Adhyaya 259

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे ऋग्विधानं नामाष्टपञ्चाशदधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथोनषष्ट्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः यजुर्विधानं पुष्कर उवाच यजुर्विधानं वक्ष्यामि भुक्तिमुक्तिप्रदं शृणु ओंकारपूर्विका राम महाव्याहृतयो मताः

ଏହିପରି ଅଗ୍ନି ମହାପୁରାଣରେ ‘ଋଗ୍ବିଧାନ’ ନାମକ ଅଧ୍ୟାୟ ୨୫୮ତମ। ଏବେ ୨୫୯ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ‘ଯଜୁର୍ବିଧାନ’ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ପୁଷ୍କର କହିଲେ—ମୁଁ ଯଜୁର୍ବିଧାନ କହୁଛି; ଶୁଣ, ଏହା ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହେଁ ଦେଉଛି। ହେ ରାମ, ମହାବ୍ୟାହୃତିଗୁଡ଼ିକ ‘ଓଁ’କାରପୂର୍ବକ ବୋଲି ମତ।

Verse 2

सर्वकल्मषनाशिन्यः सर्वकामप्रदास् तथा आज्याहुतिसहस्रेण देवानाराधयेद्बुधः

ସେଗୁଡ଼ିକ ସମସ୍ତ କଲ୍ମଷ ନାଶ କରେ ଏବଂ ସମସ୍ତ କାମନା ପ୍ରଦାନ କରେ। ତେଣୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଘୃତର ସହସ୍ର ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରିବା ଉଚିତ।

Verse 3

मनसः काङ्क्षितं राम मनसेप्सितकामदं शान्तिकामो यवैः कुर्यात्तिलैः पापापनुत्तये

ହେ ରାମ, ମନର କାଙ୍କ୍ଷିତ—ମନୋଇପ୍ସିତ ଫଳଦାୟକ କର୍ମ—ଶାନ୍ତିକାମୀ ଯବ ଦ୍ୱାରା କରିବ; ଏବଂ ପାପ ଅପନୋଦନ ପାଇଁ ତିଳ ଦ୍ୱାରା କରିବ।

Verse 4

धान्यैः सिद्धार्थकैश् चैव सर्वकाम करैस् तथा औदुम्बरीभिरिध्माभिः पसुकामस्य शस्यते

ପଶୁସମ୍ପଦ ଇଚ୍ଛୁକଙ୍କ ପାଇଁ ଧାନ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ (ଶ୍ୱେତ ସରିଷ) ଦ୍ୱାରା, ଏବଂ ସର୍ବକାମସାଧକ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା; ତଥା ଉଦୁମ୍ବର ବୃକ୍ଷର ସମିଧାରେ ହୋମ କରିବା ପ୍ରଶସ୍ତ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

Verse 5

दध्ना चैवान्नकामस्य पयसा शान्तिमिच्छतः अपामार्गसमिद्धस्तु कामयन् कनकं बहु

ଅନ୍ନକାମୀ ଲୋକ ଦଧିଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦିଅ; ଶାନ୍ତି ଇଚ୍ଛୁକ ଦୁଧଦ୍ୱାରା। ଏବଂ ଯେ ବହୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚାହେ, ସେ ଅପାମାର୍ଗ ସମିଧାରେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନିରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ହୋମ କରୁ।

Verse 6

कन्याकामो घृताक्तानि युग्मशो ग्रथितानि तु जातीपुष्पाणि जुहुयाद्ग्रामार्थी तिलतण्डुलान्

କନ୍ୟା (ପତ୍ନୀ) କାମନାକାରୀ ଘୃତଲିପ୍ତ, ଯୁଗ୍ମରୂପେ ଗ୍ରଥିତ ଜାତୀପୁଷ୍ପ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦିଅ। ଗ୍ରାମ/ଭୂଦାନ ଇଚ୍ଛୁକ ତିଳ ଓ ତଣ୍ଡୁଳ ହୋମ କରୁ।

Verse 7

वश्यकर्मणि शाखोढवासापामार्गमेव च विषासृङ्मिश्रसमिधो व्याधिघातस्य भार्गव

ବଶ୍ୟକର୍ମରେ ଶାଖୋଢ, ବାସା ଓ ଅପାମାର୍ଗର ସମିଧ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ହେ ଭାର୍ଗବ, ବ୍ୟାଧିନାଶ ପାଇଁ ବିଷ ଓ ରକ୍ତମିଶ୍ର ସମିଧରେ ଆହୁତି ଦିଅ।

Verse 8

क्रुद्धस्तु जुहुयात्सम्यक् शत्रूणां बधकाम्यया सर्वव्रीहिमयीं कृत्वा राज्ञः प्रतिकृतिं द्विज

ହେ ଦ୍ୱିଜ! କ୍ରୋଧାବେଶରେ ଶତ୍ରୁବଧ ଇଚ୍ଛାରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଆହୁତି ଦିଅ; ଏବଂ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରତିକୃତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାଉଳ ଦାଣାରେ ଗଢ଼ି (ହୋମ କର)।

Verse 9

सहस्रशस्तु जुहुयाद्राजा वशगतो भवेत् वस्त्रकामस्य पुष्पाणि दर्वा व्याधिविनाशिनी

ସହସ୍ରବାର ଆହୁତି ଦିଲେ ରାଜା ମଧ୍ୟ ବଶୀଭୂତ ହୁଏ। ବସ୍ତ୍ରକାମୀ ପୁଷ୍ପଦ୍ୱାରା (ହୋମ କରୁ); ଦର୍ବା/ଦୂର୍ବା ଘାସ ବ୍ୟାଧିନାଶିନୀ।

Verse 10

ब्रह्मवर्चसकामस्य वासोग्रञ्च विधीयते प्रत्यङ्गिरेषु जुहुयात्तुषकण्टकभस्मभिः

ବ୍ରହ୍ମବର୍ଚ୍ଚସ (ପବିତ୍ର ତେଜ) କାମନାକାରୀ ପାଇଁ ଉପରିବସ୍ତ୍ରର ବିଧାନ ଅଛି; ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରସ-ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କର୍ମରେ ତୁଷ ଓ କଣ୍ଟକର ଭସ୍ମରେ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 11

विद्वेषणे च पक्ष्माणि काककौशिकयोस् तथा कापिलञ्च घृतं हुत्वा तथा चन्द्रग्रहे द्विज

ବିଦ୍ୱେଷଣ କର୍ମରେ କାକ ଓ ଉଲୁକର ପକ୍ଷ୍ମାଣି (ପାପୁଣିର ରୋମ) ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ; ଏବଂ କାପିଲ (ଭୂରା) ଘୃତ ମଧ୍ୟ ହୋମ କର—ବିଶେଷତଃ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ସମୟରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ।

Verse 12

वचाचूर्णेन सम्पातात्समानीय च तां वचां सहस्रमन्त्रितां भुक्त्वा मेधावी जायते नरः

ବଚା ଚୂର୍ଣ୍ଣରେ ଲେପ କରି, ପରେ ସେହି ବଚାକୁ ସହସ୍ର ମନ୍ତ୍ରଜପରେ ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ କରି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ଯେ ନର ତାହା ଭକ୍ଷଣ କରେ ସେ ମେଧାବୀ ହୁଏ।

Verse 13

एकादशाङ्गुलं शङ्कु लौहं खादिरमेव च द्विषतो बधोसीति जपन्निखनेद्रिपुवेश्मनि

“ତୁମେ ଶତ୍ରୁବଧ” ବୋଲି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି, ଖଦିରକାଠରେ ନିର୍ମିତ ଏକାଦଶ ଅଙ୍ଗୁଳ ପରିମାଣର ଲୋହ ଶଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁର ଘରେ ପୋତିବା ଉଚିତ।

Verse 14

उच्चाटनमिदं कर्म शत्रूणां कथितं तव चक्षुष्या इति जप्त्वा च विनष्टञ्चक्षुराप्नुयात्

ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଏହି ଉଚ୍ଚାଟନ କର୍ମ ତୁମକୁ କହାଗଲା; ଏବଂ “ଚକ୍ଷୁଷ୍ୟା” ବୋଲି ଜପ କଲେ ନଷ୍ଟ ଦୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟ ପୁନଃ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇପାରେ।

Verse 15

उपयुञ्जत इत्य् एदनुवाकन्तथान्नदं तनूनपाग्ने सदिति दूर्वां हुत्वार्तिवर्जितः

“ଉପୟୁଞ୍ଜତ” ଇତ୍ୟାଦି ଅନୁବାକ, ତଥା “ଅନ୍ନଦ”, “ତନୂନପାଗ୍ନେ” ଓ “ସଦିତି” ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ଅଗ୍ନିରେ ଦୂର୍ବା ଘାସ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ; ଏହାଦ୍ୱାରା ପୀଡା ଓ କ୍ଲେଶ ନଶ୍ୟନ୍ତି।

Verse 16

भेषजमसीति दध्याज्यैर् होमः पशूपसर्गनुत् खादिरमेव वेति ग , घ , ञ च पशूपसर्गहेति क , छ च त्र्यम्वकं यजामहे होमः सौभाग्यवर्धनः

ଦଧି ଓ ଘୃତ ସହ “ଭେଷଜମସି” ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ହୋମ କରିବା ଉଚିତ; ଏହା ପଶୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ପଡୁଥିବା ଉପସର୍ଗ ନଶ୍ଟ କରେ। ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ “ଖାଦିରମେବ…” (ଗ, ଘ, ଞ) ଓ “ପଶୂପସର୍ଗହେ…” (କ, ଛ) ମନ୍ତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। “ତ୍ର୍ୟମ୍ବକଂ ଯଜାମହେ” ମନ୍ତ୍ରର ହୋମ ସୌଭାଗ୍ୟ ବଢ଼ାଏ।

Verse 17

कन्यानाम गृहीत्वा तु कन्यलाभकरः परः भयेषु तु जपन्नित्यं भयेभ्यो विप्रमुच्यते

କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ନାମ ଗ୍ରହଣ (ଜପ) କଲେ ଏହା କନ୍ୟା-ଲାଭର ପରମ ଉପାୟ ହୁଏ। ଭୟ ସମୟରେ ଯେ ନିତ୍ୟ ଜପ କରେ, ସେ ଶୀଘ୍ର ଭୟରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 18

धुस्तूरपुष्पं सघृतं हुत्वा स्यात् सर्वकामभाक् हुत्वा तु गुग्गुलं राम स्वप्ने पश्यति शङ्करं

ଧୁସ୍ତୂର ପୁଷ୍ପକୁ ଘୃତ ସହ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେଲେ ସର୍ବକାମସିଦ୍ଧି ହୁଏ। କିନ୍ତୁ, ହେ ରାମ, ଗୁଗ୍ଗୁଳୁ ଆହୁତି ଦେଲେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଦର୍ଶନ ହୁଏ।

Verse 19

युञ्जते मनो ऽनुवाकं जप्त्वा दीर्घायुराप्नुयात् विष्णोरवाटमित्येतत् सर्वबाधाविनाशनं

“ୟୁଞ୍ଜତେ ମନଃ” ଅନୁବାକ ଜପ କଲେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। “ବିଷ୍ଣୋରବାଟମ୍” ଇତ୍ୟାଦି ମନ୍ତ୍ର ସର୍ବ ବାଧାବିନାଶକ।

Verse 20

रक्षोघ्नञ्च यशस्यञ्च तथैव विजयप्रदं अयत्नो अग्निरित्येतत् संग्रामे विजयप्रदं

ଏହି ମନ୍ତ୍ର ରାକ୍ଷସଘ୍ନ, ଯଶଦାୟକ ଏବଂ ବିଜୟପ୍ରଦ। ‘ଅୟତ୍ନୋऽଗ୍ନିଃ’ ଏହି ଉଚ୍ଚାରଣ ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ ବିଜୟ ଦିଏ।

Verse 21

इदमापः प्रवहत स्नाने पापापनोदनं विश्वकर्मन्नु हविषा सूचीं लौहीन्दशाङ्गुलाम्

‘ହେ ଆପଃ, ପ୍ରବହତ’—ସ୍ନାନକାଳେ ଏହା ପାପାପନୋଦନ ହୁଏ। ଏବଂ ହବିସ୍ ସହିତ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ଦଶ ଅଙ୍ଗୁଳ ଲମ୍ବା ଲୋହା ସୁଇ ଆହୁତି ଦିଅ।

Verse 22

कन्याया निखनेद्द्वारि सान्यस्मै न प्रदीयते देव सवितरेतेन जुहुयाद्बलकामो द्विजोत्तम

କନ୍ୟାର ଦ୍ୱାରେ ଏହା ପୋତିଦେବ; ତେବେ ସେ ଅନ୍ୟକୁ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ। ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ବଳକାମୀ ଏହି ମନ୍ତ୍ର/ବିଧିରେ ଦେବ ସବିତାଙ୍କୁ ଆହୁତି ଦିଅ।

Verse 23

अग्नौ स्वाहेति जुहुयाद्बलकामो द्विजोत्तम तिलैर् यवैश् च धर्मज्ञ तथापामार्गतण्डुलैः

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ବଳକାମୀ ଅଗ୍ନିରେ ‘ସ୍ୱାହା’ କହି ଆହୁତି ଦିଅ। ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ତିଳ, ଯବ ଏବଂ ଅପାମାର୍ଗ ତଣ୍ଡୁଳ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଆହୁତି ଦିଅ।

Verse 24

सहस्रमन्त्रितां कृत्वा तथा गोरोचनां द्विज तिलकञ्च तथा कृत्वा जनस्य प्रियतामियात्

ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଗୋରୋଚନାକୁ ସହସ୍ରବାର ମନ୍ତ୍ରଜପରେ ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ କରି, ଏବଂ ସେହିପରି ତିଳକ କଲେ, ଲୋକମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହୁଏ।

Verse 25

रुद्राणाञ्च तथा जप्यं सर्वाघविनिसूदनं सर्वकर्मकरो होमस् तथा सर्वत्र शन्तिदः

ସେହିପରି ରୁଦ୍ରମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କର ଜପ କରିବା ଉଚିତ; ଏହା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନାଶ କରେ। ହୋମ ସମସ୍ତ କର୍ମ ସିଦ୍ଧ କରେ ଏବଂ ସର୍ବତ୍ର ଶାନ୍ତି ଦେଇଥାଏ।

Verse 26

अजाविकानामश्वानां कुञ्जराणां तथा गवां मनुष्याणान्नरेन्द्राणां बालानां योषितामपि

ଛେଳି ଓ ଭେଡ଼, ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଏବଂ ଗୋବଂଶ; ମନୁଷ୍ୟ, ରାଜା, ଶିଶୁ ଓ ନାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ (ନିମ୍ନଲିଖିତ ଶକୁନ/ଫଳ) ବୁଝିବା ଉଚିତ।

Verse 27

ग्रामाणां नगरानाञ्च देशानामपि भार्गव विष्णोर्विराटमित्येतदिति घ , ञ च विष्टोरराटमित्येतदिति क , ज , ट च उपद्रुतानां धर्मज्ञ व्याधितानां तथैव च

ହେ ଭାର୍ଗବ! ଗ୍ରାମ, ନଗର ଓ ଦେଶର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ‘ବିଷ୍ଣୋର୍ବିରାଟ୍’ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଘ ଓ ଞ ଅକ୍ଷର ସହ ପ୍ରୟୋଗ କର; ଏବଂ ‘ବିଷ୍ଟୋରରାଟ୍’ ମନ୍ତ୍ରକୁ କ, ଜ, ଟ ଅକ୍ଷର ସହ। ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ! ଉପଦ୍ରବପୀଡ଼ିତ ଓ ରୋଗୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି।

Verse 28

मरके समनुप्राप्ते रिपुजे च तथा भये रुद्रहोमः परा शान्तिः पायसेन घृतेन च

ମରଣକର ଉପଦ୍ରବ ଆସିଲେ, ଶତ୍ରୁଜନିତ ଭୟ କିମ୍ବା ବିପଦ ହେଲେ, ପାୟସ ଓ ଘୃତ ସହ କରାଯାଇଥିବା ରୁଦ୍ରହୋମ ହିଁ ପରମ ଶାନ୍ତିକର।

Verse 29

कुष्माण्डघृतहोमेन सर्वान् पापान् व्यपोहति शक्तुयावकभैक्षाशी नक्तं मनुजसत्तम

କୁଷ୍ମାଣ୍ଡ (କୁମ୍ହଡ଼ା) ସହ ଘୃତହୋମ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୁଏ। ହେ ମନୁଜସତ୍ତମ! ସାଧକ ଶକ୍ତୁ, ଯାବକ ଓ ଭୈକ୍ଷାନ୍ନରେ ନିର୍ବାହ କରି, କେବଳ ରାତିରେ ଭୋଜନ କରୁ।

Verse 30

बहिःस्नानरतो मासान्मुच्यते ब्रह्महत्यया मधुवातेति मन्त्रेण होमादितो ऽखिलं लभेत्

ଯେ ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବହିଃସ୍ନାନରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ରହେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣହତ୍ୟା ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। “ମଧୁବାତ…” ମନ୍ତ୍ରରେ ହୋମାଦି କଲେ ସମସ୍ତ ଶୁଦ୍ଧିଫଳ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମିଳେ।

Verse 31

दधि क्राव्नेति हुत्वा तु पुत्रान् प्राप्नोत्यसंशयं तथा घृतवतीत्येतदायुष्यं स्यात् घृतेन तु

“ଦଧି କ୍ରାବ୍ଣେ” ମନ୍ତ୍ରରେ ଆହୁତି ଦେଲେ ନିଶ୍ଚୟ ପୁତ୍ରଲାଭ ହୁଏ। ତଥା “ଘୃତବତୀ” ମନ୍ତ୍ର ଆୟୁଷ୍ୟବର୍ଦ୍ଧକ; ଘିଅରେ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 32

स्वस्तिन इन्द्र इत्य् एतत्सर्वबाधाविनाशनं इह गावः प्रज्यायध्वमिति पुष्टिविवर्धनम्

“ସ୍ୱସ୍ତିନ ଇନ୍ଦ୍ର…” ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ବାଧା ଓ ଉପଦ୍ରବ ନାଶକ। “ଇହ ଗାବଃ ପ୍ରଜ୍ୟାୟଧ୍ୱମ୍” ଏହି ଉକ୍ତି ପୁଷ୍ଟି, ସମୃଦ୍ଧି ଓ କଲ୍ୟାଣ ବଢ଼ାଏ।

Verse 33

घृताहुतिसहस्रेण तथा लक्ष्मीविनाशनं श्रुवेण देवस्य त्वेति हुत्वापामार्गतण्डुलं

ତଥା ଘିଅର ସହସ୍ର ଆହୁତିରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀବିନାଶ (କରାଯାଏ)। “ଦେବସ୍ୟ ତ୍ୱା” ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରି ଶ୍ରୁବାଦ୍ୱାରା ଅପାମାର୍ଗ ତଣ୍ଡୁଳ ହୁତ୍ୱା କଲେ କର୍ମ ସିଦ୍ଧ ହୁଏ।

Verse 34

मुच्यते विकृताच्छीघ्रमभिचारान्न संशयः रुद्र पातु पलशस्य समिद्भिः कनकं लभेत्

ଅଭିଚାରଜନିତ ବିକୃତି ଓ ପୀଡାରୁ ମନୁଷ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ମୁକ୍ତ ହୁଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। “ରୁଦ୍ରଃ ପାତୁ” (ରୁଦ୍ର ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ); ପଲାଶ ସମିଧାରେ ହୋମ କଲେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 35

शिवो भवेत्यग्न्युत्पाते व्रीहिभिर्जुहुयान्नरः याः सेना इति चैतच्च तस्करेभ्यो भयापहम्

ଅଗ୍ନି-ଉତ୍ପାତ (ଅଶୁଭ ଅଗ୍ନି-ଲକ୍ଷଣ) ଘଟିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ବ୍ରୀହି (ଚାଉଳ ଦାଣା) ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେଇ “ଶିବୋ ଭବେତ୍” ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି “ୟାଃ ସେନାଃ” ମନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରୟୋଗ୍ୟ; ଏହା ଚୋରଙ୍କ ଭୟ ନାଶ କରେ।

Verse 36

यो अस्मभ्यमवातीयाद्धुत्वा कृष्णतिलान्नरः सहस्रशो ऽभिचाराच्च मुच्यते विकृताद्द्विज

ହେ ଦ୍ୱିଜ! ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ଆମ (ଅଗ୍ନିଙ୍କ) ପ୍ରସାଦାର୍ଥେ କୃଷ୍ଣତିଳ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦିଏ, ସେ ସହସ୍ରଗୁଣ ଭାବେ ଅଭିଚାର (ମନ୍ତ୍ର-ତନ୍ତ୍ର ଦୁଷ୍ପ୍ରୟୋଗ) ଓ ବିକୃତ ଦୋଷ/ପୀଡାରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 37

अन्नेनान्नपतेत्येवं हुत्वा चान्नमवाप्नुयात् हंसः शुचिः सदित्येतज्जप्तन्तोये ऽघनाशनं

“ଅନ୍ନେନ ଅନ୍ନପତେ” ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଆହୁତି ଦେଲେ ଅନ୍ନ (ସମୃଦ୍ଧି) ମିଳେ। ଏବଂ “ହଂସଃ ଶୁଚିଃ ସତ୍” ମନ୍ତ୍ରଟି ଜଳ ଉପରେ ଜପ କଲେ ପାପନାଶକ ହୁଏ।

Verse 38

चत्वारि भङ्गेत्येतत्तु सर्वपापहरं जले देवा यज्ञेति जप्त्वा तु ब्रह्मलोके महीयते

“ଚତ୍ୱାରି ଭଙ୍ଗେ…” ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ରଟି ଜଳରେ ଜପ କଲେ ସର୍ବପାପହର। ଏବଂ “ଦେବା ଯଜ୍ଞେ…” ଜପ କଲେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 39

वसन्तेति च हुत्वाज्यं आदित्याद्वरमाप्नुयात् सुपर्णोसीति चेत्यस्य कर्मव्याहृतिवद्भवेत्

“ବସନ୍ତେ…” ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଆଜ୍ୟ (ଘିଅ) ଆହୁତି ଦେଲେ ଆଦିତ୍ୟ (ସୂର୍ଯ୍ୟ) ଠାରୁ ବର ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। “ସୁପର୍ଣୋऽସି” ମନ୍ତ୍ରର କର୍ମପ୍ରୟୋଗ କର୍ମବ୍ୟାହୃତିମାନଙ୍କ ପରି କରିବା ଉଚିତ।

Verse 40

नमः स्वाहेति त्रिर्जप्त्वा बन्धनान्मोक्षमाप्नुयात् अन्तर्जले त्रिरावर्त्य द्रुपदा सर्वपापमुक्

“ନମଃ ସ୍ୱାହା” ମନ୍ତ୍ରଟି ତିନିଥର ଜପ କଲେ ବନ୍ଧନରୁ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ। ଜଳ ଭିତରେ ତିନିଥର ଡୁବି/ଆବର୍ତ୍ତନ କଲେ ସାଧକ ଦୃଢପଦ ହୋଇ ସର୍ବ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 41

इह गावः प्रजायध्वं मन्त्रोयं बुद्धिवर्धनः हुतन्तु सर्पिषा दध्ना पयसा पायसेन वा

“ଏଠାରେ, ହେ ଗାଈମାନେ, ପ୍ରଜାବତୀ ହୋଇ ବଢ଼; ଏହି ମନ୍ତ୍ର ବୁଦ୍ଧିବର୍ଧକ। ଘିଅ, ଦହି, ଦୁଧ କିମ୍ବା ପାୟସ ଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।”

Verse 42

शतम् य इति चैतेन हुत्वा पर्णफलाणि च आरोग्यं श्रियमाप्नोति जीवितञ्च चिरन्तथा

‘ଶତଂ ଯ…’ ଏହି ମନ୍ତ୍ରରେ ପତ୍ର ଓ ଫଳ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି କଲେ ଆରୋଗ୍ୟ ଓ ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ମିଳେ, ଏବଂ ଦୀର୍ଘାୟୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 43

ओषधीः प्रतिमोदग्ध्वं वपने लवने ऽर्थकृत् अश्वावती पायसेन होमाच्छान्तिमवाप्नुयात्

ଔଷଧିମାନଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ଧୂପିତ/ସ୍ୱଳ୍ପ ଦଗ୍ଧ କରି ବପନ ଓ କଟାଣ (ଲବନ) କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗାଇଲେ ସମୃଦ୍ଧି ହୁଏ। ‘ଅଶ୍ୱାବତୀ’ ଔଷଧିକୁ ପାୟସ ସହ ହୋମ କଲେ ଶାନ୍ତି ମିଳେ।

Verse 44

तस्मा इति च मन्त्रेन बन्धनस्थो विमुच्यते युवा सुवासा इत्य् एव वासांस्याप्नोति चोत्तमम्

“ତସ୍ମା …” ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ରରେ ବନ୍ଧନସ୍ଥ ବ୍ୟକ୍ତି ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଏବଂ “ଯୁବା ସୁବାସା …” ମନ୍ତ୍ରରେ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର (ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପରିଧାନ) ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 45

मुञ्चन्तु मा शपथ्यानि सर्वान्तकविनाशनम् मा माहिंसीस्तिलाज्येन हुतं रिपुविनाशनं

ଶପଥବଦ୍ଧ ସମସ୍ତ ଶାପ ମୋତେ ଛାଡ଼ୁନ୍ତୁ; ଏହି କର୍ମ/ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣାନ୍ତକ ବିପଦର ବିନାଶକ। ମୋତେ ହିଂସା କରନି—ତିଳ ଓ ଘିଅରେ ଦିଆ ଆହୁତି ଶତ୍ରୁନାଶକ।

Verse 46

नमो ऽस्तु सर्वसर्पेभ्यो घृतेन पायसेन तु कृणुधवं राज इत्य् एतदभिचारविनाशनं

ସମସ୍ତ ସର୍ପମାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଘିଅ ଓ ପାୟସ (ଖିର) ଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦେଇ ‘କୃଣୁଧ୍ୱଂ ରାଜ’—“ହେ ରାଜନ୍, ଏହା କର”—ବୋଲି କହିବା; ଏହା ଅଭିଚାର-ବିନାଶକ କର୍ମ/ମନ୍ତ୍ର।

Verse 47

दूर्वाकाण्डायुतं हुत्वा काण्डात् काण्डेति मानवः ग्रामे जनपदे वापि मरकन्तु शमन्नयेत्

ଦୂର୍ବା ଘାସର ଦଶହଜାର କାଣ୍ଡ ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ‘କାଣ୍ଡାତ୍ କାଣ୍ଡେ’ ମନ୍ତ୍ରରେ ଆହୁତି ଦେଲେ, ଗ୍ରାମ କିମ୍ବା ସମଗ୍ର ଜନପଦରେ ଥିବା ମହାମାରୀ-ମୃତ୍ୟୁର ଶମନ ହୁଏ।

Verse 48

रोगार्तो मुच्यते रोगात् तथा दुःखात्तु दुःखितः शतञ्चेति ट शतं वेति क औषधयः प्रतिमोदध्यमिति ज सर्वकिल्विषनाशनमिति घ , ञ च विघ्नविनाशनमिति क , छ च औडुम्बरीश् च समिधो मधुमान्नो वनस्पतिः

ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ; ଦୁଃଖିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଦୁଃଖରୁ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। (ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅକ୍ଷର/ଶବ୍ଦ-କ୍ରମରେ) ‘ଶତମ୍’—ṭ ଦ୍ୱାରା; ‘ଶତମ୍’—କ ଦ୍ୱାରା; ‘ଔଷଧୟଃ’—ଜ ଦ୍ୱାରା; ‘ପ୍ରତିମୋଦଧ୍ୟମ୍’—ଜ ଦ୍ୱାରା; ‘ସର୍ବକିଲ୍ୱିଷନାଶନମ୍’—ଘ ଦ୍ୱାରା (ଞ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ); ‘ବିଘ୍ନବିନାଶନମ୍’—କ ଦ୍ୱାରା (ଛ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ)। ସମିଧ ହେଉ ଔଡୁମ୍ବରୀ (ଉଦୁମ୍ବର/ଗୁଲର)ର; ଓ ବନସ୍ପତି-ଆହୁତି ‘ମଧୁମାନ୍ନ’ (ମଧୁମିଶ୍ରିତ ହବ୍ୟ) ହେଉ।

Verse 49

हुत्वा सहस्रशो राम धनमाप्नोति मानवः सौभाग्यं महदाप्नोति व्यवहारे तथा त्रयम्

ହେ ରାମ, ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ସହସ୍ରବାର ହୋମ କରେ, ସେ ଧନ ପାଏ; ମହା ସୌଭାଗ୍ୟ ଲାଭ କରେ, ଏବଂ ଲୋକବ୍ୟବହାରରେ ମଧ୍ୟ ତ୍ରିଗୁଣ ସଫଳତା ପାଏ।

Verse 50

अपां गर्भमिति हुत्वा देवं वर्षापयेद्ध्रुवम् अपः पिवेति च तथा हुत्वा दधि घृतं मधु

“ଅପାଂ ଗର୍ଭମ୍” ମନ୍ତ୍ରରେ ଆହୁତି ଦେଲେ ଦେବତା ନିଶ୍ଚୟ ବର୍ଷା କରାନ୍ତି। ତଦ୍ରୂପ “ଅପଃ ପିବେ” ମନ୍ତ୍ରରେ ଆହୁତି ଦେଇ ଦହି, ଘିଅ ଓ ମଧୁ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 51

प्रवर्तयति धर्मज्ञ महावृष्टिमनन्तरं नमस्ते रुद्र इत्य् एतत् सर्वोपद्रवनाशनं

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପରେ ମହାବର୍ଷା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ। “ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର” ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ଉପଦ୍ରବ ନାଶକ।

Verse 52

सर्वशान्तिकरं प्रोक्तं महापातकनाशनं अध्यवोचदित्यनेन रक्षणं व्याधितस्य तु

ଏହାକୁ ସର୍ବଶାନ୍ତିକର ଓ ମହାପାତକନାଶକ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। “ଅଧ୍ୟବୋଚତ୍” ଏହି ଜପରେ ବିଶେଷତଃ ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତଙ୍କ ରକ୍ଷା ହୁଏ।

Verse 53

रक्षोघ्नञ्च यशस्यञ्च चिरायुःपुष्टिवर्धनम् सिद्धार्थकानां क्षेपेण पथि चैतज्जपन् सुखी

ଏହି ଜପ ରକ୍ଷୋଘ୍ନ ଓ ଯଶଦାୟକ; ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ପୁଷ୍ଟି ବଢ଼ାଏ। ପଥରେ ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ (ସରିଷ) ଦାନା ଛିଟାଇ ଏହା ଜପ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ସୁଖୀ ଓ ସୁରକ୍ଷିତ ହୁଏ।

Verse 54

असौ यस्ताम्र इत्य् एतत् पठन्नित्यं दिवाकरं उपतिष्ठेत धर्मज्ञ सायं प्रातरतन्द्रितः

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, “ଅସୌ ଯସ୍ତାମ୍ର …” ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ନିତ୍ୟ ଦିବାକର ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାନ କରିବା ଉଚିତ; ସାୟଂ ଓ ପ୍ରାତଃ, ଅଲସତା ବିନା।

Verse 55

अन्नमक्षयमाप्नोति दीर्घमायुश् च विन्दति प्रमुञ्च धन्वन्नित्येतत् षड्भिरायुधमन्त्रणं

ସେ ଅକ୍ଷୟ ଅନ୍ନସମ୍ପଦା ପାଏ ଏବଂ ଦୀର୍ଘାୟୁ ମଧ୍ୟ ଲଭେ। “ହେ ଧନୁର୍ଧର, ସଦା ମୁକ୍ତ କର!”—ଏହା ଛଅ ଅକ୍ଷର/ପଦର ଆୟୁଧ-ମନ୍ତ୍ରବିଧାନ।

Verse 56

रिपूणां भयदं युद्धेनात्रकार्या विचारणा मानो महान्त इत्य् एवं बालानां शान्तिकारकं

ଏଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ ବିଷୟରେ ବିଚାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ତାହା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭୟକାରଣ ହୁଏ। “ମୋର ମାନ ମହାନ”—ଏଭଳି କହିବା ଅପକ୍ୱମନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରେ।

Verse 57

नमो हिरण्यवाहवे इत्य् अनुवाकसप्तकम् राजिकां कटुतैलाक्तां जुहुयाच्छत्रुनाशनीं

“ନମୋ ହିରଣ୍ୟବାହବେ” ଆଦି ସପ୍ତ ଅନୁବାକ ଜପ କରି, କଟୁ ତେଲ ଲେପିତ ସୋରିଷ ଦାଣା ହୋମରେ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ୍; ଏହା ଶତ୍ରୁନାଶିନୀ କ୍ରିୟା।

Verse 58

नमो वः किरिकेभ्यश् च पद्मलक्षाहुतैर् नरः राज्यलक्ष्मीमवाप्नोति तथा बिल्वैः सुवर्णकम्

“ନମୋ ବଃ କିରିକେଭ୍ୟଃ” ଜପ କରି ପଦ୍ମର ଲକ୍ଷ ଆହୁତି ଦେଲେ ନର ରାଜ୍ୟଲକ୍ଷ୍ମୀ (ରାଜସମୃଦ୍ଧି) ପାଏ; ଏବଂ ବିଲ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦେଲେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଲଭେ।

Verse 59

इमा रुद्रायेति तिलैर् होमाच्च धनमाप्यते प्रयुञ्जेति ग , घ , ञ च दूर्वाहोमेन चान्येन सर्वव्याधिविवर्जितः

“ଇମା ରୁଦ୍ରାୟ…” ମନ୍ତ୍ରରେ ତିଳ ହୋମ କଲେ ଧନ ମିଳେ। ଏବଂ ‘ପ୍ରୟୁଞ୍ଜେ…’ରେ ପ୍ରୟୁକ୍ତ “ଗ, ଘ, ଞ” ଅକ୍ଷର ସହିତ ଦୂର୍ବା-ହୋମର ଅନ୍ୟ ବିଧାନରେ ସେ ସର୍ବ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 60

आशुः शिशान इत्य् एतदायुधानाञ्च रक्षणे संग्रामे कथितं राम सर्वशत्रुनिवर्हणं

‘ଆଶୁଃ ଶିଶାନ’ ମନ୍ତ୍ରଟି ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ରର ରକ୍ଷା ପାଇଁ କଥିତ, ହେ ରାମ; ଏହା ସର୍ବଶତ୍ରୁନିବାରକ।

Verse 61

राजसामेति जुहुयात् सहस्रं पञ्चभिर्द्विज आज्याहुतीनां धर्मज्ञ चक्षूरोगाद्विमुच्यते

ହେ ଦ୍ୱିଜ! ‘ରାଜସାମେତି’ ମନ୍ତ୍ରରେ ପାଞ୍ଚ ପାଞ୍ଚ କ୍ରମେ ଏକ ସହସ୍ର ଘୃତାହୁତି ଦିଅ; ଧର୍ମଜ୍ଞ ତାହାଦ୍ୱାରା ଚକ୍ଷୁରୋଗରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 62

शन्नो वनस्पते गेहे होमः स्याद्वास्तुदोषनुत् अग्न आयूंसि हुत्वाज्यं द्वेषं नाप्नोति केनचित्

ଗୃହରେ ‘ଶନ୍ନୋ ବନସ୍ପତେ’ ମନ୍ତ୍ରସହ ହୋମ କଲେ ବାସ୍ତୁଦୋଷ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଏବଂ ‘ଅଗ୍ନ ଆୟୂଂସି’ କହି ଘୃତାହୁତି ଦେଲେ କାହାରୁ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱେଷ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 63

अपां फेनेति लाजाभिर्हुत्वा जयमवाप्नुयात् भद्रा इतीन्द्रियैर् हीनो जपन् स्यात् सकलेन्द्रियः

‘ଅପାଂ ଫେନେତି’ ମନ୍ତ୍ରରେ ଲାଜା ଆହୁତି ଦେଲେ ଜୟ ମିଳେ। ଏବଂ ଯେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟହୀନ, ସେ ‘ଭଦ୍ରା’ ଜପ କଲେ ସକଳ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

Verse 64

अग्निश् च पृथिवी चेति वशीकरणमुत्तमम् अध्वनेति जपन् मन्त्रं व्यवहारे जयी भवेत्

‘ଅଗ୍ନିଶ୍ଚ ପୃଥିବୀ ଚେତି’ ହେଉଛି ବଶୀକରଣର ଉତ୍ତମ ଉପାୟ। ‘ଅଧ୍ୱନେ’ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କଲେ ବ୍ୟବହାର/ବିବାଦରେ ଜୟୀ ହୁଏ।

Verse 65

ब्रह्म राजन्यमिति च कर्मारम्भे तु सिद्धिकृत् संवत्सरोसीति धृतैर् लक्षहोमादरोगवान्

କର୍ମାରମ୍ଭରେ ‘ବ୍ରହ୍ମ ରାଜନ୍ୟମ୍…’ ମନ୍ତ୍ର ସିଦ୍ଧିଦାୟକ। ‘ସଂବତ୍ସରୋऽସି—ତୁମେ ବର୍ଷ’ ମନ୍ତ୍ରରେ ଧୈର୍ଯ୍ୟସହ ଲକ୍ଷ ହୋମ କଲେ ରୋଗମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 66

केतुं कृण्वन्नितीत्येतत् संग्रामे जयवर्धनम् इन्द्रोग्निर्धर्म इत्य् एतद्रणे धर्मनिबन्धनम्

‘କେତୁଂ କୃଣ୍ୱନ୍…’ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସଂଗ୍ରାମରେ ଜୟ ବଢ଼ାଏ। ‘ଇନ୍ଦ୍ରୋऽଗ୍ନିର୍ଧର୍ମଃ…’ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ରଣରେ ଧର୍ମକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ବାନ୍ଧି ରଖେ।

Verse 67

धन्वा नागेति मन्त्रश् च धनुर्ग्राहनिकः परः यजीतेति तथा मन्त्रो विज्ञेयो ह्य् अभिमन्त्रणे

‘ଧନ୍ୱା ନାଗ…’ ମନ୍ତ୍ର ଧନୁ ଗ୍ରହଣ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏହିପରି ‘ଯଜୀତ…’ ମନ୍ତ୍ର ଅଭିମନ୍ତ୍ରଣ (ସଂସ୍କାର) କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ।

Verse 68

मन्त्रश्चाहिरथेत्येतच्छराणां मन्त्रणे भवेत् वह्नीनां पितरित्येतत्तूर्णमन्त्रः प्रकीर्तितः

‘ଆହିରଥେ…’ ମନ୍ତ୍ର ଶର (ବାଣ) ମନ୍ତ୍ରଣରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ‘ବହ୍ନୀନାଂ ପିତର୍…’ ଏହାକୁ ‘ତୂର୍ଣ’ ଅର୍ଥାତ୍ ଶୀଘ୍ରଫଳଦାୟକ ମନ୍ତ୍ର ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

Verse 69

युञ्जन्तीति तथाश्वानां योजने मन्त्र उच्यते आशुः शिशान इत्य् एतद्यत्रारम्भणमुच्यते

‘ୟୁଞ୍ଜନ୍ତି…’ ମନ୍ତ୍ର ଅଶ୍ୱ ଯୋଜନ ସମୟରେ ଉଚ୍ଚାରଣୀୟ। ‘ଆଶୁଃ ଶିଶାନଃ…’ ଏହି ସୂତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ, ଅର୍ଥାତ୍ ଆରମ୍ଭକ୍ଷଣରେ ଜପ୍ୟ।

Verse 70

धर्मविवर्धनमिति ज मन्त्रश् च हि रथ ह्य् एतच्छराणामिति क , छ ,च विष्णोः क्रमेति मन्त्रश् च रथारोहणिकः परः आजङ्घेतीति चाश्वानां ताडनीयमुदाहृतं

‘ଧର୍ମବିବର୍ଧନ’—ଏହା ଜ-ମନ୍ତ୍ର। ‘ଏହି ରଥ ଏହି ଶରମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁକ୍ତ’—ଏହା କ-, ଛ- ଓ ଚ-ମନ୍ତ୍ର। ‘ବିଷ୍ଣୋଃ କ୍ରମେ’—ରଥାରୋହଣ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର। ‘ଆଜଙ୍ଘେତି’ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ତାଡନ/ପ୍ରେରଣା ଦେଇ ଚାଳନାର ଡାକ ଭାବେ କୁହାଯାଇଛି।

Verse 71

याः सेना अभित्वरीति परसैन्यमुखे जपेत् दुन्दुभ्य इति चाप्येतद्दुन्दुभीताड्नं भवेत्

ଶତ୍ରୁସେନାର ଅଗ୍ରମୁଖ ସମ୍ମୁଖେ ରହି ‘ୟାଃ ସେନା ଅଭିତ୍ୱରୀତି’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବ। ଏବଂ ‘ଦୁନ୍ଦୁଭ୍ୟ’ ମନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଜପ କଲେ, ଏହା ଯୁଦ୍ଧ-ଦୁନ୍ଦୁଭି ତାଡନର ବିଧି ହୁଏ।

Verse 72

एतैः पूर्वहुतैर् मन्त्रैः कृत्वैवं विजयी भवेत् यमेन दत्तमित्यस्य कोटिहोमाद्विचक्षणः

ଏହି ପୂର୍ବହୁତ ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏଭଳି ଆଚରଣ କଲେ ସାଧକ ବିଜୟୀ ହୁଏ। ‘ୟମେନ ଦତ୍ତମ୍’ ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ରର ଏକ କୋଟି ହୋମ କଲେ ବିଚକ୍ଷଣ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଜୟ ପାଏ।

Verse 73

रथमुत्पादयेच्छीघ्रं संग्रामे विजयप्रदम् आ कृष्णेति तथैतस्य कर्मव्याहृतिवद्भवेत्

ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ ବିଜୟଦାୟକ ରଥକୁ ଶୀଘ୍ର ଉତ୍ପାଦନ/ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବ। ଏହି କର୍ମ ପାଇଁ ‘ଆ କୃଷ୍ଣ’ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବ; ଏହା କର୍ମ-ବ୍ୟାହୃତି ପରି ଅନୁବନ୍ଧ ହୁଏ।

Verse 74

शिवसंकल्पजापेन समाधिं मनसो लभेत् पञ्चनद्यः पञ्चलक्षं हुत्वा लक्ष्मीमवाप्नुयात्

ଶିବସଙ୍କଳ୍ପ ଜପରେ ମନସ୍‌ର ସମାଧି ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଏବଂ ‘ପଞ୍ଚନଦ୍ୟଃ’ ବିଧିରେ ପାଞ୍ଚ ଲକ୍ଷ ଆହୁତି ଦେଲେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 75

यदा बधून्दक्षायणां मन्त्रेणानेन मन्त्रितम् सहस्रकृत्वः कनकं धारयेद्रिपुवारणं

ଯେତେବେଳେ ଦକ୍ଷାୟଣୀ ବଂଶର ବଧୂ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସୁନାକୁ ଏକ ହଜାର ଥର ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ କରନ୍ତି, ସେହି ସୁନା ଧାରଣ କଲେ ଶତ୍ରୁ ନାଶ ହୁଏ |

Verse 76

इमं जीवेभ्य द्रति च शिलां लोष्ट्रञ्चतुर्दिशं क्षिपेद्गृहे तदा तस्य न स्याच्चौरभयं निशि

'ଇମଂ ଜୀବେଭ୍ୟଃ' ମନ୍ତ୍ରରେ ପଥର ଓ ମାଟି ଟେଳା ଘରର ଚାରି ଦିଗରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ ରାତିରେ ଚୋର ଭୟ ରହେ ନାହିଁ |

Verse 77

परिमेगामनेनेति वशीकरणमुत्तमं हन्तुमभ्यागतस्तत्र वशीभवति मानवः

'ପରିମେଗାମନେନ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ବଶୀକରଣ ହୁଏ; ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଆସିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟ ବଶୀଭୂତ ହୋଇଯାଏ |

Verse 78

भक्ष्यताम्वूलपुष्पाद्यं मन्त्रितन्तु प्रयच्छति यस्य धर्मज्ञ वशगः सोम्य शीघ्रं भविष्यति

ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ! ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ ଖାଦ୍ୟ, ପାନ, ପୁଷ୍ପ ଇତ୍ୟାଦି ଯାହାକୁ ଦିଆଯାଏ, ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଶୀଘ୍ର ବଶୀଭୂତ ହୁଏ |

Verse 79

शन्नो मित्र इतीत्येतत् सदा सर्वत्र शान्तिदं गणानां त्वा गणपतिं कृत्वा होमञ्चतुष्पथे

'ଶନ୍ନୋ ମିତ୍ରଃ' ମନ୍ତ୍ର ସର୍ବଦା ଶାନ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରେ | 'ଗଣାନାଂ ତ୍ୱା' ମନ୍ତ୍ରରେ ଛକ ଜାଗାରେ ଗଣପତି ହୋମ କରିବା ଉଚିତ୍ |

Verse 80

वशीकुर्याज्जगत्सर्वम् सर्वधान्यैर् असंशयम् शिवसंकल्प इत्य् एतदिति घ , ज च पराङ्ने गायनेनेतीति क हिरण्यवर्णाः शुचयो मन्त्रोयमभिषेचने

ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଧାନ୍ୟଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ସମଗ୍ର ଜଗତକୁ ବଶ କରାଯାଇପାରେ। ଏଠାରେ ‘ଶିବସଙ୍କଳ୍ପ’ ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ରଟି (ପାଠଭେଦ ଅନୁସାରେ) ପ୍ରୟୋଗ୍ୟ; ଅନ୍ୟ ପାଠରେ ‘ପରାଙ୍ନେ ଗାୟନେନେ’ ଆରମ୍ଭ ମନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ବିହିତ। ‘ହିରଣ୍ୟବର୍ଣ୍ଣାଃ ଶୁଚୟଃ’ ମନ୍ତ୍ର ଅଭିଷେକ କର୍ମ ପାଇଁ।

Verse 81

शन्नो देवीरभिष्टये तथा शान्तिकरः परः एकचक्रेति मन्त्रेण हुतेनाज्येन भागशः

‘ଶନ୍ନୋ ଦେବୀରଭିଷ୍ଟୟେ’ ମନ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ଇଷ୍ଟସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଦେବୀମାନଙ୍କୁ ମଙ୍ଗଳ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ ଏବଂ ପରମ ଶାନ୍ତିକରଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଏ। ‘ଏକଚକ୍ର’ ମନ୍ତ୍ରରେ ଭାଗଭାଗ କରି ଘୃତ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 82

ग्रहेभ्यः शान्तिमाप्नोति प्रसादं न च संशयः गावो भग इति द्वाभ्यां हुत्वाज्यङ्गा अवाप्नुयात्

ଗ୍ରହମାନଙ୍କଠାରୁ ଶାନ୍ତି ଓ ପ୍ରସାଦ ନିଶ୍ଚୟ ମିଳେ। ‘ଗାବୋ’ ଓ ‘ଭଗ’ ଆରମ୍ଭ ଦୁଇ ମନ୍ତ୍ରରେ ଘୃତାହୁତି ଦେଇ ଇଷ୍ଟ ଶୁଭଫଳ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 83

प्रवादांशः सोपदिति गृहयज्ञे विधीयते देवेभ्यो वनस्पत इति द्रुमयज्ञे विधीयते

‘ପ୍ରବାଦାଂଶଃ ସୋପଦ୍’ ନାମକ ଉଚ୍ଚାରଣ ଗୃହଯଜ୍ଞରେ ବିହିତ। ‘ଦେବେଭ୍ୟୋ ବନସ୍ପତେ’ ନାମକ ଉଚ୍ଚାରଣ ଦ୍ରୁମଯଜ୍ଞ (ବୃକ୍ଷ-ଯାଗ)ରେ ବିହିତ।

Verse 84

गायत्री वैष्णवी ज्ञेया तद्विष्णोः परमम्पदं सर्वपापप्रशमनं सर्वकामकरन्तथा

ଗାୟତ୍ରୀକୁ ବୈଷ୍ଣବୀ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ସେହି ହେଉଛି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପରମ ପଦ। ସେ ସମସ୍ତ ପାପକୁ ପ୍ରଶମିତ କରେ ଏବଂ ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରେ।