Adhyaya 106

Verse 1

देव्युवाच । एवमद्वैतभावेन यद्ब्रह्म परिकीर्तितम् । तस्य पूजा विधानं मे कथयस्व यथार्थतः

Wika ng Diyosa: “Yamang ang Brahman ay ipinahayag sa ganitong paraan bilang di-dalawa (advaita), isalaysay mo sa akin nang tunay at tumpak ang paraan ng pagsamba sa Kanya.”

Verse 2

क्षेत्रे प्राभासिके देव बालरूपी पितामहः । स कथं पूज्यते लोकैः परब्रह्मस्वरूपवान्

O Panginoon, sa banal na lupain ng Prābhāsa, si Pitāmaha (Brahmā) ay naroroon sa anyo ng isang sanggol. Paano Siya sasambahin ng mga tao, Siya na ang tunay na kalikasan ay ang Kataas-taasang Brahman?

Verse 3

के मन्त्राः किं विधानं तद्बाह्मणास्तत्र कीदृशाः । तत्र स्थितानां विप्राणां कथं क्षेत्रफलं भवेत्

Aling mga mantra ang dapat bigkasin, at ano ang wastong pamamaraan? Anong uri ng mga brāhmaṇa ang naroon? At para sa mga vipra na naninirahan doon, paano nagkakamit ang banal na bunga ng kṣetra?

Verse 4

कतिप्रकारास्ते विप्रास्तत्र क्षेत्रनिवासिनः । किमाचारा महादेव किंशीलाः किंपरायणाः

O Mahādeva, ilang uri ang mga brāhmaṇa na naninirahan sa banal na kṣetra? Ano ang kanilang asal at pamumuhay? Ano ang kanilang pagkatao, at kanino o saan sila lubos na nakatuon bilang pinakamataas na kanlungan?

Verse 5

एतद्विस्तरतो ब्रूहि ब्राह्मणानां महोदयम्

Ipaliwanag mo nang masinsinan ang dakilang karangalan at mataas na katayuan ng mga brāhmaṇa.

Verse 6

ईश्वर उवाच । साधुसाधु महादेवि सम्यक्प्रश्नविशारदे । शृणुष्वैकमना भूत्वा माहात्म्यं विप्रदैवतम्

Wika ni Īśvara: “Tunay na mabuti, tunay na mabuti, O Mahādevī—dalubhasa ka sa pagtatanong ng wasto. Makinig kang may iisang tuon ng isip sa kadakilaan ng mga brāhmaṇa, na sila mismo’y anyo ng pagka-diyos.”

Verse 7

यच्छ्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः । ये केचित्सागरांतायां पृथिव्यां कीर्तिता द्विजाः

Kapag narinig ito, O Devī, ang tao ay napapalaya sa lahat ng kasalanan. Anumang mga Brāhmaṇa na bantog sa buong daigdig na napapaligiran ng karagatan—ang kanilang kaluwalhatian ay nasasaklaw dito.

Verse 8

तद्रूपं मम देवेशि प्रत्यक्षं धरणीतले प्रत्यक्षं ब्राह्मणा देवाः परोक्षं दिवि देवताः

O Deveśī, ang anyong yaon Ko ay hayag na nakikita sa ibabaw ng lupa: ang mga Brāhmaṇa ang mga diyos na lantad; ang mga diyos sa langit ay natatanaw lamang nang di-tuwiran.

Verse 9

ब्राह्मणा मत्प्रिया नित्यं ब्राह्मणा मामकी तनुः । यस्तानर्चयते भक्त्या स मामर्चयते सदा

Ang mga Brāhmaṇa ay laging mahal sa Akin; ang mga Brāhmaṇa ang mismong katawan Ko. Sinumang sumasamba sa kanila nang may debosyon, siya’y sumasamba sa Akin palagi.

Verse 11

ये ब्राह्मणाः सोऽहमसंशयं प्रिये तेष्वर्चितेष्वर्चितोऽहं भवेयम् । तेष्वेव तुष्टेष्वहमेव तुष्टो वैरं च तैर्यस्य ममापि वैरम्

O minamahal, ang mga Brāhmaṇa na yaon ay Ako mismo, walang alinlangan. Kapag sila’y pinararangalan, Ako’y pinararangalan; kapag sila’y nalulugod, Ako’y nalulugod. At sinumang may poot sa kanila, may poot din sa Akin.

Verse 12

यश्चन्दनैः सागरुगन्धमाल्यै रभ्यर्चयेच्छैलमयीं ममार्चाम् । असौ न मामर्चयतेर्चयन्वै विप्रार्चनादर्चित एव चाहम्

Kahit pa may sumamba sa aking batong anyo nang sagana sa sandalpaste at mababangong garland, hindi pa rin niya Ako tunay na sinasamba sa gayon; sapagkat Ako’y tunay na sinasamba kapag ang mga Brāhmaṇa ang sinasamba.

Verse 13

यावंतः पृथिवीमध्ये चीर्णवेदव्रता द्विजाः । अचीर्णव्रतवेदा वा तेऽपि पूज्या द्विजाः प्रिये

Ang lahat ng mga Brahmana sa gitna ng daigdig—maging sila’y tumupad sa mga panatang Veda at disiplina, o kahit hindi—ay nararapat parangalan, O minamahal.

Verse 14

न ब्राह्मणान्परीक्षेत श्राद्धे क्षेत्रनिवासिनः । सुमहान्परिवादोऽस्य ब्राह्मणानां परीक्षणे

Sa ritwal na Śrāddha, huwag siyasatin o subukin ang mga Brahmanang naninirahan sa banal na kṣetra. Sapagkat ang pagsubok sa mga Brahmana ay nagdudulot ng napakalaking kasalanan at kapintasan.

Verse 15

काणाः खञ्जाश्च कृष्णाश्च दरिद्रा व्याधितास्तथा । सर्वे श्राद्धे नियोक्तव्या मिश्रिता वेदपारगैः

Ang mga taong bulag sa isang mata, pilay, maitim ang kutis, dukha, o may karamdaman—sila man ay dapat anyayahan at italaga sa Śrāddha, na nakaupo kasama ng mga Brahmanang bihasa sa Veda.

Verse 16

ब्राह्मणा जातितः पूज्या वेदाभ्यासात्ततः परम् । ततोर्थं हव्यकव्येषु न निन्द्या ब्राह्मणाः क्वचित्

Ang mga Brahmana ay dapat parangalan dahil sa kapanganakan; at lalo pang dapat igalang dahil sa pag-aaral at pagsasagawa ng Veda. Kaya, lalo na sa mga handog na havya at kavya para sa mga diyos at ninuno, huwag kailanman hamakin ang mga Brahmana saanman.

Verse 17

काणान्कुण्टांश्च कुब्जाश्च दरिद्रान्व्याधितानपि । नावमन्येद्द्विजान्प्राज्ञो मम रूपं यतः स्मृतम्

Ang marunong ay huwag hamakin ang mga dvija—kahit sila’y bulag sa isang mata, may kapansanan, kuba, dukha, o maysakit—sapagkat sila’y inaalala bilang may taglay na mismong anyo Ko.

Verse 18

बहवो हि न जानंति नरा ज्ञानबहिष्कृताः । यथाहं द्विजरूपेण चरामि पृथिवीमिमाम्

Marami sa mga tao, na napagkaitan ng tunay na pagkaunawa, ay hindi nalalaman na Ako’y naglalakbay sa daigdig na ito sa anyo mismo ng isang dvija (Brahmana).

Verse 19

मद्रूपान्घ्नन्ति ये विप्रान्विकर्म कारयंति च । अप्रेषणे प्रेषयंति दासत्वं कारयन्ति च

Yaong nananakit sa mga Brahmana—na siyang anyo Ko rin—na nagpapagawa sa kanila ng ipinagbabawal na gawain, nagsusugo sa mga utos na di nararapat ipataw, at pumipilit sa kanila sa pagkaalipin—(sila’y nagkakamit ng mabigat na kasalanan).

Verse 20

मृतांस्तान्करपत्रेण यमदूता महाबलाः । निकृंतंति यथा काष्ठं सूत्रमार्गेण शिल्पिनः

Pagkamatay nila, ang makapangyarihang mga sugo ni Yama ay pumuputol sa kanila sa talim na ‘karapatra’, gaya ng mga manggagawa na pumuputol ng kahoy ayon sa sinukat na guhit.

Verse 21

ये चैवाश्लक्ष्णया वाचा तर्जयन्ति नराधमाः । वदंति परुषं क्रोधात्पादेन निहनंति च

Yaong mga hamak na tao na nananakot sa magaspang na pananalita, nagsasalita ng malupit dahil sa galit, at maging sumisipa pa—

Verse 22

मृतांस्तान्यमलोका हि निहत्य धरणीतले । क्रूरपादेन चाक्रम्य क्रोधसंरक्तलोचनाः

Kapag namatay ang mga taong iyon, ang mga nilalang sa kaharian ni Yama ay ibinabagsak sila sa lupa, tinatapakan ng malulupit na paa, at namumula ang mga mata sa poot.

Verse 24

अब्रह्मण्यास्तु ते बाह्या नित्यं ब्रह्मद्विषो नराः । तेषां घोरा महाकाया वज्रतुंडा भयानकाः । उद्धरंति मुहूर्तेन चक्षुः काका यमाज्ञया

Ang mga taong galit sa mga Brahmana ay mga taga-labas, na laging napopoot sa Brahman. Para sa kanila, ang mga nakakatakot at dambuhalang uwak na may tuka na singtigas ng kidlat, sa utos ni Yama, ay tutukain ang kanilang mga mata sa isang iglap.

Verse 25

यस्ताडयति विप्रं वै क्षते कुर्याद्धि शोणितम् । अस्थिभंगं च वा कुर्यात्प्राणैर्वापि वियोजयेत्

Sinuman ang manakit sa isang Brahmana, na nagdudulot ng sugat at pagdurugo, o bumali ng kanyang mga buto, o kaya ay kumuha ng kanyang buhay...

Verse 26

ब्रह्मघ्नः स तु विज्ञेयो न तस्मै निष्कृतिः स्मृता । पञ्चाशत्कोटिसंख्येषु नरकेष्वनुपूर्वशः

Alamin na siya ay isang mamamatay-tao ng Brahmana; para sa gayong tao, walang itinuturong pagtubos. Sa tamang pagkakasunod-sunod, siya ay mahuhulog sa mga impiyerno na may bilang na limampung koti.

Verse 27

स बहूनि सहस्राणि वर्षाणि पच्यते भृशम् । तस्माद्विप्रो वरारोहे नमस्कार्यो नृभिः सदा

Siya ay labis na pinahihirapan sa loob ng maraming libu-libong taon. Kaya naman, O diyosang may magandang balakang, ang isang Brahmana ay dapat laging yumuyuko at iginagalang ng lahat ng tao.

Verse 28

अन्नपानप्रदानैस्तु पूज्या हि सततं द्विजाः । सर्वेषां चैव दानानां विप्राः सर्वेऽधिकारिणः

Sa katunayan, ang mga 'twice-born' ay dapat laging parangalan sa pamamagitan ng mga regalo ng pagkain at inumin. Sapagkat sa lahat ng anyo ng pagkakawanggawa, ang mga Brahmana ang karapat-dapat na tumanggap.

Verse 29

नान्यः समर्थो देवेशि गृह्णन्यात्यधमां गतिम् । तपसा पावितो देवि ब्राह्मणो धृतकिल्विषः

O Devī, Ginang ng Panginoon ng mga diyos, wala nang iba pang may kakayahan: ang tumatanggap ng kaloob ay maaaring mahulog sa abang kalagayan. Ngunit ang isang brāhmaṇa—na nilinis ng tapas (mahigpit na pag-aayuno at pagsasanay), O Devī—kahit may pasan na kasalanan, ay inaalalayan ng tapas na iyon.

Verse 30

न सीदेत्प्रतिगृह्णानः पृथिवीमनुसागराम् । नास्ति किंचिन्महादेवि दुष्कृतं ब्राह्मणस्य तु

Kahit tumanggap siya ng (mga handog) sa buong daigdig hanggang sa mga karagatan, hindi siya lulubog sa kapahamakan. Sapagkat, O Mahādevī, walang anumang masamang gawa na kumakapit sa isang brāhmaṇa (na may gayong biyaya).

Verse 31

यस्तु स्थितः सदाऽध्यात्मे नित्यं सद्भावभावितः । ब्राह्मणो हि महद्भूतं जन्मना सह जायते

Ngunit ang sinumang laging nananatili sa panloob na Sarili (adhyātma), at palaging hinuhubog ng marangal na kalooban—ang gayong brāhmaṇa ay isinisilang na kasama ang mismong kadakilaan.

Verse 32

लोके लोकेश्वराश्चापि सर्वे ब्राह्मणपूजकाः । ततस्तान्नावमन्येत यदीच्छेज्जीवितं चिरम्

Maging ang mga pinuno ng mga daigdig ay pawang sumasamba sa mga brāhmaṇa. Kaya huwag silang hamakin, kung ninanais ang mahabang buhay.

Verse 33

ब्राह्मणाः कुपिता हन्युर्भस्मीकुर्युः स्वतेजसा । लोकानन्यान्सृजेयुश्च लोकपालांस्तथाऽपरान्

Kapag nagngangalit, ang mga brāhmaṇa ay makapapatay at makapagpapaurong sa abo sa pamamagitan ng sarili nilang espirituwal na ningning; kaya rin nilang lumikha ng iba pang mga daigdig at iba pang mga tagapangalaga ng daigdig.

Verse 34

अपेयः सागरो यैश्च कृतः कोपान्महात्मभिः । येषां कोपाग्निरद्यापि दंडके नोपशाम्यति

Sa pamamagitan ng mga dakilang may dakilang-loob na iyon, dahil sa poot, ang karagatan ay ginawang hindi na maiinom; at ang apoy ng kanilang galit, hanggang ngayon, sa Daṇḍaka ay hindi pa rin napapawi.

Verse 35

एते स्वर्गस्य नेतारो देवदेवाः सनातनाः । एभिश्चापि कृतः पंथा देवयानः स उच्यते

Sila ang mga tagapamatnubay patungong langit—ang walang hanggang “mga diyos ng mga diyos.” Sa pamamagitan din nila naitatag ang landas; ito’y tinatawag na Devayāna, ang banal na daan.

Verse 36

ते पूज्यास्ते नमस्कार्यास्तेषु सर्वं प्रतिष्ठितम् । ते वै लोकानिमान्सर्वान्पारयंति परस्परम्

Sila’y karapat-dapat sambahin at karapat-dapat bigyan ng mapitagang pagpupugay; sa kanila nakasalig ang lahat. Tunay, sila ang nagpapatawid sa lahat ng mga daigdig na ito, na nagtataguyod sa isa’t isa ayon sa kaayusan.

Verse 37

गूढस्वाध्यायतपसो ब्राह्मणाः शंसितव्रताः । विद्यास्नाता व्रतस्नाता अनपाश्रित्य जीविनः

Ang mga Brāhmaṇa na ang sariling pag-aaral at pag-aayuno ay nakatago sa loob at napipigil, ay pinupuri dahil sa kanilang mga panata. Naliligo sa banal na kaalaman at naliligo sa disiplina, sila’y nabubuhay nang hindi umaasa sa iba.

Verse 38

आशीविषा इव क्रुद्धा उपचर्या हि ब्राह्मणाः । तपसा दीप्यमानास्ते दहेयुः सागरानपि

Gaya ng makamandag na ahas kapag nagngangalit, ang mga Brāhmaṇa ay dapat lapitan nang may wastong paggalang. Nagliliyab sa kapangyarihan ng tapas, kaya nilang sunugin maging ang mga karagatan.

Verse 39

ब्राह्मणेषु च तुष्टुषु तुष्यंते सर्वदेवताः । ते गतिः सर्वभूतानामध्यात्मगतिचिन्तकाः

Kapag nalugod ang mga Brahmana, nalulugod din ang lahat ng mga diyos. Sila ang kanlungan at landas ng lahat ng nilalang—mga nagmumuni sa panloob na daang espirituwal.

Verse 40

आदिमध्यावसानानां ज्ञानानां छिन्नसंशयाः । परापरविशेषज्ञा नेतारः परमां गतिम् । अवध्या ब्राह्मणास्तस्मात्पापेष्वपि रताः सदा

Pinutol na nila ang pag-aalinlangan tungkol sa kaalaman—sa simula, gitna, at wakas. Batid nila ang pagkakaiba ng mas mataas at mas mababang katotohanan, at inaakay nila tungo sa sukdulang hantungan. Kaya ang mga Brahmana ay hindi dapat patayin—kahit lagi silang nalululong sa kasalanan.

Verse 41

यश्च सर्वमिदं हन्याद्ब्राह्मणं चापि तत्समम् । सोऽग्निः सोऽर्को महातेजा विषं भवति कोपितः

Sinumang wumawasak sa lahat ng ito, at wumawasak din sa isang Brahmana—na katumbas ng ganap na kapahamakan—ang naglalagablab na kapangyarihang iyon, gaya ng apoy at gaya ng araw, kapag nagalit ay nagiging lason.

Verse 42

भूतानामग्रभुग्विप्रो वर्णश्रेष्ठः पिता गुरुः । न स्कन्दते न व्यथते न विनश्यति कर्हिचित्

Ang Brahmana ang unang tumatanggap ng bahagi sa mga nilalang; siya ang pinakadakila sa mga varna—ama at guro. Sa kanyang katayuang dharmiko, hindi siya nadudulas, hindi nagdurusa, at hindi napaparam kailanman.

Verse 43

वरिष्ठमग्निहोत्राद्धि ब्राह्मणस्य मुखे हुतम् । विप्राणां वपुराश्रित्य सर्वास्तिष्ठंति देवताः

Higit pa sa agnihotra ang handog na iniaalay sa bibig ng isang Brahmana. Sa pagkanlong sa katawan ng mga vipra na marurunong, nananahan ang lahat ng mga diyos.

Verse 44

अतः पूज्यास्तु ते विप्रा अलाभे प्रतिमादयः

Kaya nga, ang mga Brāhmaṇa ay tunay na dapat sambahin at parangalan; kapag wala sila, ang mga imahen at katulad nito ang nagsisilbing kapalit.

Verse 45

अविद्यो वा सविद्यो वा ब्राह्मणो मम दैवतम् । प्रणीतश्चाप्रणीतश्च यथाग्निर्दैवतं महत्

Maging di-natututo man o natututo, ang Brāhmaṇa ay aking diyos. Maging sindihan man o hindi—gaya ng apoy na dakilang kabanalan sa alinmang kalagayan.

Verse 46

स्मशानेष्वपि तेजस्वी पावको नैव दुष्यति । हव्यकव्यव्यपेतोऽपि ब्राह्मणो नैव दुष्यति

Kahit sa pook ng pagsusunog ng bangkay, ang naglalagablab na apoy ay hindi nadudungisan. Gayon din, ang Brāhmaṇa, kahit mawalan ng mga handog para sa mga diyos at ninuno (havya-kavya), ay hindi napapahiran ng dungis.

Verse 47

महापातकवर्ज्यं हि पूज्यो विप्रो वरानने । सर्वथा ब्राह्मणाः पूज्याः सर्वथा दैवतं महत् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन रक्षेदापद्गतं द्विजम्

O marikit ang mukha, ang Brāhmaṇa—hangga’t malaya sa malalaking kasalanan—ay karapat-dapat sambahin. Ang mga Brāhmaṇa ay laging dapat parangalan; sa lahat ng paraan sila’y dakilang kabanalan. Kaya, sa buong pagsisikap, dapat ingatan ang dvija na napasakamay ng panganib.

Verse 48

एवं विप्रा महादेवि पूज्याः सर्वत्र मानवैः । किं पुनः संजितात्मानो विशेषात्क्षेत्रवासिनः

Kaya nga, O Dakilang Diyosa, ang mga Brāhmaṇa ay dapat parangalan ng mga tao sa lahat ng dako. Lalong higit pa, yaong mga may pagpipigil-sa-sarili na nananahan sa banal na kṣetra na ito—na karapat-dapat sa natatanging paggalang.

Verse 49

अथ क्षेत्रस्थितानां च चतुराश्रमवासिनाम् । विप्राणां वृत्तितो भेदं प्रवक्ष्याम्यानुपूर्व्यशः

Ngayon ay ipaliliwanag ko, ayon sa wastong pagkakasunod, ang mga pagkakaiba batay sa ikinabubuhay ng mga brāhmaṇa (dalawang-beses na isinilang) na nananatili sa banal na kṣetra at namumuhay sa apat na āśrama.

Verse 50

क्षेत्रस्य संन्यासविधिं ये जानंति द्विजातयः । वृत्तिभेदं क्रमाच्चैव ते क्षेत्रफलभागिनः

Yaong mga dvija (dalawang-beses na isinilang) na nakaaalam sa tuntunin ng saṃnyāsa ng kṣetra at, ayon sa pagkakasunod, sa mga pagkakaiba ng ikinabubuhay—sila nga ang nakikibahagi sa mga bungang espirituwal ng banal na pook na ito.

Verse 51

यथा क्षेत्रे निवसता वर्तितव्यं द्विजातिना । प्राजापत्यादिभेदेन तच्छृणु त्वं वरानने

Kung paano dapat mamuhay at umasal ang isang dvija habang nananahan sa banal na kṣetra—na hinahati sa Prājāpatya at iba pang uri—pakinggan mo ito, O marikit ang mukha.

Verse 52

प्राजापत्या महीपालाः कपोता ग्रंथिकास्तथा । कुटिकाश्चाथ वैतालाः पद्महंसा वरानने

O marikit ang mukha, ang mga uri ay: Prājāpatya, Mahīpāla, Kapota, Granthika; gayundin ang Kuṭikā; at naroon din ang Vaitāla at Padmahaṃsa.

Verse 53

धृतराष्ट्रा बकाः कंका गोपालाश्चैव भामिनि । त्रुटिका मठराश्चैव गुटिका दंडिकाः परे

O marikit na ginang, mayroon pa: Dhṛtarāṣṭra, Baka, Kaṅka, at Gopāla; gayundin ang Truṭikā at Maṭhara; at higit pa ang Guṭikā at Daṇḍika.

Verse 54

क्षेत्रस्थानामिमे भेदा वृत्तिं तेषां शृणुष्व च

Ito ang mga pagkakahati ng mga nananahan sa banal na kṣetra; ngayon pakinggan din ang paraan ng kanilang ikabubuhay at wastong asal na nauukol sa kanila.

Verse 55

अहिंसा गुरुशुश्रूषा स्वाध्यायः शौचसंयमः । सत्यमस्तेयमेतद्धि प्राजापत्यं व्रतं स्मृतम्

Ahimsa, tapat na paglilingkod sa guro, svādhyāya (sariling pag-aaral), kalinisan at pagpipigil; katotohanan at hindi pagnanakaw—ito ang inaalala bilang panatang Prājāpatya.

Verse 56

क्षयपुष्ट्यर्थविद्वेषकर्मभिः शांतिकादिभिः । पालयंति महीं यस्मान्महीपालास्ततः स्मृताः

Sapagkat pinangangalagaan nila ang daigdig sa pamamagitan ng mga ritwal gaya ng śāntika (pagpapayapa) at iba pang gawain—upang hadlangan ang pagkapinsala, palaguin ang kasaganaan, tiyakin ang kagalingan, at salungatin ang poot—kaya sila’y inaalala bilang ‘mahīpāla’, mga tagapangalaga ng kaharian.

Verse 57

पतिता ये कणा भूमौ संहरंति कपोतवत् । उद्धृत्याजीवनं येषां कपोतास्ते तु साधकाः

Yaong tulad ng kalapati na pumupulot ng mga butil na nalaglag sa lupa, at ang ikinabubuhay ay yaong napupulot nila—ang mga nagsasanay na ito ay tinatawag na ‘Kapotāḥ’, mga sādhaka na gaya ng Kalapati.

Verse 58

गृहं कृत्वा तु सद्ग्रंथाः सहसैव त्यजंति ये । कुटिका साधकास्ते वै शिवाराधनतत्पराः

Yaong bagaman may kakayahan at mahusay na natuto, ay nagtatayo ng tahanan ngunit biglang itinatakwil ito—ang mga nagsasanay na iyon ay tinatawag na ‘Kuṭikā’ sādhaka, lubos na nakatuon sa pagsamba kay Śiva.

Verse 59

तीर्थासक्ताः सपत्नीका यथालब्धोपजीविनः । महासाहसयुक्तास्ते वैतालाख्यास्तु साधकाः

Ang mga nagsasadhana na deboto sa mga tīrtha (banal na tawiran), namumuhay kasama ang kanilang mga asawa, nabubuhay sa anumang kusang dumarating, at may dakilang katapangan—sila’y tinatawag na mga sādhaka na “Vaitāla.”

Verse 60

संयताः कामनासक्ता राज्यकामार्थसाधकाः । पद्मास्ते साधकाः ख्याता भिक्षाचर्यारताः सदा

May pagpipigil-sa-sarili ngunit nakakapit pa rin sa mga pagnanasa, nagsisikap sa kapangyarihang panghari at pakinabang sa daigdig—sila’y kilala bilang mga sādhaka na “Padma”, laging abala sa disiplina ng pamumuhay sa limos.

Verse 61

ज्ञानयोगसमायुक्ता द्वैताचाररताश्च ये । हंसास्ते साधकाः ख्याताः स्वयमुत्पन्नसंविदः

Yaong mga nakaugnay sa jñāna-yoga (yoga ng kaalaman) at nalulugod sa disiplinadong asal sa loob ng pananaw na may dalawahan—sila’y tanyag bilang mga sādhaka na “Haṃsa”, na ang liwanag ng pag-unawa ay kusang sumisibol sa loob.

Verse 62

ब्रह्मचर्येण सत्त्वेन तथाऽलुब्धतयापि वा । जितं जगद्धारयन्तो धृतराष्ट्रा मतास्तु ये

Yaong sa pamamagitan ng brahmacarya (banal na pagpipigil), kadalisayan ng pagkatao, at kawalan ng kasakiman, ay nagtataguyod sa daigdig na tila ito’y napagtagumpayan—sila’y itinuturing na “Dhṛtarāṣṭra”, ang mga tagapagtangan ng sanlibutan.

Verse 63

गूढाश्चरंति ये ज्ञानं व्रतं धर्ममथापि वा । स्वार्थैकागतनिष्ठास्तु बकास्ते साधका मताः

Yaong nagsasagawa ng kaalaman, mga panata (vrata), o maging ng dharma nang palihim, ngunit nananatiling nakatuon lamang sa sariling pakinabang—sila’y itinuturing na mga sādhaka na “Bakāḥ”, na tulad ng tagak.

Verse 64

जलाश्रयं समाश्रित्य स्थिता उत्कृष्टसिद्धये । बिसशृंगाटकाहारास्ते कंकाः साधकाः स्मृताः

Yaong mga sumisilong sa tabi ng tubig at nananatili roon upang hanapin ang mas mataas na mga siddhi, na nabubuhay sa tangkay ng lotus at water-chestnut—sila’y inaalala bilang mga sādhaka na tinatawag na ‘Kaṅka’.

Verse 65

गोभिः सार्द्धं व्रजंत्यत्र गोष्ठे च निवसंति ये । पंचगव्यरसा ये वै गोपालास्ते तु साधकाः

Yaong mga dito’y kasama ng mga baka sa paglalakad at naninirahan sa pamayanang pastulan, at nabubuhay sa mga katas ng pañcagavya—sila nga ang tinatawag na mga sādhaka na ‘Gopāla’.

Verse 66

कृच्छ्रचांद्रायणैश्चैव क्षपयंति स्वकं वपुः । त्रुटिमात्राशनास्ते तु त्रुटिकाः साधका मताः

Sa pamamagitan ng mahihigpit na pag-aayuno at panata gaya ng Kṛcchra at Cāndrāyaṇa, pinapayat nila ang sariling katawan. Ang mga nagsasagawa na kumakain lamang ng kasing-liit ng sukat na ‘truṭi’ ay itinuturing na mga sādhaka na ‘Truṭikā’.

Verse 67

कृत्वा कुशमयीं पत्नीं मठे ये गृहमेधिनः । भैक्षवृत्तिरताः शुद्धा मठरास्ते तु साधकाः

Ang mga maybahay na naninirahan sa isang maṭha (monasteryo), gumagawa ng isang ‘asawa’ mula sa damong kuśa, nabubuhay sa limos at nananatiling dalisay—sila’y kilala bilang mga sādhaka na ‘Maṭharā’.

Verse 68

ग्रासमात्रसमानाभिर्गुटिकाभिरथाष्टभिः । कन्दमूलफलोत्थाभिर्गुटिकास्ते द्विजातयः

Ang mga dvija (dalawang ulit na isinilang) na nabubuhay sa walong munting bilog na pagkain, bawat isa’y kasinlaki ng isang subo, na gawa sa ugat, lamang-ugat, at prutas—sila ang tinatawag na mga nagsasagawa na ‘Guṭikā’.

Verse 69

स्वदेहदण्डनैर्युक्ता रात्रौ वीरासने स्थिताः । दंडिनस्ते समाख्याताः सर्वमेतत्तवोदितम्

Sa pagsasagawa ng mahigpit na pagpipigil sa sariling katawan at sa pag-upo sa pusturang vīrāsana sa gabi, sila’y tinatawag na Daṇḍin. Ang lahat ng ito ay ipinahayag mo na.

Verse 70

सामान्योऽपि विशेषश्च वृत्तिनो गृहिणोऽपि वा । तेषां भेदो मया ख्याताः सम्यक्क्षेत्रनिवासिनाम्

Maging karaniwan man o natatangi, maging namumuhay man sa pamamalimos bilang asetiko o maging isang maybahay—ipinaliwanag ko ang mga pagkakaiba ng mga tunay na nananahan sa banal na kṣetra nang wasto.

Verse 71

एवमादिधर्मयुक्ताः प्रभासक्षेत्रवासिनः । तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः

Kaya nito, ang mga naninirahan sa Prabhāsa-kṣetra na may taglay na sinaunang dharma ay sumasamba sa Mapalad na Panginoon—si Pitāmaha (Brahmā) na nasa anyo ng isang bata.

Verse 72

महापातकिनो ये तु ये तु विप्रैर्बहिष्कृताः । न च ते संस्पृशेयुर्वै ब्रह्माणं बालरूपिणम्

Ngunit yaong mga dakilang makasalanan, at yaong itinakwil ng mga brāhmaṇa—hindi sila nararapat kahit humipo man lamang kay Brahmā na nasa anyo ng isang bata.

Verse 73

ब्रह्मचारी सदा दांतो जितक्रोधो जितेंद्रियः । एवं ते ब्राह्मणाः ख्याताः क्षेत्रमध्यनिवासिनः

Laging namumuhay sa brahmacarya, laging mapagpigil, nagwagi sa galit at nagpasuko sa mga pandama—ganyan nakikilala ang mga brāhmaṇa na nananahan sa pinakasentro ng banal na kṣetra.

Verse 74

तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः । ये वेदाध्ययने युक्तास्तैः प्रपूज्यः पितामहः

Sa pamamagitan nila, ang Mapalad na Panginoon—si Pitāmaha (Brahmā) na nasa anyong bata—ay dapat sambahin. At ng mga nakatuon sa pag-aaral ng Veda, si Pitāmaha ay dapat parangalan at sambahin nang may natatanging paggalang.

Verse 106

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मध्ययात्रायां ब्राह्मणप्रशंसा वर्णनंनाम षडुत्तरशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-106 na kabanata, na tinatawag na “Salaysay ng Pagpupuri sa mga Brāhmaṇa,” sa Prabhāsa Khaṇḍa—sa loob ng Prabhāsakṣetra Māhātmya, sa konteksto ng Gitnang Paglalakbay-pananampalataya (Madhya-yātrā)—ng Śrī Skanda Mahāpurāṇa sa Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā.