
Sukta 5.42
Atri (Ātreya) (common attribution for RV 5.42; medium certainty)
Varuṇa, Mitra, Bhaga, Aditi; and a fivefold priest-power (often Savitṛ/Agni as hearer in interpretive traditions)
Jagatī (probable; verification recommended)
ఋగ్వేదం 5.42 ఒక విస్తృత రక్షణ‑సమృద్ధి సూక్తం. ఇందులో ఆదిత్యులకు—ప్రత్యేకంగా వరుణ, మిత్ర, భగ, అదితి—“శాంతి మోసుకొచ్చే” ప్రార్థనను పంపి, ఋతం (సరైన క్రమం), సురక్షిత గమనం, క్షేమం కోరుతుంది. అలాగే మరుతులు, అశ్వినులు వంటి అనుబంధ దైవశక్తులను పిలిచి, శత్రుత్వ శక్తులను తరిమివేసి, ఉపాసకునికీ సమాజానికీ ధనం, బలం, “అమర” శుభభాగ్యం ప్రసాదించమని వేడుకుంటుంది.
Mantra 1
प्र शंतमा वरुणं दीधिती गीर्मित्रं भगमदितिं नूनमश्याः । पृषद्योनिः पञ्चहोता शृणोत्वतूर्तपन्था असुरो मयोभुः ॥
అత్యంత శాంతిని ప్రసాదించే వాక్కు ముందుకు సాగుతుంది—ఇప్పుడు అది వరుణుడు, మిత్రుడు, భగుడు, అదితిని చేరుగాక. చిత్తరువైన కాంతి-గర్భముగల పంచహోతా శక్తి దానిని వినుగాక—అవరోధరహిత మార్గముగలవాడు, అసురుడు, మా కొరకు మయోభూ, ఆనందదాత.
Mantra 2
प्रति मे स्तोममदितिर्जगृभ्यात्सूनुं न माता हृद्यं सुशेवम् । ब्रह्म प्रियं देवहितं यदस्त्यहं मित्रे वरुणे यन्मयोभु ॥
అదితి నా స్తోత్రాన్ని, తల్లి తన ప్రియ కుమారుని ఆలింగనం చేసుకున్నట్లుగా—హృదయప్రియుడైన, సుశరణ్యుడైనవానిగా—గ్రహించుగాక. నాలో ఉన్న దేవహితమైన ప్రియ బ్రహ్మ (వాక్కు) ఏదైతే ఉందో, దానిని నేను మిత్ర-వరుణులకు—మయోభూ, ఆనందకర్తలకు—అర్పిస్తున్నాను.
Mantra 3
उदीरय कवितमं कवीनामुनत्तैनमभि मध्वा घृतेन । स नो वसूनि प्रयता हितानि चन्द्राणि देवः सविता सुवाति ॥
కవులలో అత్యుత్తమ కవిని ఉద్ధరించండి; అతనిని మధువుతోను ఘృతంతోను అభిషేకించండి. అప్పుడు దేవుడు సవితా, మా కొరకు ముందే యత్నించి సిద్ధం చేసి స్థాపించిన వసువులను—చంద్రునివలె దీప్తిమంతమైన, ప్రకాశించే సంపదలను—ప్రసవింపజేయుగాక.
Mantra 4
समिन्द्र णो मनसा नेषि गोभिः सं सूरिभिर्हरिवः सं स्वस्ति । सं ब्रह्मणा देवहितं यदस्ति सं देवानां सुमत्या यज्ञियानाम् ॥
హే ఇంద్రా, మనస్సుతో మమ్మల్ని ఏకంగా నడిపించు; గోభిః (కిరణాలు/గోవులు) తో, సూరిభిః (ప్రబుద్ధ ఋషులు) తో, హే హరివః—ఏకంగా స్వస్తిలోకి. అలాగే, దేవహితం—దేవస్థాపితం అయిన బ్రహ్మణా (ప్రేరిత వాక్కు) ద్వారా మమ్మల్ని ఏకంగా నడిపించు; యజ్ఞియ దేవుల సుమతి (సద్బుద్ధి) ద్వారాను నడిపించు.
Mantra 5
देवो भगः सविता रायो अंश इन्द्रो वृत्रस्य संजितो धनानाम् । ऋभुक्षा वाज उत वा पुरंधिरवन्तु नो अमृतासस्तुरासः ॥
దీప్తిమంతుడైన భగుడు, ప్రేరకుడు సవితా—రాయో అంశ (సంపదలో భాగం)—మరియు వృత్రుని సంజితుడు, ధనాల విజేత ఇంద్రుడు—వీరు మా కొరకు సత్యధనాన్ని గెలిపించుగాక. ఋభుక్షన్, వాజ (కార్యసిద్ధి యొక్క పరిపూర్ణ శక్తి) అలాగే పురంధి (సమ్యక్-దర్శి బుద్ధి)—ఆ అమృత, త్వరిస్తు దేవులు—మమ్మల్ని పోషించి రక్షించుగాక.
Mantra 6
मरुत्वतो अप्रतीतस्य जिष्णोरजूर्यतः प्र ब्रवामा कृतानि । न ते पूर्वे मघवन्नापरासो न वीर्यं नूतनः कश्चनाप ॥
మరుతులతో కూడిన, అపరాజితుడైన, క్షయంలేని శక్తిగల ఆ విజేత (ఇంద్రుడు) చేసిన కృత్యాలను మేము ప్రకటిస్తున్నాము. ఓ మఘవన్, పూర్వులుగానీ పరులుగానీ ఎవ్వరూ నీ బలాన్ని చేరలేదు; నీ వీర్యానికి కొత్త ప్రమాణాన్ని ఎవ్వరూ పొందలేదు.
Mantra 7
उप स्तुहि प्रथमं रत्नधेयं बृहस्पतिं सनितारं धनानाम् । यः शंसते स्तुवते शम्भविष्ठः पुरूवसुरागमज्जोहुवानम् ॥
రండి, ముందుగా రత్ననిధి, ధనాలను గెలిపించే బృహస్పతిని స్తుతించండి. ప్రశంసించేవారికీ స్తవించేవారికీ ఆయన అత్యంత శుభకరుడు; బహుధనవంతుడు (దేవుడు) పదేపదే పిలిచేవాడి వద్దకు వచ్చి చేరుతాడు.
Mantra 8
तवोतिभिः सचमाना अरिष्टा बृहस्पते मघवानः सुवीराः । ये अश्वदा उत वा सन्ति गोदा ये वस्त्रदाः सुभगास्तेषु रायः ॥
ఓ బృహస్పతే, నీ సహాయాలతో, నీతో కలిసి మేము అరిష్టులు—అక్షతులు—అవుతాము; దానశీలులమై, సు-వీరులు (వీరసంతానసంపన్నులు) అవుతాము. అశ్వదానం చేసేవారు, లేదా గోదానం (ప్రకాశ కిరణాల దాతలు) అయ్యేవారు, వస్త్రదానం (రక్షణావరణం) ఇచ్చేవారు—వారు సుభాగ్యులు; వారిలోనే నిజమైన రాయ్ (సమృద్ధి) నివసిస్తుంది.
Mantra 9
विसर्माणं कृणुहि वित्तमेषां ये भुञ्जते अपृणन्तो न उक्थैः । अपव्रतान्प्रसवे वावृधानान्ब्रह्मद्विषः सूर्याद्यावयस्व ॥
వారి లాభాన్ని చిందరగొట్టి, నష్టంగా చేయుము—మా ఉక్థైః (స్తుతిగీతాలతో) మాకు ప్రతిఫలం నింపకుండానే భుజించేవారిని. అపవ్రతులు (వ్రతరహితులు), ప్రసవ/వికృత ప్రవృత్తితో పెరుగువారు, బ్రహ్మద్విషః (పవిత్ర వాక్కును ద్వేషించువారు)—వారిని సూర్యుడు (సత్యప్రకాశం) నుండి దూరం చేయుము.
Mantra 10
य ओहते रक्षसो देववीतावचक्रेभिस्तं मरुतो नि यात । यो वः शमीं शशमानस्य निन्दात्तुच्छ्यान्कामान्करते सिष्विदानः ॥
ఓ మరుతులారా, దేవవీత (దేవులు సముపస్థితులైన) యజ్ఞంలో రక్షసులతో కలిసి మిమ్మల్ని దాడి చేసేవానిపై, మీ అచక్రేభిః (చక్రరహిత, నిరోధరహిత) బలంతో పడిపోవుడి. అలాగే శ్రమించే అన్వేషకుని నిందించి, మాయతో తుచ్ఛమైన కోరికలను సృష్టించేవానిని—అతనినీ కూలదోసుడి.
Mantra 11
तमु ष्टुहि यः स्विषुः सुधन्वा यो विश्वस्य क्षयति भेषजस्य । यक्ष्वा महे सौमनसाय रुद्रं नमोभिर्देवमसुरं दुवस्य ॥
ఆయనను స్తుతించుడి—రుద్రుని—ఆయన బాణం తప్పనిది, ఆయన ధనుస్సు శ్రేష్ఠం; సమస్త భేషజ (ఔషధ-చికిత్స) పై అధిపత్యం ఆయనదే. మహా రుద్రునికి సౌమనస్య (శుభభావ విస్తృతి) కోసం యజ్ఞం చేయుడి; నమోభిః ఆ దేవుని, ఆ అసురుని (మహాబల జీవనాధిపతి) సేవించుడి.
Mantra 12
दमूनसो अपसो ये सुहस्ता वृष्णः पत्नीर्नद्यो विभ्वतष्टाः । सरस्वती बृहद्दिवोत राका दशस्यन्तीर्वरिवस्यन्तु शुभ्राः ॥
గృహాధిపతులైన, క్రియాశీల శక్తులైన—సుహస్తులై, సువ్యవస్థితులై—ఆ నదులు, పరాక్రమవంతుని పత్నులు, మాకు విస్తారాన్ని ప్రసాదించుగాక. సరస్వతి, బృహద్దివా, అలాగే రాకా—సేవచేసి పోషించే శుభ్రప్రకాశ దేవతలు—మాకు విశాలతను, శుభసౌభాగ్యాన్ని అనుగ్రహించుగాక.
Mantra 13
प्र सू महे सुशरणाय मेधां गिरं भरे नव्यसीं जायमानाम् । य आहना दुहितुर्वक्षणासु रूपा मिनानो अकृणोदिदं नः ॥
మహానునికీ, శుభశరణమునకీ నేను మేధా—ప్రేరిత బుద్ధిని—పుట్టుకొస్తున్న నూతన వాణిగా సమర్పిస్తున్నాను. అతడు, దుహితురి దోహనస్థానాలలో ప్రహరించి, రూపాలను మలిచి మారుస్తూ, ఇదంతా మా కొరకు నిర్మించాడు.
Mantra 14
प्र सुष्टुतिः स्तनयन्तं रुवन्तमिळस्पतिं जरितर्नूनमश्याः । यो अब्दिमाँ उदनिमाँ इयर्ति प्र विद्युता रोदसी उक्षमाणः ॥
హే జరితా, సుసంఘటిత స్తుతి ఇప్పుడు హవిస్పతిని—గర్జించే, నినదించే వానిని—అందుగాక. అతడు సముద్రమయమైనదీ, జలమయమైనదీ అయిన మహావిస్తారాన్ని చలింపజేస్తాడు; విద్యుత్తుతో రెండు లోకాలపై వర్షిస్తూ సేదతీరుస్తాడు.
Mantra 15
एष स्तोमो मारुतं शर्धो अच्छा रुद्रस्य सूनूँर्युवन्यूँरुदश्याः । कामो राये हवते मा स्वस्त्युप स्तुहि पृषदश्वाँ अयासः ॥
ఇది మరుత్-శర్ధస్సును, రుద్రుని యువ కుమారులను నేరుగా చేరే స్తోత్రం—నీవు వారి వైపు లేచి/ముందుకు సాగు. రయి (సంపద-సమృద్ధి) కోసం కామన పిలుస్తుంది; మా స్వస్తి కోసం సమీపించి, ఓ అయాస్ (అక్లాంత) జన, పృషదశ్వ (చుక్కల గుర్రాలు కలవారు) శక్తిమంతులైన దేవులను స్తుతించు.
Mantra 16
प्रैष स्तोमः पृथिवीमन्तरिक्षं वनस्पतीँरोषधी राये अश्याः । देवोदेवः सुहवो भूतु मह्यं मा नो माता पृथिवी दुर्मतौ धात् ॥
ఈ స్తోత్రం ముందుకు సాగుతుంది—పృథివి, అంతరిక్షం, వనస్పతుల అధిపతులు, మరియు ఓషధులు (ఔషధ మొక్కలు) వైపు—నీవు రయి (సంపద-సమృద్ధి) పొందునట్లు. దేవుల్లో దేవుడు (దేవోదేవ) నాకు సుహవ (సులభంగా ఆహ్వేయుడు) కావాలి; మా మాత పృథివి మమ్మల్ని దుర్మతి (వంకర బుద్ధి) మరియు దుష్పథంలో పెట్టకూడదు.
Mantra 17
उरौ देवा अनिबाधे स्याम ॥
ఓ దేవులారా, మేము ఉరు—విస్తారమైన, అనిబాధ—అబాధిత/నిరోధరహిత—స్థలంలో ఉండుగాక.
Mantra 18
समश्विनोरवसा नूतनेन मयोभुवा सुप्रणीती गमेम । आ नो रयिं वहतमोत वीराना विश्वान्यमृता सौभगानि ॥
అశ్వినుల సదా-నూతన సహాయంతో—ఆనందాన్ని కలిగించేదిగా, సుమార్గంలో నడిపించేదిగా—మేము చేరుదుము. మా వద్దకు సంపద (రయి) మరియు వీరశక్తులను కూడా మోసుకొని రండి; హే అమృత (అమర) దేవులారా, అన్ని అవినాశి సౌభాగ్యాలను మాకు ప్రసాదించండి.
It is a prayer for peace, protection, and prosperity, centered on the Ādityas (Varuṇa, Mitra, Bhaga, Aditi). The hymn asks for orderly success (ṛta), safety from harmful forces, and well-being for the worshipper and community.
The hymn gathers complementary powers: the Ādityas uphold truth and order, the Maruts provide active protection against disruptive forces, and the Aśvins bring renewal, guidance, and practical help. Together they cover moral order, defense, and flourishing.
It means enduring, life-supporting blessings—health, stable wealth, strength, and good fortune that are not easily lost. In Vedic language, “amṛta” points to what sustains life and aligns one with lasting well-being rather than short-lived gains.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.