Adhyaya 100

Verse 1

, च विन्यस्य पदपञ्चकमिति छ विन्यस्य रत्नपञ्चकमिति ज आत्मनेति छ शक्त्यर्थमिति ङ सूर्यमन्त्राश्चेति छ स्थापनेपि वेति ज अथ शततमो ऽध्यायः द्वारप्रतिष्ठाकथनं ईश्वर उवाच द्वाराश्रितप्रतिष्ठाया वक्ष्यामि विधिमप्यथ द्वाराङ्गानि कषायाद्यैः संस्कृत्य शयने न्यसेत्

บัดนี้ บทที่หนึ่งร้อย ว่าด้วยการสถาปนาประตู อีศวรตรัสว่า: “เราจักกล่าววิธีแห่งการสถาปนาที่เกี่ยวเนื่องกับประตูด้วย ครั้นชำระและเตรียมส่วนประกอบของประตูด้วยน้ำต้มสมุนไพร (kaṣāya) เป็นต้นแล้ว พึงวางไว้บนศยนะ (śayana) คือแท่น/ที่นอนพิธี”

Verse 2

मूलमध्याग्रभागेषु त्रयमात्मादिसेश्वरं विन्यस्य सन्निवेश्याथ हुत्वा जप्त्वात्र रूपतः

เมื่อกระทำนยาสะโดยวาง “ตรีภาค” ตั้งแต่อาตมันถึงอีศวร ไว้ ณ ส่วนโคน กลาง และปลาย แล้วสถาปนาให้มั่นคง ครั้นบูชาไฟ (homa) และสวดภาวนา (japa) ณ ที่นี้แล้ว (เทพ/มนตร์) ย่อมปรากฏตามรูปอันถูกต้องของตน

Verse 3

द्वारादथो यजेद्वास्तुन्तत्रैवानन्तमन्त्रितः रत्नादिपञ्चकं न्यस्य शान्तिहोमं विधाय च

เริ่มบูชาจากบริเวณประตู แล้วบูชาเทพวาสตุ ณ ที่นั้นเอง โดยอัญเชิญการคุ้มครองด้วยมนต์อนันตะ วางเครื่องห้าประการเริ่มด้วยรัตนะ แล้วประกอบพิธีโหมะเพื่อความสงบ (ศานติ-โหมะ) ด้วย

Verse 4

यवसिद्धार्थकाक्रान्ता ऋद्धिवृद्धिमहातिलाः गोमृत्सर्षपरागेन्द्रमोहनीलक्षणामृताः

ข้าวบาร์เลย์; สิทธารถกะ (มัสตาร์ดขาว); สมุนไพรชื่ออากรานตา; ฤทธิและวฤทธิ; มหาติลา; โคมฤต (มูลโค); เมล็ดมัสตาร์ด; เกสร/ผงเรณู; สิ่งที่ประเสริฐที่สุดในหมู่สิ่งเหล่านั้น; โมหนี; ลักษณา; และอมฤตา—เหล่านี้คือรายชื่อ/วัตถุที่แจกแจงไว้

Verse 5

रोचना रुग् वचो दूर्वा प्रासादधश् च पोटलीं प्रकृत्योदुम्बरे बद्ध्वा रक्षार्थं प्रणवेन तु

นำโรจนา (สีเหลือง), สมุนไพรชื่อรุก, วจา, หญ้าทูรวา และส่วนหนึ่งของปราสาทธะ มาทำเป็นห่อเล็ก ๆ แล้วผูกไว้กับที่รอง/เชือกจากต้นอุทุมพร จากนั้นพกพาหรือเก็บไว้เพื่อคุ้มครอง พร้อมสวดปรณวะ (โอม)

Verse 6

द्वारमुत्तरतः किञ्चिदाश्रितं सन्निवेशयेत् आत्मतत्त्वमधो न्यस्य विद्यातत्त्वञ्च शाखयोः

ควรวางแนวประตูให้เอนเล็กน้อยไปทางทิศเหนือ แล้วนยาสะ ‘อาตมตัตตวะ’ ไว้เบื้องล่าง และวาง ‘วิทยาตัตตวะ’ ไว้บนองค์ประกอบด้านข้างทั้งสอง

Verse 7

शिवमकाशदेशे च व्यापकं सर्वमङ्गले ततो महेशनाथं च विन्यसेन्मूलमन्त्रतः

ในบริเวณแห่งอากาศ/ห้วงอวกาศ ให้ทำนยาสะแด่พระศิวะ ผู้แผ่ซ่านทั่วและเป็นมงคลยิ่ง จากนั้นจึงสถาปนา ‘มหีศนาถะ’ ด้วยมูลมนต์

Verse 8

विन्यस्य च निवेशयाथ इति ख विन्यस्य सन्निबोध्याथेति ज अजप्त्वानुरूपत इति ग सर्वपुष्कलमिति ख , घ च द्वाराश्रितांश् च तल्पादीन् कृतयुक्तैः स्वनामभिः जुहुयाच्छतमर्धं वा द्विगुणं शक्तितोथवा

เมื่อประกอบนยาสะ (nyāsa) ตามบัญญัติแล้ว พึงทำการประดิษฐาน (pratiṣṭhā) ต่อไป ครั้นวางแล้วพึงปลุกให้ตื่นรู้ (sannibodhya) ตามพิธีกรรม โดยไม่สวดพึมพำเป็นชปะ (ajapta) และทำให้ครบถ้วนสมบูรณ์ (sarvapuṣkala) แล้วจึงถวายอาหุติ โดยเอ่ยนามของแต่ละองค์ แด่เทวะผู้สถิตที่ประตูและฐานรองรับเช่นตั่งบรรทมเป็นต้น ตามการจัดวางที่เหมาะสม—ถวายหนึ่งร้อยครั้ง หรือครึ่งหนึ่ง หรือสองเท่าตามกำลัง.

Verse 9

न्यूनादिदोषमोषार्थं हेतितो जुहुयाच्च्छतं दिग्बलिम्पूर्ववद्धुत्वा प्रदद्याद्दक्षिणादिकं

เพื่อขจัดโทษเช่นความบกพร่องในพิธี พึงถวายอาหุติหนึ่งร้อยครั้งลงในไฟพร้อมมนตร์ ‘เหติ’ จากนั้นดังที่ทำมาก่อน ให้ประกอบทิศพลี (bali ตามทิศ) แล้วถวายทักษิณาและสิ่งที่กำหนดอื่น ๆ.