Adhyaya 19
Purva BhagaAdhyaya 1917 Verses

Adhyaya 19

Mahādeva’s Boon: Unwavering Bhakti, Tri-functional Cosmos, and the Supratiṣṭhā of Liṅga-Arcā

Isinalaysay ni Sūta ang mapagpalang pagpapakita ni Mahādeva sa harap nina Brahmā at Viṣṇu: ang pagtanaw sa Kanya’y nag-aalis ng takot at nagbabalik ng kaayusan ng sansinukob. Ipinahayag ni Śiva na sina Brahmā at Viṣṇu ay lumitaw mula sa mga tagiliran ng Kanyang sariling katawan, kaya’t bagama’t nagmumula sa Kanya ay may mahalagang tungkulin. Nagbigay Siya ng biyaya; si Viṣṇu ay hindi humingi ng paghahari kundi ng nitya, avyabhicāriṇī bhakti—walang patid at di-nalilihis na debosyon. Ipinagkaloob ni Śiva ang matatag na bhakti sa kapwa Brahmā at Viṣṇu, at nilinaw ang tatlong gawain ng kosmos: sarga (paglikha), sthiti/rakṣā (pagpapanatili/pag-iingat), at laya (pagkalusaw), habang ipinahahayag ang Kanyang pagiging Paramēśvara na lampas sa mga guṇa. Inutusan Niya si Viṣṇu na talikdan ang pagkalito at pangalagaan si Brahmā, at hinulaan ang pagkilala sa Padma-kalpa. Paglaho ni Śiva, lumipat ang salaysay sa pagtatatag ng pagsamba: ang Liṅga-arcā ay matibay na naitatag sa lahat ng daigdig; ang Liṅga-vedī ay kinikilalang si Devī at ang Liṅga mismo ay si Śiva. Nagtatapos ang kabanata sa pangakong pangkaligtasan: ang pagbigkas ng salaysay ng Liṅga sa harap ng Liṅga ay nagdadala sa deboto tungo sa śivatā, na nag-uugnay sa pagpapakita ng Diyos at sa susunod na diin sa Liṅga bilang sagisag at luklukan ng pagliligtas.

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच अथोवाच महादेवः प्रीतो ऽहं सुरसत्तमौ पश्यतां मां महादेवं भयं सर्वं विमुच्यताम्

Sinabi ni Sūta: Pagkaraan, nagsalita si Mahādeva: “O kayong dalawa na pinakadakila sa mga diyos, ako’y nalulugod. Masdan ninyo Ako—si Mahādeva—at hayaang maalis nang ganap ang lahat ng takot.”

Verse 2

युवां प्रसूतौ गात्राभ्यां मम पूर्वं महाबलौ अयं मे दक्षिणे पार्श्वे ब्रह्मा लोकपितामहः

“Kayong dalawa, na may dakilang lakas, ay unang lumitaw mula sa sarili Kong mga sangkap ng katawan. At narito sa Aking kanang panig si Brahmā, ang Dakilang Ninuno ng mga daigdig.”

Verse 3

वामे पार्श्वे च मे विष्णुर् विश्वात्मा हृदयोद्भवः प्रीतो ऽहं युवयोः सम्यग् वरं दद्मि यथेप्सितम्

“Sa Aking kaliwang panig nananahan si Vishnu—ang Pangkalahatang Sarili, na sumibol mula sa Puso. Lubos Akong nalulugod sa inyong dalawa; ibinibigay Ko ang biyayang ninanais ninyo.”

Verse 4

एवमुक्त्वा तु तं विष्णुं कराभ्यां परमेश्वरः पस्पर्श सुभगाभ्यां तु कृपया तु कृपानिधिः

Pagkasabi nito kay Vishnu, ang Kataas-taasang Panginoon (Parameśvara)—ang bukal ng habag—ay marahang humipo sa kanya gamit ang Kanyang mapalad na dalawang kamay, dahil sa dalisay na biyaya.

Verse 5

ततः प्रहृष्टमनसा प्रणिपत्य महेश्वरम् प्राह नारायणो नाथं लिङ्गस्थं लिङ्गवर्जितम्

Pagkaraan, si Nārāyaṇa, na puspos ng galak ang kalooban, ay nagpatirapa kay Maheśvara at nagsalita sa Panginoon—na nananahan sa Liṅga, ngunit sa katotohanan ay lampas sa lahat ng tanda at katangian, bagaman nagpapakita bilang Liṅga.

Verse 6

यदि प्रीतिः समुत्पन्ना यदि देयो वरश् च नौ भक्तिर्भवतु नौ नित्यं त्वयि चाव्यभिचारिणी

Kung tunay na sumibol ang pag-ibig (sa iyo para sa amin), at kung may ipagkakaloob kang biyaya sa amin, ito nawa ang aming hiling: na sa amin ay umusbong ang di-nalilihis na debosyon—walang hanggan at tapat—tanging sa iyo lamang.

Verse 7

देवः प्रदत्तवान् देवाः स्वात्मन्यव्यभिचारिणीम् ब्रह्मणे विष्णवे चैव श्रद्धां शीतांशुभूषणः

Ang Deva (Śiva), na pinalamutian ng buwan, ay nagkaloob sa mga diyos ng di-nalilihis na pananampalatayang nakatuon sa Kanyang sariling Sarili; at ang gayong matatag na śraddhā ay ipinagkaloob din niya kina Brahmā at Viṣṇu.

Verse 8

जानुभ्यामवनीं गत्वा पुनर्नारायणः स्वयम् प्रणिपत्य च विश्वेशं प्राह मन्दतरं वशी

Muli, si Nārāyaṇa mismo ay lumuhod sa lupa; at matapos magpatirapa sa Viśveśa—Panginoon ng lahat—siya, mapagpigil at napasuko ang pagmamataas, ay nagsalita sa mas mahinahong tinig.

Verse 9

आवयोर्देवदेवेश विवादमतिशोभनम् इहागतो भवान् यस्माद् विवादशमनाय नौ

O Panginoon ng mga diyos, Diyos ng mga diyos—sapagkat sa aming dalawa ay sumiklab ang isang pagtatalong maringal ngunit matindi, kaya ikaw ay naparito upang payapain ang aming alitan.

Verse 10

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा पुनः प्राह हरो हरिम् प्रणिपत्य स्थितं मूर्ध्ना कृताञ्जलिपुटं स्मयन्

Nang marinig ang kanyang mga salita, muling nagsalita si Hara (Śiva) kay Hari (Viṣṇu). Nakatayo si Hari na nakayuko ang ulo, magkadikit ang mga palad sa añjali; at si Śiva, na nakangiti, ay nagsalita sa kanya.

Verse 11

श्रीमहादेव उवाच प्रलयस्थितिसर्गाणां कर्ता त्वं धरणीपते वत्स वत्स हरे विष्णो पालयैतच्चराचरम्

Wika ni Śrī Mahādeva: “O Panginoon ng lupa, mahal kong anak—O Hari, O Viṣṇu—sa tatlong gawain ng pagkalusaw, pag-iingat, at paglikha, ikaw ang itinakdang tagaganap. Kaya ingatan mo ang buong sansinukob na ito, ang gumagalaw at ang di-gumagalaw.”

Verse 12

त्रिधा भिन्नो ह्यहं विष्णो ब्रह्मविष्णुभवाख्यया सर्गरक्षालयगुणैर् निष्कलः परमेश्वरः

Ako, ang Panginoong sumasaklaw sa lahat, ay tinatawag na tatlo—Brahmā, Viṣṇu, at Bhava—ayon sa mga katangiang namamahala sa paglikha, pag-iingat, at pagkalusaw; ngunit sa katotohanan Ako ang Parameśvara, ang walang-bahagi at lampas sa lahat ng hanggahang tungkulin.

Verse 13

संमोहं त्यज भो विष्णो पालयैनं पितामहम् पाद्मे भविष्यति सुतः कल्पे तव पितामहः

“Iwan mo ang pagkalito, O Viṣṇu. Ingatan mo ang Pitāmaha (si Brahmā) na ito. Sa Padma-kalpa, siya’y muling magiging anak mo, at sa siklong iyon siya naman ang magiging lolo mo.”

Verse 14

तदा द्रक्ष्यसि मां चैवं सो ऽपि द्रक्ष्यति पद्मजः एवमुक्त्वा स भगवांस् तत्रैवान्तरधीयत

“Kung magkagayon, makikita mo Ako sa ganitong paraan, at makikita rin Ako ng Isinilang sa Loto (si Brahmā).” Pagkasabi nito, ang Mapalad na Panginoon—si Pati, ang naghahayag ng Liṅga—ay naglaho roon din.

Verse 15

तदाप्रभृति लोकेषु लिङ्गार्चा सुप्रतिष्ठिता लिङ्गवेदी महादेवी लिङ्गं साक्षान्महेश्वरः

Mula noon, sa lahat ng mga daigdig, ang pagsamba sa Liṅga ay matibay na naitatag. Ang liṅga-vedī (altar ng Liṅga) ay si Mahādevī mismo, at ang Liṅga ay si Maheśvara na hayag at tuwirang naroroon.

Verse 16

लयनाल्लिङ्गमित्युक्तं तत्रैव निखिलं सुराः यस्तु लैङ्गं पठेन्नित्यम् आख्यानं लिङ्गसन्निधौ

Sapagkat ito ang pook ng pagkalusaw (laya), ito’y tinatawag na Liṅga; doon nga nananahan ang lahat ng mga diyos. Ngunit sinumang araw-araw na bumibigkas ng banal na salaysay na ukol sa Liṅga sa mismong harap ng Liṅga—siya’y nagiging karapat-dapat sa biyaya ni Śiva.

Verse 17

स याति शिवतां विप्रो नात्र कार्या विचारणा

Ang vipra (ang dalawang-ulit na isinilang) ay umaabot sa pagka-Śiva—sa pakikiisa sa kalagayan ni Śiva; dito’y wala nang dapat pag-alinlangan o pagtalakay pa.

Frequently Asked Questions

Viṣṇu asks for nitya, avyabhicāriṇī bhakti—perpetual, unwavering devotion to Shiva—rather than worldly power, making bhakti the chapter’s central salvific gift.

Shiva states Brahmā and Viṣṇu arise from his own body (right and left sides) and that he is functionally ‘threefold’ as Brahmā–Viṣṇu–Bhava for sarga, rakṣā, and laya, while remaining Niṣkala as the supreme Paramēśvara.

The text links ‘liṅga’ with laya (dissolution/absorption), indicating the Liṅga as the locus where the cosmos is gathered back—hence a sign of Shiva’s transcendent ground and cosmic reabsorption.

It sacralizes the pedestal/altar (vedī) as Devī (Śakti), presenting worship as a Shiva–Shakti unity: Liṅga as sākṣān Mahēśvara and its seat as the divine feminine support of manifestation and ritual presence.