Rig Veda 8.103.3: Mandala 8, Sukta 103, Mantra 3

Sukta 8.103

Devata: Agni

Samhita Patha (Devanagari)

यस्माद्रेजन्त कृष्टयश्चर्कृत्यानि कृण्वतः । सहस्रसां मेधसाताविव त्मनाग्निं धीभिः सपर्यत ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.103.3

Transliteration

yásmād réjanta kṛ́ṣṭayaś cárkṛtyāni kṛṇvataḥ | sahasra-sā́ṃ medhásātāv iva tmanā́gníṃ dhībhíḥ saparyata ||

Translation

Từ Ngài, các dân tộc được khuấy động để làm nên công việc và hành động. Như trong chiến thắng ngàn lần của trí tuệ (medhā), hãy phụng thờ Agni bằng chính tự thân và bằng những trực giác sáng suốt (dhī); để muôn việc được sắp đặt bởi ngọn lửa của sự phân minh.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यस्मात्: from whom / from which
• यस्मात्: अपादान
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• रेजन्त: they tremble / are shaken
• रेजन्त: क्रिया
• Type: Verb
• Root: रज् (धातु) → रेज्/रेज (कम्पने)

• कृष्टयः: the peoples / tribes
• कृष्टयः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: कृष्टि- (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• कर्कृत्यानि: hostile acts / harmful deeds
• कर्कृत्यानि: कर्म (कृण्वतः इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: कर्कृत्य- (प्रातिपदिक; ‘कर्कृत्य’ = कर्कश/दुष्कृत्य-प्रकार)

• कृण्वतः: of (him) doing / of the doer
• कृण्वतः: कर्तृ-सम्बन्ध (यस्य कर्कृत्यानि)
• Type: Verb (participle)
• Root: कृ (धातु)

• सहस्रसाम्: (Agni) of a thousand songs/chantings
• सहस्रसाम्: कर्म (सपर्यत इति)
• Type: Adjective (bahuvrīhi/tatpuruṣa) used substantively
• Root: सहस्र- + सामन् (प्रातिपदिक) → सहस्रसामन्

• मेधसाताव्: in/at the winning by wisdom (or: at the gain of sacrifice-skill)
• मेधसाताव्: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: मेधसा-तृ/मेधसाति- (प्रातिपदिक; ‘मेधसा’ = बुद्ध्या/यज्ञमेधया, ‘साति’ = प्राप्ति/विजय) → मेधसाति

• इव: as / like
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• त्मना: by his own self / by his own power
• त्मना: करण
• Type: Noun
• Root: त्मन्- (प्रातिपदिक; ‘self, own person/power’)

• अग्निम्: Agni
• अग्निम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अग्नि- (प्रातिपदिक)

• धीभिः: with thoughts / hymns / insights
• धीभिः: करण
• Type: Noun
• Root: धी- (प्रातिपदिक)

• सपर्यत: let them worship / they should honor
• सपर्यत: क्रिया
• Type: Verb
• Root: सपर्य्/सपर्य (धातु; ‘to honor, worship, attend’)