Verse 25

न मया तारको वध्यो हरिणापि हरेण च । नान्येनापि सुरैर्वापि मद्वरात्सत्यमुच्यते

“Tāraka không thể bị ta giết, cũng không bởi Hari (Viṣṇu), không bởi Hara (Śiva); và quả thật cũng không bởi bất cứ vị thần nào khác. Do ân huệ ta ban, lời này được nói ra như chân lý.”

Verse 26

शिववीर्य्यसमुत्पन्नो यदि स्यात्तनयस्सुराः । स एव तारकाख्यस्य हंता दैत्यस्य नापरः

Hỡi chư Thiên, nếu một người con được sinh ra từ uy lực của Śiva, thì chính người ấy—và chỉ người ấy—sẽ là kẻ diệt trừ ác ma mang tên Tāraka; không ai khác có thể làm được.

Verse 27

यमुपायमहं वच्मि तं कुरुध्वं सुरोत्तमाः । महादेवप्रसादेन सिद्धिमेष्यति स धुवम्

“Ta sẽ nói cho các ngươi phương cách—hãy thực hành, hỡi những bậc tối thượng trong chư Thiên. Nhờ ân sủng của Mahādeva, điều ấy ắt sẽ đưa đến thành tựu.”

Verse 28

सती दाक्षा यिणी पूर्वं त्यक्तदेहा तु याभवत् । सोत्पन्ना मेनकागर्भात्सा कथा विदिता हि वः

Satī—ái nữ của Dakṣa—thuở trước đã bỏ thân mình; rồi nàng lại tái sinh từ thai của Menakā. Câu chuyện ấy hẳn các ngươi đều đã biết.

Verse 29

तस्या अवश्यं गिरिशः करिष्यति कर ग्रहम् । तत्कुरुध्वमुपायं च तथापि त्रिदिवौकसः

Chắc chắn Girīśa (Śiva), Chúa tể núi non, sẽ nắm tay nàng trong lễ thành hôn. Vì vậy, hỡi các bậc cư ngụ trong ba cõi, hãy bày ra phương tiện thích hợp để việc ấy thành tựu.

Verse 30

तथा विदध्वं सुतरां तस्यां तु परियत्नतः । पार्वत्यां मेनकाजायां रेतः प्रतिनिपातने

Vậy hãy làm đúng như thế—chắc chắn và hết sức cẩn trọng—để hạt giống thiêng liêng được đặt vào Pārvatī, ái nữ của Menakā, một cách đúng pháp.

Verse 31

तमूर्द्ध्वरेतसं शंभुं सैव प्रच्युतरेतसम् । कर्तुं समर्था नान्यास्ति तथा काप्यबला बलात्

Chỉ có nàng (Pārvatī) mới có thể khiến Śambhu—Đấng giữ tinh lực hướng thượng trong sự thanh tịnh tuyệt đối—phóng xuất năng lực ấy; không người nữ nào khác, dù mạnh mẽ đến đâu, có thể làm được.

Verse 32

सा सुता गिरिराजस्य सांप्रतं प्रौढयौवना । तपस्यते हिमगिरौ नित्यं संसेवते हरम्

Nàng là ái nữ của Vua Núi, nay đang độ thanh xuân viên mãn. Nàng tu khổ hạnh trên dãy Himālaya và luôn luôn phụng sự Hara (Đức Śiva) với lòng chí thành.

Verse 33

वाक्याद्धिमवतः कालीं स्वपितुर्हठतश्शिवा । सखीभ्यां सेवते सार्द्धं ध्यानस्थं परमेश्वरम्

Theo lệnh của Himavat, Śivā (Pārvatī) đã mạnh mẽ đánh thức Kālī, mẹ của nàng. Rồi cùng hai người bạn đồng hành, nàng hầu cận Đấng Tối Thượng Parameśvara, đang an trụ trong thiền định.

Verse 34

तामग्रतोऽर्च्चमानां वै त्रैलोक्ये वरवर्णिनीम् । ध्यानसक्तो महेशो हि मनसापि न हीयते

Dẫu Nữ Thần rực rỡ ấy—đẹp nhất trong ba cõi—đang cung kính lễ bái trước Ngài, Maheśa vẫn an trụ trong thiền định; ngay cả trong tâm ý, Ngài cũng không rời nội quán.

Verse 35

भार्य्यां समीहेत यथा स कालीं चन्द्रशेखरः । तथा विधध्वं त्रिदशा न चिरादेव यत्नतः

Hỡi chư Thiên, hãy gắng sức chí thành để Chandrasekhara (Śiva, Đấng đội trăng) khởi tâm muốn Kālī làm hiền thê; hãy khiến việc ấy thành tựu như vậy, và mau chóng.

Verse 36

स्थानं गत्वाथ दैत्यस्य तमहं तारकं ततः । निवारयिष्ये कुहठात्स्वस्थानं गच्छतामराः

Khi đến nơi của tên ác ma ấy, ta sẽ ngăn chặn Tāraka khỏi sự ngoan cố tà ác của hắn. Hỡi chư Thiên, mỗi vị hãy trở về cõi của mình.

Verse 37

इत्युक्त्वाहं सुरान्शीघ्रं तारकाख्यासुरस्य वै । उपसंगम्य सुप्रीत्या समाभाष्येदमब्रवम्

Nói xong như vậy, ta liền mau chóng đến gần chư Thiên, rồi đi gặp Tāraka—ác ma mang danh Tārakāsura. Với tâm ý thân thiện, ta cung kính chào hỏi và nói lời sau đây.

Verse 38

ब्रह्मोवाच । तेजोसारमिदं स्वर्गं राज्यं त्वं परिपासि नः । यदर्थं सुतपस्तप्तं वाञ्छसि त्वं ततोऽधिकम्

Phạm Thiên nói: “Cõi trời này là tinh túy của uy quang rực rỡ, và ngươi đang gìn giữ vương quyền của chúng ta. Vì mục đích gì mà ngươi đã tu khổ hạnh nghiêm khắc đến thế—ngươi còn mong cầu điều gì lớn hơn cả điều này sao?”

Verse 39

वरश्चाप्यवरो दत्तो न मया स्वर्गराज्यता । तस्मात्स्वर्गं परित्यज्य क्षितौ राज्यं समाचर

“Một ân huệ—dù là ân huệ nhỏ—ta đã ban cho ngươi, nhưng không phải là ngôi vị chúa tể cõi trời. Vì thế, hãy rời bỏ thiên giới và cai trị vương quốc của ngươi trên mặt đất cho đúng đạo.”

Verse 40

देवयोग्यानि तत्रैव कार्य्याणि निखिलान्यपि । भविष्यत्यरसुरश्रेष्ठ नात्र कार्य्या विचारणा

Mọi việc thích hợp với chư thiên đều phải được thực hiện ngay tại đó, trọn vẹn. Chắc chắn sẽ thành tựu, hỡi bậc tối thắng trong hàng asura—không cần phải do dự suy xét.

Verse 42

तारकोऽपि परित्यज्य स्वर्गं क्षितिमथाभ्यगात् । शोणिताख्य पुरे स्थित्वा सर्वराज्यं चकार सः

Ngay cả Tāraka cũng từ bỏ cõi trời rồi giáng xuống trần gian. Trú tại thành mang tên Śoṇitā, hắn thiết lập quyền thống trị như một bậc đế vương khắp cõi.

Verse 43

देवास्सर्वेऽपि तच्छुत्वा मद्वाक्यं सुप्रणम्य माम् । शक्रस्थानं ययुः प्रीत्या शक्रेण सुस माहिताः

Nghe lời ta nói, tất cả chư thiên đều cúi đầu đảnh lễ ta với lòng tôn kính sâu xa. Rồi trong niềm hoan hỷ, họ đến nơi ngự của Indra, giữ tâm điềm tĩnh và chăm chú dưới sự dẫn dắt của Indra.

Verse 44

तत्र गत्वा मिलित्वा च विचार्य्य च परस्परम् । ते सर्वे मरुतः प्रीत्या मघवंतं वचोऽब्रुवन्

Đến nơi ấy, họ tụ hội và cùng nhau bàn bạc. Rồi tất cả các Marut, lòng đầy hoan hỷ, cất lời thưa với Maghavant (Indra).

Verse 45

देवा ऊचुः । शम्भोर्य्यथा शिवायां वै रुचिजायेत कामतः । मघवंस्ते प्रकर्तव्यं ब्रह्मोक्तं सर्वमेव तत्

Chư Thiên thưa rằng: “Hỡi Maghavan (Indra), để Śambhu (Śiva) tự theo ý nguyện mà khởi lòng ái mộ đối với Śivā (Pārvatī), ngài phải thực hiện trọn vẹn mọi điều mà Brahmā đã chỉ dạy.”

Verse 46

ब्रह्मोवाच । इत्येवं सर्ववृत्तांतं विनिवेद्य सुरेश्वरम् । जग्मुस्ते सर्वतो देवाः स्वं स्वं स्थानं मुदान्विताः

Brahmā nói: “Như thế, sau khi đã tâu trình trọn vẹn mọi sự lên Chúa Tể chư thiên, các deva tụ hội từ khắp bốn phương liền ra đi trong niềm hoan hỷ, ai nấy trở về nơi cư ngụ của mình.”