शिवपुत्रजननवर्णनम् — Description of the Birth/Manifestation of Śiva’s Son

Verse 1

ब्रह्मोवाच । तदाकर्ण्य महादेवो योगज्ञानविशारदः । त्यक्तकामो न तत्याज संभोगं पार्वतीभयात्

Phạm Thiên nói: Nghe vậy, Đại Thần Mahādeva—bậc tinh thông tri kiến Yoga—dẫu đã lìa dục, vẫn không từ bỏ sự hòa hợp phu thê, vì kính sợ làm Parvatī không vừa lòng.

Verse 2

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखंडे शिवपुत्रजननवर्णनं नाम द्वितीयोऽध्यायः

Như vậy, trong Thánh điển Shiva Mahāpurāṇa huy hoàng—thuộc Rudra-saṃhitā thứ hai, phần thứ tư gọi là Kumāra-khaṇḍa—kết thúc chương thứ hai mang tên “Mô tả sự giáng sinh của con trai của Shiva”.

Verse 3

देवास्सर्वे प्रभुं दृष्ट्वा हरिणा च मया शिवम् । बभूबुस्सुखिनश्चाति तदा वै भक्तवत्सलम्

Khi tất cả chư thiên được thấy Thượng Chủ Śiva—bậc Tối Thượng—cùng với Hari (Viṣṇu) và ta (Brahmā), họ vô cùng hoan hỷ, vì Ngài quả thật luôn trìu mến những người sùng kính.

Verse 4

इत्याकर्ण्य वचस्तेषां सुराणां भगवान्भवः । प्रत्युवाच विषण्णात्मा दूयमानेन चेतसा

Nghe những lời ấy của chư thiên, Đấng Thế Tôn Bhava (Śiva) liền đáp lại; nội tâm Ngài u sầu, tâm trí bừng cháy bởi nỗi đau thương.

Verse 5

प्रणम्य सुमहाप्रीत्या नतस्कंधाश्च निर्जराः । तुष्टुवुः शंकरं सर्वे मया च हरिणा मुने

Cúi lạy với niềm hoan hỷ vô biên, các chư thiên bất tử, vai khom trong kính ngưỡng, đồng thanh tán dương Śaṅkara; và ta cũng vậy, cùng với Hari (Viṣṇu), hỡi bậc hiền thánh.

Verse 6

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव करुणासागर प्रभो । अन्तर्यामी हि सर्वेषां सर्वं जानासि शंकर

Chư Thiên thưa rằng: “Ôi Thần của các thần, ôi Mahādeva, ôi Chúa tể—biển cả từ bi! Ngài thật là Đấng Nội Tại (Antaryāmin) của muôn loài; vì thế, hỡi Śaṅkara, Ngài biết tất cả.”

Verse 7

देवकार्यं कुरु विभो रक्ष देवान् महेश्वर । जहि दैत्यान् कृपां कृत्वा तारकादीन् महाप्रभून्

Ôi Đấng Toàn Năng, Mahādeva—xin hoàn thành công việc của chư thiên và che chở các Deva. Với lòng từ mẫn, xin diệt trừ bọn Daitya hùng mạnh như Tāraka và những kẻ khác.

Verse 8

शिव उवाच । हे विष्णो हे विधे देवास्सर्वेषां वो मनोगतिः । यद्भावि तद्भवत्येव कोऽपि नो तन्निवारकः

Đức Śiva phán: “Hỡi Viṣṇu, hỡi Vidhātr̥ (Brahmā)! Hỡi chư Thiên—ý nghĩ và chủ tâm của các ngươi đều được biết rõ. Điều gì đã định ắt sẽ xảy ra; không ai có thể ngăn cản.”

Verse 9

यज्जातं तज्जातमेव प्रस्तुतं शृणुताऽमराः । शिरस्तस्खलितं वीर्यं को ग्रहीष्यति मेऽधुना

Điều đã xảy ra thì quả đã xảy ra—nay hãy nghe điều thích đáng, hỡi chư thiên. Tinh lực hùng dũng của ta đã trượt rơi khỏi đỉnh đầu; ngay lúc này, ai sẽ tiếp nhận và gìn giữ nó?

Verse 10

स गृह्णीयादिति प्रोच्य पातयामास तद्भुवि । अग्निर्भूत्वा कपोतो हि प्रेरितस्सर्वनिर्जरैः

Nói rằng: “Hãy để nó nhận lấy,” Ngài khiến nó rơi xuống mặt đất. Quả thật, con bồ câu ấy—được toàn thể chư thiên thúc giục—đã hóa thành lửa.

Verse 11

अभक्षच्छांभवं वीर्यं चंच्वा तु निखिलं तदा । एतस्मिन्नंतरे तत्राऽऽजगाम गिरिजा मुने

Rồi nó nuốt trọn năng lực Śāmbhava, ngậm lấy trong mỏ. Ngay giữa lúc ấy, hỡi hiền giả, Girijā (Pārvatī) đã đến nơi đó.

Verse 12

शिवागमविलंबे च ददर्श सुरपुंगवान् । ज्ञात्वा तद्वृत्तमखिलं महाक्रोधयुता शिवा

Thấy Śivā đến chậm, vị tối thượng trong hàng chư thiên liền quan sát sự việc. Khi Śivā biết trọn vẹn đầu đuôi, nàng bừng lên cơn thịnh nộ lớn lao.

Verse 13

उवाच त्रिदशान् सर्वान् हरिप्रभृतिकांस्तदा

Bấy giờ, ngài cất lời với tất cả chư thiên, bắt đầu từ Hari (Viṣṇu), ngay lúc ấy.

Verse 14

देव्युवाच । रे रे सुरगणास्सर्वे यूयं दुष्टा विशेषतः । स्वार्थसंसाधका नित्यं तदर्थं परदुःखदाः

Nữ Thần phán: “Này! Này! Hỡi toàn thể chư thiên—đặc biệt các ngươi thật gian ác. Các ngươi luôn chỉ lo thành tựu lợi riêng, và vì thế trở thành nguyên nhân gây khổ cho kẻ khác.”

Verse 15

स्वार्थहेतोर्महेशानमाराध्य परमं प्रभुम् । नष्टं चक्रुर्मद्विहारं वंध्याऽभवमहं सुराः

Vì mưu cầu lợi riêng, chư thiên đã phụng thờ Maheśa—Đấng Chúa Tể tối thượng. Họ làm tan nát cuộc du hí của ta, khiến ta trở nên hiếm muộn—hỡi chư thiên!

Verse 16

मां विरोध्य सुखं नैव केषांचिदपि निर्जराः । तस्माद्दुःखं भवेद्वो हि दुष्टानां त्रिदिवौकसाम्

Chống lại ta, không một ai trong các ngươi—những bậc bất tử—có thể đạt được an lạc. Vì thế, hỡi những kẻ ác trú ngụ cõi trời, chỉ có sầu khổ sẽ sinh khởi cho các ngươi.

Verse 17

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा विष्णुप्रमुखान् सुरान्सर्वान् शशाप सा । प्रज्वलंती प्रकोपेन शैलराजसुता शिवा

Brahmā nói: Nói xong như vậy, Śivā—ái nữ của Chúa tể núi non—bừng cháy vì phẫn nộ, liền nguyền rủa tất cả chư thiên, đứng đầu là Viṣṇu.

Verse 18

पार्वत्युवाच । अद्यप्रभृति देवानां वंध्या भार्या भवन्त्विति । देवाश्च दुःखितास्संतु निखिला मद्विरोधिनः

Pārvatī nói: “Từ hôm nay trở đi, hãy để vợ của chư thiên trở nên hiếm muộn. Và nguyện cho tất thảy các vị thần—những kẻ đối nghịch với ta—đều ở mãi trong sầu khổ.”

Verse 19

ब्रह्मोवाच । इति शप्त्वाखिलान्देवान् विष्ण्वाद्यान्सकलेश्वरी । उवाच पावकं क्रुद्धा भक्षकं शिवरेतसः

Phạm Thiên nói: Sau khi nguyền rủa tất cả chư thiên, bắt đầu từ Viṣṇu, Nữ Thần tối thượng, đấng chủ tể muôn loài, trong cơn phẫn nộ đã phán với Pāvaka (Agni), kẻ được chỉ định để thiêu nuốt tinh chủng của Śiva.

Verse 20

पार्वत्युवाच । सर्वभक्षी भव शुचे पीडितात्मेति नित्यशः । शिवतत्त्वं न जानासि मूर्खोऽसि सुरकार्यकृत्

Pārvatī nói: “Hỡi kẻ sầu khổ, hãy trở thành kẻ ăn nuốt mọi thứ, và mãi bị gọi là ‘kẻ có linh hồn bị dày vò’. Ngươi không biết chân lý của Śiva; ngươi là kẻ ngu, chỉ làm việc sai phái cho chư thiên.”

Verse 21

रे रे शठ महादुष्ट दुष्टानां दुष्टबोधवान् । अभक्षश्शिववीर्यं यन्नाकार्षीरुचितं हि तत्

“Này kẻ gian trá, cực kỳ hung ác, kẻ mang ý niệm ác độc nhất trong bọn ác nhân! Việc ngươi đã làm—coi thần lực tinh anh của Śiva như thứ để ăn nuốt—thật là điều hoàn toàn bất xứng.”

Verse 22

ब्रह्मोवाच । इति शप्त्वा शिवा वह्निं सहेशेन नगात्मजा । जगाम स्वालयं शीघ्रमसंतुष्टा ततो मुने

Phạm Thiên nói: Nguyền rủa Agni như thế xong, Śivā—ái nữ của núi—liền cùng Maheśa mau chóng trở về nơi ở của mình; nhưng vẫn chưa thỏa lòng, hỡi bậc hiền triết.

Verse 23

गत्वा शिवा शिवं सम्यक् बोधयामास यत्नतः । अजीजनत्परं पुत्रं गणेशाख्यं मुनीश्वर

Bấy giờ Śivā (Pārvatī) đến gần Śiva và hết lòng cố gắng bẩm báo Ngài tường tận. Rồi sau đó, nàng sinh ra một người con tối thượng, mang danh Gaṇeśa, hỡi bậc hiền thánh tối thắng.

Verse 24

तद्वृत्तांतमशेषं च वर्णयिष्ये मुनेऽग्रतः । इदानीं शृणु सुप्रीत्या गुहोत्पत्तिं वदाम्यहम्

Hỡi bậc hiền triết, ta sẽ thuật lại trọn vẹn mọi sự việc ấy trước mặt ngài. Nay xin lắng nghe với niềm hoan hỷ của lòng sùng kính, ta sẽ nói về nguồn gốc của Guha (Skanda).

Verse 25

पावकादितमन्नादि भुंजते निर्जराः खलु । वेदवाण्येति सर्वे ते सगर्भा अभवन्सुराः

Quả thật, các chư thiên bất tử đã thọ dụng thức ăn và mọi vật khác, trước hết được thánh hỏa (Pāvaka) hiến cúng và thanh tịnh hóa. Và nhờ uy lực của lời Veda, tất cả các vị thần ấy đều được ban năng lực thụ thai, có thể sinh ra hậu duệ.

Verse 26

ततोऽसहंतस्तद्वीर्यं पीडिता ह्यभवन् सुराः । विष्ण्वाद्या निखिलाश्चाति शिवाऽऽज्ञा नष्टबुद्धयः

Rồi họ không thể chịu nổi uy lực ấy, nên chư thiên quả thật bị áp bức khổ sở. Tất cả—khởi từ Viṣṇu—đều rối loạn tâm trí, vì mệnh lệnh của Śiva đã chế ngự họ.

Verse 27

अथ विष्णुप्रभृतिकास्सर्वे देवा विमोहिताः । दह्यमाना ययुः शीघ्रं शरणं पार्वतीपतेः

Bấy giờ, tất cả chư thiên—khởi từ Viṣṇu—đều mê muội. Bị thiêu đốt bởi nỗi khổ ấy, họ vội vã đến nương tựa nơi Đấng Phu Quân của Pārvatī (Śiva).

Verse 28

शिवालयस्य ते द्वारि गत्वा सर्वे विनम्रकाः । तुष्टुवुस्सशिवं शंभुं प्रीत्या सांजलयस्सुराः

Đến trước cửa thánh điện của Śiva ấy, tất cả chư thiên đều trở nên khiêm cung. Với niềm hoan hỷ yêu kính, chắp tay cung kính, họ tán dương Śambhu—chính Śiva, Đấng Cát tường.

Verse 29

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव गिरिजेश महाप्रभो । किं जातमधुना नाथ तव माया दुरत्यया

Chư Thiên thưa rằng: «Ôi Thần của các thần, ôi Mahādeva, ôi Chúa tể của Girijā, ôi Đại Chủ tôn! Nay đã xảy ra điều gì, hỡi Đấng Chủ—do māyā của Ngài vốn khó vượt qua?»

Verse 30

सगर्भाश्च वयं जाता दह्यमानाश्च रेतसा । तव शंभो कुरु कृपां निवारय दशामिमाम्

«Ôi Śambhu, chúng con đã thụ thai, nhưng đang bị thiêu đốt bởi uy lực của tinh chủng ấy. Xin Ngài rủ lòng thương, và xua tan tình trạng này của chúng con.»

Verse 31

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्याऽमरनुतिं परमेशश्शिवापतिः । आजगाम द्रुतं द्वारि यत्र देवाः स्थिता मुने

Phạm Thiên nói: Nghe bài tán tụng của chư thiên bất tử dâng lên như thế, Đấng Tối Thượng—Śiva, phu quân của Śivā (Pārvatī)—liền mau chóng đến nơi cửa, chỗ các thần đang đứng, hỡi bậc hiền thánh.

Verse 32

आगतं शंकरं द्वारि सर्वे देवाश्च साच्युताः । प्रणम्य तुष्टुवुः प्रीत्या नर्तका भक्तवत्सलम्

Khi Śaṅkara đến nơi cửa, tất cả chư thiên—cùng với Acyuta (Viṣṇu)—đều cúi lạy và, trong niềm hoan hỷ yêu kính, ca ngợi Ngài: Đấng Vũ Công của vũ trụ, luôn dịu hiền với người sùng mộ.

Verse 33

देवा ऊचुः । शंभो शिव महेशान त्वां नतास्स्म विशेषतः । रक्ष नश्शरणापन्नान्दह्यमानांश्च रेतसा

Chư Thiên thưa: “Ôi Śambhu, ôi Śiva, ôi Maheśāna! Chúng con cúi đầu đảnh lễ Ngài với lòng khẩn thiết đặc biệt. Xin che chở chúng con là kẻ nương tựa nơi Ngài, vì chúng con đang bị thiêu đốt bởi retas (tinh dịch).”

Verse 34

इदं दुःखं हर हर भवामो हि मृता ध्रुवम् । त्वां विना कस्समर्थोऽद्य देवदुःखनिवा रणे

“Ôi Hara, ôi Hara—xin hãy xóa tan nỗi khổ này! Không có Ngài, chúng con ắt phải diệt vong. Quả thật hôm nay, nếu vắng Ngài, ai có thể dập tắt nỗi thống khổ của chư thiên giữa chiến địa?”

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इति दीनतरं वाक्यमाकर्ण्य सुरराट् प्रभुः । प्रत्युवाच विहस्याऽथ स सुरान् भक्तवत्सलः

Phạm Thiên nói: Nghe những lời hết sức khiêm hạ ấy, Đấng Chúa Tể của chư thiên, bậc đại hùng—luôn thương mến kẻ sùng kính—bèn mỉm cười rồi đáp lời các Deva.

Verse 36

शिव उवाच । हे हरे हे विधे देवास्सर्वे शृणुत मद्वचः । भविष्यति सुखं वोऽद्य सावधाना भवन्तु हि

Śiva phán: “Hỡi Hari, hỡi Đấng Tạo Hóa (Vidhātrā—Phạm Thiên), và toàn thể chư Deva, hãy lắng nghe lời Ta. Hôm nay, an lạc và giải thoát khỏi khổ ưu sẽ đến với các ngươi; vì vậy hãy chú tâm.”

Verse 37

एतद्वमत मद्वीर्यं द्रुतमेवाऽखिलास्सुराः । सुखिनस्तद्विशेषेण शासनान्मम सुप्रभो

“Hãy biết đây là uy lực nơi phía trái của Ta: theo mệnh lệnh của Ta, hỡi các Deva, các ngươi mau chóng được an vui; hơn nữa còn đạt niềm hỷ lạc đặc biệt, thù thắng.”

Verse 38

ब्रह्मोवाच । इत्याज्ञां शिरसाऽधाय विष्ण्वाद्यास्सकलास्सुराः । अकार्षुर्वमनं शीघ्रं स्मरंतश्शिवमव्ययम्

Brahmā nói: Nhận mệnh lệnh ấy đặt lên đầu (tỏ lòng kính thuận), tất cả chư thần do Viṣṇu dẫn đầu liền mau chóng gây nôn, trong khi tưởng niệm Śiva—Đấng Bất Hoại.

Verse 39

तच्छंभुरेतस्स्वर्णाभं पर्वताकारमद्भुतम् । अभवत्पतितं भूमौ स्पृशद् द्यामेव सुप्रभम्

Bấy giờ, tinh chủng của Śambhu—sắc vàng rực rỡ, kỳ diệu, hình thể như một ngọn núi—rơi xuống mặt đất, bừng sáng huy hoàng đến nỗi tưởng như chạm tận trời cao.

Verse 40

अभवन्सुखिनस्सर्वे सुरास्सर्वेऽच्युतादयः । अस्तुवन् परमेशानं शंकरं भक्तवत्सलम्

Bấy giờ chư thiên đều hoan hỷ—tất cả các deva, bắt đầu từ Acyuta (Viṣṇu). Họ tán dương Parameśāna Śaṅkara, Đấng Tối Thượng, luôn dịu hiền và thương mến những người sùng kính Ngài.

Verse 41

पावकस्त्वभवन्नैव सुखी तत्र मुनीश्वर । तस्याज्ञां परमोऽदाद्वै शंकरः परमेश्वरः

Hỡi bậc tôn chủ giữa các hiền triết, tại đó Pāvaka (Thần Lửa) hoàn toàn chẳng được an ổn; tuy vậy, Śaṅkara—Đấng Tối Thượng—quả đã chấp thuận và thi hành lời thỉnh cầu (mệnh lệnh) của ngài.

Verse 42

ततस्सवह्निर्विकलस्सांजलिर्नतको मुने । अस्तौच्छिवं सुखी नात्मा वचनं चेदमब्रवीत्

Bấy giờ vị Thần Lửa ấy, bàng hoàng run rẩy, hỡi hiền giả, chắp tay cúi lạy. Sau khi tán dương Śiva cát tường, lòng ngài lắng yên, rồi thưa những lời này.

Verse 43

अग्निरुवाच । देवदेव महेशान मूढोऽहं तव सेवकः । क्षमस्व मेऽपराधं हि मम दाहं निवारय

Agni thưa: “Ôi Thần của các thần, ôi Maheśāna! Con mê muội, dẫu là kẻ hầu của Ngài. Xin tha thứ lỗi lầm của con, và xin ngăn lại ngọn lửa thiêu đốt của con.”

Verse 44

त्वं दीनवत्सल स्वामिञ्शंकरः परमेश्वरः । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा पावको दीनवत्सलम्

Thần Lửa, lòng hoan hỷ, đáp lời Đấng thương xót kẻ khốn cùng: “Ngài là Śaṅkara, Đấng Tối Thượng, ôi Chủ Tể—muôn đời dịu hiền với kẻ thấp hèn.”

Verse 45

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य शुचेर्वाणीं स शंभुः परमेश्वरः । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा पावकं दीनवत्सलः

Brahmā thưa: Nghe vậy lời của Śuci, Śambhu—Đấng Tối Thượng—tâm an nhiên, thương xót kẻ khốn cùng, liền đáp lại Pāvaka (Thần Lửa).

Verse 46

शिव उवाच । कृतं त्वनुचितं कर्म मद्रेतो भक्षितं हि यत् । अतोऽनिवृत्तस्ते दाहः पापाधिक्यान्मदाज्ञया

Śiva phán: “Ngươi đã làm điều bất xứng, vì quả thật ngươi đã nuốt lấy tinh chủng của Ta. Bởi vậy, theo mệnh lệnh của Ta, ngọn lửa thiêu đốt nơi ngươi sẽ không lắng xuống—do tội lỗi quá nặng.”

Verse 47

इदानीं त्वं सुखी नाम शुचे मच्छरणागतः । अतः प्रसन्नो जातोऽहं सर्वं दुःखं विनश्यति

Giờ đây, hỡi kẻ sầu muộn, ngươi thật sẽ được an lạc, vì đã nương tựa nơi Ta. Do đó Ta hoan hỷ, và mọi khổ đau của ngươi đều tiêu tan.

Verse 48

कस्याश्चित्सुस्त्रियां योनौ मद्रेतस्त्यज यत्नतः । भविष्यति सुखी त्वं हि निर्दाहात्मा विशेषतः

Hãy cẩn trọng mà gieo tinh chủng vào lòng một người nữ hiền đức. Khi ấy ngươi sẽ thật được an vui, và đặc biệt nội tâm ngươi sẽ thoát khỏi sự thiêu đốt khổ não.

Verse 49

ब्रह्मोवाच । शंभुवाक्यं निशम्येति प्रत्युवाच शनैः शुचिः । सांजलिर्नतकः प्रीत्या शंकरं भक्तशंकरम्

Brahmā nói: Nghe lời của Śambhu, bậc thanh tịnh ấy liền đáp lại khẽ khàng. Chắp tay cung kính, cúi mình với niềm hoan hỷ, ngài thưa cùng Śaṅkara—Śiva, Đấng luôn ban ân cho người sùng kính.

Verse 50

दुरासदमिदं तेजस्तव नाथ महेश्वर । काचिन्नास्ति विना शक्त्या धर्तुं योनौ जगत्त्रये

Ôi Chúa tể Mahādeva, quang uy của Ngài thật khó ai đến gần. Trong ba cõi, không có ai có thể mang chịu trong thai—nếu không có Śakti.

Verse 51

इत्थं यदाऽब्रवीद्वह्निस्तदा त्वं मुनिसत्तम । शंकरप्रेरितः प्रात्थ हृदाग्निमुपकारकः

Khi Thần Lửa nói như thế, bấy giờ ngài—bậc hiền triết tối thượng—do Śaṅkara thúc đẩy, đã tiếp nhận ngọn lửa nội tâm (nhiệt nơi tim), trở thành người ban ân, giúp nó được nhóm lên và thành tựu dụng ý.

Verse 52

नारद उवाच । शृणु मद्वचनं वह्ने तव दाहहरं शुभम् । परमानंददं रम्यं सर्वकष्टनिवारकम्

Nārada nói: “Hỡi Agni, hãy nghe lời ta—lời lành sẽ dập tắt sự thiêu đốt của ngươi. Lời ấy mỹ diệu, ban niềm an lạc tối thượng và xua tan mọi khổ nạn.”

Verse 53

कृत्वोपायमिमं वह्ने सुखी भव विदाहकः । शिवेच्छया मया सम्यगुक्तं तातेदमादरात्

“Sau khi thực hành phương cách này, hỡi Agni, hãy an vui và trở thành kẻ thọ hưởng đúng pháp (nhận lễ vật cúng). Do ý chí của Śiva, ta đã nói điều này một cách chuẩn xác—hỡi người thân mến—hãy tiếp nhận với lòng cung kính.”

Verse 54

तपोमासस्नानकर्त्र्यस्त्रियो यास्स्युः प्रगे शुचे । तद्देहेषु स्थापय त्वं शिवरेतस्त्विदं महत्

Ôi bậc thanh tịnh, vào lúc rạng đông, trong thân thể những người nữ giữ giới nguyện Tapomāsa bằng nghi lễ tắm gội, xin Ngài an đặt nơi ấy đại năng lực hạt giống của Śiva này.

Verse 55

ब्रह्मोवाच । तस्मिन्नवसरे तत्रा ऽगतास्सप्तमुनिस्त्रियः । तपोमासि स्नानकामाः प्रातस्सन्नियमा मुने

Brahmā nói: Ngay lúc ấy, hỡi hiền giả, các phu nhân của bảy vị Muni đã đến nơi đó. Trong tháng Tapomāsa linh thiêng, mong thực hành nghi lễ tắm gội, họ đến từ sáng sớm, nghiêm trì các giới nguyện và phép tắc.

Verse 56

स्नानं कृत्वा स्त्रियस्ता हि महाशीतार्द्दिताश्च षट् । गंतुकामा मुने याता वह्निज्वालासमीपतः

Tắm xong, sáu người phụ nữ ấy—bị cái lạnh dữ dội hành hạ—muốn ra đi, bạch hiền giả, liền đến gần những ngọn lửa của đống lửa.

Verse 57

विमोहिताश्च ता दृष्ट्वारुन्धती गिरिशाज्ञया । निषिषेध विशेषेण सुचरित्र सुबोधिनी

Thấy các phụ nữ ấy đang mê muội như vậy, Arundhatī—người có hạnh kiểm cao quý và trí hiểu sáng tỏ—vâng theo mệnh lệnh của Girijā, đã nghiêm khắc ngăn giữ họ bằng một cách đặc biệt, đưa họ trở lại con đường chánh.

Verse 58

ताः षड् मुनिस्त्रियो मोहाद्धठात्तत्र गता मुने । स्वशीतविनिवृत्त्यर्थं मोहिताः शिवमायया

Hỡi bậc hiền triết, sáu phu nhân của các ẩn sĩ ấy vì mê lầm mà bỗng chốc đi đến nơi kia; và để tìm cách thoát khỏi cái lạnh của chính mình, họ đã bị māyā của Śiva làm cho mê hoặc.

Verse 59

तद्रेतःकणिकास्सद्यस्तद्देहान् विविशुर्मुने । रोमद्वाराऽखिला वह्निरभूद्दाहविवर्जितः

Hỡi bậc hiền triết, những giọt nhỏ tinh chủng của Ngài lập tức thấm vào thân thể họ qua các lỗ chân lông; và ngọn lửa lan khắp mọi lỗ chân lông ấy trở nên không còn sức thiêu đốt—uy lực cháy bỏng đã được dập yên bởi thánh ý của Śiva.

Verse 60

अंतर्धाय द्रुतं वह्निर्ज्वालारूपो जगाम ह । सुखी स्वलोकं मनसा स्मरंस्त्वां शंकरं च तम्

Bấy giờ Agni liền ẩn mất, mau chóng ra đi trong hình tướng ngọn lửa rực cháy. Lòng an lạc, Ngài trở về cõi của mình, thầm tưởng niệm Ngài—đấng Śaṅkara cát tường.

Verse 61

सगर्भास्ताः स्त्रियस्साधोऽभवन् दाहप्रपीडिताः । जग्मुस्स्वभवनं तातारुंधती दुःखिताऽग्निना

Ôi bậc thánh thiện, những phụ nữ đang mang thai ấy bị hành hạ bởi sức nóng như thiêu đốt. Họ trở về nhà mình; và Arundhatī cũng vậy, khổ sở vì nỗi đau như lửa, buồn bã mà quay về.

Verse 62

दृष्ट्वा स्वस्त्रीगतिं तात नाथाः क्रोधाकुला द्रुतम् । तत्यजुस्ताः स्त्रियस्तात सुसंमंत्र्य परस्परम्

Hỡi người thân mến, thấy đường đi của chính các thê tử mình, những người chồng liền bị cơn giận cuốn lấy. Họ bàn bạc với nhau rồi tức khắc ruồng bỏ những người phụ nữ ấy.

Verse 63

अथ ताः षट् स्त्रियस्सर्वा दृष्ट्वा स्वव्यभिचारकम् । महादुःखान्वितास्ताताऽभवन्नाकुलमानसाः

Bấy giờ, sáu người nữ ấy, thấy rõ chính hành vi vượt lễ của mình, liền bị nỗi sầu khổ dữ dội bao trùm; tâm trí họ rối loạn, bấn loạn và đau đớn.

Verse 64

तत्यजुश्शिव रेतस्तद्गर्भरूपं मुनिस्त्रियः । ता हिमाचलपृष्ठेऽथाभवन् दाहविवर्जिताः

Bấy giờ, các phu nhân của các bậc hiền triết đã trút bỏ tinh lực của Śiva, vốn đã mang hình hài một bào thai. Rồi trên sườn núi Himācala, họ được giải thoát khỏi nỗi thiêu đốt khổ đau do uy lực rực lửa ấy.

Verse 65

असहञ्शिवरेतस्तद्धिमाद्रिः कंपमुद्वहन् । गंगायां प्राक्षिपत्तूर्णमसह्यं दाहपीडितः

Không thể chịu nổi hạt giống đầy uy lực của Śiva, dãy Himālaya run rẩy, vì bị nỗi đau thiêu đốt không sao kham nổi mà vội vàng ném nó vào dòng sông Gaṅgā.

Verse 66

गंगयाऽपि च तद्वीर्यं दुस्सहं परमात्मनः । निःक्षिप्तं हि शरस्तंबे तरंगैः स्वैर्मुनीश्वर

Ôi bậc chúa tể các hiền sĩ, ngay cả sông Gaṅgā cũng thấy thần lực ấy của Đấng Tối Thượng khó lòng chịu nổi; vì thế, bằng chính những làn sóng của mình, nàng đã ném nó vào một bụi lau sậy.

Verse 67

पतितं तत्र तद्रेतो द्रुतं बालो बभूव ह । सुन्दरस्सुभगः श्रीमांस्तेजस्वी प्रीतिवर्द्धनः

Khi hạt giống ấy rơi xuống nơi đó, lập tức hóa thành một hài nhi—đẹp đẽ, cát tường, rạng ngời vinh quang, bừng cháy uy quang, và là nguồn làm tăng trưởng niềm hoan hỷ.

Verse 68

मार्गमासे सिते पक्षे तिथौ षष्ठ्यां मुनीश्वर । प्रादुर्भावोऽभवत्तस्य शिवपुत्रस्य भूतले

Hỡi bậc đại hiền, vào tháng Mārgaśīrṣa, trong nửa tháng sáng, đúng ngày trăng thứ sáu (Ṣaṣṭhī), sự hiển lộ của người con của Śiva đã xảy ra trên mặt đất.

Verse 69

तस्मिन्नवसरे ब्रह्मन्न कस्माद्धिम शैलजा । अभूतः सुखिनौ तत्र स्वगिरौ गिरिशोऽपि च

Hỡi Brahmā, vào lúc ấy, chẳng vì duyên cớ bên ngoài nào, ái nữ của dãy Himālaya bỗng trở nên u sầu; và ngay trên ngọn núi của mình, cả Girīśa (Chúa Śiva) cũng không an ổn.

Verse 70

शिवाकुचाभ्यां सुस्राव पय आनन्दसंभवम् । तत्र गत्वा च सर्वेषां सुखमासीन्मुनेऽधिकम्

Từ đôi nhũ của Śivā tuôn chảy dòng sữa sinh từ hỷ lạc. Đến nơi ấy, mọi người đều tràn đầy an vui—nhưng vị hiền giả còn cảm nhận niềm hoan hỷ lớn lao hơn nữa.

Verse 71

मंगलं चाऽभवत्तात त्रिलोक्यां सुखदं सताम् । खलानामभवद्विघ्नो दैत्यानां च विशेषतः

Rồi khi ấy, hỡi người thân mến, điềm lành khởi lên khắp ba cõi, đem an lạc cho bậc hiền thiện. Nhưng đối với kẻ ác, nó trở thành chướng ngại, và đặc biệt với các Daitya thì càng bất lợi hơn nữa.

Verse 72

अकस्मादभवद्व्योम्नि परमो दुंदुभिध्वनिः । पुष्पवृष्टिः पपाताऽशु बालकोपरि नारद

Bỗng chốc, trên hư không vang lên tiếng trống trời duṃdubhi hùng vĩ. Và lập tức, một trận mưa hoa rơi xuống trên đứa trẻ, hỡi Nārada.

Verse 73

विष्ण्वादीनां समस्तानां देवानां मुनिसत्तम । अभूदकस्मात्परम आनन्दः परमोत्सवः

Hỡi bậc hiền triết tối thượng, giữa tất cả chư thiên—khởi đầu từ Viṣṇu—bỗng nhiên dâng trào niềm hoan lạc tối thượng, một lễ hội mừng vui tột bậc.