Adhyaya 58

Verse 1

विष्णुरुवाच । क्रीडाप्रयुक्तासु वनं प्रविष्टा वैश्यस्य भार्या सुकला सुतन्वी । ददर्श सर्वं गहनं मनोरमं तामेव पप्रच्छ सखीं सती सा

విష్ణువు పలికెను— ఆటచేత ప్రేరితమై వైశ్యుని భార్య అయిన సుతన్వీ సుకలా అరణ్యంలో ప్రవేశించింది. ఆ ఘనమైన, మనోహరమైన వనాన్ని అంతటా చూసి, ఆ సతీ తన సఖినే అడిగింది.

Verse 2

अरण्यमेतत्प्रवरं सुपुण्यं दिव्यं सखे कस्य मनोभिरामम् । सिद्धंसुकामैः प्रवरैः समस्तैः पप्रच्छ हर्षात्सुकला सखीं ताम्

“సఖీ! ఈ అరణ్యం శ్రేష్ఠమైనది, అత్యంత పుణ్యమైనది, దివ్యమైనది; ఈ మనోహర వనం ఎవరిది?” అని, సమస్త శ్రేష్ఠ సిద్ధులు మరియు మనోకామనాసిద్ధులు సేవించే ఆ స్థలాన్ని గురించి సుకలా హర్షంతో సఖిని అడిగింది.

Verse 3

क्रीडोवाच । एतद्वनं दिव्यगुणैः प्रयुक्तं सिद्धस्वभावैः परिभावनेन । पुष्पाकुलं कामफलोपयुक्तं विपश्य सर्वं मकरध्वजस्य

క్రీడ పలికెను— “ఈ వనం దివ్యగుణాలతో యుక్తమై, సిద్ధస్వభావులైన మహాత్ముల ప్రభావంతో పరిపూర్ణమైంది. ఇది పుష్పాలతో నిండినది, కోరికల ఫలాన్ని ప్రసాదించగలది; చూడు, ఇది అంతా మకరధ్వజుడు (కామదేవుడు) దే.”

Verse 4

एवं वाक्यं ततः श्रुत्वा हर्षेण महतान्विता । समालोक्य महद्वृत्तं कामस्य च दुरात्मनः

ఆ మాటలు విని ఆమె మహా హర్షంతో నిండిపోయింది. దురాత్ముడైన కాముని వల్ల ఏర్పడిన ఆ గంభీర పరిణామాన్ని చూచి జరిగినదంతా గ్రహించింది.

Verse 5

वायुना नीयमानं तं समाघ्राति न सौरभम् । वाति वायुः स्वभावेन सौरभेण समन्वितः

గాలిచేత మోసుకుపోయినా అది తానే సువాసనను ఆస్వాదించదు. గాలి స్వభావప్రకారమే వీస్తుంది, సువాసనతో నిండినప్పటికీ.

Verse 6

तद्बाणो विशतेनासां यथा तथा सुलीलया । सा गंधं नैव गृह्णाति पुष्पाणां च वरानना

అతని బాణం ఆటపాటగా ఒక విధంగా మరొక విధంగా ఆమె నాసారంధ్రాలలో ప్రవేశిస్తుంది; అయినా ఆ సుందరముఖి పుష్పాల సువాసనను ఏమాత్రం గ్రహించదు.

Verse 7

न चास्वादयते सा तु सुरसान्सा महासती । स सखा कामदेवस्य रममाणो विनिर्जितः

కానీ మహాసతి సురసాంసా దానిని ఆస్వాదించలేదు. అలాగే కామదేవుని ఆ సఖుడు ఆనందంగా విహరిస్తున్నప్పటికీ ఓడిపోయాడు.

Verse 8

लज्जितः पराङ्मुखो भूत्वा भूं पपात लवच्छदैः । फलेभ्यो हि सुपक्वेभ्यः पुष्पमंजरिसंस्कृतः

లజ్జతో ముఖం తిప్పుకొని అతడు భూమిపై పడిపోయాడు; అతని దేహం కోమల ఆకులతో కప్పబడి, పుష్పమంజరులతో అలంకృతమై, పూర్తిగా పండిన ఫలాలతో యుక్తమై ఉంది.

Verse 9

लवरूपोपतद्भूमौ रसस्त्वेष तया जितः । मकरंदः सुदीनात्मा फलाद्भूमिं ततः पुनः

బిందురూపంగా రసం నేలపై పడగానే ఆమె చేత అతడు జయింపబడెను. ఆపై హృదయం దిగులుతో మకరందుడు ఫలమునుండి మళ్లీ భూమిపై పడిపోయెను.

Verse 10

भक्ष्यते मक्षिकाभिश्च यथामृतो रणे तथा । मक्षिकाभक्ष्यमाणस्तु प्रवाहेन प्रयाति सः

అతడు ఈగలచే భక్షింపబడుచున్నాడు, యుద్ధంలో హతుడైన మనిషివలె. ఈగలు తినుచుండగానే ప్రవాహంతో అతడు కొట్టుకుపోతాడు.

Verse 11

मंदंमंदं प्रयात्येव तं हसंति च पक्षिणः । नानारुतैः प्रचलंति सुखमानंदनिर्भरैः

అతడు నెమ్మదిగా నెమ్మదిగా సాగుతుండగా పక్షులు అతనిని చూసి నవ్వుచున్నారు. వివిధ కూకలతో వారు సుఖానందాలతో నిండిపోయి ఎగిరి తిరుగుచున్నారు.

Verse 12

प्रीत्या शकुनयस्तत्र वनमध्यनगस्थिताः । सुकलया जितो ह्येष निम्नं पंथानमाश्रितः

అక్కడ అరణ్యమధ్యంలోని పర్వతంపై నివసించే పక్షులు ప్రేమతో నిండిపోయెను. నిజంగా సుకల చేత జయింపబడిన అతడు దిగువ మార్గాన్ని ఆశ్రయించెను.

Verse 13

प्रीत्या समेता रतिः कामभार्या गत्वाब्रवीत्सा सुकलां विहस्य । स्वस्त्यस्तु ते स्वागतमेव भद्रे रमस्व प्रीत्या नयनाभिरामम्

కాముని ప్రియ భార్య రతి ప్రేమతో సుకల వద్దకు వెళ్లి నవ్వుతూ పలికెను— “భద్రే, నీకు మంగళం కలుగుగాక; నీకు నిజమైన స్వాగతం. ఈ నేత్రానందకర స్థలంలో ప్రేమతో విహరించు.”

Verse 14

ते रूपमिष्टममलमिंद्रस्यापि महात्मनः । यदेष्टं ते तदा ब्रूहि समानेष्ये न संशयः

నీకు ఇష్టమైన ఆ నిర్మల రూపం మహాత్ముడైన ఇంద్రునికీ ప్రియమే. కాబట్టి ఇప్పుడు నీకు ఏది అభీష్టంో చెప్పు; దానిని నేను తప్పక తెచ్చి ఇస్తాను—సందేహం లేదు.

Verse 15

सूत उवाच । वदंत्यौ ते स्त्रियौ दृष्ट्वा श्रुत्वोवाच सुभाषितम् । रतिं प्रतिगृहीत्वा मे गतो भर्त्ता महामतिः

సూతుడు అన్నాడు—ఆ ఇద్దరు స్త్రీలు మాట్లాడుతున్నట్లు చూసి, వారి సుభాషిత వాక్యాలను విని అతడు సమాధానం చెప్పాడు. నా రతి (ప్రేమం) స్వీకరించి నా భర్త—మహామతి—అక్కడి నుంచి బయలుదేరాడు.

Verse 16

यत्र मे तिष्ठते भर्त्ता तत्राहं पतिसंयुता । तत्र कामश्च मे प्रीतिरयं कायो निराश्रयः

నా భర్త ఎక్కడ ఉంటాడో అక్కడే నేను పతిసంయుక్తగా ఉంటాను. అక్కడే నా కామన, అక్కడే నా ప్రీతి; లేకపోతే ఈ దేహం ఆశ్రయహీనమే.

Verse 17

द्वे अप्युक्तं समाकर्ण्य रतिप्रीती विलज्जिते । व्रीडमाने गते ते द्वे यत्र कामो महाबलः

ఆ మాటలు విని రతి, ప్రీతి ఇద్దరూ లజ్జపడ్డారు. సిగ్గుతో వారు ఇద్దరూ మహాబలుడైన కామదేవుడు ఉన్న చోటికి వెళ్లారు.

Verse 18

ऊचतुस्तं महावीरमिंद्रकाय समाश्रितम् । चापमाकर्षमाणं तं नेत्रलक्ष्यं महाबलम्

వారు ఇంద్రరూపాన్ని ఆశ్రయించిన ఆ మహావీరునితో మాట్లాడారు. అతడు మహాబలుడు; ధనుస్సును ఆకర్షిస్తూ నిలిచి, తన చూపుతోనే లక్ష్యాన్ని స్థిరపరచుకున్నాడు.

Verse 19

दुर्जयेयं महाप्राज्ञ त्यज पौरुषमात्मनः । पतिकामा महाभागा पतिव्रता सदैव सा

హే మహాప్రాజ్ఞా, ఈమె అజేయురాలు; నీ స్వీయ అహంకారపూరిత పౌరుషాన్ని విడిచిపెట్టు. ఆ మహాభాగ్య స్త్రీ సదా పతివ్రత, కేవలం భర్తనే కోరుతుంది.

Verse 20

काम उवाच । अनया लोक्यते रूपमिंद्रस्यास्य महात्मनः । यदि देवि तदा चाहं हनिष्यामि न संशयः

కాముడు అన్నాడు—ఈమె ద్వారా ఈ మహాత్ముడైన ఇంద్రుని రూపం దర్శనమవుతుంది. హే దేవీ, నీవు సమ్మతిస్తే, నేను నిస్సందేహంగా అతనిని బాణంతో కొడతాను.

Verse 21

अथ वेषधरो देवो महारूपः सुराधिपः । स तयानुगतस्तूर्णं परया लीलया तदा

అప్పుడు వేషధారిగా, మహారూపుడైన దేవాధిపతి ఆ క్షణంలో పరమ లీలతో వేగంగా ఆమెను అనుసరించాడు.

Verse 22

सर्वभोगसमाकीर्णः सर्वाभरणशोभितः । दिव्यमाल्यांबरधरो दिव्यगंधानुलेपनः

అతడు సమస్త భోగాలతో నిండినవాడు, అన్ని ఆభరణాలతో శోభించినవాడు; దివ్య మాల్యాంబరాలు ధరించి, దివ్య సుగంధాల అనులేపనంతో ఉన్నాడు.

Verse 23

तया रत्या समायातो यत्रास्ते पतिदेवता । प्रत्युवाच महाभागां सुकलां सत्यचारिणीम्

రతితో కలిసి అతడు అక్కడికి వచ్చాడు, అక్కడ పతిదేవతాపరాయణ స్త్రీ నివసిస్తోంది; అప్పుడు సత్యాచారిణి, సద్గుణవతి సుకలా ఆ మహాభాగ్య స్త్రీకి ప్రత్యుత్తరం చెప్పింది.

Verse 24

पूर्वं दूती समक्षं ते प्रीत्या च प्रहिता मया । कस्मान्न मन्यसे भद्रे भजंतं त्वामिहागतम्

మునుపు ప్రీతితోనే నీ సమక్షంలోనే నేను ఒక దూతిని పంపాను. ఓ భద్రే, భక్తితో నిన్ను సేవించుటకు ఇక్కడికి వచ్చిన నన్ను నీవెందుకు అంగీకరించవు?

Verse 25

सुकलोवाच । रक्षायुक्तास्मि भद्रं ते भर्तुः पुत्रैर्महात्मभिः । एकाकिनीसहायैश्च नैव कस्य भयं मम

సుకలా చెప్పింది—నీకు మంగళం కలుగుగాక. నా భర్త యొక్క మహాత్ములైన కుమారులు మరియు తోడుగా ఉన్న సహాయకులు నన్ను రక్షిస్తున్నారు; అందువల్ల నాకు ఎవరి భయమూ లేదు.

Verse 26

शूरैश्च पुरुषाकारैः सर्वत्र परिरक्षिता । नाति प्रस्तावये वक्तुं व्यग्रा कर्मणि तस्य च

ఆమె ఎక్కడెక్కడా వీరులైన, పురుషాకార యోధులచే రక్షింపబడింది. మాట్లాడుటకు తగిన అవకాశం నాకు దొరకలేదు; ఆమె కూడా తన పనిలో నిమగ్నమై ఉండింది.

Verse 27

यावत्प्रस्यंदते नेत्रं तावत्कालं महामते । भवान्न लज्जते कस्माद्रममाणो मया सह

ఓ మహామతీ, నీ కన్ను కన్నీరు కారుస్తున్నంతకాలం, నాతో కలిసి క్రీడిస్తూ నీవెందుకు లజ్జపడవు?

Verse 28

भवान्को हि समायातो निर्भयो मरणादपि । इंद्र उवाच । त्वामेवं हि प्रपश्यामि वनमध्ये समागताम्

“మరణానికీ భయపడకుండా ఇక్కడికి వచ్చిన నీవెవరు?” అని. ఇంద్రుడు అన్నాడు—“అడవిమధ్యకు ఇలా వచ్చిన నిన్ను నేను చూస్తున్నాను.”

Verse 29

समाख्यातास्त्वया शूरा भर्तुश्च तनयाः पुनः । कथं पश्याम्यहं तावद्दर्शयस्व ममाग्रतः

నీవు మళ్లీ నా భర్త యొక్క వీర కుమారుల గురించి చెప్పావు. కానీ నేను వారిని ఎలా చూడగలను? దయచేసి నా కళ్లముందే వారిని చూపించు.

Verse 30

सुकलोवाच । सनिजसकलवर्गस्याधिपत्ये निवेश्य धृतिमतिगतिबुद्ध्य्ख्यैस्तु संन्यस्य सत्यम् । अचलसकलधर्मो नित्ययुक्तो महात्मा मदनसबलधर्मात्मा सदामां जुगोप

సుకలా చెప్పింది—తన సర్వ పరివారాన్ని అధికార స్థానాల్లో నియమించి, ధైర్యం, మనోభావం, గతి, బుద్ధి వరకు కూడా సత్యపూర్వకంగా త్యజించి, అన్ని ధర్మాలలో అచలుడై నిత్యయోగయుక్తుడైన ఆ మహాత్ముడు—కామప్రేరణతో స్వభావం కదిలినా—ఎల్లప్పుడూ నన్ను రక్షించాడు।

Verse 31

मामेवं परिरक्षते दमगुणैः शौचैस्तु धर्मः सदा सत्यं पश्य समागतं मम पुरः शांतिक्षमाभ्यांयुतम् । बोधश्चातिमहाबलः पृथुयशा यो मां न मुंचेत्कदा बद्धाहं दृढबंधनैः स्वगुणजैः सांनिध्यमेवं गतः

ఇలా నేను దమగుణాలచే రక్షింపబడుతున్నాను; శౌచం వల్ల ధర్మం ఎల్లప్పుడూ నిలిచి ఉంటుంది. చూడు—శాంతి, క్షమలతో కూడిన సత్యం నా ముందే వచ్చింది. అలాగే మహాబలవంతమైన, విస్తృత కీర్తిగల బోధ నన్ను ఎప్పుడూ విడువదు. నా స్వగుణాల నుంచే పుట్టిన దృఢ బంధనాలతో నేను బద్ధురాలిని; అందువల్ల వారి సాన్నిధ్యానికి ఈ స్థితిలో వచ్చాను.

Verse 32

रक्षायुक्ताः कृताः सर्वे सत्याद्या मम सांप्रतम् । धर्मलाभादिकाः सर्वे दमबुद्धिपराक्रमाः

ఇప్పుడు సత్య మొదలైన వారందరూ నా రక్షణాధీనంగా నియమించబడ్డారు. వారు ధర్మం మరియు దాని లాభాలతో కూడి, దమం, సద్బుద్ధి, పరాక్రమం కలవారు.

Verse 33

मामेवं हि प्ररक्षंति किं मां प्रार्थयसे बलात् । को भवान्निर्भयो भूत्वा दूत्या सार्धं समागतः

వారు ఇలానే నన్ను కాపాడుతున్నారు; మరి నన్ను బలవంతంగా ఎందుకు వేడుకుంటున్నావు? నీవెవరు, నిర్భయుడై ఈ దూతికతో కలిసి ఇక్కడికి వచ్చావు?

Verse 34

सत्यं धर्मस्तथा पुण्यं ज्ञानाद्याः प्रबलास्तथा । मम भर्तुः सहायाश्च ते मां रक्षंति वेश्मनि

సత్యం, ధర్మం, పుణ్యం, జ్ఞానములు మొదలైనవి నిజంగా బలవంతమైనవి. అవి నా భర్తకు సహాయకులు; ఈ గృహంలో నన్ను రక్షిస్తాయి.

Verse 35

अहं रक्षायुता नित्यं दमशांतिपरायणा । न मां जेतुं समर्थश्च अपि साक्षाच्छचीपतिः

నేను నిత్యం రక్షితురాలిని; ఎల్లప్పుడూ దమము, శాంతియందు పరాయణురాలిని. సాక్షాత్ శచీపతి ఇంద్రుడుకూడా నన్ను జయించలేడు.

Verse 36

यदि वा मन्मथो वापि समागच्छति वीर्यवान् । दंशिताहं सदा सत्यं सत्यकेनैव नान्यथा

వీర్యవంతుడైన మన్మథుడే నా ముందుకు వచ్చినా—సత్యం ఇదే: నేను ఎల్లప్పుడూ దంశితురాలిని; అది కేవలం సత్యకునిచేతనే, మరెవరిచేత కాదు.

Verse 37

निरर्थकास्तस्य बाणा भविष्यंति न संशयः । त्वामेवं हि हनिष्यंति धर्मादयो महाभटाः

అతని బాణాలు నిష్ఫలమవుతాయి—సందేహం లేదు. ఇదే విధంగా ధర్మముఖ్యులైన మహావీరులు నిన్ను తప్పక సంహరిస్తారు.

Verse 38

दूरं गच्छ पलायत्वमत्र मा तिष्ठ सांप्रतम् । वार्यमाणो यदा तिष्ठेर्भस्मीभूतो भविष्यसि

దూరంగా వెళ్లి పారిపో; ఇప్పుడే ఇక్కడ నిలవకు. హెచ్చరించినా నిలిచితే నీవు భస్మమైపోతావు.

Verse 39

भर्त्रा विना निरीक्षेत मम रूपं यदा भवान् । यथा दारु दहेदग्निस्तथा धक्ष्यामि नान्यथा

నా భర్త లేనప్పుడు నీవు నా రూపాన్ని చూచినయెడల, అగ్ని కట్టెలను దహించునట్లు నేనూ నిన్ను దహించెదను; ఇతరథా కాదు।

Verse 40

एवं श्रुत्वा सहस्राक्षो मन्मथस्यापि सम्मुखम् । पश्य पौरुषमेतस्या युध्यस्व निजपौरुषैः

ఇలా విని సహస్రాక్ష ఇంద్రుడు, మन्मథుని సమక్షంలోనూ, ఇలా అన్నాడు—“ఈమె వీర్యాన్ని చూడు; నీ స్వపౌరుషంతో యుద్ధం చేయి।”

Verse 41

यथागतास्तथा सर्वे महाशापभयातुराः । स्वंस्वं स्थानं महाराज इंद्राद्याः प्रययुस्तदा

వారు వచ్చినట్లే, మహాశాప భయంతో వ్యాకులులై అందరూ వెళ్లిపోయారు. అప్పుడు, ఓ మహారాజా, ఇంద్రాది దేవతలు తమ తమ లోకాలకు తిరిగి వెళ్లారు।

Verse 42

गतेषु तेषु सर्वेषु सुकला सा पतिव्रता । स्वगृहं पुण्यसंयुक्ता पतिध्यानेन चागता

వారందరూ వెళ్లిన తరువాత, పతివ్రత సుకలా పుణ్యసంపన్నురాలై, భర్త ధ్యానంలో లీనమై తన ఇంటికి తిరిగి వచ్చింది।

Verse 43

स्वगृहं पुण्यसंयुक्तं सर्वतीर्थमयं तदा । सर्वयज्ञमयं राजन्संप्राप्ता पतिदेवता

అప్పుడు, ఓ రాజా, పతిదేవత అయిన ఆమె ఇంటికి చేరగానే, ఆమె స్వగృహం పుణ్యసంపన్నమై సమస్త తీర్థమయముగా, సమస్త యజ్ఞఫలమయముగా మారింది।

Verse 58

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रेष्टपंचाशत्तमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీపద్మపురాణము భూమిఖండములో వెనోపాఖ్యానాంతర్గత సుకలా-చరిత్రవర్ణనయైన అష్టపఞ్చాశత్తమో అధ్యాయము సమాప్తమైంది।