The Narration of the Brāhma Purāṇa’s Account (Brāhma Purāṇānukramaṇikā)

Verse 1

सूत उवाच । एतच्छ्रुत्वा नारदस्तु कुमारस्य वचो मुदा । पुनरप्याह सुप्रीतो जिज्ञासुः श्रेय उत्तमम् ॥ १ ॥

Sūta nói: Nghe lời của Kumāra với niềm hoan hỷ, Nārada vô cùng mãn nguyện liền lại cất lời, khát khao được biết thiện ích tối thượng (phúc lợi tâm linh cao nhất).

Verse 2

नारद उवाच । साधु साधु महाभाग सर्वलोकोपकारकम् । महातंत्रं त्वया प्रोक्तं सर्वतंत्रोत्तमोत्तमम् ॥ २ ॥

Nārada nói: “Lành thay, lành thay, hỡi bậc đại phúc! Ông đã thuyết giảng một Đại Tantra lợi ích cho mọi thế giới—tối thượng, thật là bậc tối thắng trong mọi Tantra.”

Verse 3

अधुना श्रोतुमिच्छामि पुराणाख्यानमुत्तमम् । यस्मिन्यस्मिन्पुराणे तु यद्यदाख्यानकं मुने । तत्सर्वं मे समाचक्ष्व सर्वज्ञस्त्वं यतो मतः ॥ ३ ॥

Nay con muốn được nghe tự sự Purāṇa thù thắng nhất. Hỡi bậc hiền triết, trong bất cứ Purāṇa nào có những giai thoại nào, xin hãy kể cho con tất cả; bởi người được tôn là bậc toàn tri.

Verse 4

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं विप्रा नारदस्य शुभावहम् । पुराणाख्यानसंप्रश्नं कुमारः प्रत्युवाच ह ॥ ४ ॥

Sūta thưa: Hỡi các Bà-la-môn, nghe lời cát tường của Nārada—lời thỉnh vấn về việc thuật kể các Purāṇa—bấy giờ Kumāra liền đáp lại.

Verse 5

सनत्कुमार उवाच । पाराणाख्यानकं विप्र नानाकल्पसमुद्भवम् । नानाकथासमायुक्तमद्भुतं बहुविस्तरम् ॥ ५ ॥

Sanatkumāra thưa: Hỡi Bà-la-môn, bản tường thuật Purāṇa này phát sinh từ nhiều kiếp (kalpa); chứa đủ mọi loại chuyện tích, kỳ diệu và vô cùng rộng lớn.

Verse 6

ऋषिः सनातनश्चायं यथा वेद तथाऽपरः । न वेद तस्मात्पृच्छ त्वं बहुकल्पविदां वरम् ॥ ६ ॥

Vị hiền triết Sanātana này hiểu biết như bậc kia hiểu biết về Veda. Nhưng vì ngài không biết việc ấy, nên ông hãy thỉnh hỏi bậc tối thượng trong những người thông tỏ nhiều kalpa.

Verse 7

श्रुत्वेत्थं नारदो वाक्यं कुमारस्य महात्मनः । प्रणम्य विनयोपेतः सनातनमथाब्रवीत् ॥ ७ ॥

Nghe như vậy lời của Kumāra bậc đại tâm, Nārada cúi đầu đảnh lễ, lòng đầy khiêm cung, rồi thưa với Sanātana.

Verse 8

नारद उवाच । ब्रह्मन्पुराणविच्छ्रेष्ठ ज्ञानविज्ञानतत्पर । पुराणानां विभागं मे साकल्ये नानुकीर्तय ॥ ८ ॥

Nārada thưa: Bạch Bà-la-môn, bậc tối thắng trong những người am tường Purāṇa, chuyên tâm nơi trí tuệ và minh tri—xin hãy thuật cho con đầy đủ sự phân loại và các phần mục của các Purāṇa.

Verse 9

यस्मिञ् श्रुते श्रुतं सर्वं ज्ञातं कृते कृतम् ॥ ९ ॥

Nhờ nghe điều ấy, mọi điều cần nghe đều như đã nghe; nhờ biết điều ấy, mọi điều cần biết đều như đã biết; và nhờ thành tựu điều ấy, mọi việc đều như đã thành tựu.

Verse 10

वर्णाश्रमाचारधर्मं साक्षात्कारमुपैष्यति । कियंति च पुराणानि कियत्संख्यानि मानतः ॥ १० ॥

Người ấy sẽ đạt đến sự chứng tri trực tiếp về dharma của hạnh kiểm đúng theo các varṇa và āśrama. Và (xin nói cho con) có bao nhiêu bộ Purāṇa, và dung lượng của chúng là bao nhiêu về số câu kệ.

Verse 11

किंकिमाख्यानयुक्तानि तद्वदस्व मम प्रभो । चातुर्वर्ण्याश्रया नानाव्रतादीनां कथास्तथा ॥ ११ ॥

Bạch Chúa tể, xin nói cho con biết những giáo huấn nào được trang bị bằng các thánh truyện; và cũng xin thuật lại các câu chuyện về những lời nguyện (vrata) và các pháp hành đa dạng, nương trên bổn phận của bốn varṇa.

Verse 12

सृष्टिक्रमेण वंशानां कथाः सम्यक्प्रकाशय । त्वत्तोऽधिको न चान्योऽस्ति पुराणाख्यानवित्प्रभो ॥ १२ ॥

Xin Ngài hãy minh giải rõ ràng, theo thứ tự của sự sáng tạo, các truyện kể về những dòng dõi. Bạch Chúa tể, không ai hơn Ngài trong tri kiến về các thánh sử Purāṇa.

Verse 13

तस्मादाख्याहि मह्यं त्वं सर्वसन्देहभंजनम् । सूत उवाच । ततः सनातनो विप्राः श्रुत्वा नारदभाषितम् ॥ १३ ॥

Vì thế, xin Ngài giảng cho con giáo pháp phá tan mọi nghi hoặc.” Sūta nói: Bấy giờ, này các bà-la-môn, bậc hiền Sanātana, sau khi nghe lời Nārada đã nói…

Verse 14

नारायणं क्षणं ध्यात्वा प्रोवाचाथ विदां वरः । सनातन उवाच । साधु साधु मुनिश्रेष्ठ सर्वलोकोपकारिका ॥ १४ ॥

Sau khi nhất tâm quán niệm Nārāyaṇa trong chốc lát, bậc tối thắng giữa những người uyên bác liền cất lời. Sanātana nói: “Lành thay, lành thay, hỡi bậc hiền thánh tối thượng—lời ấy đem lợi ích cho muôn cõi.”

Verse 15

पुराणाख्यानविज्ञाने यज्जाता नेष्ठिकी मतिः । तुभ्यं समभिधास्यामि यत्प्रोक्तं ब्रह्मणा पुरा ॥ १५ ॥

Vì nơi ông đã khởi lên sự hiểu biết kiên định, nhất tâm về tri kiến các truyện tích Purāṇa, nay ta sẽ giảng cho ông điều mà thuở xưa Phạm Thiên (Brahmā) đã nói.

Verse 16

मरीच्यादिऋषिभ्यस्तु पुत्रस्नेहावृतात्मना । एकदा ब्रह्मणः पुत्रो मरीचिर्नाम विश्रुतः ॥ १६ ॥

Nhưng trong hàng các ṛṣi bắt đầu từ Marīci, có một lần vị Marīci lừng danh—con của Phạm Thiên (Brahmā)—tâm bị che phủ bởi tình thương con (nên đã hành xử/lên lời trong trạng thái ấy).

Verse 17

स्वाध्यायश्रुतसंपन्नो वेदवेदागपारगः । उपसृत्य स्वपितरं ब्रह्मणं लोकभावनम् ॥ १७ ॥

Ngài đầy đủ tự học (svādhyāya) và thánh học đã nghe, thông suốt Veda cùng các Vedāṅga. Rồi ngài đến gần chính phụ thân mình—Phạm Thiên (Brahmā), đấng nuôi dưỡng các thế giới.

Verse 18

प्रणम्य भक्त्या पप्रच्छ इदमेव मुनिश्वर । पुराणाख्यानममलं यत्त्वं पृच्छसि मानद ॥ १८ ॥

Đảnh lễ với lòng bhakti, ngài hỏi đúng điều ấy, hỡi bậc thánh hiền tối thượng: “Chính là truyện tích Purāṇa thanh tịnh—điều mà ngài đang hỏi, ô bậc đáng kính, người tôn trọng kẻ khác.”

Verse 19

मरीचिरुवाच । भगवन्देवदेवेश लोकानां प्रभवाप्यय । सर्वज्ञ सर्वकल्याण सर्वाध्यक्ष नमोऽस्तु ते ॥ १९ ॥

Marīci thưa: Ôi Đức Bhagavān, Chúa tể của chư thiên—nguồn sinh khởi và nơi tiêu dung của muôn thế giới; Đấng toàn tri, toàn cát tường, và là bậc giám hộ của hết thảy—con xin đảnh lễ Ngài.

Verse 20

पुराणबीजमाख्यहि मह्यं शुश्रूषवे पितः । लक्षणं च प्रमाणं च चं वक्तारं पृच्छकं तथा ॥ २० ॥

Kính bạch phụ thân tôn kính, xin hãy nói cho con—kẻ khát khao được nghe—về “hạt giống” (cốt lõi) của một Purāṇa: các đặc tướng định nghĩa, cơ sở thẩm quyền (phương tiện chứng minh), và ai là người thuyết, ai là người hỏi.

Verse 21

ब्रह्मोवाच । श्रृणु वत्स प्रवक्ष्यामि पुराणानां समुच्चयम् । यस्मिञ्ज्ञाते भवेज्ज्ञातं वाङ्मयं सचराचरम् ॥ २१ ॥

Brahmā phán: Hỡi con yêu, hãy lắng nghe; Ta sẽ nói về tổng yếu của các Purāṇa—biết được điều ấy thì mọi điều có thể diễn đạt bằng lời, dù thuộc thế giới động hay tĩnh, đều như đã biết.

Verse 22

पुराणमेकमेवासीत्सर्वकल्पेषु मानद । चतुर्वर्गस्य बीजं च शतकोटिप्रविस्तरम् ॥ २२ ॥

Hỡi bậc ban danh dự, trong mọi kalpa thuở ban đầu chỉ có một Purāṇa; đó là hạt giống của bốn mục tiêu đời người (dharma, artha, kāma, mokṣa) và rộng lớn, trải đến một trăm koṭi.

Verse 23

प्रवृत्तिः सर्वशास्त्राणां पुराणादभवत्ततः । कालेनाग्रहणं दृष्ट्वा पुराणस्य महामतिः ॥ २३ ॥

Từ Purāṇa mà dòng chảy và sự truyền bá của mọi śāstra đã phát sinh. Rồi bậc đại trí, thấy rằng theo thời gian Purāṇa không còn được tiếp nhận và ghi nhớ đúng đắn, liền tìm cách gìn giữ và hoằng truyền.

Verse 24

हरिर्व्यासस्वरूपेण जायते च युगे युगे । चतुर्लक्षप्रमाणेन द्वापरे द्वापरे सदा ॥ २४ ॥

Chính Hari tự thân, đời đời kiếp kiếp, giáng sinh trong hình tướng Vyāsa; và trong mỗi Dvāpara-yuga, kho tàng Purāṇa lại được tuyên bày theo lượng bốn lakṣa (bốn trăm nghìn) câu kệ, lặp lại mãi, không hề sai khác.

Verse 25

तदष्टादशधा कृत्वा भूर्लोके निर्द्दिशत्यपि । अद्यापि देवलोके तु शतकोटिप्रविस्तरम् ॥ २५ ॥

Sau khi chia thành mười tám phần, giáo pháp ấy được giảng dạy và chỉ bày tại Bhūrloka, cõi người; nhưng ngay đến hôm nay, ở Devaloka, cõi chư thiên, nó vẫn còn trải rộng mênh mông, với quy mô đến hàng trăm koṭi.

Verse 26

अस्त्येव तस्य सारस्तु चतुर्लक्षेण वर्ण्यते । ब्राह्मं पाद्मं वैष्णवं च वायवीयं तथैव च ॥ २६ ॥

Quả thật còn có phần tinh yếu của nó, được mô tả trong bốn lakṣa câu kệ: ấy là Brāhma, Pādma, Vaiṣṇava, và cũng vậy Vāyavīya.

Verse 27

भागवतं नारदीयं मार्कंडेयं च कीर्तितम् । आग्नेयं च भविष्यं च ब्रह्मवैवर्त्तलिंगके ॥ २७ ॥

Bhāgavata, Nārada và Mārkaṇḍeya đã được kể tụng; cũng vậy Āgneya và Bhaviṣya, cùng với Brahma-vaivarta và Liṅga (Purāṇa).

Verse 28

वाराहं च तथा स्कांदं वामनं कूर्मसंज्ञकम् । मात्स्यं च गारुडं तद्वद्ब्रह्मांडाख्यमिति त्रिषट् ॥ २८ ॥

Cũng vậy có Vārāha, Skānda, Vāmana, bộ được gọi là Kūrma, rồi Mātsya, Gāruḍa, và tương tự bộ mang danh Brahmāṇḍa—như thế hợp thành sáu mươi ba theo cách đếm này.

Verse 29

एकं कथानकं सूत्रं वक्तुः श्रोतुः समाह्वयम् । प्रवक्ष्यामि समासेन निशामय समाहितः ॥ २९ ॥

Ta sẽ tóm lược kể một mạch truyện duy nhất—lời thỉnh mời quy tụ người nói và người nghe. Hãy lắng nghe với tâm chuyên nhất, an định.

Verse 30

ब्रह्मं पुराणं तत्रादौ सर्वलोकहिताय वै । व्यासेन वेदविदुषा समाख्यातं महात्मना ॥ ३० ॥

Ngay từ thuở ban đầu nơi ấy, Brahma Purāṇa đã được bậc đại hồn Vyāsa—người thông đạt Veda—thuyết giảng vì lợi ích của muôn cõi.

Verse 31

तद्वै सर्वपुराणाऽग्र्यं धर्मकामार्थमोक्षदम् । नानाख्यानेतिहासाढ्यं दशसाहस्रमुच्यते ॥ ३१ ॥

Quả thật, Purāṇa ấy đứng đầu trong mọi Purāṇa, ban cho dharma, kāma, artha và mokṣa. Dồi dào chuyện kể và thánh sử, được nói là gồm mười nghìn câu kệ.

Verse 32

देवानां च सुराणां च यत्रोत्पत्तिः प्रकीर्तिता । प्रजापतीनां च तथा दक्षादीनां मुनीश्वर ॥ ३२ ॥

Hỡi bậc chúa tể giữa các hiền thánh, trong phần ấy, nguồn gốc của chư thiên và các sura được tuyên thuyết; đồng thời, nguồn gốc các Prajāpati—khởi từ Dakṣa—cũng được thuật lại.

Verse 33

ततो लोकेश्वरस्यात्र सूर्यस्य परमात्मनः । वंशानुकीर्तनं पुण्यं महापातकनाशनम् ॥ ३३ ॥

Rồi đây, tại chốn này sẽ được thuật lại dòng dõi thiêng liêng của Sūrya—Đấng Chúa Tể thế gian, Bản Ngã Tối Thượng; sự xưng tụng ấy đầy công đức và diệt trừ cả những tội lỗi lớn nhất.

Verse 34

यत्रावतारः कथितः परमानंदरूपिणः । श्रीमतो रामचंद्रस्य चतुर्व्यूहावतारिणः ॥ ३४ ॥

Tại đó thuật lại cuộc giáng thế (avatāra) của đức Rāmacandra cát tường, bản tánh là Đại Lạc tối thượng, hiển hiện như avatāra của bốn phương diện thần linh (catur-vyūha).

Verse 35

ततश्च सोमवंशस्यं कीर्तनं यत्र वर्णितम् । कृष्णस्य जगदीशस्य चरितं कल्मषापहम् ॥ ३५ ॥

Rồi tiếp theo là lời tán tụng về Somavaṃśa (Vương triều Mặt Trăng) được thuật rõ; tại đó cũng mô tả hạnh nghiệp của Kṛṣṇa, Chúa tể vũ trụ, bản truyện thánh tẩy trừ tội cấu.

Verse 36

द्वीपानां चैव सर्वेषां वर्षाणां चाप्यशेषतः । वर्णनं यत्र पातालस्वर्गाणां च प्रदृश्यते ॥ ३६ ॥

Tại đó hiện rõ bản mô tả trọn vẹn về mọi dvīpa (châu lục) và mọi varṣa (vùng cõi), không sót điều gì; lại còn thuật về Pātāla (cõi hạ giới) và Svarga (cõi trời).

Verse 37

नरकाणां समाख्यानं सूर्यस्तुतिकथानकम् । पार्वत्याश्च तथा जन्म विवाहश्च निगद्यते ॥ ३७ ॥

Tại đây cũng kể: chuyện về các địa ngục, thiên truyện Sūrya-stuti (những bài tán dương Sūrya), và cả sự đản sinh cùng hôn lễ của Pārvatī.

Verse 38

दक्षाख्यानं ततः प्रोक्तमेकाम्रक्षेत्रवर्णनम् । पूर्वभागोऽयमुदितः पुराणस्यास्य नारद ॥ ३८ ॥

Rồi chuyện về Dakṣa được thuật lại, tiếp theo là phần mô tả thánh địa Ekāmra-kṣetra. Như vậy, hỡi Nārada, phần Pūrva-bhāga (tiền phần) của Purāṇa này đã được trình bày.

Verse 39

अस्योत्तरे विभागे तु पुरुषोत्तमवर्णनम् । विस्तरेण समाख्यातं तीर्थयात्राविधानतः ॥ ३९ ॥

Trong phần sau của tác phẩm này, sự tán thán về Đấng Puruṣottama được giảng giải tường tận, theo nghi thức quy định của cuộc hành hương đến các thánh địa (tīrtha).

Verse 40

अत्रैव कृष्णचरितं विस्तरात्समुदीरितम् । वर्णनं यमलोकस्य पितृश्राद्धविधिस्तथा ॥ ४० ॥

Ngay tại đây, cuộc đời và công hạnh của Kṛṣṇa được thuật lại tường tận; đồng thời cũng có phần mô tả cõi Yama (Yama-loka) và nghi thức quy định của lễ śrāddha dâng cúng tổ tiên.

Verse 41

वर्णाश्रमाणां धर्माश्च कीर्तिता यत्र विस्तरात् । विष्णुधर्मयुगाख्यानं प्रलयस्य च वर्णनम् ॥ ४१ ॥

Trong đó, bổn phận của các varṇa và āśrama (varṇāśrama-dharma) được trình bày tường tận; lại còn có thuật chuyện về Viṣṇu-dharma xuyên suốt các thời đại (Yuga) và phần mô tả về cuộc đại hoại diệt vũ trụ (Pralaya).

Verse 42

योगानां च समाख्यानं सांख्यानां चापि वर्णनम् । ब्रह्मवादसमुद्देशः पुराणस्य प्रशंसनम् ॥ ४२ ॥

Tác phẩm còn trình bày các pháp môn Yoga, và cũng mô tả các học thuyết Sāṅkhya; lại có phần khái lược giáo nghĩa về Brahman (brahma-vāda) và lời tán dương chính bộ Purāṇa này.

Verse 43

एतद्ब्रह्मपुराणं तु भागद्वयसमन्वितम् । वर्णितं सर्वपापघ्नं सर्वसौख्यप्रदायकम् ॥ ४३ ॥

Bộ Brahma Purāṇa này, gồm hai phần, được tán dương là có năng lực diệt trừ mọi tội lỗi và ban cho mọi loại an lạc, cát tường.

Verse 44

सूतशौनकसंवादं भुक्तिमुक्तिप्रदायकम् । लिखित्वैतत्पुराणं यो वैशाख्यां हेमसंयुतम् ॥ ४४ ॥

Ai cho chép Purāṇa này—cuộc đối thoại giữa Sūta và Śaunaka, ban cả phúc lạc thế gian lẫn giải thoát—vào tháng Vaiśākha, lại kèm vàng, thì được công đức như lời đã hứa.

Verse 45

जलधेनुयुतं चापि भक्त्या दद्याद्द्विजातये । पौराणिकाय संपूज्य वस्त्रभोज्यविभूषणैः ॥ ४५ ॥

Với lòng sùng tín, nên bố thí kèm “jaladhenu” (bò nước) cho bậc nhị sinh (brāhmaṇa); và sau khi cung kính tôn vinh vị Purāṇika uyên bác, hãy cúng dường người ấy bằng y phục, ẩm thực và trang sức.

Verse 46

स वसेद्ब्रह्मणो लोके यावच्चंद्रार्कतारकम् । यः पठेच्छृणुयाद्वापि ब्राह्मानुक्रमणीं द्विज ॥ ४६ ॥

Hỡi bậc nhị sinh, ai tụng đọc—hoặc chỉ lắng nghe—Brāhmānukramaṇī này thì được an trú nơi cõi Phạm Thiên (Brahmā) lâu dài như khi trăng, mặt trời và tinh tú còn tồn tại.

Verse 47

सोऽपि सर्वपुराणस्य श्रोतुर्वक्तुः फलं लभेत् । श्रृणोति यः पुराणं तु ब्रह्मं सर्वं जितेंद्रियः ॥ ४७ ॥

Người đã chế ngự các căn, lắng nghe Purāṇa này—vốn toàn thể là Brahman (chân lý tối thượng)—thì cũng đạt trọn công đức của mọi Purāṇa: công đức của cả người nghe lẫn người tụng giảng.

Verse 48

हविष्याशी च नियमात्स लभेद्ब्रह्मणः पदम् । किमत्र बहुनोक्तेन यद्यदिच्छति मानवः । तत्सर्वं लभते वत्स पुराणस्यास्य कीर्तनात् ॥ ४८ ॥

Nhờ giữ giới luật nghiêm cẩn, chỉ thọ dụng havis (thực phẩm tế tự đã được thánh hiến), người ấy đạt địa vị của Phạm Thiên (Brahmā). Còn nói nhiều để làm gì? Này con yêu, điều gì con người ước nguyện, tất thảy đều được nhờ tụng niệm và tuyên dương Purāṇa này.

Verse 49

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे ब्राह्मपुराणेतिहासकथनं नाम द्विनवतितमोऽध्यायः ॥ ९२ ॥

Như vậy, chương thứ chín mươi hai, mang tên “Sự thuật lại câu chuyện của Brāhma Purāṇa”, trong Tiền phần của Thánh Bṛhannāradīya Purāṇa, thuộc Đại Phụ Truyện, nơi Phần (Pāda) thứ tư, đã kết thúc.