Adhyaya 119: Ritual Regulations on Permissible Foods for Offering and Consumption

Verse 1

अथ भोज्यनियमविधिः ॥ धरण्युवाच ॥ एवं कर्मविधिं श्रुत्वा सर्वसंसारमोक्षणम् ॥ प्रसन्नवदनं देवं पुनर्वाक्यमुवाच ह ॥

ယခု (ဆက်လက်) အစားအစာ (ပူဇော်သကာ) ဆိုင်ရာ စည်းကမ်းနည်းလမ်းကို ဆိုမည်။ ဓရဏီက ပြောသည်—လောကသံသရာတစ်လျှောက်မှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသော ဤကర్మနည်းလမ်းကို ကြားနာပြီးနောက်၊ မျက်နှာတည်ငြိမ်သော ဒေဝကို ထပ်မံ၍ စကားဆို하였다။

Verse 2

एवं महौजसं कर्म तव मार्गानुसारतः ॥ त्वत्तस्तु प्रापणविधिस्तव प्रीत्या मया श्रुतः ॥

ဤသို့ သင်၏လမ်းညွှန်အတိုင်း အာနုဘော်ကြီးမားသော ဤကర్మကို ကျွန်ုပ်ကြားနာခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် သင်၏နှစ်သက်မှုအတွက် သင်ထံမှပင် ‘ပရာပဏ’ ၏နည်းလမ်းကိုလည်း ကျွန်ုပ်ကြားနာခဲ့ပါသည်။

Verse 3

केन द्रव्येण संयुक्तं तन्ममाचक्ष्व माधव ॥ वसुधाया वचः श्रुत्वा वराहः प्रीतमानसः ॥

“ဘယ်ပစ္စည်းနဲ့ ပေါင်းစပ်ရမလဲ? မာဓဝာ၊ ကျွန်ုပ်ကို ပြောပြပါ” ဟုဆို၏။ ဝသုဓာ (မြေမိခင်) ၏စကားကို ကြားသဖြင့် ဝရာဟာ၏စိတ်သည် ပျော်ရွှင်ကြည်နူးလာ၏။

Verse 4

उवाच धर्मसंयुक्तं धर्मज्ञो वाक्यकोविदः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ येन मन्त्रेण संयुक्तो मम प्रापणकं नयेत् ॥

သူသည် ဓမ္မနှင့်ဆက်စပ်သော စကားကို ဆို하였다—ဓမ္မကို သိသူ၊ စကားပြောရာတွင် ကျွမ်းကျင်သူဖြစ်၏။ သီရိဝရာဟာက မိန့်သည်—“မည်သည့် မန္တရနှင့် ပေါင်းစပ်၍ ငါ၏ ပရာပဏက (prāpaṇaka) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်နည်း?”

Verse 5

सप्त व्रीहींस्ततो गृह्य पयसासह संयुतम् ॥ परमं तस्य शाकानि मधूकोदुम्बरं तथा ॥

(ဝရာဟာ မိန့်တော်မူသည်:) ‘ထို့နောက် ဆန် ခုနှစ်ပိုင်းကို ယူ၍ နို့နှင့် ရောစပ်ကာ—ထိုအတွက် အကောင်းဆုံး ဟင်းသီးဟင်းရွက်များနှင့်အတူ—မဓူက နှင့် ဥဒုမ္ဗရ ကိုလည်း ထည့်ပါ’

Verse 6

एते चान्ये च बहवः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ कर्मण्याश्च त एतेषां ये मया परिकीर्तिताः ॥

‘ဤအရာများနှင့် အခြားများစွာ—ရာချီသာမက ထောင်ချီတိုင်—ကမ္မ (ရိတုအခမ်းအနား) တွင် အသုံးချရန် သင့်တော်သည်; ထိုအထဲတွင် ငါက ရေတွက်ဖော်ပြထားသည့် အရာများလည်း ပါဝင်သည်’

Verse 7

व्रीहीणां च प्रवक्ष्यामि उपयोग्यानि माधवि ॥ एकाग्रं मानसं कृत्वा प्रापणं शृणु सुन्दरि ॥

‘အို မာဓဝီ၊ သင့်တော်သော ဆန်အမျိုးအစားများကိုလည်း ငါ ဖော်ပြမည်။ စိတ်ကို တစ်ချက်တည်း စူးစိုက်ထား၍၊ အို လှပသူ၊ ပရာပဏ (နည်းလမ်း) ကို နားထောင်ပါ’

Verse 8

धर्मचिल्लिकशाकं च सुगन्धं रक्तमालिकौ ॥ दीर्घशालिमहाशाली वरकुङ्कुममाक्षिकौ ॥

‘(ဤတို့မှာ) ဓမ္မ-ချီလ္လိက ဟင်းရွက်နှင့်၊ စုဂန္ဓ နှင့် ရက္တ-မာလိကာ ဟုခေါ်သော အမျိုးအစားများ; ထို့ပြင် ဒီဃ-ရှာလီ နှင့် မဟာ-ရှာလီ; နှင့် ဝရ-ကုင်ကุม နှင့် အာက္ရှိက ဟုခေါ်သော အမျိုးအစားများ’

Verse 9

आमोदा शिवसुन्दर्यौ शिरीकाकुलशालिकाः ॥ विविधं यावकान्नं च ज्ञेयान्येतानि कर्मणि ॥

‘(ထို့ပြင်) အာမောဒါ နှင့် ရှိဝ-ဆွန်ဒရီ၊ နှင့် ရှိရီကာကူလ-ရှာလိကာ အမျိုးအစားများ; ထို့အပြင် ယာဝက သီးနှံဖြင့် ပြုလုပ်သော အစားအစာ အမျိုးမျိုး—ဤတို့အားလုံးကို ကမ္မအခမ်းအနားတွင် အသုံးချနိုင်သည်ဟု သိမှတ်ရမည်’

Verse 10

श्यामाकमिति चोक्तानि कर्माण्यानि वसुन्धरे ॥ कर्माण्यानि च शाकानि विजानीहि वसुन्धरे ॥

အို ဝသုန္ဓရာ၊ ‘ရှျာမာက’ (မီလက်အမျိုးအစားတစ်မျိုး) နှင့် အခြားအရာများကို ကర్మကာဏ္ဍ အခမ်းအနားများတွင် အသုံးပြုရန် သင့်တော်သည်ဟု ဆိုထားသည်။ အို ဝသုန္ဓရာ၊ ထိုကဲ့သို့သော ကర్మပွဲများအတွက် သင့်တော်သော ဟင်းသီးဟင်းရွက်များကိုလည်း သိထားလော့။

Verse 11

एतानि प्रतिगृह्णामि यच्च भागवतं प्रियम् ॥ मार्गमांसं वरं छागं शासं समनुयुज्यते ॥

ဤအရာတို့ကို ငါ လက်ခံ၏—ဘဂဝတ (ဘုရားကို အလွန်သဒ္ဓါရှိသူ) အတွက် ချစ်မြတ်နိုးရာ အရာများနှင့်တကွ။ အသားတို့အနက် မာရ္ဂမాంస (သမင်အသား) ကို အထူးကောင်းမြတ်ဟု သတ်မှတ်ကြ၏; ဆိတ်အသားကိုလည်း ချီးမွမ်းကြပြီး သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း သုံးစွဲရသည်ဟု ဆို၏။

Verse 12

एतानि प्रापणे दद्यान्मम चैतत्प्रियावहम् ॥ युञ्जानो वितते यज्ञे ब्राह्मणे वेदपारगे ॥

ဝေငှချိန်တွင် ဤအရာတို့ကို လှူဒါန်းသင့်၏; ဤသည်သည် ငါ့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ်ကို ဆောင်ကြဉ်း၏။ ယဇ္ဉာကို စည်းကမ်းတကျ ချဲ့ထွင်ကျင်းပနေစဉ်တွင် ဝေဒကို ကျွမ်းကျင်ပြီးသော ဘြာဟ္မဏအတွက် (ဤလှူဒါန်းမှုများကို) သုံးစွဲရမည်။

Verse 13

भागो ममास्ति तत्रापि पशूनां छागलस्य च ॥ माहिषं वर्जयेन्मह्यं क्षीरं दधि घृतं ततः ॥

ထိုနေရာ၌လည်း ငါ့အတွက် အစိတ်အပိုင်းရှိ၏—တိရစ္ဆာန်အပူဇော်အတွင်း၌၊ အထူးသဖြင့် ဆိတ်၏။ ငါ့အတွက် မဟိဿ (ကျွဲ) ကို ရှောင်ကြဉ်လော့; ထိုအစား နို့၊ ဒဓိ (ယို/နို့ချဉ်) နှင့် ဂှရိတ (ကြည်နို့ဆီ) ကို ပူဇော်လော့။

Verse 14

वर्जयेत्तत्र मांसानि यजुषा वैष्णवोऽश्नुते ॥ परं पायसमपि वर्ज्यानि तन्मांसं चेतकः खुरे ॥

ထိုအခြေအနေတွင် အသားတို့ကို ရှောင်ကြဉ်သင့်၏; ဝိုင်ရှ္ဏဝသည် ယဇုစ် မန္တရများနှင့်အတူ (ဆိုလိုသည်မှာ စည်းကမ်းတကျ ရိတုအတိုင်း) သာ စားသုံး၏။ အကောင်းဆုံး ပာယသ (ချိုမြိန်ဆန်ပြုတ်) ပင်လျှင် ထိုအသားနှင့် ဆက်နွယ်နေပါက စွန့်လွှတ်သင့်သည်ဟု ဤပိုဒ်၌ ညွှန်ကြားထား၏။

Verse 15

पक्षिणां च प्रवक्ष्यामि ये प्रयोज्या वसुन्धरे ॥ ये चैव मम क्षेत्रेषु उपयुज्यन्ति नित्यशः ॥

အို ဝသုန္ဓရာ၊ မြေပြင်၌ အသုံးချသင့်သော ငှက်တို့ကိုလည်း ငါဆိုပြမည်—ငါ၏ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರများအတွင်း နေ့စဉ် အမြဲအသုံးပြုကြသော ငှက်တို့ပင် ဖြစ်သည်။

Verse 16

लावकं वार्त्तिकं चैव प्रशस्तं च कपिञ्जलम् ॥ एते चान्ये च बहवः शतशोऽथ सहस्रशः ॥

လာဝက၊ ဝါရ္တ္တိက နှင့် ချီးမွမ်းခံရသော ကပိဉ္ဇလ—ဤတို့နှင့် အခြားများစွာကို ရာချီသာမက ထောင်ချီအထိ (သင့်တော်သူများအဖြစ်) ဖော်ပြထားသည်။

Verse 17

मम कर्मणि योग्याः ये ते मया परिकीर्तिताः ॥ यस्त्वेतत्तु विजानीयात्कर्मकर्ता तथैव च ॥

ငါ၏ ကర్మပူဇာအတွက် သင့်တော်သူတို့ကို ငါက ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြပြီးသားဖြစ်သည်။ ဤအရာကို သိနားလည်သူသည်ပင် အမှန်တကယ် ကర్మဆောင်ရွက်သူ ဖြစ်၏။

Verse 18

नापराध्नोति स नरो मम चोक्तं वचः प्रियॆ ॥ ते च भोज्याश्च माङ्गल्या मम भक्तसुखावहाः ॥

အို ချစ်သူ၊ ငါပြောထားသော ဝစနာအတိုင်း လိုက်နာသူသည် အပြစ်မကျူးလွန်။ ထိုအရာများသည် စားသုံးသင့်၍ မင်္ဂလာဖြစ်ကာ ငါ၏ ဘက္တများအတွက် ချမ်းသာကောင်းကျိုးကို ဆောင်ကြဉ်းသည်။

Verse 19

कर्मण्या मुद्गमाषा वै तिलकङ्गुकुलित्थकाः ॥ गवेदुकं महामोहं मकुष्ठमथवाहिजाम् ॥

ကర్మပူဇာအတွက် မုဒ္ဂနှင့် မာṣ; နှမ်း၊ ကင်္ဂု နှင့် ကုလီတ္ထ; ဂဝေဒုက; မဟာမောဟ; မကុဋ္ဌ; ထို့ပြင် ‘ဝါဟိဇာ’ ဟုခေါ်သော အစေ့/သီးနှံလည်း (သင့်တော်သည်)။

Verse 20

ततो यष्टव्यमेवं हि य इच्छेत् सिद्धिमुत्तमाम् ॥ य एतेन विधानेन यजिष्यति वसुन्धरे

ထို့ကြောင့် အမြင့်မြတ်ဆုံး စိဒ္ဓိကို လိုလားသူသည် ဤနည်းလမ်းအတိုင်း တိတိကျကျ ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်သင့်၏; အို ဝသုန္ဓရာ (မြေမိခင်) ဤသတ်မှတ်ထားသော বিধိအတိုင်း ပူဇော်ယဇ္ဉပြုသူမည်သူမဆို။