Adhyaya 24

Verse 1

श्रीमार्कंडेय उवाच । पितॄणां प्रेतरूपाणां कृत्वा वाक्यं महीपते । चंद्रशर्मा द्विजश्रेष्ठो द्वारकां समुपागतः

ଶ୍ରୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ହେ ମହୀପତେ, ପ୍ରେତରୂପେ ପ୍ରକଟିତ ପିତୃମାନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ପାଳନ କରି, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚନ୍ଦ୍ରଶର୍ମା ଦ୍ୱାରକାକୁ ଆସି ପହଞ୍ଚିଲେ।

Verse 2

रुक्मिणीसहितः कृष्णो यत्र तिष्ठति चान्वहम् । यत्र तिष्ठंति तीर्थानि तत्र यातो द्विजोत्तमः

ଯେଉଁଠାରେ ରୁକ୍ମିଣୀସହିତ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିତ୍ୟ ବିରାଜନ୍ତି ଏବଂ ଯେଉଁଠାରେ ତୀର୍ଥମାନେ ସ୍ୱୟଂ ଅବସ୍ଥିତ, ସେଠାକୁ ସେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ ଗଲେ।

Verse 3

यत्र तिष्ठंति यज्ञाश्च यत्र तिष्ठंति देवताः । यत्र तिष्ठंति ऋषयो मुनयो योगवित्तमाः

ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଯଜ୍ଞମାନେ ସ୍ୱୟଂ ଅବସ୍ଥିତ, ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ବସନ୍ତି, ଏବଂ ଯୋଗବିଦ୍ୟାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି-ମୁନିମାନେ ସ୍ଥିର ଅଛନ୍ତି।

Verse 4

या पुरी सिद्धगंधर्वैः सेव्यते किंनरैर्नरेः । अप्सरोगणयक्षैश्च द्वारका सर्वकामदा

ସିଦ୍ଧ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନର, ଏବଂ ଅପ୍ସରା ଓ ଯକ୍ଷଗଣ ଯେଉଁ ପୁରୀକୁ ସେବନ କରନ୍ତି—ସେହି ଦ୍ୱାରକା ସର୍ବକାମଦା।

Verse 5

स्वर्गारोहणनिश्रेणी वहते यत्र गोमती । सा पुरी मोक्षदा नृणां दृष्टा विप्रवरेण हि

ଯେଉଁଠାରେ ଗୋମତୀ ସ୍ୱର୍ଗାରୋହଣର ସିଢ଼ି ପରି ବହେ—ସେହି ପୁରୀ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ; କାରଣ ତାହାକୁ ସେ ବିପ୍ରବର ଦେଖିଛନ୍ତି।

Verse 6

यस्याः सीमां प्रविष्टस्य ब्रह्महत्यादिपातकम् । नश्यते दर्शनादेव तां पुरीं को न सेवते

ଯେଉଁ ପୁରୀର ସୀମାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ ମାତ୍ର, ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଆଦି ମହାପାପ ଦର୍ଶନମାତ୍ରରେ ନଶିଯାଏ—ଏମିତି ପୁରୀକୁ କିଏ ନ ସେବିବ?

Verse 7

गत्वा कृष्णपुरीं दृष्ट्वा गोमतीं चैव सागरम् । मन्ये कृतार्थमात्मानं जीवितं यौवनं धनम्

କୃଷ୍ଣପୁରୀକୁ ଯାଇ, ଗୋମତୀ ଓ ସାଗରକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖି, ମୁଁ ନିଜକୁ କୃତାର୍ଥ ଭାବୁଛି—ମୋ ଜୀବନ, ଯୌବନ ଓ ଧନ ସାର୍ଥକ ହେଲା।

Verse 8

दृष्ट्वा कृष्णपुरीं रम्यां कृष्णस्य मुखपंकजम् । धन्योऽहं कृत्यकृत्योहं सभाग्योऽहं धरातले

ରମ୍ୟ କୃଷ୍ଣପୁରୀ ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପଦ୍ମମୁଖ ଦେଖି, ମୁଁ ଧନ୍ୟ; ମୋ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ; ଏହି ଧରାରେ ମୁଁ ସୌଭାଗ୍ୟବାନ।

Verse 9

दृष्ट्वा कृष्णमुखं रम्यं रुक्मिणीं द्वारकां पुरीम् । तीर्थकोटिसहस्रैस्तु सेवितैः किं प्रयोजनम्

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ରମ୍ୟ ମୁଖ, ରୁକ୍ମିଣୀ ଓ ଦ୍ୱାରକାପୁରୀ ଦେଖିଲେ, ତେବେ କୋଟି-ସହସ୍ର ଅନ୍ୟ ତୀର୍ଥ ସେବାର କି ପ୍ରୟୋଜନ?

Verse 10

पुण्यैर्लक्षसहस्रैस्तु प्राप्ता द्वारवती शुभा । शुक्ला वैशाखमासे तु संप्राप्ता मधुसूदनी

ଲକ୍ଷ-ସହସ୍ର ପୁଣ୍ୟରେ ମାତ୍ର ଶୁଭ ଦ୍ୱାରବତୀ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ଏବଂ ବୈଶାଖ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରେ ‘ମଧୁସୂଦନୀ’ ପୁଣ୍ୟକାଳ ମିଳେ।

Verse 11

द्वादशी त्रिस्पृशानाम पापकोटिशतापहा । धन्याः सर्वे मनुष्यास्ते वैशाखे मधुसूदनी

‘ତ୍ରିସ୍ପୃଶା’ ନାମକ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଶତ-ଶତ କୋଟି ପାପକୁ ନାଶ କରେ। ବୈଶାଖରେ ମଧୁସୂଦନୀ ବ୍ରତ ପାଇଥିବା ସମସ୍ତ ମନୁଷ୍ୟ ଧନ୍ୟ।

Verse 12

संप्राप्ता त्रिस्पृशा यैस्तु बुधवारेण संयुता । न यज्ञैस्तु न वेदैस्तु न तीर्थैः कोटिसेवितैः । प्राप्यते तत्फलं नैव द्वारकायां यथा नृणाम्

ବୁଧବାର ସହ ଯୁକ୍ତ ତ୍ରିସ୍ପୃଶା (ଦ୍ୱାଦଶୀ) ଯେମାନେ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ଦ୍ୱାରକାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯେ ଫଳ ପାଆନ୍ତି, ସେ ଫଳ ନ ଯଜ୍ଞରେ, ନ ବେଦାଧ୍ୟୟନରେ, ନ କୋଟି ତୀର୍ଥସେବାରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 13

एवमुक्त्वा द्विजश्रेष्ठो गोमतीतीरमाश्रितः । उपस्पृश्य यथान्यायं शास्त्रदृष्टेन कर्मणा

ଏଭଳି କହି ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୋମତୀ ତଟକୁ ଆଶ୍ରୟ କଲେ ଏବଂ ଶାସ୍ତ୍ରଦୃଷ୍ଟ କର୍ମାନୁସାରେ ଯଥାନିୟମ ଆଚମନାଦି ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା କଲେ।

Verse 14

कृत्वा स्नानं यथोक्तं तु संतर्प्य पितृदेवताः । चक्रतीर्थात्समादाय शिलांश्चक्रांकिताञ्छुभान् । पूजिताः पुरुषसूक्तेन यथोक्तविधिना नृप

ଯଥୋକ୍ତ ସ୍ନାନ କରି ପିତୃଦେବତାମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତର୍ପଣ କରି, ଚକ୍ରତୀର୍ଥରୁ ଚକ୍ରାଙ୍କିତ ଶୁଭ ଶିଳାଗୁଡ଼ିକ ଗ୍ରହଣ କଲେ; ହେ ନୃପ, ପୁରୁଷସୂକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ବିଧିଅନୁସାରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପୂଜା କଲେ।

Verse 15

शिवपूजा कृता पश्चात्संस्मृत्य पितृभाषितम् । दत्त्वा पिंडोदकं सम्यक्पितॄणां विधिपूर्वकम्

ତାପରେ ଶିବପୂଜା କରି, ପିତୃମାନଙ୍କ କଥା ସ୍ମରଣ କରି, ବିଧିପୂର୍ବକ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ ଓ ଉଦକ ସମ୍ୟକ୍ ଭାବେ ଅର୍ପଣ କଲେ।

Verse 16

विलेपनं च वस्त्राणि पुष्पाणि धूपदीपको । नैवेद्यानि मनोज्ञानि कंदमूलफलानि च

ସେ ଲେପନ, ବସ୍ତ୍ର, ପୁଷ୍ପ, ଧୂପ-ଦୀପ ଏବଂ ମନୋହର ନୈବେଦ୍ୟ ଭାବେ କନ୍ଦ, ମୂଳ ଓ ଫଳମାନେ ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କଲେ।

Verse 17

तांबूलं च सकर्पूरं कृत्वा नीराजनादिकम् । प्रदक्षिणां नमस्कारं स्तुतिपूर्वं पुनःपुनः

ସେ କର୍ପୂରସହିତ ତାମ୍ବୂଳ ଅର୍ପଣ କରି, ନୀରାଜନ (ଆରତି) ଆଦି କରିଲେ; ଏବଂ ସ୍ତୁତିସହିତ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ଓ ନମସ୍କାର କଲେ।

Verse 18

क्षमापयित्वा देवेशं चक्रे जागरणं ततः । यामत्रये व्यतीते तु चंद्रशर्मा ह्युवाच ह

ଦେବେଶଙ୍କୁ କ୍ଷମା ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ସେ ପରେ ଜାଗରଣ କଲେ; ରାତିର ତିନି ଯାମ ବିତିଗଲାପରେ ଚନ୍ଦ୍ରଶର୍ମା କହିଲେ।

Verse 19

आतुरस्य च दीनस्य शृणु कृष्ण वचो मम । संसारभयसंत्रस्तं मां त्वमुद्धर केशव

ହେ କୃଷ୍ଣ, ମୁଁ ଆତୁର ଓ ଦୀନ—ମୋ କଥା ଶୁଣ। ହେ କେଶବ, ସଂସାରଭୟରେ କମ୍ପିତ ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର।

Verse 20

त्वत्पादांबुज भक्तानां न दुःखं पापिनामपि । किं पुनः पापहीनानां द्वादशीसेविनां नृणाम्

ତୁମ ପଦ୍ମପାଦର ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ—ପାପୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ—ଦୁଃଖ ନାହିଁ; ତେବେ ପାପହୀନ ହୋଇ ଦ୍ୱାଦଶୀ ସେବନ କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ କଥା କଣ କହିବା!?

Verse 21

दशमीवेधजं पापं कथितं मम पूर्वजैः । दुष्कृतं नाशमायातु त्वत्प्रसादाज्जनार्द्दन

‘ଦଶମୀ-ବେଧ’ ଜନିତ ପାପ ବିଷୟ ମୋ ପୂର୍ବଜମାନେ କହିଛନ୍ତି; ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ତୁମ ପ୍ରସାଦରେ ସେ ଦୁଷ୍କୃତ ନାଶ ପାଉ।

Verse 22

सविद्धं त्वद्दिनं कृष्ण यत्कृतं जागरं हरे । तत्पापं विलयं यातु यथालवणमंभसि

ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ ହରି! ତୁମ ପବିତ୍ର ଦିନରେ ମୋର କୃତ ଜାଗରଣ ଯଦି ସବିଦ୍ଧ (ଦୋଷଯୁକ୍ତ) ହୋଇଥାଏ, ତେବେ ସେହି ପାପ ଜଳରେ ଲୁଣ ପରି ଲୟ ହୋଇଯାଉ।

Verse 23

सविद्धं वासरं यस्मा त्कृतं मम पितामहैः । प्रेतत्वं तेन संप्राप्तं महादुःखप्रसाधकम्

ମୋ ପିତାମହମାନେ ଏକଦା ସବିଦ୍ଧ (ଦୋଷଯୁକ୍ତ) ବ୍ରତଦିନ ପାଳନ କରିଥିଲେ; ତେଣୁ ସେହି କାରଣରୁ ସେମାନେ ପ୍ରେତତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ—ଯାହା ମହାଦୁଃଖ ଜନକ।

Verse 24

यथा प्रेतत्वनिर्मुक्ता मम पूर्वपितामहाः । मुक्तिं प्रयांति देवेश तथा कुरु जगत्पते

ହେ ଦେବେଶ, ହେ ଜଗତ୍ପତେ! ମୋ ପୂର୍ବ ପିତାମହମାନେ ପ୍ରେତତ୍ୱରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁନ୍ତୁ—ଏହିପରି କୃପାକରି କରନ୍ତୁ।

Verse 25

पुनरेव यदुश्रेष्ठ प्रसादं कर्तुमर्हसि । अविद्यामोहितेनापि न कृतं तव पूजनम्

ହେ ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଆପଣ ପୁନର୍ବାର ପ୍ରସନ୍ନ ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ଅବିଦ୍ୟାର ମୋହରେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପୂଜା କରିନାହିଁ।

Verse 26

मया पापेन देवेश शिवभक्तिः समाश्रिता । तव भक्तिः कृता नैव न कृतं तव वासरम्

ହେ ଦେବେଶ! ପାପୀ ମୁଁ ଶିବଭକ୍ତିର ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି; କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତି କରିନାହିଁ, ଆପଣଙ୍କ ବାସର (ପବିତ୍ର ଦିନ) ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରିନାହିଁ।

Verse 27

न दृष्टा द्वारका कृष्ण न स्नातो गोमतीजले । न दृष्टं पादपद्मं च त्वदीयं मोक्षदा यकम्

ହେ କୃଷ୍ଣ! ମୁଁ ଦ୍ୱାରକା ଦର୍ଶନ କରିନାହିଁ, ଗୋମତୀଜଳରେ ସ୍ନାନ କରିନାହିଁ; ମୋକ୍ଷଦାୟକ ତୁମ ପଦ୍ମପାଦ ମଧ୍ୟ ଦେଖିନାହିଁ।

Verse 28

न कृता द्वारकायात्रा दृष्ट्वा सोमेश्वरं प्रभुम् । विफलं सुकृतं जातं यन्मया समुपार्जितम्

ପ୍ରଭୁ ସୋମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ମୁଁ ଦ୍ୱାରକାଯାତ୍ରା କରିନାହିଁ; ତେଣୁ ମୋର ସଞ୍ଚିତ ପୁଣ୍ୟ ନିଷ୍ଫଳ ହୋଇଗଲା।

Verse 29

मत्पूर्वजैस्तु कथितं सर्वमेव सुरेश्वर । तत्पुण्यं मा वृथा यातु प्रसादात्तव केशव

ହେ ସୁରେଶ୍ୱର! ମୋ ପୂର୍ବଜମାନେ ଏ ସବୁ କଥା କହିଛନ୍ତି। ହେ କେଶବ! ତୁମ ପ୍ରସାଦରେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ବ୍ୟର୍ଥ ନ ଯାଉ।

Verse 30

दृष्टं तु तव वक्त्रं च दुर्ल्लभं भुवनत्रये । तन्नास्ति देवकीपुत्र पुराणेषु श्रुतं मया

ତଥାପି ମୁଁ ତୁମ ମୁଖ ଦର୍ଶନ କରିଛି, ଯାହା ତ୍ରିଭୁବନରେ ଦୁର୍ଲଭ। ହେ ଦେବକୀପୁତ୍ର! ପୁରାଣରେ ଏପରି ଦର୍ଶନ ଦୁଷ୍କର ବୋଲି ମୁଁ ଶୁଣିଛି।

Verse 31

सापराधास्तु ये केचिच्छिशुपालादयः स्मृताः । त्वत्करेण हताः कोपान्मुक्तिं प्राप्ता महीवराः

ଶିଶୁପାଳ ଆଦି କେତେକ ଅପରାଧୀ ବୋଲି ସ୍ମରଣୀୟ; ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ହାତରେ କ୍ରୋଧରେ ହତ ହୋଇ, ହେ ମହାପ୍ରଭୁ, ମୋକ୍ଷ ପାଇଲେ।

Verse 32

अद्यप्रभृति कर्त्तव्यं पूजनं प्रत्यहं च तत् । पलार्धेनापि विद्धं स्याद्भोक्तव्यं वासरे तव

ଆଜିଠାରୁ ମୁଁ ପ୍ରତିଦିନ ତୁମ ପୂଜା କରିବି। ବ୍ରତରେ ଅର୍ଧ ପଳ ମାତ୍ର ଦୋଷ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପବିତ୍ର ବାସରେ ହିଁ ଭୋଜନ କରିବି।

Verse 33

त्वत्प्रिया च मया कार्य्या द्वादशी व्रतसंयुता । भक्तिर्भागवतानां च कार्य्या प्राणैर्द्धनैरपि

ତୁମକୁ ଯାହା ପ୍ରିୟ—ବିଶେଷକରି ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ—ମୁଁ ତାହା ଆଚରିବି। ଭାଗବତ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଓ ସତ୍କାର ପ୍ରାଣ-ଧନ ଦେଇ ମଧ୍ୟ କରିବି।

Verse 34

नित्यं नामसहस्रं तु पठनीयं तव प्रियम् । पूजा तु तुलसीपत्रैर्मया कार्या सदैव हि

ମୁଁ ନିତ୍ୟ ତୁମ ପ୍ରିୟ ସହସ୍ରନାମ ପାଠ କରିବି। ତୁଳସୀପତ୍ରରେ ସଦା ତୁମ ପୂଜା କରିବି।

Verse 35

तुलसीकाष्ठसंभूता माला धार्य्या सदा मया । नृत्यं गीतं च कर्त्तव्यं संप्राप्ते जागरे तव

ତୁଳସୀକାଠରୁ ତିଆରି ମାଳାକୁ ମୁଁ ସଦା ଧାରଣ କରିବି। ତୁମ ଜାଗର ସମୟରେ ଭଜନ-କୀର୍ତ୍ତନ ସହ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ କରିବି।

Verse 36

द्वारकायां प्रकर्त्तव्यं प्रत्यहं गमनं मया । त्वत्कथाश्रवणार्थं च नित्यं पुस्तकवाचनम्

ମୁଁ ପ୍ରତିଦିନ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯିବି। ତୁମ କଥା ଶ୍ରବଣ ପାଇଁ ନିତ୍ୟ ପବିତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ପାଠ କରିବି।

Verse 37

नित्यं पादोदकं मूर्ध्ना मया धार्यं सुभक्तितः । नैवेद्यभक्षणं चैव करिष्यामि सुभक्तितः

ମୁଁ ନିତ୍ୟ ସୁଭକ୍ତିରେ ଆପଣଙ୍କ ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳନ ଜଳକୁ ମସ୍ତକରେ ଧାରଣ କରିବି, ଏବଂ ସେହି ଭକ୍ତିରେ ନୈବେଦ୍ୟ-ପ୍ରସାଦ ଭୋଜନ କରିବି।

Verse 38

निर्माल्यं शिरसा धार्य्यं त्वदीयं सादरं मया । तव दत्त्वा यदिष्टं तु भक्षणीयं सदा मया

ମୁଁ ସାଦରେ ଆପଣଙ୍କ ନିର୍ମାଲ୍ୟ (ମାଳା-ଫୁଲ) ଶିରରେ ଧାରଣ କରିବି; ଏବଂ ଆପଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରି ଯାହା ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ତାହାକୁ ସଦା ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରସାଦରୂପେ ଭୋଜନ କରିବି।

Verse 39

तथा तथा प्रकर्त्तव्यं येन तुष्टिर्भवेत्तव । तथ्यमेतन्मया कृष्ण तवाग्रे परिकीर्तितम्

ଯେଯେ ପ୍ରକାରେ ଆପଣଙ୍କ ତୁଷ୍ଟି ହେବ, ସେସେ ପ୍ରକାରେ ମୁଁ ଆଚରଣ କରିବି। ହେ କୃଷ୍ଣ, ଏହି ସତ୍ୟକୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରକାଶ କରିଛି।

Verse 40

श्रीकृष्ण उवाच । साधुसाधु महाभाग चन्द्रशर्मन्द्विजोत्तम । आगमिष्यंति मल्लोके त्वया सह पितामहाः

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ— “ସାଧୁ, ସାଧୁ! ହେ ମହାଭାଗ ଚନ୍ଦ୍ରଶର୍ମନ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ—ତୁମ ସହିତ ତୁମ ପିତାମହମାନେ ମୋ ଲୋକକୁ ଆସିବେ।”

Verse 41

पश्य प्रेतत्वनिर्मुक्ता मत्प्रसादाद्द्विजोत्तम । आकाशे गरुडारूढास्तव पूर्वपितामहाः

ଦେଖ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ—ମୋ ପ୍ରସାଦରେ ତୁମ ପୂର୍ବ ପିତାମହମାନେ ପ୍ରେତତ୍ୱରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି; ସେମାନେ ଆକାଶରେ ଗରୁଡ଼ାରୂଢ଼ ହୋଇ ଦିଶୁଛନ୍ତି।

Verse 42

पितामहा ऊचुः । त्वत्प्रसादाद्वयं पुत्र मुक्तिं प्राप्ता न संशयः । प्रेतयोनेर्विनिर्मुक्ताः कृष्णवक्त्रावलोकनात्

ପିତାମହମାନେ କହିଲେ—ହେ ପୁତ୍ର! ତୁମ ପ୍ରସାଦରୁ ଆମେ ନିଶ୍ଚୟ ମୋକ୍ଷ ପାଇଛୁ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମୁଖଦର୍ଶନରେ ପ୍ରେତଯୋନିରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲୁ।

Verse 43

धन्यास्ते मानुषे लोके पुत्रपौत्रप्रपौत्रकाः । दृष्ट्वा श्रीसोमनाथं तु कृष्णं पश्यंति द्वारकाम्

ମନୁଷ୍ୟଲୋକରେ ପୁତ୍ର-ପୌତ୍ର-ପ୍ରପୌତ୍ର ସହିତ ସେମାନେ ଧନ୍ୟ, ଯେମାନେ ଶ୍ରୀସୋମନାଥଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି ପରେ ଦ୍ୱାରକାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି।

Verse 44

धन्या च विधवा नारी कृष्णयात्रां करोति या । उद्धरिष्यति लोकेऽस्मिन्कुलानां निरयाच्छतम्

ଯେ ବିଧବା ନାରୀ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ-ଯାତ୍ରା କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଧନ୍ୟା; ଏହି ଲୋକରେ ହିଁ ସେ ନିଜ କୁଳର ଶତ ବଂଶକୁ ନରକରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବ।

Verse 45

श्वपचोऽपि करोत्येवं यात्रां च हरिशांकरीम् । स याति परमां मुक्तिं पितृभिः परिवारितः

ଶ୍ୱପଚ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଏଭଳି ହରି-ଶଙ୍କରଙ୍କ ଯାତ୍ରା କରେ, ତେବେ ସେ ପିତୃମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ ପରମ ମୁକ୍ତି ପାଏ।

Verse 46

यः पुनस्तीर्थसंन्यासं कृत्वा तिष्ठति तत्र वै । विष्णुलोकान्निवृत्तिर्न कल्पकोटिशतैरपि

ଅଧିକରେ, ଯେ କେହି ସେହି ତୀର୍ଥରେ ସନ୍ନ୍ୟାସ ଗ୍ରହଣ କରି ସେଠାରେ ହିଁ ରହେ, ତାହାର ବିଷ୍ଣୁଲୋକରୁ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ ଶତକୋଟି କଳ୍ପରେ ମଧ୍ୟ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 47

वंचितास्ते न सन्देहो दृष्ट्वा सोमेश्वरं प्रभुम् । दृष्टं कृष्णमुखं नैव न स्नाता गोमतीजले

ନିଶ୍ଚୟ ତେମାନେ ବଞ୍ଚିତ—ଯେମାନେ ପ୍ରଭୁ ସୋମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି ମଧ୍ୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମୁଖ ଦର୍ଶନ କଲେ ନାହିଁ ଓ ଗୋମତୀଜଳରେ ସ୍ନାନ କଲେ ନାହିଁ।

Verse 48

किं जलैर्बहुभिः पुण्यैस्तीर्थकोटिसमुद्भवैः । दृष्ट्वा सोमेश्वरं यस्तु द्वारकां नैव गच्छति । धिक्कुर्वंति च तं पापं पितरो दिवि संस्थिताः

କୋଟି କୋଟି ତୀର୍ଥରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଅନେକ ପୁଣ୍ୟଜଳର କ’ଣ ଉପକାର? ସୋମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି ମଧ୍ୟ ଯେ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯାଏ ନାହିଁ, ସେହି ପାପୀକୁ ଦିବିସ୍ଥ ପିତୃମାନେ ଧିକ୍କାର କରନ୍ତି।

Verse 49

दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं कृष्णं दृष्ट्वा पुनः शिवम् । सौपर्णे कथितं पुण्यं यात्राशतसमुद्भवम्

ସୋମେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି, ପୁନଃ ଶିବଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କଲେ—ଏହି ପୁଣ୍ୟ ସୌପର୍ଣ ଉପଦେଶରେ ଶତ ଯାତ୍ରାଜନିତ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

Verse 50

दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं कृष्णं नैव प्रपश्यति । मोहाद्व्यर्थगतं तस्य सर्वं संसारकर्म वै

ସୋମେଶ୍ୱର ଦେବଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରି ମଧ୍ୟ ଯେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସତ୍ୟରେ ଦର୍ଶନ କରେ ନାହିଁ, ମୋହବଶେ ତାହାର ସମସ୍ତ ସଂସାରକର୍ମ ନିଶ୍ଚୟ ନିଷ୍ଫଳ ହୋଇଯାଏ।

Verse 51

आगत्य यः प्रभासे च कृष्णं पश्यति वै नरः । प्रभासायुतसंख्यं तु फलमाप्नोति यत्नतः

ଯେ ନର ପ୍ରଭାସକୁ ଆସି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରେ, ସେ ଯତ୍ନପୂର୍ବକ ପ୍ରଭାସ-ପୁଣ୍ୟର ଅୟୁତସଂଖ୍ୟ (ଦଶହଜାର ପରିମାଣ) ଫଳ ପାଏ।

Verse 52

यस्मात्सर्वाणि तीर्थानि सर्वे देवास्तथा मखाः । द्वारकायां समायांति त्रिकालं कृष्णसंनिधौ

ଯେହେତୁ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏବଂ ଯଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟ—ତ୍ରିକାଳେ—ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱାରକାରେ ସମବେତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 53

तीर्थैर्नानाविधैः पुत्र तत्स्थानैः किं प्रयोजनम् । फलं समस्ततीर्थानां दृष्ट्वा द्वारवतीं लभेत्

ହେ ପୁତ୍ର! ନାନାପ୍ରକାର ତୀର୍ଥ ଓ ସେମାନଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନର କି ପ୍ରୟୋଜନ? ଦ୍ୱାରବତୀକୁ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 54

हते कंसे जरासन्धे नरके च निपातिते । उत्तारिते भुवो भारे कृष्णो देवकिनंदनः । चक्रे द्वारवतीं रम्यां सन्निधौ सागरस्य च

କଂସ ଓ ଜରାସନ୍ଧ ହତ ହେଲେ, ନରକ ପତିତ ହେଲେ, ଏବଂ ପୃଥିବୀର ଭାର ହ୍ରାସ ପାଇଲା ପରେ—ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସାଗର ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ରମ୍ୟ ଦ୍ୱାରବତୀକୁ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

Verse 55

स्थितः प्रीतमनाः कृष्णो लप्स्यते कामिनीसुखम्

ସେଠାରେ ପ୍ରୀତିମନା ହୋଇ ଅବସ୍ଥିତ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପ୍ରିୟାମାନଙ୍କ ସହ ସଙ୍ଗମସୁଖ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।

Verse 56

ब्रह्माग्निवायुसूर्याश्च वासवाद्या दिवौकसः । मर्त्त्या विप्राश्च राजानः पातालात्पन्नगेश्वराः

ବ୍ରହ୍ମା, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟ; ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦିବୌକସ; ମର୍ତ୍ୟଲୋକର ବିପ୍ର ଓ ରାଜାମାନେ; ଏବଂ ପାତାଳରୁ ନାଗେଶ୍ୱରମାନେ—ସମସ୍ତେ ସେଠାରେ ସମବେତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 57

नद्यो नदाश्च शैलाश्च वनान्युपवनानि च । पुरग्रामा ह्यरण्यानि सागराश्च सरांसि च

ସେଠାରେ ନଦୀ ଓ ଉପନଦୀ, ପର୍ବତ, ବନ ଓ ଉପବନ, ନଗର ଓ ଗ୍ରାମ, ଅରଣ୍ୟ, ସମୁଦ୍ର ଓ ସରୋବର—ସବୁ ଯେନ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଅଛି।

Verse 58

यक्षाश्चासुरगंधर्वाः सिद्धा विद्याधरास्तथा । रम्भाद्यप्सरसश्चैव प्रह्लादाद्या दितेः सुताः । रक्षा विभीषणाद्याश्च धनदो रक्ष नायकः

ସେଠାରେ ଯକ୍ଷ, ଅସୁର ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ; ସିଦ୍ଧ ଓ ବିଦ୍ୟାଧର; ରମ୍ଭା ଆଦି ଅପ୍ସରା; ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଆଦି ଦିତି-ସୁତ; ବିଭୀଷଣ ଆଦି ରାକ୍ଷସ; ଏବଂ ଯକ୍ଷନାୟକ ଧନଦ (କୁବେର)—ସମସ୍ତେ ମିଳନ୍ତି।

Verse 59

ऋषयो मुनयः सिद्धाः सनकाद्याश्च योगिनः । ग्रहा ऋक्षाणि योगाश्च ध्रुवः परमवैष्णवः

ସେଠାରେ ଋଷି ଓ ମୁନି, ସିଦ୍ଧ, ସନକ ଆଦି ଯୋଗୀ; ଗ୍ରହ, ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଯୋଗ; ଏବଂ ପରମ ବୈଷ୍ଣବ ଧ୍ରୁବ—ସମସ୍ତେ ଉପସ୍ଥିତ।

Verse 60

यत्किंचित्त्रिषु लोकेषु तिष्ठते स्थाणुजंगमम् । श्रीकृष्णसन्निधौ नित्यं प्रत्यहं तिष्ठते सदा

ତିନି ଲୋକରେ ଯାହା କିଛି ଅଛି—ସ୍ଥାବର କିମ୍ବା ଜଙ୍ଗମ—ସେ ସବୁ ନିତ୍ୟ, ପ୍ରତିଦିନ, ସଦା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ।

Verse 61

न त्यजंति पुरीं पुण्यां द्वारकां कृष्णसेविताम् । सा त्वया सेविता पुत्र सांप्रतं कृष्णदर्शनात् । पिशाचयोनिनिर्मुक्ता यास्यामः परमां गतिम्

ସେମାନେ କୃଷ୍ଣସେବିତ ପୁଣ୍ୟପୁରୀ ଦ୍ୱାରକାକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ପୁତ୍ର, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏବେ ତାହାର ସେବା କରିଛ; ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦର୍ଶନରେ ଆମେ ପିଶାଚ-ଯୋନିରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ପରମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବୁ।

Verse 62

द्वादशीवेधजंपापं द्वारकायाः प्रभावतः । नष्टं पुत्र न सन्देहः संप्राप्ताः परमं पदम्

ଦ୍ୱାରକାର ପ୍ରଭାବବଳରେ ଦ୍ୱାଦଶୀ-ବେଧଜନିତ ପାପ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା। ହେ ପୁତ୍ର, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ—ଆମେ ପରମ ପଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛୁ।

Verse 63

द्वादशीवेधसम्भूतं यत्त्वया पापमर्जितम् । कृष्णस्य दर्शनात्क्षीणं न जह्यं द्वादशीव्रतम्

ଦ୍ୱାଦଶୀ-ବେଧ ହେତୁ ତୁମେ ଯେ ପାପ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲ, କୃଷ୍ଣଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ତାହା କ୍ଷୀଣ ହୋଇଗଲା। ତେଣୁ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ତ୍ୟାଗ କରନି।

Verse 64

रक्षणीयं प्रयत्नेन वेधो दशमिसम्भवः । नो चेत्पुत्र न संदेहः प्रेतयोनिमवाप्स्यसि

ଦଶମୀରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବେଧ-ଅତିକ୍ରମକୁ ପ୍ରୟାସରେ ସାବଧାନତା ସହ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ନହେଲେ, ହେ ପୁତ୍ର, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ—ତୁମେ ପ୍ରେତଯୋନି ପାଇବ।

Verse 65

त्रैलोक्य संभवं पापं तेषां भवति भूतले । सशल्यं ये प्रकुर्वंति वासरं कृष्णसंज्ञकम्

ଯେମାନେ କୃଷ୍ଣସଞ୍ଜ୍ଞକ ଦିବସକୁ ଦୋଷସହିତ (ସଶଲ୍ୟ) ପାଳନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ତ୍ରୈଲୋକ୍ୟସମ୍ଭବ ପାପ ଏହି ଭୂତଳରେ ଆସିପଡ଼େ।

Verse 66

प्रायश्चित्तं न तस्यास्ति सशल्यं वासरं हरेः । ये कुर्वंति न ते यांति मन्वतरशतैर्दिवम्

ହରିଙ୍କ ପବିତ୍ର ଦିବସକୁ ଦୋଷସହିତ କରିବାର କୌଣସି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ। ଯେମାନେ ଏପରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶତ ମନ୍ୱନ୍ତର ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 67

प्रेतत्वं दुःसहं पुत्र दुःसहा यमयातना । तस्मात्पुत्र न कर्त्तव्यं सशल्यं द्वादशीव्रतम्

ହେ ପୁତ୍ର, ପ୍ରେତତ୍ୱର ଅବସ୍ଥା ଅସହ୍ୟ, ଯମଙ୍କ ଯାତନାମାନେ ମଧ୍ୟ ଅସହ୍ୟ। ତେଣୁ ହେ ପୁତ୍ର, ଦୋଷଯୁକ୍ତ (ସଶଲ୍ୟ) ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

Verse 68

कारयंति हि ये त्वज्ञाः कूटयुक्ताश्च हेतुकाः । प्रेतयोनिं प्रयास्यंति पितृभिः सह सर्वतः

ଯେ ଅଜ୍ଞ ଲୋକ କପଟଯୁକ୍ତ ହୋଇ ହେତୁ-ତର୍କ ଦେଇ ଏପରି ଦୋଷପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଚରଣ କରାନ୍ତି, ସେମାନେ ପିତୃମାନଙ୍କ ସହ ସର୍ବତଃ ପ୍ରେତଯୋନିକୁ ଯାଆନ୍ତି।

Verse 69

द्वादशी दशमीविद्धा संतानप्रविनाशिनी । ध्वंसिनी पूर्वपुण्यानां कृष्णभक्तिविनाशिनी

ଦଶମୀରେ ବିଦ୍ଧ (ଦୂଷିତ) ଦ୍ୱାଦଶୀ ସନ୍ତାନକୁ ନାଶ କରେ; ପୂର୍ବ ପୁଣ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣଭକ୍ତିକୁ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରେ।

Verse 70

स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामः प्रसादाद्रुक्मिणीपतेः । प्राप्तं विष्णुपदं पुत्र अपुनर्भवसंज्ञकम्

ତୋର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ରୁକ୍ମିଣୀପତିଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ ଆମେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବୁ। ହେ ପୁତ୍ର, ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁପଦ—ଅପୁନର୍ଭବ ନାମକ ଅବସ୍ଥା—ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛ।

Verse 71

श्रीकृष्ण उवाच । चंद्रशर्मन्प्रसन्नोऽहं तव भक्त्या द्विजोत्तम । शैवभावप्रपन्नोऽपि यस्त्वं जातोऽसि वैष्णवः

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ—ହେ ଚନ୍ଦ୍ରଶର୍ମନ୍, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ତୁମ ଭକ୍ତିରେ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ। ଶୈବଭାବକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ବୈଷ୍ଣବ ହୋଇଛ।

Verse 72

नवसप्ततिवर्षाणि न कृतं वासरे मम । संपूर्णं मत्प्रसादेन तव जातं न संशयः

ଊଣଅଶୀ ବର୍ଷ ତୁମେ ମୋର ପବିତ୍ର ଦିନରେ ସେହି ବ୍ରତାଚରଣ କରିନାହ। ତଥାପି ମୋର କୃପାରେ ତୁମର ତାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଛି—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 73

एकेनैवोपवासेन त्रिस्पृशासंभवेन हि । द्वारकायाः प्रसादेन मद्दृष्ट्यालोकनेन हि

କେବଳ ଗୋଟିଏ ଉପବାସରେ—ବିଶେଷତଃ ଶୁଭ ତ୍ରିସ୍ପୃଶା-ବ୍ରତସଂଯୁକ୍ତ ଉପବାସରେ—ଦ୍ୱାରକାର ପ୍ରସାଦରେ ଏବଂ ମୋ ଦର୍ଶନମାତ୍ରରେ ମହାନ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଫଳ ମିଳେ।

Verse 74

अविद्यामोहितेनैव शिवभक्त्या ममार्चनम् । न कृतं मत्प्रसादेन कृतं चैव भविष्यति

ଅବିଦ୍ୟାର ମୋହରେ ତୁମେ ଶିବଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୋର ଅର୍ଚ୍ଚନା କରିନାହ। କିନ୍ତୁ ମୋର କୃପାରେ ଯାହା ପୂର୍ବେ ହୋଇନଥିଲା, ସେହି ପୂଜା ନିଶ୍ଚୟ ସମ୍ପନ୍ନ ହେବ।

Verse 75

वैशाखे यैरहं दृष्टो द्वारकायां द्विजोत्तम । त्रिस्पृशावासरे चैव वंजुलीवासरे तथा

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ! ଯେ ବୈଶାଖ ମାସରେ ଦ୍ୱାରକାରେ ମୋର ଦର୍ଶନ କରେ—ତ୍ରିସ୍ପୃଶା ଦିନରେ ଏବଂ ବଞ୍ଜୁଲୀ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ—ସେ ବିଶେଷ ପୁଣ୍ୟର ଭାଗୀ ହୁଏ।

Verse 76

उन्मीलिनीदिने प्राप्ते प्राप्ते वा पक्षवर्द्धिनी । नैतेषां चापराधोऽस्ति यद्यपि ब्रह्मघातकाः

ଉନ୍ମୀଲିନୀ ଦିନ ଆସୁ କିମ୍ବା ପକ୍ଷବର୍ଦ୍ଧିନୀ ଦିନ ଆସୁ—ଏମାନଙ୍କର କୌଣସି ଅପରାଧ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣହତ୍ୟା-ଦୋଷୀ ହୋଇଥାନ୍ତି।

Verse 77

जन्मप्रभृति पुण्यस्य प्रकृतस्यापि भूसुर । मत्पुरीदर्शनेनापि फलभागी भवेन्नरः

ହେ ଭୂସୁର! ଜନ୍ମଠାରୁ ସଞ୍ଚିତ ପୁଣ୍ୟର ଫଳ ମଧ୍ୟ କେବଳ ମୋ ପୁରୀର ଦର୍ଶନରେ ନର ପାଏ।

Verse 78

दृष्ट्वा समस्ततीर्थानि प्रभासादीनि भूतले । मत्पुरीदर्शनेनैव पृष्ट्वाऽपीह भवेत्फलम्

ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରଭାସ ଆଦି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଦେଖିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏଠାରେ ଫଳ କେବଳ ମୋ ପୁରୀର ଦର୍ଶନରେ—ତାହା ପଚାରିଲେ ମଧ୍ୟ—ମିଳେ।

Verse 79

माहात्म्यं द्वारकायास्तु मद्दिने यत्र तत्र वा । पठेन्मम पुरीं पुण्यां लभते मत्प्रसादतः

ମୋ ପବିତ୍ର ଦିନରେ କିମ୍ବା ଯେକୌଣସି ଦିନରେ, ଯେଉଁଠି ଥାଉ, ଯେ ଦ୍ୱାରକାର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପଢ଼େ, ସେ ମୋ ପ୍ରସାଦରେ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ପୁରୀକୁ ପାଏ।

Verse 80

मत्पुरीं वसतां पुण्यं त्रिकालं मम दर्शनात् । तत्फलं समवाप्नोति यस्त्विदं पठते कलौ

କଳିଯୁଗରେ ଯେ ଏହା ପଢ଼େ, ସେ ମୋ ପୁରୀରେ ବସୁଥିବାମାନେ ଦିନର ତିନି କାଳରେ ମୋ ଦର୍ଶନରୁ ଯେ ପୁଣ୍ୟଫଳ ପାଆନ୍ତି, ସେହି ଫଳ ପାଏ।

Verse 81

कलौ काशी च मथुरा ह्यवंती च द्विजोत्तम । अयोध्या च तथा माया कांची चैव च मत्पुरी

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ! କଳିଯୁଗରେ କାଶୀ, ମଥୁରା, ଅବନ୍ତୀ, ଅୟୋଧ୍ୟା, ମାୟା (ହରିଦ୍ୱାର), କାଞ୍ଚୀ ଏବଂ ମୋ ପୁରୀ—ଏହିମାନେ ପ୍ରମୁଖ ତୀର୍ଥ।

Verse 82

शालिग्रामभवं चैव बदरी च तथोत्तमा । कुरुक्षेत्रं भृगुक्षेत्रं पुष्करं शुभसंज्ञकम्

ଶାଳିଗ୍ରାମଜ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ବଦରୀ; କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର, ଭୃଗୁକ୍ଷେତ୍ର ଓ ଶୁଭନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁଷ୍କର—ଏ ସବୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ।

Verse 83

प्रयागं च प्रभासं च क्षेत्रं वै हाटकेश्वरम् । गंगाद्वारं शौकरं च गंगासागरसंगमम्

ପ୍ରୟାଗ ଓ ପ୍ରଭାସ, ହାଟକେଶ୍ୱରର ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର; ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାର (ହରିଦ୍ୱାର), ଶୌକର ଓ ଗଙ୍ଗା-ସାଗର ସଙ୍ଗମ—ଏ ସବୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତୀର୍ଥ।

Verse 84

नैमिषं दण्डकारण्यं तथा वृन्दावनं द्विज । सैंधवं चार्बुदाख्यं च सर्वाण्यायतनानि च

ହେ ଦ୍ୱିଜ! ନୈମିଷ, ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟ ଓ ବୃନ୍ଦାବନ; ସୈନ୍ଧବ ଏବଂ ‘ଅର୍ବୁଦ’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସ୍ଥାନ (ଆବୁ)—ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ଆୟତନମାନେ ମଧ୍ୟ (ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ)।

Verse 85

वनानि मागधादीनि पुष्कराणि द्विजोत्तम । शैलराजादयः शैला हिमाद्रिप्रमुखा हि ये

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ! ମାଗଧାଦି ବନମାନେ, ପବିତ୍ର ପୁଷ୍କର ତୀର୍ଥମାନେ, ଏବଂ ଶୈଲରାଜାଦି ମହାପର୍ବତମାନେ—ହିମାଦ୍ରି (ହିମାଳୟ) ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀମାନେ—ଏ ସବୁ (ଏହି ପୁଣ୍ୟଗଣନାରେ) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

Verse 86

गंगादयश्च सरितो भूतले संति यानि वै । तीर्थानि त्रिषु कालेषु समानि द्वारकापुरः

ପୃଥିବୀରେ ଗଙ୍ଗା ଆଦି ଯେତେ ନଦୀ ଅଛି ଓ ଯେତେ ତୀର୍ଥ ଅଛି—ତ୍ରିକାଳରେ ସେସବୁ (ପୁଣ୍ୟଫଳରେ) ଦ୍ୱାରକାପୁର ସମାନ।

Verse 87

कलिना कलितं सर्वं वर्जयित्वा तु मत्पुरीम् । विप्र वर्षशते प्राप्ते मत्पुर्यां मम दर्शने

କଳିଯୁଗରେ ମୋର ପୁରୀ ବ୍ୟତୀତ ସବୁକିଛି କଳି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୁଏ । ହେ ବିପ୍ର, ଶହେ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ ମୋ ପୁରୀରେ ମୋ ଦର୍ଶନ ସମୟରେ...

Verse 88

तव मृत्युर्महीदेव मत्प्रसादाद्भविष्यति । त्रिस्पृशावासरे प्राप्ते वैशाखे शुक्लपक्षतः

ହେ ମହୀଦେବ, ମୋ କୃପାରୁ ତୁମର ମୃତ୍ୟୁ ହେବ । ବୈଶାଖ ମାସ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷରେ ତ୍ରିସ୍ପୃଶା ତିଥି ଆସିଲେ...

Verse 89

संगमे बुधवारस्य दिवा भूमौ ममाग्रतः । दशमं द्वारमासाद्य तव प्राणस्य निर्गमम् । भविष्यति न संदेहो मत्प्रसादेन भूसुर

ବୁଧବାର ଦିନ, ସଙ୍ଗମ ସମୟରେ, ମୋ ସାମନାରେ ଭୂମି ଉପରେ, ଦଶମ ଦ୍ୱାର (ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ର) ଦେଇ ତୁମର ପ୍ରାଣ ନିର୍ଗତ ହେବ । ହେ ଭୂସୁର, ମୋ କୃପାରୁ ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ ।

Verse 90

स्वस्थानं गच्छ विप्रेंद्र सर्वान्कामानवाप्स्यसि । मद्भक्तानां युगांतेऽपि विनाशो नोपपद्यते

ହେ ବିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର, ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଯାଅ, ତୁମେ ସମସ୍ତ କାମନା ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ । ଯୁଗର ଅନ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ମୋ ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ବିନାଶ ହୁଏ ନାହିଁ ।

Verse 91

मद्भक्तिं वहतां पुंसामिह लोके परेऽपि वा । नाशुभं विद्यते किंचित्कुलकोटिं नयेद्दिवम्

ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମୋର ଭକ୍ତି ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଇହଲୋକ କିମ୍ବା ପରଲୋକରେ କିଛି ବି ଅଶୁଭ ନାହିଁ; ସେମାନେ ନିଜର କୋଟି କୁଳକୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନେଇଯାଆନ୍ତି ।

Verse 92

मार्कण्डेय उवाच । ततो वर्षशते प्राप्ते गत्वा द्वारवतीं पुरीम् । प्राणान्कृष्णोपदेशेन त्यक्त्वा मोक्षं जगाम ह

ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ଶତବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲାପରେ ସେ ଦ୍ୱାରବତୀ ପୁରୀକୁ ଗଲା। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପଦେଶରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରି ସେ ନିଶ୍ଚୟ ମୋକ୍ଷ ପାଇଲା।

Verse 93

इन्द्रद्युम्न तदाख्यातं माहात्म्यं द्वारकाभवम् । पुनरेव् प्रवक्ष्यामि यत्ते मनसि वर्त्तते

ହେ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଦ୍ୱାରକାର ଏହି ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ କହାଯାଇଛି। ତଥାପି ତୁମ ମନରେ ଯାହା ଅଛି, ସେହିଅନୁସାରେ ମୁଁ ପୁନର୍ବାର କହିବି।

Verse 94

शृण्वतां पठतां चैव माहा त्म्यं द्वारकाभवम् । सर्वं फलमवाप्नोति कृष्णेन कथितं च यत्

ଏହି ଦ୍ୱାରକା-ମାହାତ୍ମ୍ୟକୁ ଯେ ଶୁଣେ କିମ୍ବା ପଢ଼େ, ସେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଥିବା ସମସ୍ତ ଫଳକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 95

विस्तारयंति लोकेऽस्मिंल्लिखितं यस्य वेश्मनि । प्रत्यक्षं द्वारकापुण्यं प्राप्यते कृष्णसंभवम्

ଏହି ଲୋକରେ ଯାହାର ଘରେ ଏହି (ମାହାତ୍ମ୍ୟ) ଲିଖିତ ରହି ପ୍ରଚାରିତ ହୁଏ, ସେ ଦ୍ୱାରକାର ପୁଣ୍ୟକୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ପାଏ—ଯାହା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣସମ୍ଭବ ଅନୁଗ୍ରହ।