Adhyaya 39

Verse 1

ययातिरुवाच । यत्त्वया कीर्तितं ब्रह्मन्पूर्वं देवैः प्रसादितः । लिंगं संस्थापयामास स्थिररूपो महेश्वरः

ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਸੀ—ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਅਚਲ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

Verse 2

कस्मात्तत्पातितं लिंगं वालखिल्यैर्महात्मभिः । कस्मात्तत्राचलो जातो देवदेवो महेश्वरः

ਉਹ ਲਿੰਗ ਮਹਾਤਮਾ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਉਂ ਡਿਗਾਇਆ? ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਕਿਉਂ ਅਚਲ ਹੋ ਕੇ ਟਿਕ ਗਏ?

Verse 3

एतन्मे कौतुकं सर्वं यथावद्वक्तुमर्हसि । तस्मिन्दृष्टे च किं पुण्यं नराणां तत्र जायते

ਮੇਰੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਜਿਗਿਆਸਾ ਤੂੰ ਯਥਾਵਤ ਦੱਸਣ ਜੋਗ ਹੈਂ। ਅਤੇ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

Verse 4

पुलस्त्य उवाच । महेश्वरस्य माहात्म्यं शृणु पार्थिवसत्तम । अत्र ते कीर्तयिष्यामि पूर्ववृत्तं कथांतरम्

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਬੋਲੇ: ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ। ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁਰਾਤਨ ਵ੍ਰਿਤਾਂਤ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ।

Verse 5

यदा पञ्चत्वमापन्ना सती सत्यपराक्रमा । अपमानेन दक्षस्य यज्ञे न च निमंत्रिता

ਜਦੋਂ ਸਤੀ—ਜਿਸ ਦਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਸਤ੍ਯ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਸੀ—ਦਕਸ਼ ਦੇ ਅਪਮਾਨ ਕਾਰਨ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਯਜ੍ਞ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਮੰਤਰਣ ਨਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

Verse 6

तदा कामो द्रुतं गृह्य पुष्पचापं तमभ्यगात् । कन्दर्प्पं सहसा दृष्ट्वा सन्धितेषुं सुदुर्जयम्

ਤਦ ਕਾਮ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣਾ ਪੁਸ਼ਪ-ਚਾਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਉਸ ਵੱਲ ਪੈਰ ਪਾਏ। ਕੰਦર્પ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਵੇਖ ਕੇ—ਤੀਰ ਸਾਂਧਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤਿ ਦੁਰਜੈ—(ਸ਼ਿਵ) ਚੇਤ ਹੋ ਉਠੇ।

Verse 7

आपतन्तं भयात्तस्य प्रणष्टस्त्रिपुरांतकः । स तदा भ्रममाणश्च इतश्चेतश्च पार्थिव

ਉਸ ਨੂੰ ਡਰ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ ਸ਼ਿਵ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਤਦ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਭਟਕਦਾ ਫਿਰਿਆ।

Verse 8

वालखिल्याश्रमं प्राप्तः पुण्यं सद्वृक्षशोभितम् । स तत्र भगवांस्तेषां दारैर्दृष्टः सुरूपवान्

ਉਹ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ—ਪਵਿੱਤਰ, ਸਦਵ੍ਰਿੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਅਤਿ ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਸਿਆ।

Verse 9

दिग्वासाः सुप्रियालापस्ततस्ताः काममोहिताः । त्यक्त्वा पुत्रगृहाद्यं च सर्वास्तत्पृष्ठसंस्थिताः । बभूवुश्चानिशं राजन्मां भजस्वेति चाब्रुवन्

ਦਿਗੰਬਰ (ਨਗਨ) ਹੋ ਕੇ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਪ੍ਰਿਯ ਬਚਨ ਬੋਲਦਾ, ਉਹ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਕਾਮ-ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਮਤਵਾਲੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਪੁੱਤਰ, ਘਰ ਆਦਿ ਸਭ ਛੱਡ ਕੇ ਸਭ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗ ਗਈਆਂ ਅਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਨਿਰੰਤਰ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ—‘ਮੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਮੇਰੀ ਭਜਨਾ ਕਰ।’

Verse 10

चक्रुरालिंगनं काश्चिच्चुम्बनं च तथापराः । अन्यास्तस्य हि लिंगं तत्स्पृशंति च मुहुर्मुहुः

ਕੁਝ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾਈ, ਕੁਝ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਚੁੰਮਿਆ। ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੜ ਮੁੜ ਛੂਹਿਆ।

Verse 11

स चापि भगवाञ्छम्भुर्निष्कामः परमेश्वरः । जगद्व्याप्तिं समाश्रित्य सर्वप्राणिषु वर्तते

ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਭੂ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਹੈ। ਜਗਤ-ਵਿਆਪਕਤਾ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਸਭ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।

Verse 12

स चापि भगवाच्छंभुस्तासां सरति प्राङ्मुखः । भ्रांतस्तत्राश्रमे तेषां दारान्कामेन पीडयन्

ਉਹੀ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਭੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰਬ-ਮੁਖ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦਿਆਂ, ਕਾਮ-ਵੇਗ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉਦਵੇਗਿਤ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।

Verse 13

अथ ते मुनयो दृष्ट्वा विकृतिं दारसंभवाम् । अजानन्तो महादेवं रुष्टास्तस्य महात्मनः

ਤਦ ਉਹ ਮੁਨੀ, ਪਤਨੀ-ਸੰਬੰਧੀ ਉਪਜੀ ਅਜੀਬ ਵਿਕ੍ਰਿਤੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਾਦੇਵ ਨਾਂ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਗਏ।

Verse 14

ददुः शापं सुसंतप्ताः कलत्रार्थे परंतप । पततां पततां लिङ्गमेतत्ते पापकृत्तम

ਹੇ ਪਰੰਤਪ! ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਤਪੇ ਹੋਏ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ: “ਤੇਰਾ ਲਿੰਗ ਡਿੱਗ ਪਵੇ—ਡਿੱਗ ਪਵੇ! ਹੇ ਪਾਪਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਚ!”

Verse 15

विडम्बयसि नो दारानजस्रं चास्य दर्शनात् । ततश्चैवापतल्लिंगं तत्क्षणात्तत्पुरद्विषः

“ਤੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਡੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦਾ ਨਿੱਤ ਉਪਹਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈਂ!”—ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰ-ਵਿਧੰਸਕ ਦਾ ਲਿੰਗ ਤਤਕਾਲ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

Verse 16

ब्रह्मवाक्येन राजर्षे चकम्पे वसुधा ततः । शीर्णानि गिरिशृंगाणि चुक्षुभुर्मकरालयाः

ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ! ਉਸ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਸਮ ਵਾਕ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਉਠੀ; ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਚੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਮਕਰਾਂ ਦੇ ਆਲਯ ਸਮੁੰਦਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਉਠੇ।

Verse 17

ततो देवगणाः सर्वे भयत्रस्ता नराधिप । अकाले प्रलयं मत्वा त्रैलोक्ये पर्यवस्थितम्

ਤਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਗਣ ਭੈ ਨਾਲ ਕੰਬ ਉਠੇ, ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ; ਅਕਾਲ ਪ੍ਰਲਯ ਆ ਪਿਆ ਸਮਝ ਕੇ, ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਨਾਲ ਠਿਠਕ ਕੇ ਖੜੇ ਰਹੇ।

Verse 18

तत पितामहं जग्मु स्तस्मै सर्वं न्यवेदयन् । प्रलयस्येव चिह्नानि दृश्यन्ते परमेश्वर

ਫਿਰ ਉਹ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕੋਲ ਗਏ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਵੇਦਨ ਕੀਤਾ: “ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਪ੍ਰਲਯ ਵਰਗੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਦਿਸ ਰਹੇ ਹਨ!”

Verse 19

किं निमित्तं सुरश्रेष्ठ न जानीमो वयं प्रभो । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा चिरं ध्यात्वा पितामहः

“ਇਹ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਹੈ, ਹੇ ਸੁਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ? ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।” ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ।

Verse 20

अब्रवीत्पातितं लिंगं वालखिल्यैः पिनाकिनः । तेनैते दारुणोत्पाताः संजाता भयसूचकाः

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਪਿਨਾਕਧਾਰੀ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਲਿੰਗ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਡਿਗਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਉਤਪਾਤ ਉੱਠੇ ਹਨ, ਜੋ ਡਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।”

Verse 21

तस्मान्मया समायुक्ताः सर्वे तत्र दिवौकसः । व्रजंतु येन तल्लिंगं स्थाने संस्थापयेच्छिवः

“ਇਸ ਲਈ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਸਵਰਗਵਾਸੀ ਉੱਥੇ ਜਾਓ—ਤਾਂ ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਉਸ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਯਥਾਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਦੇਵੇ।”

Verse 22

यावन्नो जायते लोके प्रलयोऽ कालसंभवः । एवं संमंत्र्य ते सर्वे ततोऽर्बुदमुपाययुः

“ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਪ੍ਰਲਯ ਨ ਉੱਠੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੇ ਮੰਤ੍ਰਣਾ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਚੱਲ ਪਏ ਅਤੇ ਅਰਬੁਦ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।

Verse 23

वालखिल्याश्रमे यत्र तल्लिंगं निपपात ह । तुष्टुवुर्विविधैः सूक्तैर्वेदोक्तैर्विनयान्विताः

ਜਿੱਥੇ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲਿੰਗ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੇਦ-ਸੰਮਤ ਅਨੇਕ ਸੂਕਤਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ।

Verse 24

देवा ऊचुः । नमस्ते देवदेवेश भक्तानां चाभयंकर । नमस्ते सर्ववासाय सर्वयज्ञमयाय च

ਦੇਵਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਤੂੰ ਭਕਤਾਂ ਨੂੰ ਅਭਯ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ। ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਤੂੰ ਸਭ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ ਅਤੇ ਹਰ ਯਜ੍ਞ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈਂ।

Verse 25

सर्वेश्वराय देवाय परमज्योतिषे नमः । नमः स्फुटतर ज्ञानगम्याय वेधसे

ਸਰਵੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਪਰਮ ਜੋਤਿ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਉਸ ਵੇਧਸ (ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ) ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਜੋ ਸਪਸ਼ਟਤਮ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 26

त्र्यंबकाय च भीमाय पिनाकवरपाणये । त्वयि सर्वमिदं प्रोतं सूत्रे मणिगणा इव

ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਭੀਮ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜਿਸ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪਿਨਾਕ ਧਨੁਸ਼ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਉਂ ਪਰੋਇਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਧਾਗੇ ਵਿੱਚ ਮਣੀਆਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ।

Verse 27

संसारे विबुधश्रेष्ठ जगत्स्थावरजंगमम् । न तदस्ति त्रिलोकेऽस्मिन्सुसूक्ष्ममपि शंकर । यत्त्वया न प्रभो व्याप्तं सृष्टिसंहारकारणात्

ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ! ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ—ਸਥਾਵਰ ਤੇ ਜੰਗਮ ਸਭ ਵਿੱਚ—ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਅਤਿ-ਸੂਖਮ ਭੀ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਜਾਵੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਸੰਹਾਰ ਦਾ ਕਾਰਣ ਹੈਂ।

Verse 28

पृथिव्यादीनि भूतानि त्वया सृष्टानि कामतः । यास्यंति तानि भूयोऽपि तव काये जगत्पते

ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਆਦਿ ਭੂਤ ਤੱਤ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਰਚੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਹੇ ਜਗਤਪਤੇ, ਉਹੀ ਤੱਤ ਫਿਰ ਮੁੜ ਕੇ ਤੇਰੇ ਹੀ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 29

प्रसीद भगवंस्तस्माल्लिंगमेतत्सुरेश्वर । स्थाने स्थापय भद्रं ते यावन्न स्यात्प्रजाक्षयः

ਇਸ ਲਈ ਕਿਰਪਾ ਕਰ, ਹੇ ਭਗਵਨ, ਹੇ ਸੁਰੇਸ਼ਵਰ! ਇਹ ਲਿੰਗ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ—ਤੇਰਾ ਕਲਿਆਣ ਹੋਵੇ—ਤਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਜਾ ਦਾ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਵੇ।

Verse 30

श्रीभगवानुवाच । निर्विकारस्य मल्लिंगं वालखिल्यैः प्रपातितम् । कथं भूयः प्रगृह्णामि यावच्छुद्धिर्न जायते

ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੇਰਾ ਇਹ ਨਿਰਵਿਕਾਰ ਲਿੰਗ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਂ ਨੇ ਡਾਹ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਦ ਤੱਕ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਉਤਪੰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਕਿਵੇਂ ਉਠਾਵਾਂ?

Verse 31

शक्तोऽहं वालखिल्यानां निग्रहं कर्त्तुमञ्जसा । किन्तु मे ब्राह्मणा मान्याः पूज्याश्च सुरसत्तमाः

ਮੈਂ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਂ ਨੂੰ ਸੌਖੇ ਹੀ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਮਾਨਯੋਗ ਹਨ ਅਤੇ ਪੂਜਣਯੋਗ ਭੀ ਹਨ।

Verse 32

अचलं लिंगमेतद्धि नोद्धर्त्तुं शक्यते विभो । एक एवात्र निर्दिष्ट उपायो नापरः स्मृतः

ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਇਹ ਲਿੰਗ ਅਚਲ ਹੈ; ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਸ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇੱਥੇ ਕੇਵਲ ਇਕ ਹੀ ਉਪਾਯ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ—ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਿਧੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ।

Verse 33

यदि मे त्वं पुरा लिंगं पूजयेथाः पितामह । ततो देवगणाः सर्वे ततो विप्रास्ततोऽपरे

“ਜੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇਂ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਗਣ ਪਿੱਛੋਂ ਆਉਣਗੇ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੋਰ ਸਭ ਵੀ।”

Verse 34

ततो नौ शांतिमागच्छेज्जगत्स्थावरजंगमम्

“ਤਦ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਵੀ—ਥਾਵਰ ਅਤੇ ਜੰਗਮ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ।”

Verse 35

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्तः स भगवाञ्छंकरेण नृपोत्तम । ततस्तं पूजयामास ब्रह्मा पूर्वं सुभक्तितः

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਸ਼ੰਕਰ ਵੱਲੋਂ ਇਉਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ‘ਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਤਮ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।”

Verse 36

ब्रह्मणोऽनन्तरं विष्णुस्ततः शक्र स्ततोऽपरे । वालखिल्यादयो विप्रा मन्त्रैश्च शतरुद्रियैः

ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ), ਫਿਰ ਹੋਰ ਸਭ। ਵਾਲਖਿਲ੍ਯ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ—ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰੀਯ ਸਮੇਤ, ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।

Verse 37

ततस्ते दारुणोत्पाता उपशांताश्च तत्क्षणात् । अभवत्सुमुखो लोको वृत्तो गन्धवहो मृदुः

ਤਦੋਂ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਉਸੇ ਪਲ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਗਏ। ਲੋਕ ਜਗਤ ਸੁਮੁਖ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਮਿੱਠੀ ਸੁਗੰਧ ਭਰੀ ਹੌਲੀ ਪਵਨ ਵਹਿਣ ਲੱਗੀ।

Verse 38

अथोवाच महादेवः सर्वांस्तांस्त्रिदशालयान् । वृणुध्वं सुवरं सर्वे मत्तो यन्मनसीप्सितम्

ਫਿਰ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਤ੍ਰਿਦਸ਼-ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: “ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਉੱਤਮ ਵਰ ਮੰਗੋ—ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਵੇ।”

Verse 39

देवा ऊचुः । तव लिंगस्य संस्पर्शादपि पापकृतो नराः । स्वर्गं यास्यंति देवेश नाशं यास्यति किल्बिषम् । व्रतदानानि सर्वाणि तीर्थयात्रायुतानि च

ਦੇਵਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਦੇਵੇਸ਼! ਤੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਕੇਵਲ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਪਾਪੀ ਮਨੁੱਖ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਿਲਬਿਸ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੇ ਵਰਤ-ਦਾਨ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਦਾ ਫਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਮਾਇਆ ਹੈ।”

Verse 40

तस्माद्वज्रेण देवेन्द्रस्तवैतल्लिंगमुत्तमम् । छादयिष्यति सर्वत्र यदि त्वं मन्यसे प्रभो

“ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੇ ਤੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰੇਂ, ਤਾਂ ਦੇਵੇਂਦ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਆਪਣੇ ਵਜ੍ਰ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਇਸ ਉੱਤਮ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਢੱਕ ਦੇਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਅਣਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾਵੇ।”

Verse 41

श्रीभगवानुवाच । अभिप्रायो ममाप्येष वर्तते हृदि पद्मज । एवं करोतु देवेन्द्रः सर्वधर्मविवृद्धये

ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਪਦਮਜ (ਬ੍ਰਹਮਾ), ਇਹੀ ਅਭਿਪ੍ਰਾਯ ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ। ਦੇਵੇਂਦ੍ਰ ਐਸਾ ਹੀ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਭ ਧਰਮ ਦੀ ਵృద్ధੀ ਹੋਵੇ।”

Verse 42

पुलस्त्य उवाच । ततः संछादयामास वज्रेण त्रिदशाधिपः । तल्लिंगं सर्वमर्त्यानां यथाऽदृश्यं व्यजायत

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤਦੋਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵਜ੍ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ; ਅਤੇ ਉਹ ਲਿੰਗ ਸਭ ਮਰਤਿਆਂ ਲਈ ਐਸਾ ਹੋ ਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਹੋਵੇ।

Verse 43

अद्यापि वज्रसंस्पर्शात्तत्सान्निध्यं गतो नरः । आजन्ममरणात्पापान्मुच्यते नात्र संशयः

ਅੱਜ ਵੀ, ਵਜ੍ਰ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਾਨ্নਿਧ੍ਯ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਨਮ ਤੋਂ ਮੌਤ ਤੱਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 44

माहात्म्यं कीर्तितं यस्मात्तल्लिंगे शंकरेण तु । वस्त्रेणाच्छादितं चैव शक्रेणैव धरातले

ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਆਪ ਉਚਾਰੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਧਰਤੀ ਦੇ ਤਲ ਉੱਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵੀ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ।

Verse 45

ततःप्रभृति लिंगस्य मर्त्त्ये पूजा व्यजायत । पुरासीच्छंकरः पूज्यो यथान्ये त्रिदशालयाः

ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮਰਤਿਆਂ ਵਿਚ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੋ ਗਈ। ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।

Verse 46

एवमेतत्पुरावृत्तमर्बुदे पर्वतोत्तमे । लिंगस्य पतनात्पूजां यन्मां त्वं परि पृच्छसि

ਇਹੀ ਪੁਰਾਤਨ ਵ੍ਰਿਤਾਂਤ ਅਰਬੁਦ—ਉੱਤਮ ਪਹਾੜ—ਉੱਤੇ ਵਾਪਰਿਆ ਸੀ। ਲਿੰਗ ਦੇ ਅਵਤਰਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੂਜਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਹੀ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈਂ।

Verse 47

फाल्गुनान्तचतुर्द्दश्यां नैवेद्यं नूतनैर्यवैः । यो ददात्यचलेशाय स भूयो नेह जायते

ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਅੰਤ ਦੀ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਜੋ ਅਚਲੇਸ਼ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਜੌਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਨੈਵੇਦ੍ਯ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਫਿਰ ਇੱਥੇ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।

Verse 48

ब्राह्मणान्भोजयेद्यस्तु भक्त्या तस्मिन्नवैर्यवैः । यवसंख्याप्रमाणानि युगानि दिवि मोदते

ਉੱਥੇ ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਜੌਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੌਂ ਦੇ ਦਾਣਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਿਤਨੇ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।

Verse 49

तत्र दानं प्रशंसन्ति सक्तूनां मुनिसत्तमाः । नूतनानां महाराज यतः प्रोक्तं पुरारिणा

ਉੱਥੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਵੇਂ ਸਕਤੂਆਂ (ਭੁੰਨੇ ਜੌਂ ਦੇ ਆਟੇ) ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੁਰਾਰਿ-ਸੰਹਾਰਕ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਪਦੇਸ਼ਿਆ ਸੀ।

Verse 50

किं दानैर्विविधैर्दत्तैः किं यज्ञैश्च सुविस्तरैः । किं तीर्थैर्विविधैहोमैस्तपोभिः किं च कष्टदैः

ਫਿਰ ਅਨੇਕਾਂ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ? ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲੇ ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ? ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰਥਾਂ, ਹੋਮਾਂ ਜਾਂ ਕਠਿਨ ਤਪੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ?

Verse 51

फाल्गुनान्तचतुर्द्दश्यां सुमहेश्वरसन्निधौ । धर्माण्येतानि सर्वाणि कलां नार्हंति षोडशीम्

ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਅੰਤ ਦੀ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਸੁਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਸਨਮੁਖ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਧਰਮਕ ਕਰਮ ਉਸ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦੇ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

Verse 52

शृणु राजन्पुरा वृत्तं तत्राश्चर्यं यदुत्तमम् । कश्चित्पापसमाचारः कुष्ठी क्षामतनुर्नरः

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪੁਰਾਤਨ ਵ੍ਰਿੱਤਾਂਤ ਸੁਣੋ—ਉੱਥੇ ਹੋਇਆ ਇਕ ਉੱਤਮ ਅਚੰਭਾ। ਇਕ ਪਾਪੀ ਆਚਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸੀ, ਕੋੜ੍ਹ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਸੁੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

Verse 53

भिक्षार्थमागतस्तत्र लोकैरन्यैः समन्वितः । तेन भिक्षार्जितं तत्र सक्तूनां कुडवं नृप

ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ, ਉਹ ਭਿੱਖਿਆ ਲਈ ਉੱਥੇ ਆਇਆ, ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ। ਭਿੱਖ ਮੰਗ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੇ ਸੱਕਤੂ (ਭੁੰਨੇ ਅਨਾਜ ਦਾ ਆਟਾ) ਦਾ ਇਕ ਕੁਡਵ ਮਾਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

Verse 54

ततो रोग परिक्लेशाद्भोजनं न चकार सः । दाघार्दितो जले तस्मिन्स्नातो भक्तिविवर्जितः । सक्तून्कृत्वोपधाने तान्स च सुप्तो निशागमे

ਫਿਰ ਰੋਗ ਦੇ ਕਲੇਸ਼ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਭੋਜਨ ਨਾ ਕੀਤਾ। ਤਪਸ਼ ਨਾਲ ਤੜਫ਼ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਜਲ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕੀਤਾ—ਭਕਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਸੱਕਤੂ ਨੂੰ ਤਕਿਏ ਕੋਲ ਰੱਖ ਕੇ, ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਉਹ ਸੁੱਤ ਗਿਆ।

Verse 55

ततो निद्राभिभूतस्य सारमेयो जहार च । भक्षयामास युक्तोऽन्यैः सारमेयैर्बुभुक्षितः

ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੀਂਦ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਇਕ ਕੁੱਤਾ ਉਹ ਲੈ ਗਿਆ। ਭੁੱਖਾ ਹੋ ਕੇ, ਹੋਰ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਖਾ ਲਿਆ।

Verse 56

अथासौ विस्मयाद्राजन्पंचत्वं समुपस्थितः । ततो जातिस्मरो जातो विदर्भाधिपतेर्गृहे

ਤਦ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਚੰਭੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਪੰਚਤ੍ਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮਿਆ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਸਿਮ੍ਰਿਤੀ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ।

Verse 57

भीमोनाम नृपश्रेष्ठ दमयन्तीपिता हि यः । तं प्रभावं हि विज्ञाय सक्तूनां तत्र पर्वते

ਉਹ ਨ੍ਰਿਪ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ‘ਭੀਮ’ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਸੀ—ਦਮਯੰਤੀ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੀ। ਉਸ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਉਥੇ ਸਕਤੂਆਂ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਣ ਕੇ,

Verse 58

फाल्गुनांतचतुर्दश्यां वर्षे वर्षे जगाम सः । कृत्वा चैवोपवासं तु रात्रौ जागरणं तथा

ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਅੰਤ ਦੀ ਚੌਦਵੀਂ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਉਹ ਹਰ ਸਾਲ ਉਥੇ ਜਾਂਦਾ। ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਰਣ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ।

Verse 59

अचलेश्वरसान्निध्ये ददौ सक्तूंस्ततो बहून् । सहिरण्यान्द्विजेन्द्राणां पशुपक्षिमृगेषु च

ਅਚਲੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਸਾਨਿਧ੍ਯ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਸਕਤੂ ਦਾਨ ਕੀਤੇ। ਸੋਨੇ ਸਮੇਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਗਊਆਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਨੂੰ ਵੀ (ਆਹਾਰ-ਦਾਨ ਵਜੋਂ) ਦਿੱਤੇ।

Verse 60

अथ ते मुनयः सर्वे गालवप्रमुखा नृप । पप्रच्छुः कौतुकाविष्टाः सक्तुदानकृते नृपम्

ਤਦ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੁਨੀ—ਗਾਲਵ ਪ੍ਰਮੁੱਖ—ਕੌਤੁਹਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਸਕਤੂ-ਦਾਨ ਦੇ ਕਾਰਣ ਬਾਰੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ।

Verse 61

ऋषय ऊचुः । हस्त्वश्वरथदानानां शक्तिरस्ति तवाद्भुता । कस्मात्सक्तून्प्रमुक्त्वा त्वं नान्यद्दातुमिहेच्छसि

ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ‘ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਅਦਭੁਤ ਸਮਰਥਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਸਕਤੂਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਦਾਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ?’

Verse 62

पुलस्त्य उवाच । अथाऽसौ कथयामास पूर्वमेतत्समुद्भवम् । सक्तुदानस्य माहात्म्यं मुनीनां भावितात्मनाम्

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਭਾਵਿਤ-ਆਤਮਾ, ਇੰਦ੍ਰਿਯ-ਨਿਗ੍ਰਹੀ ਮੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੀ ਪੁਰਾਤਨ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣਾਈ ਅਤੇ ਸਕਤੂ-ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ।

Verse 63

पूर्वं भक्त्या विहीनस्य शुना वै सक्तवो हृताः । तत्प्रभावादियं प्राप्तिर्मम जाता द्विजोत्तमाः

ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਭਕਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸੀ, ਇਕ ਕੁੱਤੇ ਨੇ ਮੇਰੇ ਸਕਤੂ (ਭੁੰਨੇ ਆਟੇ) ਦੀ ਭੇਟ ਚੁਰਾ ਲਈ। ਪਰ ਉਸੇ ਕਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮੋ, ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਮੈਨੂੰ ਹੋਈ।

Verse 64

सांप्रतं भक्तिद त्तानां किं स्याज्जानामि नो फलम् । एतस्मात्कारणाद्दानं सक्तूनां प्रकरोम्यहम् । तीर्थेऽस्मिन्भक्तिसंयुक्तः सत्येनात्मानमालभे

ਹੁਣ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਦਿੱਤੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ। ਇਸ ਕਾਰਣ ਮੈਂ ਸਕਤੂਆਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਭਕਤੀ-ਸੰਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਤ੍ਯ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕਰਾਂਗਾ।

Verse 65

पुलस्त्य उवाच । ततस्ते मुनयो हृष्टाः साधुसाध्विति चाब्रुवन् । चक्रुश्चैवात्मशक्त्या ते सक्तूनां दानमुत्तमम्

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤਦ ਉਹ ਮੁਨੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ “ਸਾਧੁ! ਸਾਧੁ!” ਕਹਿ ਉਠੇ। ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਆਤਮ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਕਤੂਆਂ ਦਾ ਉਹ ਉੱਤਮ ਦਾਨ ਸੰਪੰਨ ਕੀਤਾ।

Verse 66

एष प्रभावो राजर्षे सक्तुदानस्य कीर्त्तितः । महेश्वरस्य माहात्म्यं सत्यं चापि प्रकीर्त्तितम्

ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਸਕਤੂ-ਦਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪ੍ਰਕੀਰਤਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ—ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਤ੍ਯਤਾ ਵੀ—ਭੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

Verse 67

यश्चैतच्छृणुयाद्भक्त्या कथ्यमानं द्विजाननात् । अहोरात्र कृतात्पापान्मुच्यते नात्र संशयः

ਜੋ ਕੋਈ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਕਥਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਮੁਖੋਂ ਸੁਣੇ, ਉਹ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।