Adhyaya 13

Verse 1

श्रीप्रह्लाद उवाच । इति कृष्णवचः श्रुत्वा गोप्यः संहृष्टमानसाः । तस्मिन्मयसरे स्नात्वा विमुक्ताऽशेषबन्धनाः

Sinabi ni Prahlāda: Nang marinig ang mga salita ni Kṛṣṇa, ang mga gopī ay nagalak sa puso; naligo sila sa lawa ni Māyā, at sa pagligong iyon ay napalaya sila sa lahat ng gapos, nang walang natira.

Verse 2

कृष्णदर्शनसंजातपरमानन्दसंप्लुताः । ऊचुश्च वचनं गोप्यो मधुरं माधवं प्रति

Nang mapuspos ng sukdulang ligayang isinilang sa pagtanaw kay Kṛṣṇa, ang mga gopī ay nagsalita ng matatamis na salita kay Mādhava.

Verse 3

गोप्य ऊचुः । धन्यः स दैत्यप्रवरो मयो येन कृतं सरः । यस्मिंस्त्वं देवतैः सार्द्धं समेष्यसि जगत्पते

Wika ng mga gopī: Mapalad yaong si Māyā, ang pinakadakila sa mga Dānava, na siyang lumikha ng lawang ito—sapagkat dito, O Panginoon ng sanlibutan, magtitipon Ka kasama ng mga diyos.

Verse 4

यदि तुष्टोऽसि भगवन्ननुग्राह्या वयं यदि । अस्माकमपि वार्ष्णेय कारयस्व सरोत्तमम्

Kung Ikaw ay nalulugod, O Bhagavān—kung kami nga ay karapat-dapat tumanggap ng Iyong biyaya—kung gayon, O Vārṣṇeya, ipagawa Mo rin para sa amin ang isang lubhang dakilang lawa.

Verse 5

कीर्त्तनान्मृत्युलोकेऽस्मिंस्तव संदर्शनेन हि । अहर्निशं तव ध्यानाद्यास्यामः परमां गतिम्

Sa pag-awit ng Iyong kaluwalhatian sa daigdig na ito ng kamatayan—at sa tunay na pagtanaw sa Iyo—sa pagninilay sa Iyo araw at gabi, mararating namin ang kataasang kalagayan.

Verse 6

श्रीकृष्ण उवाच । करिष्ये वः प्रियं साध्व्यो यूयं मम परिग्रहाः । अनुग्राह्या मया नित्यं भक्तिग्राह्योऽस्मि सर्वदा

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: O mga babaeng banal, gagawin Ko ang minamahal ninyo; kayo ay Aking sarili. Lagi kayong tatanggap ng Aking pagpapala, sapagkat sa lahat ng panahon Ako’y napapasa-ilalim lamang sa bhakti, ang tapat na debosyon.

Verse 7

प्रह्लाद उवाच । इत्युक्त्वा भगवान्कृष्णो गोपीनां हितकाम्यया । सरसः सन्निधौ तस्य सरस्त्वन्यच्चकार ह

Sabi ni Prahlāda: Pagkasabi niyon, si Bhagavān Kṛṣṇa—na nagnanais ng kabutihan ng mga gopī—ay lumikha ng isa pang lawa sa tabi ng lawang iyon.

Verse 8

तदगाधं स्वच्छजलं नलिनीदलशोभितम् । हंससारसयुग्मैश्च चक्रवाकैश्च शोभितम्

Ang lawang iyon ay malalim, may malinaw at dalisay na tubig, pinalamutian ng mga dahon ng lotus; at lalo pang gumanda dahil sa mga pares ng sisne, mga pares ng sarasa, at mga ibong cakravāka.

Verse 9

कुमुदोत्पलकह्लारपद्मिनीखण्डमण्डितम् । सेवितं द्विजमुख्यैश्च सिद्धविद्याधरैस्तथा

Ito’y pinalamutian ng mga kumpol ng liryo sa tubig—kumuda, utpala, kahlāra—at mga luntiang pook ng lotus; at dinadalaw ng mga pinakadakilang Brāhmaṇa, gayundin ng mga Siddha at Vidyādhara.

Verse 10

सेवितं यदुनारीभिस्तथा यदुकुमारकैः । दिवारात्रौ सुसंपूर्णं सर्वैर्जानपदैर्जनैः

Dinadalaw din ito ng mga babae ng Yadu at ng mga kabataang lalaki ng Yadu; araw at gabi, lubos itong napupuno ng lahat ng taong mula sa kanayunan.

Verse 11

तं दृष्ट्वा जलकल्लोलैः सुसंपूर्णं जलाशयम् । हर्षाद्गोपीजनं कृष्णः प्रोवाच वचनं तदा

Nang makita ni Kṛṣṇa ang imbakan ng tubig na lubos na napupuno ng mga alon na gumugulong, siya’y nagalak at noon ay nagsalita sa kapulungan ng mga gopī.

Verse 12

पश्यध्वं गोपिकाः शुभ्रं सरः सरं समीपतः । स्वच्छमिष्टजलापूर्णं सज्जनानां यथा मनः

“Masdan ninyo, O mga gopikā—narito sa malapit—ang maningning na lawa; malinaw at dalisay, hitik sa matamis at kaaya-ayang tubig, gaya ng isipan ng mga banal.”

Verse 13

कारणाद्भवतीनां च यस्मात्कृतमिदं सरः । भवतीनां तथा नाम्ना ख्यातमेतद्भविष्यति

“Sapagkat ang lawang ito’y ginawa alang-alang sa inyo, kaya’t sa daigdig ito’y magiging tanyag sa mismong pangalan ninyo.”

Verse 14

गोर्वाचावाचकः शब्दो भवतीभिर्मया सह । गोप्रचारेति वै नाम्नां ख्यातिं लोके गमिष्यति

Ang salitang “go” ay tumutukoy sa “vācā,” ang banal na pananalita; at dahil sa inyo—kasama Ko—ang pook na ito’y sasikat sa daigdig sa pangalang “Gopracāra.”

Verse 15

युष्माकं प्रियकामार्थं यस्मात्कृतमिदं सरः । तस्माद्गोपीसर इति ख्यातिं लोके गमिष्यति

Sapagkat ang lawang ito’y nilikha upang tuparin ang minamahal at ninanais ninyo, kaya sa daigdig ito’y kikilalanin sa pangalang “Gopī-sara.”

Verse 16

गोप्य ऊचुः । अनुग्राह्या यदि वयमस्मन्नाम्ना कृतं सरः । अन्यत्किमपि वार्ष्णेय प्रार्थयामो वदस्व नः

Wika ng mga gopī: “Kung kami nga’y karapat-dapat sa Iyong biyaya, at kung ang lawang ito’y ginawa sa aming pangalan, kung gayon, O Vārṣṇeya, humihiling pa kami ng isa pang biyaya—ipahayag Mo sa amin.”

Verse 17

श्रीकृष्ण उवाच । प्रार्थ्यतां यदभिप्रेतं यद्वो मनसि वर्तते । भक्त्या समागता यूयं नास्त्यदेयं ततो मया

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: “Hilingin ninyo ang anumang ninanais—anumang nasa inyong puso. Dumating kayo na may debosyon; kaya para sa inyo, wala Akong ipagkakait.”

Verse 18

गोप्य ऊचुः । यदि तुष्टोऽसि भगवन्यदि देयो वरो हि नः । तस्मात्त्वया सदा कृष्ण नरयानेन माधव

Wika ng mga gopī: “Kung Ikaw ay nalulugod, O Panginoon, at kung tunay na ipagkakaloob Mo sa amin ang biyaya, kung gayon, O Kṛṣṇa, O Mādhava, nawa’y lagi Kang pumarito sa anyong-tao na nakikita.”

Verse 19

अत्रागत्य नभस्येऽस्मिन्स्नातव्यं नियमेन हि । यत्र त्वं तत्र देवाश्च यज्ञास्तीर्थानि केशव

Pagdating dito sa buwang Nabhas, nararapat maligo nang banal ayon sa wastong pagtalima. Sapagkat saan ka man naroroon, O Keśava, naroon din ang mga diyos, ang mga handog na yajña, at ang mga banal na tīrtha.

Verse 20

यत्र त्वं तत्र दानानि व्रतानि नियमाश्च ये । ओंकारश्च वषट्कारः स्वाहाकारः स्वधा तथा

Saan ka man naroroon, naroon din ang mga kawanggawa, mga panata (vrata), at lahat ng disiplina. Naroon din ang pantig na Oṃ, ang sigaw na vaṣaṭ, at ang mga pagbigkas na svāhā at svadhā.

Verse 21

भूर्भुवःस्वर्महर्ल्लोको जनः सत्यं तपस्तथा । त्वन्मयं हि जगत्सर्वं सदेवासुरमानुषम्

Bhūr, Bhuvar, Svar, Maharloka, Janaloka, Satyaloka, at Tapoloka—tunay, lahat ng mga daigdig—ay nilulukuban ng Iyong pag-iral lamang. Sapagkat ang buong sansinukob na ito, kasama ang mga diyos, asura, at mga tao, ay mula sa Iyong sariling diwa.

Verse 22

तस्मात्त्वयि जगन्नाथे ह्यत्र स्नाते जनार्दने । स्नातमत्र त्रिभुवनं भविष्यति न संशयः

Kaya nga, O Panginoon ng sansinukob, kapag Ikaw—si Janārdana—ay naligo rito, ang tatlong daigdig ay magiging wari’y naligo rin sa pook na ito; walang pag-aalinlangan.

Verse 23

त्रैलोक्यपावनी गंगा तव पादजलं हि तत् । लक्ष्मीर्वक्षःस्थलस्थाने मुखे देवी सरस्वती

Ang Gaṅgā na nagpapadalisay sa tatlong daigdig ay tunay na tubig na naghilamos sa Iyong mga paa. Si Lakṣmī ay nananahan sa Iyong dibdib, at ang diyosang Sarasvatī ay nasa Iyong mukha bilang banal na pananalita.

Verse 24

सर्वभूतमयश्चात्र ततस्त्वं जगदीश्वर । यद्ददासि मनुष्याणां भविष्याणां कलौ युगे । तद्वदस्व महाबाहो कृपां कृत्वा जगत्पते

Sapagkat dito Ikaw ay naroroon bilang diwa ng lahat ng nilalang, O Panginoon ng daigdig—ipahayag Mo sa amin nang may habag, O Makapangyarihang May-malalakas na bisig, Panginoon ng sansinukob: ano ang Iyong ipinagkakaloob sa mga taong mabubuhay sa hinaharap sa Panahon ng Kali?

Verse 25

यात्रायामागतानां च अथ षण्मासवासिनाम् । सदैवात्र स्थितानां च यत्फलं तद्वदस्व नः

Ipahayag Mo sa amin kung anong bunga ng kabanalan ang napapasa mga dumarating dito sa banal na paglalakbay, sa mga naninirahan dito nang anim na buwan, at gayundin sa mga nananatili rito palagi.

Verse 26

श्रीकृष्ण उवाच । यत्फलं हि मनुष्याणां स्नातानां गोपिकासरे । तच्छृणुध्वमसंदिग्धं प्रसन्ने मयि गोपिकाः

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: O mga Gopikā, pakinggan ninyo nang walang pag-aalinlangan ang bungang natatamo ng mga tao na naliligo sa Gopikāsara, kapag Ako’y nalulugod at nagkakaloob ng biyaya.

Verse 27

सोपस्करां सवत्सां च वस्त्रालंकारभूषिताम् । यथोक्तदक्षिणोपेतां ब्राह्मणाय कुटुंबिने

Isang baka na may lahat ng kailangang kasangkapan, kasama ang guya, pinalamutian ng kasuotan at alahas, at may kalakip na wastong dakṣiṇā, ay dapat ihandog sa isang brāhmaṇa na may sambahayan.

Verse 28

सदाचाराय शुद्धाय दरिद्रायानुकारिणे । गां दत्त्वा फलमाप्नोति स्नानमात्रेण तत्फलम्

Sa pagbibigay ng baka sa taong may mabuting asal, dalisay, at mahabagin sa dukha, natatamo ang bunga ng gayong kawanggawa; subalit sa pagligo lamang sa banal na tīrtha na ito, natatamo rin ang kaparehong bunga.

Verse 29

यावत्पदानि मनुजः कृष्णेन सह गच्छति । कुलानि देव्यस्तावंति वसंति हरिमन्दिरे

Kung ilang hakbang ang nilalakad ng tao na kasama si Kṛṣṇa, O Diyosa, sa gayong dami ng salinlahi mananahan ang kanyang angkan sa banal na tahanan ni Hari.

Verse 30

कृष्णेन सह गच्छन्ति गीतवादित्रनिस्वनैः । स्तुवन्तो विविधैः स्तोत्रैर्गोविंदं गोपिकासरे

Sila’y sumasabay kay Kṛṣṇa sa gitna ng tunog ng awit at mga tugtugin, at sa Gopikāsara ay pumupuri kay Govinda sa sari-saring himno.

Verse 31

न मातुर्जठरे तेषां यातना जायते नृणाम् । सर्वान्कामानवाप्यांते वैष्णवं लोकमाप्नुयुः

Para sa kanila, kahit sa sinapupunan ng ina ay hindi sumisibol ang pagdurusa. Matamo ang lahat ng ninanais, nararating nila ang daigdig na Vaiṣṇava, ang kaharian ni Viṣṇu.

Verse 32

अर्घ्यं दत्त्वा विधानेन स्नानं कुर्याद्विचक्षणः । मंत्रेणानेन वै साध्व्यः श्रद्धया परया युतः

Pagkatapos maghandog ng arghya ayon sa wastong ritwal, ang mapanuring deboto ay dapat magsagawa ng banal na paliligo, taglay ang sukdulang pananampalataya, sa pamamagitan ng mismong mantrang ito.

Verse 33

नमस्ते गोपरूपाय विष्णवे परमात्मने । गोप्रचारे जगन्नाथ गृहाणार्घ्यं नमोऽस्तु ते

Pagpupugay sa Iyo—kay Viṣṇu, ang Kataas-taasang Sarili—na nagpapakita sa anyo ng pastol ng baka. O Jagannātha na lumalakad sa mga pastulan, tanggapin Mo ang arghyang ito; muli, pagpupugay sa Iyo.

Verse 34

अर्घ्यं दत्त्वा विधानेन मृदमालिप्य पाणिना । स्नायाच्छ्रद्धासमायुक्तस्तर्पयेत्पितृदेवताः

Matapos maghandog ng arghya ayon sa tuntunin at pahiran ng banal na lupa (luwad) ang katawan sa pamamagitan ng kamay, dapat maligo nang may pananampalataya at saka bigyang-kasiyahan ang mga diyos na ninuno sa pamamagitan ng tarpana.

Verse 35

श्राद्धं कुर्य्यात्ततो भक्त्या एकचित्तः समाहितः । यथोक्तदक्षिणा दद्याद्रजतं रुक्ममेव च

Pagkaraan nito, nang may debosyon—nagkakaisang isip at payapang loob—dapat isagawa ang śrāddha, at ibigay ang itinakdang dakṣiṇā, kabilang ang pilak at ginto.

Verse 36

विशेषतः प्रदातव्यं तांबूलं कज्जलं तथा । दुकूलानि च देयानि तथा कौसुंभकानि च

Lalo na, dapat magbigay ng tāmbūla (nganga/betel) at pati kajjala (kohl o pamahid sa mata). Ibigay rin ang mariringal na kasuotan, kabilang ang telang tinina ng kulay-kusumbha, ang kulay-safron.

Verse 37

दंपत्योर्वाससी चैव भूषणानि स्वशक्तितः । गावो देया द्विजातिभ्यो वृषभाश्च धुरंधराः । दीनांधकृपणानां च दानं देयं स्वशक्तितः

Ayon sa kakayahan, magbigay ng kasuotan para sa mag-asawa at gayundin ng mga palamuti. Magkaloob ng mga baka sa mga dvija (dalawang-ulit na isinilang) at ng matatapang na torong tagapasan ng bigat. At ayon sa makakaya, magbigay rin ng limos sa mahihirap, sa mga bulag, at sa mga salat.

Verse 38

एवं कृत्वा नरः सम्यगुत्तमां गतिमाप्नुयात् । प्रयांति परमं लोकं पितरस्त्रिकुलोद्भवाः

Sa paggawa nito nang wasto, ang tao ay makakamit ang pinakamataas na landas. Ang mga ninuno—mula sa tatlong linya ng angkan—ay tutungo sa kataas-taasang daigdig.

Verse 39

लभते पुत्रकामस्तु पुत्रानिष्टान्मनोरमान्

Ang nagnanais ng mga anak na lalaki ay magkakamit ng mga anak na minamahal at nakalulugod sa puso.

Verse 40

यं यं कामयते कामं स्वर्गमोक्षादिकं नरः । तत्सर्वं समवाप्नोति यः स्नाति गोपिकासरे

Anumang hangarin ng tao—langit, kalayaan (moksha), at iba pa—lahat iyon ay makakamtan niya kung siya’y maliligo sa Gopikā-sara, ang banal na lawa ng mga gopī.

Verse 41

यावल्लोका भविष्यंति तावत्स्थास्यति वै सरः । यावत्सरो यशस्तावद्भवतीनां भविष्यति

Hangga’t nananatili ang mga daigdig, mananatili rin ang banal na lawa. At hangga’t naririyan ang lawang ito, mananatili rin ang inyong dangal at kabantugan.

Verse 42

यावत्कीर्तिर्मनुष्येषु तावत्स्वर्गे महीयते । विमुक्ताः सकलात्पापाद्यास्यंति परमां गतिम्

Hangga’t binibigkas ang inyong kabantugan sa mga tao, hangga’t gayon kayo pararangalan sa langit. Malaya sa lahat ng kasalanan, mararating ninyo ang sukdulang hantungan.

Verse 43

तत्पुण्यं गोपीसर इदं जलैः पूर्णं सदैव हि । अवगाह्यं मया गोप्यो नभस्ये नियमेन हि

Ang mapagpalang Lawa ng Gopī na ito ay laging puspos ng tubig. O mga gopī, marapat ninyong pagliguan ito ayon sa panata at tuntunin, lalo na sa buwan ng Nabhas.

Verse 44

भवत्यः पतिभावेन ब्रह्मभावेन वा पुनः । चिंतयंत्यः परं मां हि परागतिमवाप्स्यथ

O mga dalaga, maging pagninilay ninyo Ako sa damdaming gaya ng isang asawa, o kaya’y sa pagtingin sa Brahman (ang Ganap), kapag inalala at pinagmunihan ninyo Ako bilang Kataas-taasan, mararating ninyo ang pinakamataas na kalagayan.

Verse 45

प्रह्लाद उवाच । अनुज्ञाता भगवता ततस्ता गोपकन्यकाः । नमस्कृत्य च गोविंदं ययुः सर्वा यथागता

Sinabi ni Prahlāda: Pagkaraan, ang mga dalagang pastol ng baka, nang mapahintulutan ng Mapalad na Panginoon, ay yumukod at naghandog-galang kay Govinda; at silang lahat ay umalis, nagbalik gaya ng kanilang pagdating.

Verse 46

भगवानपि गोविंद उद्धवेन समन्वितः । विसृज्य गोपिकाः कृष्णः स्वकं मंदिरमाविशत्

At ang Mapalad na Panginoong si Govinda rin—na kasama si Uddhava—ay pinauwi ang mga gopī; at si Kṛṣṇa ay pumasok sa sarili Niyang tahanan-diyos.