Adhyaya 68
Bhumi KhandaAdhyaya 6818 Verses

Adhyaya 68

Fruits of Righteousness: Charity, Faith, and the Path to Yama

อธยายะนี้หันจากผลแห่งอธรรมไปสู่ผลแห่งธรรม กล่าวว่ามนุษย์และสรรพสัตว์ผู้มีร่างกาย ไม่ว่าอายุ เพศ หรือฐานะชีวิตใด ล้วนต้องเดินทางไปยังยมโลกอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ที่นั่นจิตรคุปต์และผู้ตรวจบัญชีอันเที่ยงธรรมจะพิจารณากรรมดีกรรมชั่ว ต่อจากนั้นได้แจกแจงการกระทำตามธรรมที่ทำให้การเดินทางราบรื่นและยกระดับคติภพหน้า ได้แก่ความเมตตา การดำเนิน “หนทางอ่อนโยน” และโดยเฉพาะทาน เช่นถวายรองเท้า ร่ม เครื่องนุ่งห่ม เสลี่ยง ที่นั่ง สวน วัด อาศรม และศาลาหรือเรือนพักสำหรับผู้ยากไร้ เน้นหลักศรัทธา (śraddhā) อย่างยิ่ง: แม้ทานเพียงเล็กน้อย—ถึงขั้นเหรียญเล็กๆ—หากถวายด้วยศรัทธาแก่พราหมณ์ผู้สมควรและผู้ขัดสน ย่อมให้ผลใหญ่ ทั้งยังโยงกับพิธีศราทธ์ (śrāddha) และรับรองบุญกุศลอย่างแน่นอน

Shlokas

Verse 1

ययातिरुवाच । अधर्मस्य फलं सूत श्रुतं सर्वं मया विभो । धर्मस्यापि फलं ब्रूहि श्रोतुं कौतूहलं मम

ยยาติกล่าวว่า: “โอ้สุตะ ผู้ควรเคารพ ข้าพเจ้าได้ฟังผลแห่งอธรรมทั้งหมดแล้ว บัดนี้จงบอกผลแห่งธรรมด้วยเถิด เพราะข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังยิ่งนัก”

Verse 2

मातलिरुवाच । अथ पापैरिमे यांति यमलोकं चतुर्विधाः । संत्रासजननं घोरं विवशाः सर्वदेहिनः

มาตลีกล่าวว่า: ต่อมา ด้วยแรงแห่งบาป เหล่าสัตว์เหล่านี้—มีสี่จำพวก—ย่อมไปสู่ยมโลก อันน่าสะพรึงกลัว ก่อให้เกิดความหวาดผวา เพราะสรรพสัตว์ผู้มีร่างกายถูกพัดพาไปอย่างไร้อำนาจ

Verse 3

गर्भस्थैर्जायमानैश्च बालैस्तरुणमध्यमैः । पुंस्त्रीनपुंसकैर्वृद्धैर्यातव्यं जंतुभिस्ततः

ฉะนั้น สรรพสัตว์ทั้งหลายจึงต้องดำเนินต่อไปจากที่นั้น—ทั้งผู้ยังอยู่ในครรภ์ ผู้กำลังเกิด เด็กเล็ก วัยหนุ่มและวัยกลางคน ชาย หญิง ผู้มีเพศที่สาม และผู้ชราด้วย

Verse 4

शुभाशुभफलं तत्र देहिनां प्रविचार्यते । चित्रगुप्तादिभिः सर्वैर्मध्यस्थैः सर्वदर्शिभिः

ณ ที่นั้น ผลแห่งกรรมดีและกรรมชั่วของผู้มีร่างกายถูกพิจารณาโดยสิ้นเชิง; จิตรคุปต์และเหล่าอื่น ๆ ผู้เป็นกลางและเห็นทั่วทุกสิ่ง ทำหน้าที่ไต่สวน

Verse 5

न तेत्र प्राणिनः संति ये न यांति यमक्षयम् । अवश्यं हि कृतं कर्म भोक्तव्यं तद्विचारितम्

ที่นั่นไม่มีสัตว์ผู้มีชีวิตผู้ใดที่ไม่ไปสู่ที่พำนักของพระยมะเลย; กรรมที่ได้กระทำแล้ว ย่อมต้องเสวยผลโดยแน่นอน—นี่คือคำตัดสินอันมั่นคง

Verse 6

ये तत्र शुभकर्माणः सौम्यचित्तादयान्विताः । ते नरा यांति सौम्येन पथा यमनिकेतनम्

ผู้ใดกระทำกรรมอันเป็นมงคล และประกอบด้วยจิตอ่อนโยนพร้อมเมตตากรุณา ผู้นั้นย่อมไปสู่ที่พำนักของพระยมะด้วยหนทางอันละมุน

Verse 7

यः प्रदद्याच्च विप्राणामुपानत्काष्ठपादुके । स विमानेन महता सुखं याति यमालयम्

ผู้ใดถวายรองเท้าหรือปาทุกะไม้แก่พราหมณ์ ผู้นั้นย่อมไปสู่ยมาลัยอย่างผาสุก โดยขึ้นวิมานใหญ่ทิพย์

Verse 8

छत्रदानेन गच्छंति पथा साभ्रेण देहिनः । दिव्यवस्त्रपरीधाना यांति वस्त्रप्रदायिनः

ด้วยการถวายฉัตร ผู้มีร่างกายย่อมเดินไปตามหนทางที่ร่มเย็นดุจมีเมฆบังแดด; และผู้ถวายผ้าย่อมไปโดยสวมอาภรณ์ทิพย์

Verse 9

शिबिकायाः प्रदानेन विमानेन सुखं व्रजेत् । सुखासनप्रदानेन सुखं यांति यमालयम्

ผู้ใดถวายเสลี่ยง ย่อมไปด้วยความผาสุกในวิมานอันเป็นราชรถสวรรค์; ผู้ใดถวายที่นั่งอันสบาย ย่อมไปถึงยมโลกด้วยความร่มเย็นสบาย

Verse 10

आरामकर्ता छायासु शीतलासु सुखं व्रजेत् । यांति पुष्पकयानेन पुष्पारामप्रदायिनः

ผู้สร้างอารามคือสวน ย่อมอยู่เป็นสุขท่ามกลางร่มเงาอันเย็นสบาย; ผู้ถวายสวนดอกไม้ ย่อมได้โดยสารวิมานปุษปกะ (Puṣpaka) อันเป็นยานทิพย์

Verse 11

देवायतनकर्ता च यतीनामाश्रमस्य च । अनाथमंडपानां च क्रीडन्याति गृहोत्तमैः

ผู้สร้างเทวาลัยสำหรับเทพเจ้า ผู้สร้างอาศรมสำหรับฤๅษีผู้บำเพ็ญตบะ และผู้สร้างศาลาสำหรับผู้ยากไร้ไร้ที่พึ่ง—ผู้นั้นย่อมบรรลุสู่ภูมิอันประเสริฐสูงสุด

Verse 12

देवाग्निगुरुविप्राणां मातापित्रोश्च पूजकः

ผู้ใดบูชาเทพเจ้า บูชาไฟศักดิ์สิทธิ์ (อัคนี) บูชาครูอาจารย์ บูชาพราหมณ์ และบูชามารดาบิดาของตนด้วยศรัทธา

Verse 13

विप्रेषु दीनेषु गुणान्वितेषु यच्छ्रद्धया स्वल्पमपि प्रदत्तम् । तत्सर्वकामान्समुपैति लोके श्राद्धे च दानं प्रवदंति संतः

แม้ทานเพียงเล็กน้อย หากถวายด้วยศรัทธาแก่พราหมณ์ผู้มีคุณธรรมและขัดสน ย่อมนำผู้ให้ไปสู่ความสมปรารถนาทั้งปวงในโลกนี้; เพราะฉะนั้นบัณฑิตจึงสรรเสริญการให้ทาน โดยเฉพาะในพิธีศราทธะ (śrāddha)

Verse 14

श्रद्धादानेन विज्ञेयमपि वालाग्रमात्रकम् । यत्पात्रादि चतुष्टयं श्रद्धा तेषु सदा मम

แม้สิ่งเล็กเท่าปลายเส้นผม เมื่อถวายทานด้วยศรัทธา ก็พึงรู้ว่าเป็นกุศลมีความหมาย ไม่ว่าองค์ประกอบสี่ประการเริ่มด้วยผู้รับจะเป็นเช่นไร ความใส่ใจของเราย่อมอยู่ที่ศรัทธาในสิ่งเหล่านั้นเสมอ

Verse 15

श्रद्धीयते सदा तस्माच्छ्रद्धायास्तत्फलं भवेत् । गुणान्वितेषु दीनेषु यच्छत्यावसथान्यपि

ฉะนั้นพึงประพฤติด้วยศรัทธาอยู่เสมอ เพราะศรัทธาย่อมให้ผลตามควรแก่ศรัทธานั้น แม้การให้ที่พักพิงแก่คนยากไร้ผู้มีคุณธรรม ก็ย่อมนำผลนั้นมาเช่นกัน

Verse 16

स प्रयाति सर्वकामं स्थानं पैतामहं नृप । श्रद्धयायेन विप्राय दत्तं काकिणिमात्रकम्

ข้าแต่มหาราช ผู้ใดมีศรัทธาแล้วถวายแก่พราหมณ์ แม้เพียงกากิณีอันเป็นเหรียญเล็กน้อย ผู้นั้นย่อมไปถึงแดนของปิตามหพรหมา อันบันดาลความปรารถนาทั้งปวงให้สำเร็จ

Verse 17

सस्याद्दिव्यतिथिर्भूप देवानां कीर्तिवर्धनः । तस्माच्छ्रद्धान्वितैर्देयं तत्फलं भवति ध्रुवम्

ข้าแต่มหาราช การถวายธัญญาหารย่อมเป็นธรรมแห่งการต้อนรับอาคันตุกะอันเป็นทิพย์ เพิ่มพูนเกียรติแห่งเหล่าเทวะ ฉะนั้นพึงถวายด้วยศรัทธา ผลบุญนั้นย่อมแน่นอน

Verse 68

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने पितृतीर्थवर्णने ययाति । चरित्रेऽष्टषष्टितमोऽध्यायः

ดังนี้ จบลงแล้วซึ่งบทที่หกสิบแปด ในภูมิคัณฑะ แห่งศรีปัทมปุราณะ ภายในวิโนปาขยาน ว่าด้วยการพรรณนาปิตฤตีรถะ และเรื่องราวของพระเจ้ายยาติ