Sarga 49

Verse 1

अफलस्तु ततश्शक्रो देवानग्निपुरोगमान्।अब्रवीत्त्रस्तवदनस्सर्षिस्सङ्घान् सचारणान्।।।।

Bấy giờ Śakra (Indra), bị tước mất nam lực, sắc mặt hoảng sợ, liền cất lời với chư thiên—Agni đứng đầu—cùng các hội chúng ṛṣi và các Cāraṇa.

Verse 2

कुर्वता तपसो विघ्नं गौतमस्य महात्मन:।क्रोधमुत्पाद्य हि मया सुरकार्यमिदं कृतम्।।।।

“Do ta đã gây chướng ngại cho khổ hạnh của bậc đại hồn Gautama, khiến ngài nổi giận; như vậy, ta đã làm việc này như một sự phụng sự chư thiên.”

Verse 3

अफलोऽस्मि कृतस्तेन क्रोधात्सा च निराकृता।शापमोक्षेण महता तपोऽस्यापहृतं मया।।।।

“Bởi cơn thịnh nộ của ngài, ta bị tước mất nam lực; còn nàng cũng bị ruồng bỏ. Do lời nguyền lớn lao này cùng điều kiện giải thoát của nó, sức khổ hạnh của ngài đã bị ta làm suy giảm.”

Verse 4

तस्मात्सुरवरास्सर्वे सर्षिस्सङ्घास्सचारणा: ।सुरसाह्यकरं सर्वे सफलं कर्तुमर्हथ।।।।

“Vì thế, hỡi các bậc tối thượng trong chư thiên—cùng các hội chúng hiền thánh và các Cāraṇa—vì ta đã hành động vì lợi ích của chư thiên, xin tất cả hãy khiến ta được phục hồi trọn vẹn.”

Verse 5

शतक्रतोर्वचश्श्रुत्वा देवास्साग्निपुरोगमा:।पितृदेवानुपेत्याहु स्सह सर्वैर्मरुद्गणै:।।।।

Nghe lời Śatakratu, chư thiên—do Agni dẫn đầu, cùng toàn thể các đoàn Marut—đến gần các Pitṛ-deva và đồng thanh thưa rằng.

Verse 6

अयं मेषस्सवृषणश्शक्रो ह्यवृषण: कृत:।मेषस्य वृषणौ गृह्य शक्रायाऽशु प्रयच्छथ।।।।

“Con dê đực này còn có tinh hoàn, còn Đế Thích (Indra) thì đã bị làm cho mất. Hãy lập tức lấy tinh hoàn của con dê và mau trao cho Đế Thích.”

Verse 7

अफलस्तु कृतो मेष: परां तुष्टिं प्रदास्यति।भवतां हर्षणार्थाय ये च दास्यन्ति मानवा:।।1.49.7।।

“Dẫu con dê bị làm cho vô tinh hoàn, nó vẫn sẽ đem lại cho các ngài niềm thỏa mãn lớn lao—làm hoan hỷ các ngài và cả những người sẽ dâng cúng nó.”

Verse 8

अग्नेस्तु वचनं श्रुत्वा पितृदेवास्समागता:।उत्पाट्य मेषवृषणौ सहस्राक्षे न्यवेशयन्।।।।

Nghe lời Agni, các Pitṛdevatā (chư thần tổ tiên) liền tụ hội; họ nhổ lấy tinh hoàn của con dê và cấy đặt lên Sahasrākṣa (Indra).

Verse 9

तदा प्रभृति काकुत्स्थ पितृदेवास्समागता:।अफलान् भुञ्जते मेषान् फलैस्तेषामयोजयन्।।।।

“Hỡi Kakutstha, từ đó về sau, các Pitṛdevatā tụ hội đã thọ nhận làm lễ vật những con dê không tinh hoàn, vì tinh hoàn ấy đã được gắn đặt cho Indra.”

Verse 10

इन्द्रस्तु मेषवृषणस्तदाप्रभृति राघव।गौतमस्य प्रभावेन तपसश्च महात्मन:।।।।

Hỡi Rāghava, từ đó về sau Indra mang tinh hoàn của một con dê đực; ấy là do uy lực của ṛṣi Gautama, bậc đại hồn, và do khổ hạnh của ngài.

Verse 11

तदागच्छ महातेज आश्रमं पुण्यकर्मण:।तारयैनां महाभागामहल्यां देवरूपिणीम्।।।।

Vậy nên, hỡi bậc đại oai quang, xin hãy đến am thất của hiền thánh Gautama, người hành trì công hạnh thanh tịnh; và hãy cứu độ Ahalyā phúc đức, dung nhan như chư thiên, thoát khỏi cảnh bị ràng buộc.

Verse 12

विश्वामित्रवचश्श्रुत्वा राघवस्सहलक्ष्मण:।विश्वामित्रं पुरस्कृत्य तमाश्रममथाविशत्।।।।

Nghe lời Viśvāmitra, Rāghava cùng Lakṣmaṇa kính cẩn tôn Viśvāmitra đi trước, rồi bước vào am thất ấy.

Verse 13

ददर्श च महाभागां तपसा द्योतितप्रभाम्।लोकैरपि समागम्य दुर्निरीक्ष्यां सुरासुरै:।।।।प्रयत्नान्निर्मितां धात्रा दिव्यां मायामयीमिव।स तुषारावृतां साभ्रां पूर्णचन्द्रप्रभामिव।।।।मध्येंऽभसो दुराधर्षां दीप्तां सूर्यप्रभामिव।

Và Ngài trông thấy Ahalyā phúc đức, ánh quang do khổ hạnh bừng sáng; tinh vi đến nỗi dù loài người, chư thiên và a-tu-la cùng tụ hội cũng khó mà nhìn rõ. Nàng hiện ra như một hình tướng thần diệu, tựa ảo hóa do Đấng Tạo Hóa khéo dụng công tạo tác: như ánh trăng rằm bị sương mù và mây che phủ; và như quang huy mặt trời—khó ai xâm phạm—rực sáng giữa làn nước.

Verse 14

ददर्श च महाभागां तपसा द्योतितप्रभाम्।लोकैरपि समागम्य दुर्निरीक्ष्यां सुरासुरै:।।1.49.13।।प्रयत्नान्निर्मितां धात्रा दिव्यां मायामयीमिव।स तुषारावृतां साभ्रां पूर्णचन्द्रप्रभामिव।।1.49.14।। मध्येंऽभसो दुराधर्षां दीप्तां सूर्यप्रभामिव।

(Tiếp nối đoạn tán thán ấy:) Rāma lại thấy Ahalyā phúc đức, quang minh do khổ hạnh rực lên, đến nỗi dù muôn loài tụ hội cũng khó nhìn rõ. Nàng như hình tướng thần diệu do Đấng Tạo Hóa dụng công tạo tác: như ánh trăng rằm bị sương và mây che; như ánh mặt trời bất khả xâm phạm, vẫn chiếu rạng giữa làn nước.

Verse 15

सा हि गौतमवाक्येन दुर्निरीक्ष्या बभूव ह।।।।त्रयाणामपि लोकानां यावद्रामस्य दर्शनम्।

Vì lời của Gautama, nàng đã trở nên không thể thấy được—dẫu với cả ba cõi—cho đến khi Rāma hiện đến.

Verse 16

शापस्यान्तमुपागम्य तेषां दर्शनमागता।।।।राघवौ तु ततस्तस्या: पादौ जगृहतुस्तदा।

Khi lời nguyền đã đến hồi chấm dứt, nàng hiện ra trước mắt họ. Bấy giờ hai vị Rāghava cung kính nắm lấy đôi chân nàng mà đảnh lễ.

Verse 17

स्मरन्ती गौतमवच: प्रतिजग्राह सा च तौ।।।।पाद्यमर्घ्यं तथाऽऽतिथ्यं चकार सुसमाहिता।प्रतिजग्राह काकुत्स्थो विधिदृष्टेन कर्मणा।।।।

Nhớ lời dạy của hiền thánh Gautama, nàng cung kính tiếp đón cả hai; với tâm an định, nàng dâng nước rửa chân, lễ vật arghya tỏ lòng tôn kính và chu toàn phép đãi khách. Kakutstha (Rama) tiếp nhận các nghi lễ ấy đúng theo pháp thức truyền thống.

Verse 18

स्मरन्ती गौतमवच: प्रतिजग्राह सा च तौ।।1.49.17।।पाद्यमर्घ्यं तथाऽऽतिथ्यं चकार सुसमाहिता।प्रतिजग्राह काकुत्स्थो विधिदृष्टेन कर्मणा।।1.49.18।।

Nhớ lời Gautama, nàng ân cần nghênh tiếp với lòng tôn kính—dâng nước rửa chân, arghya và phép đãi khách, hết mực chú tâm; còn Kakutstha (Rama) tiếp nhận bằng những hành vi được truyền thống chuẩn nhận.

Verse 19

पुष्पवृष्टिर्महत्यासीद्देवदुन्दुभिनिस्वनै:।गन्धर्वाप्सरसां चैव महानासीत्समागम:।।।।

Một trận mưa hoa lớn tuôn rơi, giữa tiếng vang của những trống trời; lại có cuộc hội tụ long trọng của các Gandharva và Apsara.

Verse 20

साधु साध्विति देवास्तामहल्यां समपूजयन्।तपोबलविशुद्धाङ्गी गौतमस्य वशानुगाम्।।।।

Chư thiên tôn vinh Ahalya, đồng thanh xướng: “Lành thay! Lành thay!”—thân nàng được thanh tịnh bởi sức mạnh khổ hạnh, và nay thuận theo uy quyền, mệnh lệnh của Gautama.

Verse 21

गौतमोऽपि महातेजा अहल्यासहितस्सुखी।रामं सम्पूज्य विधिवत्तपस्तेपे महातपा:।।।।

Gautama cũng vậy—đại uy quang, bậc đại khổ hạnh—cùng Ahalya hoan hỷ; ngài theo nghi lễ cung kính tôn thờ Rama, rồi lại tiếp tục tu tập khổ hạnh.

Verse 22

रामोऽपि परमां पूजां गौतमस्य महामुने:।सकाशाद्विधिवत्प्राप्य जगाम मिथिलां तत:।।।।

Rama cũng vậy, sau khi cung kính thọ nhận sự tôn kính tối thượng từ đại thánh hiền Gautama theo đúng nghi lễ, liền từ đó lên đường đến Mithilā.