
ဤအধ্যာယတွင် «ပုရှ္ကရ-တြယ» (ပုရှ္ကရရေသုံးမျိုး) ၏ တီရ္ထသတ်မှတ်ချက်နှင့် ကုသိုလ်အကျိုးကို ဖော်ပြသည်။ စူတက မဟာဋ္ဌာနပုရှ္ကရသို့ မရောက်နိုင်သော ရှင်ဗိශ්ဝာမိတ္တရက ကာရ္တ္တိကလ အခါသင့် ကృတ္တိကာ-ယောဂအောက်တွင် တူညီသန့်ရှင်းရာကို ရှာဖွေသည့်အကြောင်း ပြောသည်။ ကောင်းကင်အသံက သတ်မှတ်လက္ခဏာများကို ညွှန်ပြပြီး—ကြာပန်းအပေါ်မူနေသည်မှာ ဂျေဋ္ဌ-ပုရှ္ကရ၊ ဘေးမူနေသည်မှာ မဓျမ၊ အောက်မူနေသည်မှာ ကနိဋ္ဌ-ပုရှ္ကရဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် မနက်/နေ့လယ်/နေဝင်ချိန်တို့တွင် ရေသုံးမျိုး၌ ရေချိုးသည့် အချိန်ဆိုင်ရာ ဝတ်ပြုနည်းများကို သတ်မှတ်ကာ ပုရှ္ကရရေကို ထိတွေ့ခြင်းနှင့် ဒർശနပြုခြင်း၏ သန့်စင်အာနိသင်ကြီးမားကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ထို့ပြင် စမ်းသပ်ပုံပြင်တွင် မုဆိုးထွက်နေသော ဘုရင် ဘృဟဒ္ဗလက ရေထဲဝင်၍ ဆုံစည်းချိန်တွင် ပေါ်လာသော အံ့ဖွယ်ကြာပန်းကို ကိုင်မိရာ ကောင်းကင်အသံကြီးထွက်ပြီး ကြာပန်းပျောက်ကွယ်သွားကာ ဘုရင်သည် ကုဋ္ဌရောဂါ (လက်ပရာ) ခံရသည်။ ၎င်းသည် ဥစ္ဆိဋ္ဌ/မသင့်လျော်သန့်ရှင်းမှုမရှိသော အခြေအနေဖြင့် သန့်မြတ်ပစ္စည်းကို ထိမိခြင်းကြောင့်ဟု ရှင်းပြသည်။ ဗိශ්ဝာမိတ္တရက နေရောင်ဘုရား (စူရျ) ကို ပူဇော်ရန် အကြံပေးပြီး ဘုရင်သည် စူရျရုပ်တုတည်ထောင်ကာ အထူးသဖြင့် တနင်္ဂနွေနေ့များတွင် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်သဖြင့် တစ်နှစ်အတွင်း ကုသကာ သေဆုံးချိန်တွင် စူရျလောကသို့ ရောက်သည်။ အဆုံးတွင် ဖလश्रုတိအဖြစ်—ကာရ္တ္တိကလ ပုရှ္ကရရေချိုးခြင်းသည် ဗြဟ္မလောကသို့ ပို့ဆောင်ပြီး၊ တည်ထောင်ထားသော စူရျရုပ်တုကို ဒർശနပြုခြင်းက ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် လိုရာဆန္ဒကို ပေးကာ၊ ပုရှ္ကရ၌ ဝೃષોત్సarga (နွားလွှတ်ပေးခြင်း) သည် ယဇ္ဉာကြီးတူ ကုသိုလ်ရပြီး၊ ဖတ်ရှု/နားထောင်ခြင်းက ဆန္ဒပြည့်ဝ၍ ဂုဏ်သိက္ခာမြင့်မားစေသည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 1
। सूत उवाच । तत्रैवास्ति द्विजश्रेष्ठाः सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा
စူတက ပြော၏—အို ဒွိဇအထွတ်အမြတ်တို့၊ ထိုနေရာတည်းတွင်ပင် အလွန်ပုဏ္ဏားမြတ်သော ပုရှ္ကရ ရေကန်သုံးကန် ရှိသည်။ အတိတ်ကာလ၌ အာနရတ၏ မင်းကြီးသည် ထိုနေရာ၌ တပသကို ကျင့်ခဲ့၏။
Verse 2
यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे । मध्याह्ने कुरुते स्नानं स गच्छति परां गतिम्
ထိုနေရာ၌ ကာတ္တိကလ၌၊ လသည် ကృတ္တိကာ၌ တည်နေချိန်၊ မွန်းတည့်အခါ ရေချိုးသူသည် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော အခြေအနေသို့ ရောက်၏။
Verse 3
ऋषय ऊचुः । कथं तत्र समायातं सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । कस्मिन्स्थाने च विज्ञेयं कैश्चिह्नैर्वद सूतज
ရိရှီတို့က ပြောကြသည်– “အလွန်အမင်း ပုဏ္ဏမြတ်သော ပုရှ္ကရကန်သုံးပါးသည် ထိုနေရာသို့ မည်သို့ ရောက်လာသနည်း။ မည်သည့်နေရာ၌ သိမှတ်ရမည်နည်း၊ မည်သည့်လက္ခဏာများဖြင့် သိနိုင်သနည်း။ ပြောပါ၊ စူတ၏သားရေ။”
Verse 4
सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि यैश्चिह्नैः पुष्करत्रयम् । प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता
စူတက ပြောသည်– “ပုရှ္ကရကန်သုံးပါးကို သိမှတ်နိုင်သော လက္ခဏာများကို သင်တို့အား ငါ ကြေညာမည်။ ရှေးကာလ၌ ထိုနေရာတွင် ဉာဏ်ပညာရှိသော မုနိ ဝိශ්ဝာမိတ္တရက မြင်တွေ့ခဲ့သည်။”
Verse 5
पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः । संप्राप्ता कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता
တစ်ခါက ထိုမြတ်သော ရိရှီ ဝိශ්ဝာမိတ္တရသည် ထိုနေရာ၌ နေထိုင်စဉ်၊ ကൃတ္တိကာနှင့် ယောဂကောင်း ပေါင်းစည်းသော သန့်ရှင်းမြတ်သော ကာတ္တိကီကာလ ရောက်လာခဲ့သည်။
Verse 6
सर्वतीर्थमयं क्षेत्रं तद्विज्ञाय तपोनिधिः । ततश्च चिन्तयामास स्वचित्ते गाधिनन्दनः
ဤကွင်းပြင်သည် တီရ္ထအားလုံး၏ အနှစ်သာရဖြင့် ပြည့်ဝနေကြောင်း သိမြင်သဖြင့်၊ တပဿာ၏ خز خز (တပဿာနိဓိ) ဖြစ်သော ဂာဓိ၏သားသည် မိမိစိတ်အတွင်း၌ စဉ်းစားဆင်ခြင်လေ၏။
Verse 7
अद्येयं कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता । यस्यां स्नाने नरैः श्रेयः प्राप्यते पुष्करोदके । आद्यं तु पुष्करं दूरे न गन्तुं शक्यतेऽधुना
ယနေ့သည် ကာတ္တိကီ အလွန်ပုဏ္ဏားသောနေ့ ဖြစ်၍ ကృတ္တိကာ ယောဂနှင့် ပေါင်းစည်းနေသည်။ ယနေ့ ပုෂ్కရ ရေတွင် ရေချိုးလျှင် လူတို့သည် ဓမ္မကောင်းကျိုးကို ရရှိကြသည်။ သို့သော် မူလ ပုෂ్కရ သည် အလွန်ဝေးကွာ၍ ယခုအခါ သွားရောက်နိုင်ခြင်း မရှိ။
Verse 8
तस्मादत्र स्थितं यच्च तस्मिन्स्नानं करोम्यहम् । स एवं निश्चयं कृत्वा श्रद्धापूतेन चेतसा
ထို့ကြောင့် ဤနေရာ၌ ရှိနေသောအရာ၌ပင် ငါ ရေချိုးမည်။ ဟူ၍ ဆုံးဖြတ်ချက်ချပြီးနောက်၊ ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် စင်ကြယ်သွားသော စိတ်ဖြင့် ထိုသို့ ပြုလုပ်하였다။
Verse 9
ततश्चान्वेषयामास पुष्कराणि समंततः । बहुत्वात्तत्र तीर्थानां निश्चयं नान्वपद्यत
ထို့နောက် သူသည် ပုෂ్కရများကို အရပ်ရပ်အနှံ့ ရှာဖွေလေ၏။ သို့ရာတွင် ထိုနေရာ၌ တီရ္ထများ များလွန်းသဖြင့် တိကျသော ဆုံးဖြတ်ချက်သို့ မရောက်နိုင်ခဲ့။
Verse 10
दृष्ट्वादृष्ट्वा जलस्थानं स्नानं चक्रे ततः परम् । स तदा श्रममापन्नो भ्रममाण इतस्ततः
ရေရှိရာနေရာကို တစ်ခုမြင်တစ်ခုမြင်၍ ထို့နောက် ထပ်ခါထပ်ခါ ရေချိုးလေ၏။ ထိုအခါ ဤဘက်အဲဘက် လှည့်လည်သွားလာရင်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုက လွှမ်းမိုးလာ하였다။
Verse 12
वृक्षमूलं समाश्रित्य निविष्टश्च क्षितौ ततः । तुष्टावाथ शुचिर्भूत्वा श्रद्धया च त्रिपुष्करम् । मध्यमाद्योजनं स्वर्गः कनिष्ठादर्ध योजनम् । ज्येष्ठकुण्डात्पुनः ख्यातो हस्तप्रायः शुभात्मभिः
ထို့နောက် သစ်ပင်အမြစ်ကို အားကိုး၍ မြေပေါ်၌ ထိုင်လေ၏။ သန့်ရှင်းလာပြီးနောက် ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် တြိပုෂ్కရ (ပုෂ్కရသုံးပါး) ကို ချီးမွမ်းလေ၏။ အလယ်ပုෂ్కရမှ ကောင်းကင်သို့ သွားရာလမ်းသည် ယောဇန တစ်ခုဟု ဆိုကြပြီး၊ အငယ်ပုෂ്കရမှတော့ ယောဇန တစ်ဝက်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ပြင် အကြီးကန်မှသည် သုဘအတ္မာတို့အကြား လက်တစ်ဆုပ်ခန့်သာ အကွာဟု ကျော်ကြားသည်။
Verse 13
पावयंति हि तीर्थानि स्नानदानादसंशयम् । पुष्करालोकनादेव नरः पापात्प्रमु च्यते
အမှန်တကယ်ပင် တီရ္ထများသည် ရေချိုးခြင်းနှင့် ဒါနပေးခြင်းအားဖြင့် သံသယမရှိဘဲ သန့်စင်စေသည်။ သို့သော် ပုရှ္ကရကို မျက်မြင်ဖူးရုံဖြင့်ပင် လူသည် အပြစ်မှ လွတ်မြောက်သည်။
Verse 14
पुष्करारण्यमाश्रित्य शाकमूलफलैरपि । एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता
ပုရှ္ကရ တောကို အားကိုး၍ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ အမြစ်၊ အသီးတို့သာဖြင့်ပင် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးကို ကျွေးမွေးလျှင်—အဲဒီနေရာတွင် တစ်ဦးကို ကျွေးခြင်းသည် ကောဋိတစ်ကောဋိကို ကျွေးသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 15
पुष्करे दुष्करं स्नानं पुष्करे दुष्करं तपः । पुष्करे दुष्करो वासः सर्वं पुष्करदुष्करम्
ပုရှ္ကရတွင် ရေချိုးခြင်းသည် ခက်ခဲ၏; ပုရှ္ကရတွင် တပဿ (အာစတေရ) သည် ခက်ခဲ၏; ပုရှ္ကရတွင် နေထိုင်ခြင်းပင် ခက်ခဲ၏—ပုရှ္ကရ၌ အရာအားလုံး ခက်ခဲလေ၏ (ထို့ကြောင့် ကုသိုလ်ကြီး)။
Verse 16
कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करे स्नाति यो नरः । स क्षणान्मुच्यते पापादाजन्ममरणोद्भवात्
ကာရ္တ္တိက လတွင် ကృတ္တိကာ ယောဂ ဖြစ်ချိန် ပုရှ္ကရ၌ ရေချိုးသောသူသည်—မွေးဖွားခြင်းနှင့် သေဆုံးခြင်း စက်ဝိုင်းမှ စုဆောင်းလာသော အပြစ်များမှ ခဏချင်း လွတ်မြောက်၏။
Verse 17
ज्येष्ठे प्रातश्च मध्याह्ने मध्यमे स्नाति यो नरः । कनिष्ठेऽस्तमिते भानौ सकृत्स्वर्गमवाप्नुयात्
လူတစ်ဦးသည် အကြီး (ပုရှ္ကရ) တွင် မနက်ခင်း ရေချိုး၍၊ အလယ် (ပုရှ္ကရ) တွင် မွန်းတည့် ရေချိုး၍၊ အငယ် (ပုရှ္ကရ) တွင် နေဝင်ပြီး ရေချိုးလျှင်—တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့်ပင် ကောင်းကင်ဘုံကို ရောက်နိုင်၏။
Verse 18
तावत्तिष्ठति देहेषु पातकं सर्वदेहिनाम् । यावन्न पौष्करैस्तोयैः स्नानं वै कुर्वते नराः
ပုရှ္ကရ၏ သန့်ရှင်းသော ရေဖြင့် မရေချိုးသမျှကာလပတ်လုံး၊ ကိုယ်ရှိသတ္တဝါအားလုံး၏ ကိုယ်ခန္ဓာတွင် အပြစ်ကပ်လျက်နေ၏။
Verse 19
दिवाकरकरैः स्पृष्टं तमो यद्वत्प्रणश्यति । पुष्करोदकसंस्पर्शाच्छीघ्रं गच्छति पातकम्
နေမင်း၏ ရောင်ခြည်ထိတွေ့သကဲ့သို့ အမှောင်ပျောက်ကွယ်သွားသကာလ၊ ပုရှ္ကရရေကို ထိတွေ့ခြင်းကြောင့် အပြစ်သည် လျင်မြန်စွာ ကွာသွား၏။
Verse 20
ब्रह्महत्यादिकं पापं कृत्वापि पुरुषो भुवि । कार्तिक्यां पुष्करे स्नात्वा निर्दोषत्वं प्रपद्यते
မြေပြင်ပေါ်၌ ဗြာဟ္မဏသတ်ခြင်းကဲ့သို့ အပြစ်ကြီးများကို ပြုခဲ့သော်လည်း၊ ကာရ္တ္တိကလ၌ ပုရှ္ကရတွင် ရေချိုးလျှင် အပြစ်ကင်းစင်ခြင်းကို ရရှိ၏။
Verse 21
किं दानैः किं व्रतैर्होमैः किं यज्ञैर्वहुविस्तरैः । कार्तिक्यां पुष्करे स्नानैः सर्वेषां लभ्यते फलम्
ဒါန၊ ဝရတ၊ ဟောမ၊ အလွန်ကျယ်ပြန့်သော ယဇ္ဉများကို ဘာလိုသေးသနည်း။ ကာရ္တ္တိကလ၌ ပုရှ္ကရတွင် ရေချိုးခြင်းဖြင့် ထိုအားလုံး၏ အကျိုးကို ရရှိနိုင်၏။
Verse 22
यद्येषा भारती सत्या मया सम्यमुदीरिता । तन्मे स्याद्दर्शनं शीघ्रं सद्यः पुष्करसंभवम्
ငါသည် ထိန်းသိမ်းစွာ ပြောကြားသော ဤဗာရတီစကားတို့သည် အမှန်တရားဖြစ်လျှင်၊ ပုရှ္ကရမှ ပေါ်ပေါက်သော အရာ၏ ဒർശနကို ယနေ့တင် လျင်မြန်စွာ ငါရပါစေ။
Verse 23
एवं तस्य ब्रुवाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । अशरीराऽभवद्वाणी गगनाद्द्विजसत्तमाः
ပညာရှိ ဝိශ්ဝာမိတ္တ မုနိက ထိုသို့ ပြောဆိုနေစဉ်၊ ကိုယ်ခန္ဓာမရှိသော အသံတော်သည် ကောင်းကင်မှ ပေါ်ထွက်လာ၏—အို ဒွိဇသတ္တမ၊ နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့။
Verse 24
विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ सदा मे गगने स्थितिः । मुक्त्वैकां कार्तिकीं चैव कृत्तिकायोगसंयुताम्
«အို ဝိශ්ဝာမိတ္တ၊ မုနိတို့အနက် အမြတ်ဆုံး၊ ငါ၏ နေရာတော်သည် အမြဲ ကောင်းကင်၌ ရှိ၏—သို့သော် ကೃတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် ယောဂဖြစ်သော ကာရ္တိကီ အခါတစ်ခါကိုသာ ချန်လှပ်သည်»။
Verse 25
तदत्र दिवसे वासो मम भूमितले ध्रुवम् । अस्मिन्नेव वने पुण्ये तत्त्वं स्नानं समाचर
«ထို့ကြောင့် ထိုနေ့၌ ငါ၏ နေထိုင်ခြင်းသည် မြေပြင်ပေါ်တွင် မပြောင်းမလဲ အမှန်တကယ် ဖြစ်၏။ ဤပုဏ္ဏဝန်တော၌ပင် သစ္စာသော နည်းတရားအတိုင်း ရေချိုးပူဇော်ကို ဆောင်ရွက်လော့»။
Verse 26
विश्वामित्र उवाच । सर्वेषामेव तीर्थानां श्रूयते च समाश्रयः । तत्कथं वेद्मि तीर्थेश त्वामत्रैव व्यवस्थितम्
ဝိශ්ဝာမိတ္တ မိန့်တော်မူ၏—«တီර්ထအားလုံး၏ အားကိုးရာတော်ဟု ကြားရပါသည်။ ထိုသို့ဆိုလျှင် အို တီර්ထေရှ၊ ဤနေရာ၌ပင် သင်တော်မူကြောင်းကို ကျွန်ုပ် မည်သို့ သိနိုင်ပါမည်နည်း»။
Verse 27
तदोत्थिता पुनर्वाणी तारा गगनगोचरा । विश्वामित्रं मुनिश्रेष्ठं हर्षयंती द्विजोत्तमाः
ထိုအခါ အသံတော်သည် ထပ်မံ ပေါ်ထွက်လာ၍ ကြယ်ကဲ့သို့ ကောင်းကင်၌ လှုပ်ရှားကာ မုနိတို့အနက် အမြတ်ဆုံး ဝိශ්ဝာမိတ္တကို ဝမ်းမြောက်စေ၏—အို ဒွိဇိုတ္တမ၊ နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူတို့အနက် အထွတ်အမြတ်တို့။
Verse 28
नातिदूरे वनादस्मादत्र संति जलाशयाः । तेषामेकतमे पद्मं विद्यतेऽधोमुखं स्थितम्
ဤတောမှ မဝေးသောနေရာ၌ ရေကန်များ ရှိ၏။ ထိုရေကန်တစ်ကန်တွင် မျက်နှာအောက်သို့လှည့်နေသော ကြာပန်းတစ်ပွင့် ရပ်တည်နေ၏။
Verse 29
ऊर्ध्ववक्त्रं द्वितीये च तिर्यग्वक्त्रं तृतीयके । तत्रोर्ध्वास्यैः सरोजैश्च विज्ञेयं ज्येष्ठपुष्करम्
ဒုတိယရေကန်တွင် ကြာပန်းသည် မျက်နှာအပေါ်သို့ လှည့်၍၊ တတိယရေကန်တွင် ဘေးသို့ လှည့်နေ၏။ ထိုနေရာ၌ မျက်နှာအပေါ်သို့ လှည့်သော ကြာပန်းများအားဖြင့် “ဇျေဋ္ဌ ပုရှ္ကရ” ကို သိမှတ်ရ၏။
Verse 30
पार्श्ववक्त्रैर्द्विजश्रेष्ठ मध्यमं परिकीर्तितम् । अधोवक्त्रैस्तथा ज्ञेयं कनिष्ठं पुष्करं क्षितौ
အို ဒွိဇအမြတ်၊ ဘေးသို့မျက်နှာလှည့်သော ကြာပန်းများဖြင့် အမှတ်အသားရှိသည့် ပုရှ္ကရကို “မဓျမ ပုရှ္ကရ” ဟု ကြေညာထား၏။ ထို့အတူ မျက်နှာအောက်သို့လှည့်သော ကြာပန်းများဖြင့် အမှတ်အသားရှိသည့်အရာကို မြေပြင်ပေါ်၌ “ကနိဋ္ဌ ပုရှ္ကရ” ဟု သိမှတ်ရ၏။
Verse 31
एतैश्चिह्नैर्मुनिश्रेष्ठ ज्ञात्वा स्नानं समाचर । तच्छ्रुत्वा स मुनिस्तूर्णं समुत्थाय ययौ ततः
အို မုနိအမြတ်၊ ဤအမှတ်အသားများဖြင့် (တီရ္ထ) ကို သိမှတ်ပြီးနောက် သန့်ရှင်းသော ရေချိုးကာရကို ဆောင်ရွက်လော့။ ထိုစကားကို ကြားသော် မုနိသည် ချက်ချင်း ထ၍ ထိုနေရာသို့ ထွက်ခွာသွား၏။
Verse 32
तादृशैः कमलैस्तत्र संस्थितास्ते जलाशयाः । तान्दृष्ट्वा श्रद्धयोपेतः कृत्वा स्नानं यथाक्रमम्
ထိုနေရာ၌ ထိုရေကန်များသည် ထိုသို့သော ကြာပန်းများဖြင့် အလှဆင်ကာ တည်ရှိနေ၏။ ထိုအရာတို့ကို မြင်သော် ယုံကြည်ခြင်းပြည့်ဝ၍ အစဉ်အတိုင်း ရေချိုးကာရကို ဆောင်ရွက်၏။
Verse 33
ततश्च विधिना सम्यक्चकारपितृतर्पणम्
ထို့နောက် အခမ်းအနားစည်းကမ်းအတိုင်း မှန်ကန်စွာ ပိတೃ-တർပဏ (ဘိုးဘွားတို့အား ရေချဉ်းကပ်ပူဇော်ခြင်း) ကို ကောင်းမွန်စွာ ဆောင်ရွက်하였다။
Verse 34
ततः शाकैश्च मूलैश्च नीवारैः फलसंयुतैः । चकार विधिना श्राद्धं तत्रैव द्विजसत्तमाः
ထို့နောက် အရွက်ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ၊ အမြစ်များ၊ နီဝါရ (တောဆန်) နှင့် အသီးအနှံများကို အသုံးပြု၍ ဒွိဇသတ္တမ ဘြာဟ္မဏများသည် ထိုနေရာတင်ပင် စည်းကမ်းအတိုင်း Śrāddha ကို ဆောင်ရွက်하였다။
Verse 35
तत्र तस्यैव तीरस्थो वीक्षांचक्रे समाहितः । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे चिह्नदर्शनलालसः
ထိုနေရာ၌ ထိုကမ်းပါးပေါ်တွင် ရပ်လျက် စိတ်ကို တည်ငြိမ်စွာ စုစည်းပြီး စောင့်ကြည့်နေ하였다—ကာရ္တိကလတွင် ကృတ္တိကာယောဂ ရောက်လာသည့်အခါ သန့်ရှင်းသော အမှတ်လက္ခဏာကို မြင်လိုစိတ်ပြင်းပြနေ하였다။
Verse 36
ब्राह्मणा ऊचुः । कीदृशं जायते चिह्नं कार्तिक्यां ज्येष्ठपुष्करे । संप्राप्ते कृत्तिकायोगे सर्वं तत्र वदाशु नः
ဘြာဟ္မဏများက ပြောကြသည်—«ကာရ္တိကလတွင် ဂျေဋ္ဌပုෂ్కရ၌ ဘယ်လို သန့်ရှင်းသော အမှတ်လက္ခဏာ ပေါ်ထွန်းသနည်း။ ကృတ္တိကာယောဂ ရောက်လာသောအခါ ထိုနေရာ၌ ဖြစ်ပျက်သမျှကို ကျွန်ုပ်တို့အား အမြန် ပြောပြပါ»။
Verse 37
सूत उवाच । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यदा गच्छति चंद्रमाः । तदा निष्क्रामति श्रेष्ठं कमलं जलमध्यतः
စူတက ပြောသည်—«ကာရ္တိကလတွင် ကృတ္တိကာယောဂ ဖြစ်ပေါ်၍ လက ထိုအနေအထားသို့ ဝင်ရောက်သည့်အခါ ရေ၏ အလယ်မှ အလွန်မြတ်သော ကြာပန်းတစ်ပွင့် ပေါ်ထွန်းလာသည်»။
Verse 38
तन्मध्येंऽगुष्ठमात्रस्तु पुरुषो दृश्यते जनैः । सुस्नातैः श्रद्धयोपेतैस्ततस्तीर्थफलं लभेत्
ထိုနေရာ၏ အလယ်ဗဟို၌ လူတို့သည် လက်မအရွယ်ရှိသော သန့်ရှင်းသော ပုရုෂတော်ကို မြင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် သန့်စင်စွာ ရေချိုးပြီး ယုံကြည်ခြင်း(သဒ္ဓါ) ပြည့်ဝသူတို့သည် ထိုတီရ္ထ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို ရရှိကြသည်။
Verse 39
एतस्मात्कारणात्स्नात्वा विश्वामित्रो महामुनिः । तच्चिह्नं वीक्षयामास महद्यत्नं समाश्रितः
ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် မဟာမုနိ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ်သည် ရေချိုးပြီးနောက် အလွန်ကြိုးစားအားထုတ်ကာ ထိုသန့်ရှင်းသော အမှတ်အသားကို ကြည့်ရှုလိုက်သည်။
Verse 40
तस्यैवं वीक्षमाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । आनर्ताधिपतिस्तत्र प्राप्तो राजा बृहद्बलः
ဉာဏ်ပညာရှိသော ဝိශ්ဝာမိတ္တရ်သည် ထိုသို့ ကြည့်ရှုနေစဉ် အာနရ္တ၏ အုပ်စိုးရှင် ဘೃಹဒ္ဗလ မင်းကြီးသည် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာ하였다။
Verse 41
अत्यंतं मृगयाश्रांतो हत्वा मृगगणान्बहून् । ऋक्षांश्चैव वराहांश्च सारंगानथ संबरान्
မုဆိုးလိုက်ခြင်းကြောင့် အလွန်ပင် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ကာ၊ သမင်အုပ်များစွာကို သတ်ပြီး၊ ထို့ပြင် ဝက်ဝံများ၊ တောဝက်များ၊ အန်တီလိုပ်(စಾರင်္ဂ) များနှင့် သမ္ဗရာသမင်များကိုလည်း သတ်ခဲ့သည်။
Verse 42
सिंहान्व्याघ्रान्वृकांश्चैव हिंसानारण्यचारिणः । तथान्यानपि मध्याह्ने तेन मार्गेण संगतः
နေ့လယ်ခင်းတွင် ထိုလမ်းကြောင်းပေါ်၌ တောတွင်းလှည့်လည်နေသော ကြမ်းတမ်းသည့် သားရဲများဖြစ်သော ခြင်္သေ့၊ ကျား၊ ဝံပုလွေတို့နှင့် ထို့အပြင် အခြားသော သတ္တဝါများကိုလည်း တွေ့ကြုံ하였다။
Verse 43
अथापश्यद्द्रुमोपांते विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । उपविष्टं कृतस्नानं वीक्षमाणं जलाशयम्
ထို့နောက် သစ်ပင်အောက်ခြေ၌ မုနိတို့၏အရှင် ဗိශ්ဝာမိတ္တရ မုနိဧကရာဇ်ကို တွေ့မြင်၏။ ရေချိုးပြီး ထိုင်လျက် သန့်ရှင်းသော ရေကန်ကို စူးစမ်းကြည့်နေ၏။
Verse 44
ततस्तं प्रणिपत्योच्चैरवतीर्य तुरंगमात् । श्रमार्त्तः सलिले तस्मिन्प्रविवेश नृपोत्तमः
ထို့နောက် ထိုမုနိအား အလွန်နိမ့်ချ၍ ဦးချကန်တော့ပြီး မြင်းပေါ်မှ ဆင်း၏။ ခရီးပန်းနွမ်း၍ အားနည်းနေသော မင်းမြတ်သည် ထိုရေထဲသို့ ဝင်ရောက်၏။
Verse 45
एतस्मिन्नंतरे तोयात्कमलं तद्विनिर्गतम् । सहस्रपत्रसंजुष्टं द्वादशार्कसमप्रभम्
ထိုအခိုက်အတန့်၌ ထိုရေထဲမှ ကြာပန်းတစ်ပွင့် ပေါ်ထွက်လာ၏။ အရွက်တစ်ထောင်ဖြင့် တန်ဆာဆင်လျက်၊ နေတစ်ဆယ့်နှစ်လုံးကဲ့သို့ တောက်ပ၏။
Verse 46
तद्दृष्ट्वा स महीपालः पद्ममत्यद्भुतं महत् । जग्राह कौतुकाविष्टः स्वयं सव्येन पाणिना
ထိုမင်းသည် အလွန်ကြီးမား၍ အံ့ဩဖွယ်ကောင်းသော ကြာပန်းကို မြင်သော် စိတ်ကူးယဉ်စူးစမ်းလိုစိတ်ဖြင့် မိမိ၏ ဘယ်လက်ဖြင့် ကိုယ်တိုင် ယူဆောင်၏။
Verse 47
स्पृष्टमात्रे ततस्तस्मिन्कमले द्विजसत्तमाः । उत्थितः सुमहाञ्छब्दो विश्वं येन प्रपूरितम्
အို ဒွိဇသတ္တမတို့၊ နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့ရေ—ထိုကြာပန်းကို ထိမိသက်သက်နှင့်ပင် အလွန်ကြီးမားသော အသံတစ်ခု ထွက်ပေါ်လာ၍ ကမ္ဘာလောကတစ်ခုလုံးကို ပြည့်နှံ့စေ၏။
Verse 48
तं शब्दं स महीपालः श्रुत्वा मूर्छामुपाविशत् । पतितश्च जले तस्मिन्पद्मं चादर्शनं गतम्
ထိုအသံကို ကြားသော် မဟီပါလ မင်းကြီးသည် မူးလဲသတိလစ်သွား၏။ ထိုရေထဲသို့ လဲကျသော် ကြာပန်းသည် မျက်စိမှောက်ကွယ်သွား၏။
Verse 49
ततः कृच्छ्रेण महता कर्षितः सलिलाद्बहिः । सेवकैर्दुःखशोकार्त्तैर्हाहेति प्रतिजल्पकैः
ထို့နောက် အလွန်ခက်ခဲစွာဖြင့် မင်းကြီးကို ရေထဲမှ အပြင်သို့ အစေခံတို့ ဆွဲထုတ်ကြ၏။ သူတို့သည် ဝမ်းနည်းပူဆွေး၍ “ဟာဟာ” ဟု အော်ဟစ်ကြ၏။
Verse 50
ततस्तीरं समासाद्य कृच्छ्रात्प्राप्याथ चेतनाम् । यावद्वीक्षयति स्वांगं तावत्कुष्ठं समागतम्
ထို့နောက် ကမ်းခြေသို့ ခက်ခဲစွာ ရောက်ပြီး သတိပြန်ရလာ၏။ သို့သော် ကိုယ်အင်္ဂါများကို ကြည့်မိသမျှ ကုဋ္ဌရောဂါသည် ရောက်နှင့်ပြီးဖြစ်၏။
Verse 51
ततो विषादमापन्नो दृष्ट्वा तादृङ्निजं वपुः । शीर्णघ्राणांघ्रिहस्तं च घर्घरस्वरसंयुतम्
ထိုသို့ မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို မြင်သော် မင်းကြီးသည် စိတ်ပျက်အားငယ်သွား၏။ နှာခေါင်း၊ ခြေ၊ လက်တို့ ပျက်စီးသွားပြီး အသံသည် ကြမ်းတမ်း၍ ချွဲချွဲဖြစ်လာ၏။
Verse 52
अथ गत्वा मुनेः पार्श्वे विश्वामित्रस्य भूमिपः । उवाच वचनं दीनं बाष्पगद्गदया गिरा
ထို့နောက် မင်းကြီးသည် မုနိ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၏ အနားသို့ သွားကာ မျက်ရည်ကြောင့် အသံတုန်တုန်နှင့် သနားဖွယ်စကားများကို ပြော၏။
Verse 53
भगवन्पश्य मे जातं यादृशं वपुरेव हि । अकस्मादेव मग्नस्य सलिलेऽत्र विगर्हितम्
အို မြတ်စွာဘုရား၊ အကျွန်ုပ်၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် မည်သို့ဖြစ်သွားသည်ကို ကြည့်တော်မူပါ။ ဤရေထဲသို့ ဆင်းသက်လိုက်သည်နှင့် ရုတ်တရက် ရုပ်ဆင်းပျက်စီး၍ အပြစ်သင့်သွားပါပြီ။
Verse 54
तत्किं पानीयदोषो वा किं वा भूमेर्मुनी श्वर । येनेदृक्सहसा यातं विकृतिं मे शरीरकम्
အို ရသေ့မြတ်တို့၏ အရှင်သခင်၊ ဤသည်မှာ ရေ၏ အပြစ်လော၊ သို့တည်းမဟုတ် မြေ၏ အပြစ်လော၊ အဘယ်ကြောင့် အကျွန်ုပ်၏ ခန္ဓာကိုယ်သည် ဤမျှ ရုတ်တရက် ပျက်စီးသွားရပါသနည်း။
Verse 55
विश्वामित्र उवाच । सावित्रं पद्ममेवैतद्यत्स्पृष्टं भूपते त्वया । उच्छिष्टेन रविर्मध्ये स्वयं यस्य व्यवस्थितः
ဗိဿမိတြ ရသေ့က မိန့်တော်မူသည်မှာ - 'အို မင်းကြီး၊ သင် ထိတွေ့ခဲ့သော အရာသည် သာဝိတြ ကြာပန်း ဖြစ်ပေသည်။ နေမင်းကြီးသည် မွန်းတည့်ချိန်၌ ၎င်းတွင် ကိန်းဝပ်တော်မူ၏။ သို့သော် သင်သည် မသန့်ရှင်းသော အခြေအနေဖြင့် ၎င်းကို ထိတွေ့ခဲ့မိပြီ။'
Verse 56
यदा स्यात्कृत्तिकायोगः कार्तिके मासि पार्थिव । शशांकस्य तदा चैतज्जायते पौष्करे जले
အို မင်းကြီး၊ ကတ္တိကလတွင် ကြတ္တိကာ နက္ခတ် ယှဉ်သောအခါ၊ လမင်းနှင့် ဆက်စပ်သော အချိန်၌၊ ဤကြာပန်းသည် ပုက္ကရ ရေကန်တွင် ပေါ်ထွန်းလာပါသည်။
Verse 57
तदिदं पुष्करं ज्येष्ठं भवान्यत्र श्रमातुरः । प्रविष्टः कार्तिकी चाद्य कृत्तिकायोगसंयुता
ဤသည်မှာ အမြတ်ဆုံးသော ပုက္ကရ ဖြစ်၏။ သင်သည် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်စွာဖြင့် ဤနေရာသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ယနေ့သည် ကတ္တိက လပြည့်နေ့ ဖြစ်ပြီး ကြတ္တိကာ နက္ခတ်နှင့် ယှဉ်တွဲနေပါသည်။
Verse 58
एतद्वीक्ष्य नरो ह्यत्र स्नानं कुर्याज्जलाशये । श्रद्धया परया युक्तः स गच्छति परां गतिम्
ဤအရာကို မြင်ပြီးနောက် လူသည် ဤနေရာရှိ ရေကန်၌ ရေချိုးသင့်၏။ အမြင့်မြတ်သော ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် ပြည့်စုံသူသည် အမြင့်ဆုံးသော အခြေအနေသို့ ရောက်၏။
Verse 59
उच्छिष्टेन त्वया राजन्हरणाय हि केवलम् । एतत्सरोरुहं स्पृष्टं तेनेदृक्संस्थितं फलम्
အို မင်းကြီး၊ သင်သည် မသန့်ရှင်းသော အခြေအနေ၌ ဤကြာပန်းကို ထိခဲ့ပြီး ယူဆောင်သွားရန်သာ ရည်ရွယ်ခဲ့၏။ ထို့ကြောင့် ဤသို့သော အကျိုးရလဒ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
Verse 60
बृहद्बल उवाच । कथं मे स्यान्मुनिश्रेष्ठ कुष्ठव्याधिपरिक्षयः । तपसा नियमेनापि व्रतेनापि कृतेन वै
ဗೃಹဒ္ဗလ မိန့်တော်မူ၏— အို မုနိမြတ်ရှင်၊ ကျွန်ုပ်၏ ကုဋ္ဌရောဂါနှင့် အနာရောဂါတို့ကို အပြည့်အဝ ပျောက်ကင်းစေရန် မည်သို့ပြုရမည်နည်း။ တပသ၊ စည်းကမ်းနိယမ၊ သို့မဟုတ် ဝရတကို မှန်ကန်စွာ ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့်လော။
Verse 61
विश्वामित्र उवाच । आराधय सहस्रांशुमस्मिन्क्षेत्रे महीपते । ततः प्राप्स्यसि संसिद्धिं कुष्ठनाशसमुद्भवाम्
ဝိශ්ဝာမိတ္တ မိန့်တော်မူ၏— အို မဟီပတေ မင်းကြီး၊ ဤသန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರ၌ သဟသ္ရာံရှု (ရောင်ခြည်တစ်ထောင်ရှိသော နေမင်း) ကို ပူဇော်အာရాధနာ ပြုလော့။ ထို့နောက် ကုဋ္ဌနာရှမှ ပေါ်ထွန်းသော သေချာသည့် အောင်မြင်မှုကို သင်ရလိမ့်မည်။
Verse 62
तच्छ्रुत्वा स मुनेर्वाक्यं भूमिपालो बृहद्बलः । तत्क्षणात्स्थापयामास सूर्यस्य प्रतिमां तदा
မုနိ၏ စကားကို ကြားပြီးနောက် မြေရှင်မင်း ဘṛhadbala သည် ထိုခဏချင်းပင် နေမင်း စူရျ၏ ရုပ်တုကို ထိုအချိန်၌ တည်ထောင်လေ၏။
Verse 63
अर्चयामास विधिवत्पुष्पधूपानुलेपनैः । श्रद्धया परया युक्तो रविवारे विशेषतः
သူသည် စည်းကမ်းတကျ အပွင့်၊ နံ့သာမီး၊ လိမ်းသုတ်နံ့သာတို့ဖြင့် နေဘုရားကို ပူဇော်ခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် တနင်္ဂနွေနေ့တွင် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော သဒ္ဓါဖြင့် ပြည့်စုံနေ하였다။
Verse 64
उपवासपरो भूत्वा रक्तचन्दनसंयुतैः । पूजयन्रक्तपुष्पैश्च श्रद्धया परया युतः
အစာရှောင် (ဥပဝါသ) ကို အဓိကထား၍ အနီရောင် စန္ဒနသစ်လိမ်းနှင့်အတူ၊ အနီရောင်ပန်းများဖြင့်လည်း ပူဇော်ကာ အမြင့်မြတ်ဆုံးသော သဒ္ဓါဖြင့် တည်ကြည်နေ하였다။
Verse 65
ततः संवत्सरस्यांते स बभूव महीपतिः । कुष्ठ व्याधि विनिर्मुक्तो द्वादशार्कसमप्रभः
ထို့နောက် တစ်နှစ်ကုန်ဆုံးချိန်တွင် ထိုမင်းသည် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ) နှင့် အနာရောဂါတို့မှ လွတ်မြောက်ကာ နေတစ်ဆယ့်နှစ်လုံးနှင့်တူသော တောက်ပမှုဖြင့် ထွန်းလင်းလာ하였다။
Verse 66
ततः स्वं राज्यमासाद्य भुक्त्वा भोगाननेकशः । देहांते दिननाथस्य संप्राप्तो मंदिरं तथा
ထို့နောက် မိမိ၏ နိုင်ငံတော်ကို ပြန်လည်ရရှိကာ မင်းစည်းစိမ်အမျိုးမျိုးကို ခံစားပြီး၊ ကိုယ်ခန္ဓာအဆုံးတွင် နေဘုရား ဒိန္နနာထ၏ နန်းတော်လောကသို့ ရောက်ရှိ하였다။
Verse 67
सूत उवाच । एवं तत्र द्विजश्रेष्ठा विश्वामित्रेण धीमता । प्रकटं सर्वलोकस्य विहितं पुष्करत्रयम्
စူတက ပြောသည်– «ဤသို့ပင်၊ အို ဗြာဟ္မဏအထူးမြတ်တို့၊ ထိုနေရာ၌ ဉာဏ်ပညာရှိသော ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၏ အားဖြင့် ပုෂ္ကရသုံးပါး (Puṣkara-traya) ကို လောကအားလုံးအတွက် ထင်ရှားစွာ ဖော်ထုတ်၍ တည်ထောင်ခဲ့သည်»။
Verse 68
यस्तत्र कार्तिके मासे कार्त्तिक्यां कृत्तिकासु च । प्रकरोति नरः स्नानं ब्रह्मलोकं स गच्छति
ထိုနေရာ၌ ကာတ္တိက လတွင်—ကာတ္တိကီ လပြည့်နေ့နှင့် ကೃတ္တိကာ နက္ခတ်အောက်၌—ရေချိုးသူသည် ဗြဟ္မာလောကသို့ ရောက်၏။
Verse 69
तथा यो भास्करं पश्येद्बृहद्वलप्रतिष्ठितम् । वत्सरं रविवारेण यावत्कृत्वा क्षणं नरः । स मुच्यते नरो रोगैर्यदि स्याद्रोगसंयुतः
ထို့အတူ ဘೃಹဒ္ဗလ တည်ထောင်ထားသော ဘာස්ကရ (နေမင်း) ကို မြင်သူသည်—တစ်နှစ်ပတ်လုံး တနင်္ဂနွေနေ့တိုင်း ခဏမျှပင် ကြည့်လျှင်—ရောဂါရှိသူဖြစ်ပါက ရောဂါတို့မှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 70
नीरोगो वा नरः सद्यो लभते मनसेप्सितम् । निष्कामो मोक्षमाप्नोति प्रसादात्तीक्ष्णदीधितेः
ဤတီရ္ထ၏ တောက်ပသော ရောင်ခြည်ရှင်းသခင် (တီက္ရှ္ဏဒီဓိတိ) ၏ ကရုဏာကြောင့် လူသည် ရောဂါကင်းစင်ကာ စိတ်၌လိုလားသမျှကို လျင်မြန်စွာ ရရှိ၏။ အလိုဆန္ဒကင်းသူသည် မောက္ခကို ရောက်၏။
Verse 71
कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे वृषोत्सर्गं करोति यः । पुष्करेषु सुपुण्येषु सोऽश्वमेधफलं लभेत्
ကာတ္တိက လတွင် ကೃတ္တိကာ ယောဂဖြစ်ချိန်၌ အလွန်ပုဏ္ဏားသော ပုෂ్కရများတွင် ဝೃಷောတ္စರ್ಗ (နွားထီးလွှတ်ပူဇော်) ကို ပြုသူသည် အશ્વမေဓ ယဇ్ఞ၏ အကျိုးကို ရ၏။
Verse 72
एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोपि गयां व्रजेत् । यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्
သားအများကို လိုလားသင့်၏—သူတို့ထဲမှ တစ်ယောက်တည်းပင် ဂယာသို့ သွားနိုင်လျှင်ကောင်း၊ သို့မဟုတ် တစ်ယောက်က အશ્વမေဓ ယဇ్ఞကို ပြုနိုင်လျှင်ကောင်း၊ သို့မဟုတ် အပြာရောင် နွားထီးကို (ဝೃಷောတ္စರ್ಗ) လွှတ်ပူဇော်နိုင်လျှင်ကောင်း။
Verse 73
एकतः सर्वतीर्थानि सर्वदानानि चैकतः । एकतस्तु वृषोत्सर्गः कार्तिक्यां पुष्करेषु च
တစ်ဖက်တွင် သန့်ရှင်းသော တီရ္ထများ အားလုံးနှင့် တစ်ဖက်တွင် ဒါနများ အားလုံးရှိသော်လည်း၊ အခြားဖက်တွင်တော့ ကာရ္တိကလတွင် ပုရှ္ကရ၌ ပြုလုပ်သော ဝೃṣောတ္စರ್ಗ (နွားထီး လွှတ်ပေးခြင်း) တစ်ခုပင် ရှိ၏။
Verse 74
यश्चैतच्छुणुयान्नित्यं पठेद्वा श्रद्धयान्वितः । संप्राप्य सर्वकामान्वै ब्रह्मलोके महीयते
ဤသဒ္ဓမ္မကို နေ့စဉ် နားထောင်သူ သို့မဟုတ် ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ရွတ်ဖတ်သူသည် လိုအင်ဆန္ဒ အားလုံးကို ရရှိကာ ဘြဟ္မာလောက၌ ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခံရ၏။