Adhyaya 18

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे सप्तदशो ऽध्यायः सूत उवाच एतानुत्पाद्य पुत्रांस्तु प्रजासंतानकारणात् / कश्यपो गोत्रकामस्तु चचार सुमहत् तपः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀକୂର୍ମପୁରାଣର ଷଟ୍ସାହସ୍ତ୍ରୀ ସଂହିତାର ପୂର୍ବବିଭାଗରେ ସପ୍ତଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା। ସୂତ କହିଲେ—ପ୍ରଜାସନ୍ତାନର ହେତୁ ଏହି ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ଗୋତ୍ରକାମୀ କଶ୍ୟପ ଅତିମହାନ ତପ କଲେ।

Verse 2

तस्य वै तपतो ऽत्यर्थं प्रादुर्भूतौ सुताविमौ / वत्सरश्चासितश्चैव तावुभौ ब्रह्मवादिनौ

ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତପ କରୁଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ପ୍ରାଦୁର୍ଭୂତ ହେଲେ—ବତ୍ସର ଓ ଅସିତ; ଉଭୟେ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀ, ପରମ ଜ୍ଞାନନିଷ୍ଠ।

Verse 3

वत्सरान्नैध्रुवो जज्ञे रैभ्यश्च सुमहायशाः / रैभ्यस्य जज्ञिरे रैभ्याः पुत्रा द्युतिमतां वराः

ବତ୍ସରଠାରୁ ନୈଧ୍ରୁବ ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ ସୁମହାୟଶା ରୈଭ୍ୟ ମଧ୍ୟ। ରୈଭ୍ୟଠାରୁ ରୈଭ୍ୟମାନେ ଜନ୍ମିଲେ—ଦ୍ୟୁତିମାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର।

Verse 4

च्यवनस्य सुता पत्नी नैध्रुवस्य महात्मनः / सुमेधा जनयामास पुत्रान् वै कुण्डपायिनः

ଚ୍ୟବନଙ୍କ କନ୍ୟା ସୁମେଧା, ମହାତ୍ମା ନୈଧ୍ରୁବଙ୍କ ପତ୍ନୀ, କୁଣ୍ଡପାୟିନ ନାମକ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।

Verse 5

असितस्यैकपर्णायां ब्रह्मिष्ठः समपद्यत / नाम्ना वै देवलः पुत्रो योगाचार्यो महातपाः

ଅସିତଙ୍କ (ଏକପର୍ଣା-ସମ୍ବନ୍ଧିତ) ପରମ୍ପରାରେ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜଣେ ଜନ୍ମିଲେ—ଦେବଳ ନାମକ ପୁତ୍ର; ସେ ଯୋଗାଚାର୍ଯ୍ୟ ଓ ମହାତପସ୍ବୀ ଥିଲେ।

Verse 6

शाण्डिल्यानां परः श्रीमान् सर्वतत्त्वार्थवित् सुधीः / प्रसादात् पार्वतीशस्य योगमुत्तममाप्तवान्

ଶାଣ୍ଡିଲ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ପରମ ଶ୍ରୀମାନ୍, ସର୍ବତତ୍ତ୍ୱାର୍ଥବିଦ୍ ଓ ସୁଧୀ; ପାର୍ବତୀଶ ପ୍ରଭୁ ଶିବଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ ସେ ଉତ୍ତମ ଯୋଗ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।

Verse 7

शाण्डिल्या नैध्रु वारैभ्यास्त्रयः पक्षास्तु काश्यपाः / नरप्रकृतयो विप्राः पुलस्त्यस्य वदामि वः

ଶାଣ୍ଡିଲ୍ୟ, ନୈଧ୍ରୁ ଓ ବାରୈଭ୍ୟ—ଏହି ତିନି ଶାଖା କାଶ୍ୟପ ବଂଶର। ଏହି ବିପ୍ରମାନେ ମାନବ-ପ୍ରକୃତିର; ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ବଂଶ କହୁଛି।

Verse 8

तृणबिन्दोः सुता विप्रा नाम्ना त्विलविला स्मृता / पुलस्त्याय स राजर्षिस्तां कन्यां प्रत्यपादयत्

ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ତୃଣବିନ୍ଦୁଙ୍କ କନ୍ୟା ‘ଇଲବିଲା’ ନାମେ ସ୍ମୃତ; ସେଇ ରାଜର୍ଷି ତାହାକୁ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କୁ ବିବାହାର୍ଥେ ଦାନ କଲେ।

Verse 9

ऋषिस्त्वैलविलिस्तस्यां विश्रवाः समपद्यत / तस्य पत्न्यश्चतस्त्रस्तु पौलस्त्यकुलवर्धिकाः

ସେଇ ଇଲବିଲାରୁ ଋଷି ବିଶ୍ରବା ଜନ୍ମ ନେଲେ। ତାଙ୍କର ଚାରିଜଣ ପତ୍ନୀ ଥିଲେ, ଯେମାନେ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ କୁଳକୁ ବଢ଼ାଇଲେ।

Verse 10

पुष्पोत्कटा च राका च कैकसी देववर्णिनी / रूपलावण्यसंपन्नास्तासां वै शृणुत प्रजाः

ପୁଷ୍ପୋତ୍କଟା, ରାକା ଓ କୈକସୀ—ଦେବବର୍ଣ୍ଣରେ ଦୀପ୍ତିମତୀ—ରୂପ ଓ ଲାବଣ୍ୟରେ ସମ୍ପନ୍ନ ଥିଲେ। ହେ ପ୍ରଜାମାନେ, ଏବେ ସେମାନଙ୍କ ବିଷୟ ଶୁଣ।

Verse 11

ज्येष्ठं वैश्रवणं तस्य सुषुवे देवरूपिणी / कैकसी जनयत् पुत्रं रावणं राक्षसाधिपम्

ତାହାଠାରୁ ଦେବରୂପିଣୀ କୈକସୀ ପ୍ରଥମେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ବୈଶ୍ରବଣ (କୁବେର)କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲା; ପରେ ସେଇ କୈକସୀ ରାକ୍ଷସାଧିପ ରାବଣକୁ ପୁତ୍ରରୂପେ ଜନ୍ମାଇଲା।

Verse 12

कुम्भकर्णं शूर्पणखां तथैव च विभीषणम् / पुष्पोत्कटा व्यजनयत् पुत्रान् विश्रवसः शुभान्

ପୁଷ୍ପୋତ୍କଟା ବିଶ୍ରବସଙ୍କୁ ଶୁଭ ସନ୍ତାନ ଭାବେ କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣ, ଶୂର୍ପଣଖା ଏବଂ ବିଭୀଷଣକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲା।

Verse 13

महोदरं प्रहस्तं च महापार्श्वं खरं तथा / कुम्भीनसीं तथा कन्यां राकायां शृणुत प्रजाः

ହେ ପ୍ରଜାମାନେ, ଶୁଣ—ମହୋଦର, ପ୍ରହସ୍ତ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଓ ଖର; ଏବଂ କୁମ୍ଭୀନସୀ, କନ୍ୟା, ରାକା—ଏହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ସ୍ମରଣୀୟ।

Verse 14

त्रिशिरा दूषणश्चैव विद्युज्जिह्वो महाबलः / इत्येते क्रूरकर्माणः पौलस्त्या राक्षसा दश / सर्वे तपोबलोत्कृष्टा रुद्रभक्ताः सुभीषणाः

ତ୍ରିଶିରା, ଦୂଷଣ ଏବଂ ମହାବଳୀ ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଜିହ୍ୱ—ଏହିପରି କ୍ରୂରକର୍ମୀ ଏହି ଦଶ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ରାକ୍ଷସ; ସମସ୍ତେ ତପୋବଳରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ରୁଦ୍ରଭକ୍ତ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଥିଲେ।

Verse 15

पुलहस्य मृगाः पुत्राः सर्वे व्यालाश्च दंष्ट्रिणः / भूताः पिशाचाः सर्पाश्च शूकरा हस्तिनस्तथा

ପୁଲହଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ ମୃଗ ଆଦି ହେଲେ; ଏବଂ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଯୁକ୍ତ ଭୟଙ୍କର ବ୍ୟାଳମାନେ ମଧ୍ୟ—ସହିତ ଭୂତ, ପିଶାଚ, ସର୍ପ, ଶୂକର ଓ ହସ୍ତୀମାନେ ମଧ୍ୟ।

Verse 16

अनपत्यः क्रतुस्तस्मिन् स्मृतो वैवस्वते ऽन्तरे / मरीचेः कश्यपः पुत्रः स्वयमेव प्रजापतिः

ସେହି ବୈବସ୍ୱତ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ କ୍ରତୁ ନିଃସନ୍ତାନ ବୋଲି ସ୍ମରଣୀୟ; ଏବଂ ମରୀଚିଙ୍କ ପୁତ୍ର କଶ୍ୟପ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରଜାପତି ଥିଲେ।

Verse 17

भृगोरप्यभवच्छुक्रो दैत्याचार्यो महातपाः / स्वाध्याययोगनिरतो हरभक्तो महाद्युतिः

ଭୃଗୁଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଶୁକ୍ର ଜନ୍ମିଲେ—ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ଆଚାର୍ୟ, ମହାତପସ୍ୱୀ; ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟ ଓ ଯୋଗରେ ନିରତ, ହର (ଶିବ)ଭକ୍ତ, ମହାଦ୍ୟୁତିମାନ।

Verse 18

अत्रेः पत्न्यो ऽभवन् बह्व्यः सोदर्यास्ताः पतिव्रताः / कृशाश्वस्य तु विप्रेन्द्रा घृताच्यामिति मे श्रुतम्

ଅତ୍ରିଙ୍କର ଅନେକ ପତ୍ନୀ ଥିଲେ—ସେମାନେ ପରସ୍ପର ସହୋଦରୀ ଓ ପତିବ୍ରତା; କିନ୍ତୁ, ହେ ବିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ ଶୁଣିଛି କୃଶାଶ୍ୱଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଘୃତାଚୀ ଥିଲେ।

Verse 19

स तासु जनयामास स्वस्त्यात्रेयान् महौजसः / वेदवेदाङ्गनिरतांस्तपसा हतकिल्बिषान्

ସେହି ପତ୍ନୀମାନଙ୍କଠାରୁ ସେ ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟାତ୍ରେୟ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ମହାଓଜସ୍ୱୀ; ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ନିରତ, ତପସ୍ୟାରେ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଥିବା।

Verse 20

नारदस्तु वसिष्ठाय ददौ देवीमरुन्धतीम् / ऊर्ध्वरेतास्तत्र मुनिः शापाद् दक्षस्य नारदः

ନାରଦ ନିଶ୍ଚୟ ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେବୀ ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ; ତାପରେ ସେ ମୁନି ଊର୍ଧ୍ୱରେତା (ସଂୟମୀ) ହେଲେ—ନାରଦଙ୍କ ଉପରେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଶାପର ପରିଣାମରେ।

Verse 21

हर्यश्वेषु तु नष्टेषु मायया नारदस्य तु / शशाप नारदं दक्षः क्रोधसंरक्तलोचनः

ନାରଦଙ୍କ ମାୟାରେ ହର୍ୟଶ୍ୱମାନେ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ; କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତ ନୟନ ଦକ୍ଷ ନାରଦଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ।

Verse 22

यस्मान्मम सुताः सर्वे भवतो मायया द्विज / क्षयं नीतास्त्वशेषेण निरपत्यो भविष्यति

ହେ ଦ୍ୱିଜ! ତୁମ ମାୟାରେ ମୋର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କ୍ଷୟକୁ ନୀତ ହୋଇଛନ୍ତି; ତେଣୁ ତୁମେ ନିରପତ୍ୟ ହେବ।

Verse 23

अरुन्धत्यां वसिष्ठस्तु शक्तिमुत्पादयत् सुतम् / शक्तेः पराशरः श्रीमान् सर्वज्ञस्तपतां वरः

ଅରୁନ୍ଧତୀଙ୍କ ଗର୍ଭେ ବସିଷ୍ଠ ‘ଶକ୍ତି’ ନାମକ ପୁତ୍ରକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ; ଶକ୍ତିଠାରୁ ଶ୍ରୀମାନ, ସର୍ବଜ୍ଞ, ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପରାଶର ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 24

आराध्य देवदेवेशमीशानं त्रिपुरान्तकम् / लेभे त्वप्रतिमं पुत्रं कृष्णाद्वैपायनं प्रभुम्

ଦେବଦେବେଶ, ତ୍ରିପୁରାନ୍ତକ ଈଶାନଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରି ସେ ଅପ୍ରତିମ ପୁତ୍ର—ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ (ବ୍ୟାସ)—କୁ ପାଇଲେ।

Verse 25

द्वैपायनाच्छ्रको जज्ञे भगवानेव शङ्करः / अंशांशेनावतीर्योर्व्यां स्वं प्राप परमं पदम्

ଦ୍ୱୈପାୟନଠାରୁ ‘ଶ୍ରକ’ ଜନ୍ମିଲେ—ସେ ଭଗବାନ ଶଙ୍କର ନିଜେ। ଅଂଶର ଅଂଶରେ ପୃଥିବୀରେ ଅବତରି, ଶେଷେ ନିଜ ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।

Verse 26

शुकस्याप्यभवन् पुत्राः पञ्चात्यन्ततपस्विनः / भूरिश्रवाः प्रभुः शंभुः कृष्णो गौरश्च पञ्चमः / कन्या कीर्तिमती चैव योगमाता धृतव्रता

ଶୁକଙ୍କର ମଧ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ହେଲେ; ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତପସ୍ବୀ—ଭୂରିଶ୍ରବାଃ, ପ୍ରଭୁ, ଶମ୍ଭୁ, କୃଷ୍ଣ ଏବଂ ପଞ୍ଚମ ଗୌର। ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତିମତୀ ନାମକ ଏକ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ; ସେ ଧୃତବ୍ରତା ଯୋଗମାତା।

Verse 27

एते ऽत्र वंश्याः कथिता ब्राह्मणा ब्रह्मवादिनाम् / अत ऊर्ध्वं निबोधध्वं कश्यपाद्राजसंततिम्

ଏଠାରେ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ବଂଶପରମ୍ପରା କଥିତ ହେଲା। ଏବେ ଆଗକୁ ଶୁଣ—କଶ୍ୟପଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ରାଜସନ୍ତତିକୁ ମୁଁ କହିବି।