
ဓမ္မရာဇာသည် မင်းကြီးအား Śruti–Smṛti အခြေပြု śauca (သန့်ရှင်းမှု) နှင့် niṣkṛti/prāyaścitta (အပြစ်ဖြေ) စည်းကမ်းများကို ဟောကြားသည်။ စားသောက်စဉ် အညစ်အကြေးဝင်ခြင်း—caṇḍāla/ကျဆုံးသူတို့နှင့် ထိတွေ့ခြင်း၊ ucchiṣṭa အညစ်၊ ကိုယ်ခန္ဓာထွက်ပစ္စည်းများ၊ ဆီးသွားခြင်း၊ အန်ခြင်း—တို့ကို စတင်ဖော်ပြပြီး tri-sandhyā ရေချိုးခြင်း၊ pañcagavya သောက်သုံးခြင်း၊ အစာရှောင်ခြင်း၊ ဂhee ပူဇော်ခြင်း၊ ဂါယတရီ မန္တရဇပ များစွာတို့ဖြင့် အဆင့်လိုက် ဖြေရှင်းရန် သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် antyaja ထိတွေ့မှု၊ မစင်္ဂလာကာလနှင့် မွေးဖွားမှုတို့ကြောင့် ဖြစ်သော အညစ်အကြေးကို ဆက်လက်ရှင်းပြပြီး Brahma-kūrca ကဲ့သို့ ရိတုအခမ်းအနားပြီးနောက်တောင် ရေချိုးခြင်း မဖြစ်မနေလိုအပ်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ လိင်ကျင့်ဝတ်တွင် ရာသီ/မရာသီ ခွဲခြားကာ မသင့်လျော်သော ဆက်ဆံမှုများနှင့် အလွန်ပြင်းထန်သည့် အမှုများတွင် မီးထဲဝင်ခြင်းကိုသာ အပြစ်ဖြေဟု ဆိုထားသည်။ ကိုယ့်ကိုယ်ကို သတ်သေခြင်း သို့မဟုတ် မတော်တဆ သေဆုံးခြင်းတို့ကိုလည်း ဆွေးနွေးပြီး Cāndrāyaṇa/Kṛcchra ကို ကျင့်လျှင် အမြဲတမ်း ပယ်ဖျက်ခံရသူ မဟုတ်ကြောင်း ဆိုသည်။ နွားကို ထိခိုက်စေခြင်းဆိုင်ရာ သီလနှင့် လက်နက်အမျိုးအစားအလိုက် အပြစ်ဖြေ အဆင့်များကို ကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြပြီး နောက်တစ်ဆင့် ဆံပင်ရိတ်/śikhā စည်းကမ်းနှင့် မင်း၏ တရားစီရင်ရေးကို ညွှန်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် iṣṭa–pūrta ကုသိုလ်ကောင်းမှုများ၊ pañcagavya ပြုလုပ်နည်းအသေးစိတ်၊ sūtaka နှင့် ကိုယ်ဝန်ပျက်ခြင်းအညစ်ကာလများ၊ လက်ထပ်ရာတွင် gotra ပြောင်းလဲမှု၊ śrāddha/tarpaṇa လုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် အမျိုးအစားများကို စုစည်းဖော်ပြသည်။
Verse 1
धर्मराज उवाच । श्रुतिस्मृत्युदितं धर्मं वर्णानामनुपूर्वशः । प्रब्रवीमि नृपश्रेष्ट तं श्रृणुष्व समाहितः ॥ १ ॥
ဓမ္မရာဇက မိန့်တော်မူသည်— “အို မင်းတို့အထဲ၌ အမြတ်ဆုံးသော မင်းကြီး၊ ငါသည် ယခု သြတိနှင့် သမృతိ၌ ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း ဝဏ္ဏအတန်းအစားတို့၏ ဓမ္မကို အစဉ်လိုက် မှန်ကန်စွာ ဟောကြားမည်။ စိတ်ကို စုစည်း၍ နားထောင်လော့။”
Verse 2
यो भुञ्जानोऽशुचिं वापि चाण्डालं पतितं स्पृशेत् । क्रोधादज्ञानतो वापिं तस्य वक्ष्यामि निष्कृतिम् ॥ २ ॥
စားသောက်နေစဉ် အညစ်အကြေးရှိသူကိုဖြစ်စေ၊ ချဏ္ဍာလ (Caṇḍāla) ကိုဖြစ်စေ၊ သာသနာမှ ကျဆုံးသူကိုဖြစ်စေ ထိတွေ့မိလျှင်—ဒေါသကြောင့်ဖြစ်စေ မသိမှုကြောင့်ဖြစ်စေ—ထိုအမှုအတွက် အပြစ်ဖြေခြင်း (နိෂ్కృతి) ကို ငါဟောပြမည်။
Verse 3
त्रिरात्रं वाथ षड्रात्रं यथासंख्यं समाचरेत् । स्नानं त्रिषवणं विप्रपञ्चगव्येन शुध्यति ॥ ३ ॥
သတ်မှတ်ထားသည့်အစဉ်အတိုင်း သုံးည သို့မဟုတ် ခြောက်ည ပရాయశ္စိတ္တကို ကျင့်ဆောင်ရမည်။ မနက်၊ မွန်းတည့်၊ ညနေ သုံးဆန်ဓျာတွင် ရေချိုး၍ ပဉ္စဂဝျ (pañcagavya) ဖြင့် ဗြာဟ္မဏသည် သန့်စင်လာသည်။
Verse 4
भुञ्जानस्य तु विप्रस्य कदाचिजत्स्त्रवते गुदम् । उच्छिष्टत्वेऽशुचित्वे च तस्य शुद्धिं वदामि ते ॥ ४ ॥
သို့ရာတွင် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦး စားသောက်နေစဉ် အချိန်တစ်ခါတလေ အနောက်ပေါက်မှ အရည်ယိုထွက်လာပါက၊ သူသည် “ဥစ္ဆိဋ္ဌ” (ucchiṣṭa) ဟုလည်းကောင်း “အရှုချိ” (aśuci) ဟုလည်းကောင်း မသန့်ဖြစ်သွားသည်။ သူ၏ သန့်စင်နည်းကို သင်အား ငါပြောမည်။
Verse 5
पूर्वं कृत्वा द्विजः शौचं पश्चादप उपस्पृशेत् । अहोरात्रोषितो भूत्वा पञ्चगव्येन शुध्यति ॥ ५ ॥
အရင်ဆုံး ဒွိဇသည် ရှောချ (śauca) ကို ပြု၍ ကိုယ်သန့်ရှင်းစေပြီးနောက် ရေကိုထိကာ အာချမန (ācamana) ဖြင့် သန့်စင်ရမည်။ တစ်နေ့တစ်ည မသန့်အဖြစ် နေခဲ့လျှင် ပဉ္စဂဝျ (pañcagavya) ဖြင့် သန့်စင်လာသည်။
Verse 6
निगिरन्यदि मेहेत भुक्त्वा वा मेहने कृते । अहोरात्रोषितो भूत्वा जुहुयात्सर्पिषाऽनलम् ॥ ६ ॥
အစာကို မျိုနေစဉ် ဆီးသွားလျှင် သို့မဟုတ် စားပြီးနောက် ဆီးသွားလျှင်၊ တစ်နေ့တစ်ည အစာရှောင်ပြီးနောက် သန့်ရှင်းသော မီးအဂ္နိထဲသို့ ဂျီ (ghee) ကို ဟောမအဖြစ် လှူပူဇော်ရမည်။
Verse 7
यदा भोजनकाले स्यादशुचिर्ब्राह्मणः क्वचित् । भूमौ निधाय तं ग्रासं स्नात्वा शुद्धिमवान्पुयात् ॥ ७ ॥
စားသောက်ချိန်တွင် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦး အကြောင်းတစ်စုံတစ်ရာကြောင့် မသန့်ဖြစ်လာပါက၊ ထိုအစာတစ်လုတ်ကို မြေပေါ်တွင် ချထားရမည်။ ထို့နောက် ရေချိုး၍ သန့်စင်ပြီးမှ ပြန်လာကာ စားနိုင်သည်။
Verse 8
भक्षयित्वा तु तद् आसमुपवालेन शुद्ध्यति । अशित्वा चैव तत्सर्वं त्रिरात्रमशुचिर्भवेत् ॥ ८ ॥
ထိုအစားအစာကို စားမိလျှင် အစာရှောင်ခြင်းဖြင့် သန့်စင်နိုင်သည်။ သို့ရာတွင် အားလုံးကို စားပြီးလျှင် သုံးညတိုင် မသန့်ရှင်းနေမည်။
Verse 9
अश्रतश्चेद्वमिः स्याद्वै ह्यस्वस्थस्त्रिश्रतं जपेत् । स्वस्थस्त्रीणि सहस्त्राणि गायत्र्याः शोधनं परम् ॥ ९ ॥
စားပြီးနောက် အန်ခြင်းဖြစ်လာပါက မကျန်းမာသည့်အခါ ဂါယတ္ရီမန္တရကို အကြိမ် ၃၀၀ ရွတ်ဆိုရမည်။ ကျန်းမာလျှင် အကြိမ် ၃၀၀၀ ရွတ်ဆိုရမည်—ဤသည် ဂါယတ္ရီဖြင့် အမြင့်ဆုံး သန့်စင်ခြင်းဟု ဆိုသည်။
Verse 10
चाण्डालैः श्वपर्चैः स्पृष्टो विण्मूत्रे च कृते द्विजः ॥ १० ॥
ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် ချဏ္ဍာလ သို့မဟုတ် ခွေးချက်သူတို့ ထိတွေ့လျှင်လည်းကောင်း၊ မစင် သို့မဟုတ် ဆီးနှင့် ထိတွေ့လျှင်လည်းကောင်း အာచာရအရ မသန့်ရှင်း ဖြစ်လာသည်။
Verse 11
त्रिरात्रं तु प्रकुर्वीत भुक्तोच्छिष्टः षडाचरेत् । उदक्यां सूतिकांवापि संस्पृशेदन्त्यजो यदि ॥ ११ ॥
အန္တျဇ (အနိမ့်ဆုံးအဆင့်) သည် ရာဇသွေးရှိသောမိန်းမ သို့မဟုတ် မွေးဖွားနေသောမိန်းမကို ထိတွေ့လျှင် သုံးညတိုင် မသန့်ရှင်းမှုကို လိုက်နာရမည်။ သို့သော် အစာစားပြီး အကျန်အဆန် (ဥစ္ဆိဋ္ဌ) အခြေအနေရှိသူကို ထိတွေ့လျှင် ခြောက်ည လိုက်နာရမည်။
Verse 12
त्रिरात्रेण विशुद्धिः स्यादिति शातातपोऽब्रवीत् । रजस्वला तु संस्पृष्टा श्वभिर्मातङ्गवायसैः ॥ १२ ॥
ရှာတားတပက «သုံးညဖြင့် သန့်စင်ခြင်း ရရှိသည်» ဟု ကြေညာ하였다။ ထို့ပြင် ရာဇသွေးရှိသောမိန်းမကို ခွေးများ၊ မာတင်္ဂ (ချဏ္ဍာလ) သို့မဟုတ် ကျီးကန်းတို့ ထိတွေ့လျှင် ထိုသန့်စင်မှုလိုအပ်သော မသန့်ရှင်းမှု ဖြစ်ပေါ်သည်။
Verse 13
निराहारा शुचिस्तिष्टेत्काले स्नानेन शुद्ध्यति । रजस्वले यदा नार्यावन्योन्यं स्पृशतः क्वचित् ॥ १३ ॥
အစာမစားဘဲ သန့်ရှင်းစွာ နေရမည်။ အချိန်တော်တော်တွင် ရေချိုးခြင်းဖြင့် သန့်စင်လာသည်။ မည်သည့်အခါမဆို မိန်းမတစ်ဦး ရာသီလာနေစဉ် မိန်းမများ အချင်းချင်း ထိတွေ့မိလျှင် သန့်စင်မှုကို စည်းကမ်းအတိုင်း လိုက်နာရမည်။
Verse 14
शुद्धेते ब्रह्मकूर्चेन ब्रह्मकूर्चेन चोपरि । उच्छिष्टेन च संस्पृष्टो यो न स्नानं समाचरेत् ॥ १४ ॥
«ဗြဟ္မကူရ္စ» ဟုခေါ်သော သန့်စင်ပူဇော်နည်းဖြင့် သန့်စင်ပြီးသားဖြစ်စေ၊ ထပ်မံ «ဗြဟ္မကူရ္စ» ပြုလုပ်ထားသော်လည်း၊ အခြားသူ၏ ကျန်ရစ်သော မသန့်အကျန်အဆန်နှင့် ထိတွေ့ပြီးနောက် သင့်တော်စွာ ရေမချိုးသူကို ပြည့်စုံသန့်စင်သူဟု မယူဆရ။
Verse 15
ऋतौ तु गर्भं शङ्कित्वा स्नानं मैथुनिनः स्मृतम् । अनॄतौ तु स्त्रियं गत्वा शौचं मूत्रपुरीषवत् ॥ १५ ॥
မိန်းမ၏ သားဖွားနိုင်သည့် ရာသီအတွင်း ဆက်ဆံမိလျှင် ကိုယ်ဝန်ဖြစ်နိုင်ခြေကို စဉ်းစားကာ နောက်တစ်ခါ ရေချိုးရမည်ဟု သင်ကြားထားသည်။ သို့ရာတွင် ရာသီမဟုတ်ချိန်၌ မိန်းမထံ သွားရောက်လျှင် သန့်စင်မှုသည် ဆီးနှင့် ဝမ်းထွက်ပြီးနောက် လိုအပ်သကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
Verse 16
उभावप्यशुची स्यातां दम्पती याभसंगतौ । शयनादुत्थिता नारी शुचिः स्यादशुचिः पुमान् ॥ १६ ॥
မသင့်လျော်သော ဆက်ဆံမှုတွင် လင်မယားနှစ်ဦးစလုံး မသန့်ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် အိပ်ရာမှ ထပြီးနောက် မိန်းမသည် သန့်ဟု သတ်မှတ်ကြပြီး ယောက်ျားသည် မသန့်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 17
भर्त्तुः शरीरशुश्रूषां दौरात्म्यादप्रकुर्वती । दण्ड्या द्वादशकं नारी वर्षं त्याज्या धनं विना ॥ १७ ॥
မကောင်းသော စိတ်ရည်ကြောင့် ခင်ပွန်း၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို သင့်တော်သလို မပြုစုမစောင့်ရှောက်သော မိန်းမကို ဒဏ်ငွေ တစ်ဆယ့်နှစ် (ယူနစ်) ချမှတ်ရမည်။ ထိုအပြစ်ကို ဆက်လက်ပြုမူနေပါက ငွေကြေးမပေးဘဲ တစ်နှစ်တာ စွန့်ပစ်ထားရမည်။
Verse 18
त्यजन्तो पतितान्बन्धून्दण्ड्यानुत्तमसाहसम् । पिता हि पतितः कामं न तु माता कदाचन ॥ १८ ॥
ကျဆုံးသွားသော (အပြစ်ရှိ/အပြင်ထုတ်ခံ) ဆွေမျိုးများကို စွန့်ပစ်သူတို့သည် အပြစ်ပေးသင့်သူများကို စွန့်ပစ်သဖြင့် အလွန်အမင်း မကောင်းမှုကို ပြုကြသည်။ အဖေသည် အကြောင်းအရာကြောင့် ကျဆုံးနိုင်သော်လည်း အမေသည် မည်သည့်အခါမျှ မကျဆုံး။
Verse 19
आत्मानं घातयेद्यस्तु रज्ज्वादिभिरुपक्रमैः । मृते मेध्येन लेत्पव्यो जीवतो द्विशतं दमः ॥ १९ ॥
သို့သော် ကြိုးစသည်တို့ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို သတ်သေသူသည်—သေပြီးလျှင် သန့်စင်စေသော ပစ္စည်းဖြင့် လိမ်းကာ စနစ်တကျ စွန့်ပစ်ရမည်။ အသက်ရှင်နေသေးလျှင် ဒဏ်ငွေ နှစ်ရာ (ပဏ/ဒမ) ချမှတ်ရမည်။
Verse 20
दण्ड्यास्तत्पुत्रमित्राणि प्रत्येकं पाणिकं दमम् । प्रायश्चित्तं ततः कुर्युर्यथाशास्त्रप्रचोदितम् ॥ २० ॥
သူ၏သားများနှင့် မိတ်ဆွေများလည်း တစ်ဦးချင်းစီ ပဏိက တစ်ခုစာ ဒဏ်ငွေဖြင့် အပြစ်ပေးရမည်။ ထို့နောက် သာස්တရများက ညွှန်ကြားသကဲ့သို့ ပြစ်လွှတ်ရေး (ပရာယရှ္စိတ္တ) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 21
जलाग्न्युद्वन्धनभ्रष्टाः प्रव्रज्यानाशकच्युताः । विषप्रपतनध्वस्ताः शस्त्रघातहताश्च ये ॥ २१ ॥
ရေကြောင့် သို့မဟုတ် မီးကြောင့် ပျက်စီးသေဆုံးသူများ၊ ကြိုးဆွဲခြင်းမှ ကျဆုံးသူများ၊ သာသနာထွက်သူ၏ စည်းကမ်းပျက်စီး၍ လမ်းလွဲသူများ၊ အဆိပ်ကြောင့် သို့မဟုတ် အမြင့်မှ ကျ၍ ပျက်စီးသူများ၊ လက်နက်ထိုးနှက်မှုကြောင့် သေဆုံးသူများ—မည်သူမဆို။
Verse 22
न चैते प्रव्रत्यवसिताः सर्वलोकबहिष्कृताः । चान्द्रायणेन शुद्ध्यंन्ति तत्पकृच्छ्रद्वयेन वा ॥ २२ ॥
ဤသူတို့ကို သာသနာကျင့်ဝတ်မှ အမြဲတမ်း ကျဆုံးသွားသူများဟု မယူဆရ၊ လူ့လောကအနှံ့မှလည်း အပြင်ထုတ်ထားရမည် မဟုတ်။ သူတို့သည် စန္ဒြာယဏ (Cāndrāyaṇa) ဝတ်ကို ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် သို့မဟုတ် ထိုအပြစ်အတွက် သတ်မှတ်ထားသော ပကೃချ္ဈရ (Pakṛcchra) နှစ်ကြိမ် ပင်နန့်ကို ကျင့်ခြင်းဖြင့် သန့်စင်နိုင်သည်။
Verse 23
उभयावसितः पापश्यामच्छबलकाच्च्युतः । चान्द्रायणाभ्यां शुद्ध्येत दत्त्वा धेनुं तथा वृषम् ॥ २३ ॥
«ဥဘယာဝသိတ» ဟူသော အပြစ်တွင်ကျရောက်၍ «ပါပရှျာမ» နှင့် «ချ္ဆဗလ» ဟူသော အပြစ်လုပ်ရပ်များသို့လည်း လျှောကျသွားသူသည် «ချန္ဒြာယဏ» ဝရတနှစ်ကြိမ် ကျင့်ဆောင်ကာ နွားမတစ်ကောင်နှင့် နွားထီးတစ်ကောင်ကို ဒါနပြုလျှင် သန့်စင်လာ၏။
Verse 24
स्वश्रृगालप्लवङ्गाद्यैर्मानुषैश्च रतिं विना । स्पृष्टः स्त्रात्वा शुचिः सद्यो दिवा संध्यासु रात्रिषु ॥ २४ ॥
ခွေး၊ မြေခွေး၊ မျောက် စသည့်တိရစ္ဆာန်များ သို့မဟုတ် လူတစ်ဦးက (လိင်ဆိုင်ရာမဟုတ်ဘဲ) ထိတွေ့မိလျှင်၊ ရေချိုးပြီးနောက် ချက်ချင်း သန့်စင်လာသည်—နေ့ခင်းဖြစ်စေ၊ ဆန်ဓျာချိန်ဖြစ်စေ၊ ညဖြစ်စေ။
Verse 25
अज्ञानाद्वा तु यो भुक्त्वा चाण्डालान्नं कथंचन । गोमूत्रयावकाहारो मासार्द्धेन विशुद्ध्यति ॥ २५ ॥
သို့ရာတွင် မသိမသာဖြင့် တစ်နည်းနည်းဖြင့် ချဏ္ဍာလ၏ အစာကို စားမိသူသည် နွားဆီးနှင့် ယာဝက (မုယောအစာ/မုယောပြုတ်) ကိုသာ စားသောက်နေထိုင်လျှင် လဝက်အတွင်း သန့်စင်လာ၏။
Verse 26
गोब्राह्मणगृहं दग्ध्वा मृतं चोद्वन्धनादिना । पाशं छित्वा तथा तस्य कृच्छ्रमेकं चरेद्दिजः ॥ २६ ॥
နွား၏ အိမ်ခြံ သို့မဟုတ် ဘြာဟ္မဏ၏ အိမ်ကို မီးရှို့ခြင်း၊ သို့မဟုတ် ကြိုးဆွဲသတ်ခြင်း စသဖြင့် သေစေခြင်းကို ပြုလုပ်ပြီး၊ ထိုသတ်ရန်သုံးသော ကြိုးကိုလည်း ဖြတ်တောက်ခဲ့လျှင်၊ ဒွိဇသည် «ကೃစ္ဆရ» ပရాయရှ္စိတ္တ တစ်ကြိမ် ကျင့်ဆောင်သင့်သည်။
Verse 27
चाण्डालपुल्पसानां च भुक्त्वा हत्वा च योषितम् । कृच्छ्रार्ध्दमाचरेज्ज्ञानादज्ञानादैन्दवद्वयम् ॥ २७ ॥
ချဏ္ဍာလ သို့မဟုတ် ပုလ္ပသာ လူမျိုးတို့၏ အစာကို စားမိခြင်း၊ သို့မဟုတ် မိန်းမတစ်ဦးကို သတ်မိခြင်း—သိလျက်ဖြစ်စေ မသိလျက်ဖြစ်စေ—ဖြစ်ပါက «ကೃစ္ဆရ» ပရాయရှ္စိတ္တ၏ တစ်ဝက်ကို ကျင့်ဆောင်ရမည်။ ထို့ပြင် လနှင့်ဆိုင်သော «အိုင်န္ဒဝ» ဝရတ နှစ်ကြိမ်ကိုလည်း စောင့်ထိန်းရမည်။
Verse 28
कोपालिकान्नभोक्तॄणां तन्नारीगामिनां तथा । अगम्यागमने विप्रो मद्यगो मांसभक्षणे ॥ २८ ॥
ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးသည် ကာပါလိကာတို့၏ အစာကို စားခြင်း၊ သူတို့၏ မိန်းမများနှင့် ပေါင်းသင်းခြင်း၊ တားမြစ်ထားသော မိန်းမနှင့် ကာမဆက်ဆံခြင်း၊ မူးယစ်သောက်ရည်ကို သောက်ခြင်း၊ အသားကို စားခြင်းတို့ကြောင့် အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျဆုံးသူ ဖြစ်လာသည်။
Verse 29
तपत्कृच्छ्रपरिक्षिप्तो मौर्वीहोमेन शुद्ध्यति । महापातककर्त्तारश्चत्वारोऽथ विशेषतः ॥ २९ ॥
«တပတ်-ကೃစ္ဆရ» ဟုခေါ်သော ပြင်းထန်သည့် တပသ်ကို ဆောင်ရွက်သူသည် «မောရဝီ-ဟိုးမ» ဖြင့် သန့်စင်လာသည်။ ထို့ပြင် အထူးသဖြင့် မဟာပာတက (အကြီးမားဆုံး အပြစ်) ကို ကျူးလွန်သူဟု ခေါ်သော လူလေးမျိုး ရှိသည်။
Verse 30
अग्निं प्रविश्य शुद्ध्यन्तिस्थित्वा वा महति क्रतौ । रहस्यकरणोऽप्येवं मासमभ्यस्य पूरुषः ॥ ३० ॥
သန့်ရှင်းသော မီးထဲသို့ ဝင်ခြင်းဖြင့်လည်း သန့်စင်နိုင်သည်၊ သို့မဟုတ် မဟာဝေဒိယ ယဇ္ဉကြီး၌ တည်မြဲစွာ ပါဝင်နေခြင်းဖြင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ထိုနည်းတူ လျှို့ဝှက်အပြစ်ကို ကျူးလွန်သူတောင် တစ်လတာ သတ်မှတ်ထားသော စည်းကမ်းကို လေ့ကျင့်အကောင်အထည်ဖော်လျှင် သန့်စင်လာသည်။
Verse 31
अघमर्षणसूक्तं वा शुद्ध्येदन्तर्जले जपन् । रजकश्चर्मकारश्च नटो बुरुड एव च ॥ ३१ ॥
သို့မဟုတ် ရေထဲ၌ ရပ်လျက် «အဃမರ್ಷဏ သုက္တ» ကို ဂျပ်ဆိုပါက သန့်စင်လာသည်—အဝတ်လျှော်သမား၊ အသားရေလုပ်သမား၊ နတ်/ဇာတ်သမားနှင့် ဘုရုဍာ တို့ကဲ့သို့သောသူများတောင်လည်း ဖြစ်သည်။
Verse 32
कैवर्त्तमेदभिल्लाश्व सत्पैते ह्यन्त्यजाः स्मृताः । भुक्त्वा चैषां स्त्रियो गत्वा पीत्वा यः प्रतिगृह्यते ॥ ३२ ॥
ကೈဝတ္တ၊ မေဒ၊ ဘိလ္လ၊ အရှွ၊ နှင့် စတ်ပိုင်တ တို့ကို အန္တျဇ (ဓမ္မစည်းကမ်းအပြင်ဘက်) ဟု မှတ်ယူကြသည်။ သူတို့၏ အစာကို စားသူ၊ သူတို့၏ မိန်းမများထံ သွားသူ၊ သို့မဟုတ် သူတို့နှင့်အတူ သောက်ပြီးနောက် လက်ခံအိမ်ဧည့်/လက်ဆောင်ကို ယူသူသည် မသန့်ရှင်းမှုနှင့် စည်းကမ်းလွန်ကျူးမှုကို ခံရသည်။
Verse 33
कृच्छ्रार्द्धमाचरेज्ज्ञानादैन्दवद्वयम् । मातरं गुरुपत्नीं च दुहितृभगिनीस्नुषाः ॥ ३३ ॥
သိသိသာသာ ပြစ်မှားခဲ့လျှင် မိခင်၊ ဆရာ၏ဇနီး၊ သမီး၊ အစ်မ/ညီမ၊ သမီးမက် (ချွေးမ) တို့အပေါ် ကျူးလွန်မှုအတွက် «ကೃစ္ဆရ» အပြစ်ဖြေတစ်ဝက်နှင့် «အိုင်န္ဒဝ» နှစ်ရက်အစာရှောင်ကို အတူတကွ ကျင့်ဆောင်ရမည်။
Verse 34
संगम्य प्रविशेदग्निं नान्याशुद्धिर्विधीयते । राज्ञीं प्रव्रजितां धात्रीं तथावर्णोत्तमामपि ॥ ३४ ॥
ထိုသို့သော မိန်းမနှင့် လိင်ဆက်ဆံပြီးနောက် မီးထဲသို့ ဝင်ရမည်။ အခြားသန့်စင်နည်း မသတ်မှတ်ထားပေ—သူမသည် မိဖုရား၊ သီလရှင်မ၊ နို့တိုက်မိခင် (နာနီ) သို့မဟုတ် အထက်တန်းဝဏ္ဏမှ ဖြစ်စေကာမူ။
Verse 35
गत्वाकृच्छ्रद्वयं कुर्यात्सगोत्रामभिगम्य च । अमूषु पितृगोत्रासु मातृगोत्रगतासु च ॥ ३५ ॥
အပြစ်ဖြေရာသင့်တော်သောနေရာသို့ သွားပြီးနောက်၊ တူညီသော ဂိုထရ (gotra) ရှိ မိန်းမနှင့် ဆက်ဆံခဲ့လျှင်—ဖခင်ဘက် မျိုးရိုးဂိုထရ ဖြစ်စေ၊ မိခင်ဘက် ဂိုထရအောက်တွင် ကျရောက်သည်ဖြစ်စေ—«ကೃစ္ဆရ» ကို နှစ်ဆ (ဒွိကೃစ္ဆရ) ကျင့်ဆောင်ရမည်။
Verse 36
परदारेषु सर्वेषु कृच्छ्रार्द्धं तपनं चरेत् । वेश्याभिगमने पापं व्यपोहन्ति द्विजास्तथा ॥ ३६ ॥
သူတစ်ပါး၏ ဇနီးနှင့် ဆက်ဆံမှု အမျိုးမျိုးအတွက် «ကೃစ္ဆရ» အပြစ်ဖြေတစ်ဝက်နှင့် «တပန» ဟုခေါ်သော တပသ (penance) ကို ကျင့်ရမည်။ ထို့အတူ ပျော်ပါးမိန်းမထံ သွားရောက်ခြင်း၏ အပြစ်ကိုလည်း ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) တို့သည် သတ်မှတ်ထားသော အပြစ်ဖြေများဖြင့် ဖယ်ရှားကြသည်။
Verse 37
पीत्वा सकृत्सुतत्पं च पञ्चरात्रं कुशोदकम् । गुरुतल्पगतो कुर्याद्रबाह्मणो विधिवद्रूतम् ॥ ३७ ॥
ဆရာ၏အိပ်ရာကို လွန်ကျူးသော အပြစ် (ဂုရုတల్ప) ထဲသို့ ကျရောက်သည့် ဗြာဟ္မဏသည်၊ သားနှင့်အတူ အပူပေးပြင်ဆင်ထားသော ရောနှောရည်ကို တစ်ကြိမ် သောက်ပြီးနောက်၊ ကုရှမြက်ဖြင့် သန့်စင်ထားသော ရေကို ငါးညတိုင်တိုင် သောက်ကာ၊ သတ်မှတ်ထားသည့် အပြစ်ဖြေဝရတကို စည်းကမ်းတကျ ကျင့်ဆောင်ရမည်။
Verse 38
गोन्घस्य केचिदिच्छन्ति केचिच्चैवावकीर्णिनः । दण्डादूर्ध्वं प्रहारेण यस्तु गां विनिपातयेत् ॥ ३८ ॥
နွားကိုသတ်သူအတွက် အချို့က “ဂိုင်ဃာ” ပရాయရှ္စိတ္တကို သတ်မှတ်ကြပြီး၊ အချို့က “အဝကီර්ဏင်” အတွက် ပရायရှ္စိတ္တကို သတ်မှတ်ကြသည်။ သို့သော် ခွင့်ပြုထားသည့်အတိုင်းအတာကို ကျော်လွန်၍ နွားကို ထိုးနှက်ကာ လဲကျစေသူသည် အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်ကို ခံယူရပြီး ထိုပရायရှ္စိတ္တကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 39
द्विगुणं गोव्रतं तस्य प्रायश्चितं विशोधयेत् । अङ्गुष्टमात्रस्थूलस्तु बाहुमात्रप्रमाणकः ॥ ३९ ॥
ထိုအပြစ်အတွက် ပရायရှ္စိတ္တကို သန့်စင်ရန် “ဂိုဝြတ” ကို နှစ်ဆအတိုင်းအတာဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်။ သတ်မှတ်ထားသော တုတ်/အတိုင်းအတာသည် လက်မတစ်လုံးအထူရှိပြီး လက်မောင်းတစ်လုံးအလျားရှိရမည်။
Verse 40
सार्द्रकस्सपालाश्च गोदण्डः परिकीर्त्तितः । गवां निपातने चैव गर्भोऽपि संभवेद्यदि ॥ ४० ॥
စိုစွတ်သော သစ်သားနှင့် ပလာရှ (palāśa) သစ်သားတို့ဖြင့် ပြုလုပ်သော တုတ်ကို “ဂို-ဒဏ္ဍ” (နွားမောင်းတုတ်) ဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့ပြင် နွားများကို လဲကျစေရန် ထိုးနှက်ရာတွင် ကိုယ်ဝန်ပျက်ခြင်းတောင် ဖြစ်ပေါ်လာပါက ထိုအပြစ်ထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။
Verse 41
एकैकशश्वरेत्कृच्छ्रं एषा गोन्घस्य निष्कृतिः । बन्धने रोधने चैव पोषणे वा गवां रुजाम् ॥ ४१ ॥
ထိခိုက်နာကျင်စေသော နွားတစ်ကောင်ချင်းစီအတွက် “ကೃચ્છရ” ပင်နန့်စ်ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ဤသည်မှာ နွားကို ထိခိုက်စေသော အပြစ်၏ အပြစ်လျှော့ခြင်းဖြစ်သည်—ချည်နှောင်ခြင်း၊ ပိတ်လှောင်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် နွား၏ နာကျင်ရောဂါကို မပြုစုမပျိုးထောင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်စေကာမူ။
Verse 42
संपद्यते चेन्मरणं निमित्तेनैव लिप्यते । मूर्च्छितः पतितो वापि दण्डेनाभिहतस्ततः ॥ ४२ ॥
သေဆုံးမှု ဖြစ်ပေါ်လာပါက တာဝန်ခံမှုကို ချက်ချင်းဖြစ်စေသော အကြောင်းရင်းအတိုင်းသာ မှတ်တမ်းတင်သည်။ လူသည် မူးလဲနေခြင်းသာဖြစ်စေ၊ လဲကျသွားခြင်းဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် နောက်မှ တုတ်ဖြင့် ထိုးနှက်ခံရခြင်းဖြစ်စေ၊ အပြစ်တင်ခြင်းသည် ထိုသတ်မှတ်အကြောင်းရင်းအပေါ် မူတည်၍သာ မှတ်တမ်းတင်ရသည်။
Verse 43
उत्थाय षट्पदं गच्छेत्सप्त पञ्चदशापि वा । ग्रासं वा यदि गृह्णीयात्तोयं वापि पिबेद्यदि ॥ ४३ ॥
လူတစ်ယောက် ထ၍ ခြေလှမ်းခြောက်လှမ်းသာမက—ခုနစ်လှမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဆယ့်ငါးလှမ်းတိုင်အောင်—လျှောက်သွားလျှင်၊ သို့မဟုတ် အစာတစ်ကိုက်ယူလျှင်၊ သို့မဟုတ် ရေသောက်လျှင်ပင်၊ ထိုဝ्रတ/အကျင့်သည် ချိုးဖောက်သွားပြီး စည်းကမ်းအတိုင်း ပြန်လည်စတင်ရမည်။
Verse 44
सर्वव्याधिप्रनष्टानां प्रायश्चित्तं न विद्यते । कष्टलोष्टाश्मभिर्गावः शस्त्रैर्वा निहता यदि ॥ ४४ ॥
အလွန်ပြင်းထန်သောရောဂါအမျိုးမျိုးကြောင့် ပျက်စီးသွားသူတို့အတွက် ပရాయရှ္စိတ္တ (အပြစ်ဖြေ) မသတ်မှတ်ထား။ အထူးသဖြင့် နွားကို သစ်တုံး၊ မြေခဲ၊ ကျောက်တုံးတို့ဖြင့် သို့မဟုတ် လက်နက်ဖြင့် သတ်မိလျှင် ဖြစ်သည်။
Verse 45
प्रायश्चित्तं स्मृतं तत्र शस्त्रे शस्त्रे निगद्यते । काष्टे सान्तपनं प्रोक्तं प्राजापत्यं तु लोष्टके ॥ ४५ ॥
ထိုအကြောင်းအရာတွင် လက်နက်အမျိုးအစားတစ်မျိုးချင်းစီအလိုက် ပရాయရှ္စိတ္တကို သီးသန့်ကြေညာထားသည်။ သစ်ဖြင့် ထိခိုက်စေခဲ့လျှင် စာန္တပန (Sāntapana) ဝ्रတကို ချမှတ်ပြီး၊ မြေခဲဖြင့် ဖြစ်လျှင် ပရာဇာပတျယ (Prājāpatya) ဝ्रတကို ချမှတ်သည်။
Verse 46
तप्तकृच्छ्रं तु पाषाणे शस्त्रे चाप्यतिकृच्छ्रकम् । औषधं स्नेहमाहारं दद्याद्गोब्राह्मणेषु च ॥ ४६ ॥
ကျောက်ဖြင့် ဖြစ်သောအပြစ်အတွက် တပ္တကೃચ્છရ (Taptakṛcchra) ဝ्रတကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ လက်နက်ဖြင့် ဖြစ်လျှင် ပိုမိုပြင်းထန်သော အတိကೃच्छရ (Atikṛcchra) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့ပြင် ဆေးဝါး၊ ဂhee (နှမ်းဆီမဟုတ်သော နွားနို့ထောပတ်) နှင့် အစာအဟာရတို့ကို ဒါနအဖြစ် ပေးလှူရမည်—အထူးသဖြင့် နွားနှင့် ဗြာဟ္မဏတို့အား။
Verse 47
दीयमाने विपत्तिः स्यात्प्रायश्चित्तं तदा नहि । तैलभेषजपाने च भेषजानां च भक्षणे ॥ ४७ ॥
ပေးလှူနေစဉ် (သတ်မှတ်ထားသော အလှူ/အပူဇာ) အတွင်း မတော်တဆအဖြစ်အပျက် ဖြစ်ပေါ်လာလျှင် ထိုအခါ ပရायရှ္စိတ္တ မလိုအပ်။ ထို့အတူ ဆီသောက်ခြင်း၊ ဆေးရည်သောက်ခြင်း၊ ဆေးဝါးစားသုံးခြင်းတို့တွင်လည်း အပြစ်ဖြေ မသတ်မှတ်ထား။
Verse 48
निशल्यकरणे चैव प्रायश्चित्तं न विद्यते । वत्सानां कण्ठबन्धेन क्रिययाभेषजेन तु ॥ ४८ ॥
အသားထဲတွင်စိုက်ကပ်နေသော အပြင်ပစ္စည်း (သစ်ခွဲ/မြှားခေါင်း) ကိုဖယ်ရှားခြင်းအတွက် ပရాయశ္စိတ္တ မသတ်မှတ်ထားပါ; နွားကလေးတို့အတွက်တော့ လည်ပင်းချည်ခြင်းကဲ့သို့ လက်တွေ့လုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် ဆေးဝါးဖြင့်သာ ကုသရမည်။
Verse 49
सायं संगोपनार्थं च त्वदोषो रोषबन्धयोः । पादे चैवास्य रोमाणि द्विपादे श्मश्रु केवलम् ॥ ४९ ॥
ညနေခင်းတွင် ဖုံးကွယ်ခြင်းသည် ကာကွယ်ရန်ဖြစ်၏; သို့သော် သင်၏အပြစ်မှာ ဒေါသနှင့် မနာလိုမုန်းတီးမှု၏ ချည်နှောင်ခြင်း၌ ရှိသည်။ ထို့ပြင် သူ၏ကိုယ်အင်္ဂါအကြောင်း—ခြေတွင် ဆံပင်ရှိပြီး၊ နှစ်ခြေသတ္တဝါ (လူ) တွင်တော့ မုတ်ဆိတ်သာ ရှိသည်။
Verse 50
त्रिपादे तु शिखावर्तं मूले सर्वं समाचरेत् । सर्वान्केशान्समुद्धृत्य छेदयेदङ्गुलद्वयम् ॥ ५० ॥
ခေါင်း၏ တတိယပိုင်း၌ သီခါ (śikhā) လှည့်ဝိုင်းကို အမြစ်၌ မှန်ကန်စွာ စီစဉ်ရမည်။ ဆံပင်အားလုံးကို စုစည်းပြီး လက်ချောင်းနှစ်ချောင်းအတိုင်းအတာအထိ ဖြတ်တောက်ရမည် (သတ်မှတ်ထားသောအလျားကို ထား၍)။
Verse 51
एवमेव तु नारीणां मुण्डनं शिरसः स्मृतम् । न स्त्रिया वपनं कार्यं न च वीरासनं स्मृतम् ॥ ५१ ॥
ထိုနည်းတူပင် မိန်းမတို့အတွက်လည်း ခေါင်းဆံပင်ကို မုဏ္ဍန (ခေါင်းရိတ်) ပြုခြင်းကို သတ်မှတ်ထားသည်ဟု ဆိုကြ၏။ သို့ရာတွင် မိန်းမသည် အမြဲတမ်းအလေ့အထအဖြစ် အပြည့်အဝ ရိတ်ခြင်းကို မပြုရ၊ ထို့ပြင် vīrāsana အနေအထားကိုလည်း သူမအတွက် မသတ်မှတ်ထားဟု မှတ်သားကြ၏။
Verse 52
न च गोष्टे निवासोऽस्ति न गच्छन्तीमनुव्रजेत् । राजा वा राजपुत्रो वा ब्राह्मणो वा बहुश्रुतः ॥ ५२ ॥
နွားတဲ၌ နေထိုင်ခြင်း မပြုရ၊ သွားနေသော မိန်းမတစ်ဦးကိုလည်း နောက်လိုက်မသွားရ—မင်းဖြစ်စေ၊ မင်းသားဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ပညာဗဟုသုတကြွယ်ဝသော ဗြာဟ္မဏဖြစ်စေ။
Verse 53
अकृत्वा वपनं तेषां प्रायश्चित्तं विनिर्द्दिशेत् । केशानां रक्षणार्थं च द्विगुणं व्रतमादिशेत् ॥ ५३ ॥
သူတို့က ဆံရိတ်ခြင်း (tonsure) ကို မပြုလုပ်ခဲ့လျှင်၊ ထိုသူတို့အတွက် ပရాయශ්စိတ္တ (အပြစ်ပြန်လည်ဖြေရှင်းခြင်း) ကို သတ်မှတ်ပေးရမည်။ ဆံပင်ကို ကာကွယ်ရန်အတွက်လည်း ဝရတ (သစ္စာဝတ်) ကို နှစ်ဆအတိုင်း ကျင့်စေဟု အမိန့်ပေးရမည်။
Verse 54
द्विगुणे गतु व्रते चीर्णे द्विगुणा व्रतदक्षिणा ॥ ५४ ॥
ဝရတကို နှစ်ဆအတိုင်း ခံယူ၍ စည်းကမ်းတကျ ပြီးစီးအောင် ကျင့်သုံးပြီးနောက်၊ ထိုဝရတနှင့် ဆက်စပ်သော ဒက္ခိဏာ (dakṣiṇā) အလှူကိုလည်း နှစ်ဆပေးရမည်။
Verse 55
पापं न क्षीयते हन्तुर्दाता च नरकं व्रजेत् । अश्रौतस्मार्तविहितं प्रायश्चित्तं वदन्ति ये ॥ ५५ ॥
သတ်သူ၏ အပြစ်သည် မလျော့ပါ၊ ထိုလုပ်ရပ်ကို ခွင့်ပြုသူ (သို့) အမိန့်ပေးသူလည်း နရကသို့ သွားရမည်ဟု ဆိုကြသည်။ ဤသို့ဆိုသူတို့သည် Śruti နှင့် Smṛti မအတည်ပြုသော ပရాయශ්စိတ္တများကို ညွှန်ပြသူများဖြစ်သည်။
Verse 56
तान्धर्मविन्घकर्तॄंश्च राजा दण्डेन पीडयेत् । न चैतान्पीडयेद्राजा कथंचित्काममोहितः ॥ ५६ ॥
ဓမ္မကို တားဆီးဖျက်ဆီးသူတို့ကို မင်းသည် ဒဏ်ဖြင့် ချုပ်ငြိမ်းစေသင့်သည်။ သို့သော် မင်းသည် ကိုယ်ပိုင်လိုချင်တပ်မက်မှုကြောင့် မောဟဖြစ်နေချိန်တွင် ဤသူတို့ကို မည်သို့မျှ မဒဏ်ခတ်ရ။
Verse 57
तत्पापं शतधाभूत्वा तमेव परिसर्पति । प्रायश्चित्ते ततश्चीर्णे कुर्याद्ब्राह्मणभोजनम् ॥ ५७ ॥
ထိုအပြစ်သည် ရာဆတိုး၍ ထိုသူပေါ်သို့ပင် ပြန်လည်ကပ်လျက် လိုက်လာသည်။ ထို့ကြောင့် သတ်မှတ်ထားသော ပရాయශ්စိတ္တ ကို ကျင့်ပြီးနောက် ဘြာဟ္မဏများအား အစာကျွေးပွဲ (Brāhmaṇa-bhojana) ကို စီစဉ်ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 58
विंशतिर्गा वृषं चैकं दद्यात्तेषां च दक्षिणाम् । क्रिमिभिस्तृण संभूतैर्मक्षिकादिनिपातितैः ॥ ५८ ॥
မြက်ထဲမှ ပိုးကောင်များနှင့် ယင်ကောင်စသည့် သတ္တဝါများက အစာ သို့မဟုတ် ယဇ్ఞပူဇာပစ္စည်းများပေါ် ကျရောက်၍ အညစ်အကြေး ဖြစ်စေသည့် အပြစ်အတွက်၊ နွား ၂၀ ကောင်နှင့် နွားထီး ၁ ကောင်ကို ဒက္ခိဏာနှင့်တကွ လှူဒါန်းရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 59
कृच्छ्रार्द्धं स प्रकुर्वीत शक्त्या दद्याच्च दक्षिणाम् । प्रायश्चित्तं च कृत्वा वै भोजयित्वा द्विजोत्तमान् ॥ ५९ ॥
သူသည် ကೃच्छရ (Kṛcchra) ပင်နန့်ကို တစ်ဝက် ပြုလုပ်ရမည်၊ ထို့ပြင် မိမိစွမ်းအားအလိုက် သတ်မှတ်ထားသော ဒက္ခိဏာကိုလည်း ပေးလှူရမည်။ ပရాయရှ္စိတ္တကို မှန်ကန်စွာ ပြီးစီးပြီးနောက်၊ ဒွိဇောတ္တမန်—ပညာရှိ ဘရာဟ္မဏများကို အစာကျွေးရမည်။
Verse 60
सुवर्णमानिकं दद्यात्ततः शुद्धिर्विधीयते । चाण्डालश्वपचैः स्पृष्टे निशि स्नानं विधीयते ॥ ६० ॥
ရွှေကို သတ်မှတ်ထားသော အတိုင်းအတာဖြင့် လှူဒါန်းရမည်၊ ထို့နောက် သန့်စင်ခြင်းကို အမိန့်ပြုထားသည်။ စဏ္ဍာလ သို့မဟုတ် ခွေးချက်သူ (အောက်တန်းအပြင်လူ) တို့က ထိတွေ့ခဲ့လျှင် ညအချိန်တွင် ရေချိုးခြင်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 61
न वसेत्तत्र रात्रौ तु सद्यः स्नानेन शुद्ध्यति । वसेदथ यदा रात्रावज्ञानादविचक्षणः ॥ ६१ ॥
ညအချိန်တွင် ထိုနေရာ၌ မနေထိုင်သင့်။ ချက်ချင်း ရေချိုးခြင်းဖြင့် သန့်စင်လာသည်။ သို့သော် မသိနားမလည်သူက အဝိဇ္ဇာကြောင့် ညအချိန်တွင် ထိုနေရာ၌ နေခဲ့လျှင်လည်း ချက်ချင်း ရေချိုး၍ ကိုယ်ကို သန့်စင်ရမည်။
Verse 62
तदा तस्य तु तत्पापं शतधा परिवर्तते । उद्गच्छन्ति च नक्षत्राण्युपरिष्टाच्च ये ग्रहाः ॥ ६२ ॥
ထိုအခါ သူ၏ အပြစ်သည် အမှန်တကယ် ရာဆတိုးပွားသွားသည်။ ထို့ပြင် အပေါ်ကောင်းကင်တွင် လှုပ်ရှားသည့် နက္ခတ်များ (nakṣatra) နှင့် ဂြိုဟ်များ (graha) တို့သည်လည်း ထမြောက်လာ၍ သက်သေပြသကာ အညွှန်းအဖြစ် ပေါ်ထွန်းကြသည်။
Verse 63
संस्पृष्टे रश्मिभिस्तेषामुदकस्नानमाचरेत् । याश्चान्तर्जलवल्मीकमूषिकोषरवर्त्मसु ॥ ६३ ॥
ထိုရေတို့ကို နေရောင်ခြည်တို့ ထိတွေ့ပြီးနောက် ရေဖြင့် ရေချိုးသန့်စင်မှုကို ပြုရမည်။ ထို့အတူ ရေကြောင်းအတွင်း၌ ရှိသော ရေများ—ပုရွက်ဆိတ်အုံ၊ ကြွက်အပေါက်၊ ဆားငန်မြေ၊ လမ်းကြောင်းတို့၌ ရှိသည့် ရေများကိုလည်း ထိုသို့ ပြုရမည်။
Verse 64
श्मशाने शौचशेषे च न ग्राह्याः सत्प मृत्तिकाः । इष्टापूर्तं तु कर्त्तव्यं ब्राह्मणेन प्रयत्नतः ॥ ६४ ॥
သင်္ချိုင်းမီးသဂြိုလ်ရာနေရာ၌လည်း၊ သန့်စင်ပွဲပြီးနောက် မသန့်မှုကျန်ရှိနေသေးသည့်အခါ၌လည်း သန့်သုံးရန် သတ်မှတ်ထားသော သန့်မြေ (မဏ္ဍလမတ်တိကာ) ကို မယူရ။ ထိုအစား ဘြာဟ္မဏသည် အိဋ္ဌနှင့် ပူရ္တ—ယဇ်ပူဇာနှင့် လူထုအကျိုးပြု ကုသိုလ်လုပ်ငန်းများကို ကြိုးစား၍ ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 65
इष्टेन लभते स्वर्गं मोक्षं पूर्त्तेन चान्पुयात् । वित्तक्षेपो भवेदिष्टं तडागं पूर्त्तमुच्यते ॥ ६५ ॥
အိဋ္ဌဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံကို ရရှိသည်၊ ပူရ္တဖြင့် မောက္ခကိုလည်း ရနိုင်သည်။ ဓနကို ယဇ်ပူဇာအတွက် သုံးစွဲခြင်းကို အိဋ္ဌဟု ခေါ်ပြီး၊ ရေကန် (တဒါဂ) တည်ဆောက်ခြင်းကို ပူရ္တဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 66
आरामश्च विशेषेण देवद्रोण्यस्तथैव च । वापीकूपतडागानि देवतायतनानि च ॥ ६६ ॥
ထို့ပြင် အထူးသဖြင့် ဥယျာဉ်ခြံမြေ၊ သစ်တောအပန်းဖြေရာများကို စီမံတည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ဘုရားသခင်တို့အတွက် သန့်ရေတိုင်ကန်များကို ပြုလုပ်ခြင်းသည် ကုသိုလ်ကြီး၏။ ထို့အတူ လှေကားရေတွင်း၊ ရေတွင်း၊ ရေကန်တို့ကို တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ဒေဝတာများအတွက် ဘုရားကျောင်း၊ သန့်ရှင်းရာအိမ်တော်များကို ဆောက်လုပ်ခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။
Verse 67
पतितान्युद्धरेद्यस्तु स पूर्वफलमश्नुते । शुक्लाया आहरेन्मूत्रं कृष्णाया गोः शकृत्तथा ॥ ६७ ॥
သို့သော် လမ်းမှန်မှ ကျဆုံးသူတို့ကို ကယ်တင်၍ ပြန်လည်တည်ကြည်စေသူသည် ယခင်ကဲ့သို့ မြင့်မြတ်သော အကျိုးကို ခံစားရသည်။ အဖြူရောင် နွား၏ ဆီးကို ယူဆောင်ရမည်၊ ထို့အတူ အနက်ရောင် နွား၏ ချေးကိုလည်း ယူဆောင်ရမည်။
Verse 68
ताम्रायाश्च पयो ग्राह्यं श्वेतायाश्च दधि स्मृतम् । कपिलाया घृतं ग्राह्यं महापातकनाशनम् ॥ ६८ ॥
နီညိုရောင် (တမ္ရာ) နွားမှ နို့ကို ယူရမည်၊ အဖြူနွားမှ ဒဓိ (နို့ချဉ်) ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ကပိလာ နွားမှ ဂှရတ (ထောပတ်ဆီ) ကို ယူရမည်၊ ထိုသည် မဟာပာတက အပြစ်ကြီးများကို ဖျက်ဆီးပေးသည်။
Verse 69
कुशैस्तीर्थनदीतौयैः सर्वद्रव्यं पृथक् पृथक् । आहृत्य प्रणवेनैव उत्थाप्य प्रणवेन च ॥ ६९ ॥
ကူရှာမြက်နှင့် သန့်ရှင်းသော တီရ္ထ (ဖို့ဒ်) နှင့် မြစ်ရေတို့ဖြင့် ပူဇော်ပစ္စည်းတိုင်းကို သီးသန့်သီးသန့် ယူဆောင်လာရမည်။ ထို့နောက် ပရဏဝ (အိုṁ) တစ်ပါးတည်းဖြင့် အစုအဝေးအားလုံးကို ထူထောင်/သန့်စင်ကာ၊ ထပ်မံလည်း ပရဏဝဖြင့်ပင် မြှောက်တင်ရမည်။
Verse 70
प्रणवेन समालोड्य प्रणवेनैव संपिबेत् । पालाशे मध्यमे पर्णे भाण्डे ताम्रमये शुभे ॥ ७० ॥
ပရဏဝ (အိုṁ) ကို ရွတ်ဆိုကာ ရောမွှေပြီး၊ ထပ်မံ ပရဏဝဖြင့်ပင် သောက်ရမည်။ အလှူအတန်းမင်္ဂလာရှိသော ကြေးနီပုံး/အိုးတွင် ထည့်၍ အလယ်တွင် ပလာရှာရွက်ကို ခင်းထားရမည်။
Verse 71
पिबेत्पुष्करपर्णे वा मृन्मये वा कुशोदकम् । सूतके तु समुत्पन्ने द्वितीये समुपस्थिते ॥ ७१ ॥
စူတက (မွေးဖွားခြင်း သို့မဟုတ် သေဆုံးခြင်းနောက် ရိုးရာမသန့်မှု) ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ဒုတိယနေ့ ရောက်လာသောအခါ၊ ကူရှာရေကို သောက်ရမည်—ကြာရွက်ပေါ်မှဖြစ်စေ၊ မြေအိုးမှဖြစ်စေ သောက်နိုင်သည်။
Verse 72
द्वितीये नास्ति दोषस्तु प्रथमेनैव शुध्यति । जातेन शुध्यते जातं मृतेन मृतकं तथा ॥ ७२ ॥
ဒုတိယအကြိမ်တွင် အပြစ်မရှိတော့; ပထမအကြိမ်တည်းကပင် သန့်စင်ပြီးဖြစ်သည်။ မွေးဖွားခြင်းကြောင့် မွေးဖွားခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သမျှ သန့်စင်သကဲ့သို့၊ သေဆုံးခြင်းကြောင့် သေဆုံးခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သမျှလည်း ထိုနည်းတူ သန့်စင်သည်။
Verse 73
गर्भसंस्त्रवणे मासे त्रीण्यहानि विनिर्दिशेत् ॥ ७३ ॥
သတ်မှတ်ထားသောလတွင် ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျလျှင် မသန့်ကာလ/စောင့်ထိန်းကာလ သုံးရက်ဟု သတ်မှတ်ရမည်။
Verse 74
रात्रिभिर्मासतुल्याभिर्गर्भस्त्रावे विशुद्ध्यति । रजस्युपरते साध्वी स्नानेन स्त्री रजस्वला ॥ ७४ ॥
ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျလျှင် ကိုယ်ဝန်ရှိခဲ့သည့် လအရေအတွက်နှင့် တူညီသော ညအရေအတွက် ပြည့်လျှင် သန့်စင်မှု ရရှိသည်။ ရာသီသွေးရပ်သွားသောအခါ ရာသီလာနေသော မိန်းမသည် ရေချိုးခြင်းဖြင့် သန့်စင်သည်။
Verse 75
स्वगोत्राद्भृश्यते नारी विवाहात्सप्तमे पदे । स्वामिगोत्रेण कर्त्तव्यास्तस्याः पिण्डोदकक्रियाः ॥ ७५ ॥
မိန်းမသည် မင်္ဂလာအခမ်းအနား၏ ခုနစ်မြောက်ခြေလှမ်းတွင် မိမိဂိုထရမှ ခွာသွားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ထို့နောက် သူမအတွက် ပိဏ္ဍနှင့် ရေကပ်ပူဇော်ပွဲ (သေဆုံးသူအတွက်) ကို ခင်ပွန်း၏ ဂိုထရဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 76
उद्देश्यं पिण्डदाने स्यात्पिण्डे पिण्डे द्विनामतः । षण्णां देयास्त्रयः पिण्डा एवं दाता न मुह्यति ॥ ७६ ॥
ပိဏ္ဍဒါန ပြုရာတွင် ရည်ညွှန်းခံရသူကို သေချာဖော်ပြရမည်။ ပိဏ္ဍတစ်လုံးစီအတွက် အမည်နှစ်ခုကို ဆိုရမည်။ ရည်ညွှန်းသူ ခြောက်ဦးအတွက် ပိဏ္ဍသုံးလုံး ပေးရမည်။ ဤသို့ပြုလျှင် ပေးသူ မရှုပ်ထွေးတော့။
Verse 77
स्वेन भर्त्रा सहस्त्राब्दं माताभुक्ता सुदैवतम् । पितामह्यपि स्वेनैव स्वेनैव प्रपितामही ॥ ७७ ॥
ကံကောင်း၍ ဒေဝတားကာကွယ်မှုရသော မိခင်သည် မိမိခင်ပွန်းနှင့်အတူ အိမ်ထောင်ရေးသုခကို နှစ်တစ်ထောင် ခံစားခဲ့သည်။ ထိုနည်းတူ အဘွားလည်း မိမိခင်ပွန်းနှင့်၊ ထိုနည်းတူ အဘွားကြီးလည်း မိမိခင်ပွန်းနှင့် ဖြစ်သည်။
Verse 78
वर्षे तु कुर्वीत मातापित्रोस्तु सत्कृतिम् । अदैवं भोजयेच्छ्राद्धं पिण्डमेकं तु निर्वपेत् ॥ ७८ ॥
တစ်နှစ်တစ်ကြိမ် မိခင်ဖခင်တို့ကို သင့်တော်စွာ ဂုဏ်ပြုရမည်။ ဒေဝတားမပူဇော်သော ရှရဒ္ဓတွင် ဖိတ်ကြားသူများကို ကျွေးမွေး၍ ပိဏ္ဍ (ဆန်လုံးပူဇော်) တစ်လုံးကိုလည်း ထားရမည်။
Verse 79
नित्यं नैमित्तिकं काम्यं वृद्धिश्राद्धमथापरम् । पार्वणं चेति विज्ञेयं श्राद्धं प़ञ्चविधं बुधैः ॥ ७९ ॥
ပညာရှိတို့အမြင်အရ ရှရဒ္ဓသည် ငါးမျိုးရှိသည်—နိတျ (နေ့စဉ်) ရှရဒ္ဓ၊ နိုင်မိတ္တိက (အခါအားလျော်စွာ) ရှရဒ္ဓ၊ ကာမျ (ဆန္ဒအလို) ရှရဒ္ဓ၊ ဝೃદ્ધိ-ရှရဒ္ဓ (တိုးပွားချမ်းသာ) နှင့် ပါර්ဝဏ ရှရဒ္ဓ။
Verse 80
ग्रहोपरागे संक्रान्तौ पर्वोत्सवमलालये । निर्वपेत्र्रीन्नरः पिण्डानेकमेव मृतेऽहनि ॥ ८० ॥
ဂြိုဟ်အုပ်ရာဂ (နေ/လ အလင်းပျောက်) အချိန်၊ သင်္ကြာန္တိ (နေဝင်ရာသို့ ပြောင်းဝင်) အချိန်၊ ပွဲတော်နေ့များနှင့် ဘေးအန္တရာယ်ကာလတွင် ပိဏ္ဍ သုံးလုံး ပူဇော်ရမည်။ သို့သော် သေဆုံးသည့်နေ့တွင် ပိဏ္ဍ တစ်လုံးသာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 81
अनूढ न पृथक्कन्या पिण्डे गोत्रे च सूतके । पाणिग्रहणमन्त्राभ्यां स्वगोत्राद्भ्रश्यते ततः ॥ ८१ ॥
မင်္ဂလာမပြုရသေးသော မိန်းကလေးသည် ပိဏ္ဍ၊ ဂိုत्र (မျိုးရိုး) နှင့် စူတက (အညစ်အကြေးကာလ) အရေးတွင် ဖခင်ဘက်မှ သီးခြားမဟုတ်ဟု မှတ်ယူသည်။ သို့သော် လက်ဆွဲမင်္ဂလာမంత్ర (ပာဏိဂ္ရဟဏ) ဖြင့် မင်္ဂလာပြည့်စုံပြီးနောက် မိမိ၏ (ဖခင်ဘက်) ဂိုत्रမှ ခွာကျသွားသည်။
Verse 82
येन येन तु वर्णेन या कान्या परिणीयते । तत्समं सूतकं याति तथापिण्डोदकेऽपि च ॥ ८२ ॥
မိန်းကလေးကို မည်သည့် ဝဏ္ဏ (အတန်းအစား) သို့ မင်္ဂလာဆောင်ပေးသော်လည်း ထိုဝဏ္ဏနှင့် တူညီသော စူတက (မွေးဖွားအညစ်အကြေးကာလ) ကို ခံယူရသည်။ ထိုနည်းတူ ပိဏ္ဍနှင့် ဥဒက (ရေလောင်းပူဇော်) အရေးတွင်လည်း အတူတူပင် ဖြစ်သည်။
Verse 83
विवाहे चैव संवृत्ते चतुर्थेऽहनिरात्रिषु । एकत्वं सा व्रजेद्भर्तुः पिण्डे गोत्रे च सूतके ॥ ८३ ॥
မင်္ဂလာပွဲကို သေချာစွာ ပြီးစီးသွားသောအခါ၊ လေးရက်မြောက်နေ့နှင့်ညတွင် မယားသည် ခင်ပွန်းနှင့် တစ်ကိုယ်တည်းဖြစ်လာ၍—ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇော်သက်ဆိုင်ရာ မျိုးရိုး၊ ဂိုထရ (gotra) နှင့် စူတက (sūtaka) အညစ်အကြေးအခြေအနေကိုပါ မျှဝေသည်။
Verse 84
प्रथमेऽह्नि द्वितीये वा तृतीये वा चतुर्थके । अस्थिसंचयनं कार्यं बन्धुभिर्हितबुद्धिभिः ॥ ८४ ॥
ပထမနေ့၊ ဒုတိယနေ့၊ တတိယနေ့ သို့မဟုတ် လေးရက်မြောက်နေ့—ဤနေ့များအနက် မည်သည့်နေ့မဆို—မီးသင်္ဂြိုဟ်ပြီးနောက် အရိုးစုဆောင်းခြင်းကို စိတ်ကောင်းနှင့် ရည်ရွယ်ချက်မှန်ကန်သော ဆွေမျိုးများက ပြုလုပ်သင့်သည်။
Verse 85
चतुर्थे पञ्चमे चैव सत्पमे नवमे तथा । अस्थिसंचयनं प्रोक्तं वर्णानामनुपूर्वशः ॥ ८५ ॥
မီးသင်္ဂြိုဟ်ပြီးနောက် အရိုးစုဆောင်းခြင်းကို လေးရက်မြောက်၊ ငါးရက်မြောက်၊ ခုနစ်ရက်မြောက်၊ ကိုးရက်မြောက်နေ့တို့တွင် ပြုလုပ်ရန် ဟောကြားထားပြီး၊ ဗර්ဏ (varṇa) လေးမျိုးအတွက် အစဉ်လိုက် သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 86
एकादशाहे प्रेतस्य यस्य चोत्सृज्यते वृषः । मुच्यते प्रेतलोकात्स स्वर्गलोके महीयते ॥ ८६ ॥
သေဆုံးပြီးနောက် တစ်ဆယ့်တစ်ရက်မြောက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သူအတွက် နွားထီးကို ပူဇော်နည်းဖြင့် လွှတ်ပေးလျှင်၊ ထိုပရေတ (preta) သည် ပရေတလောက (preta-loka) မှ လွတ်မြောက်ကာ ကောင်းကင်လောက၌ ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခံရသည်။
Verse 87
नाभिमात्रे जले स्थित्वा हृदयेन तु चिन्तयेत् । आगच्छन्तु मे पितरो गृह्णन्त्वेताञ्जाञ्जलीन् ॥ ८७ ॥
ရေထဲတွင် ချက်တိုင်အထိ ရပ်နေပြီး နှလုံးသားဖြင့် စဉ်းစားဆင်ခြင်ရမည်—“ကျွန်ုပ်၏ ပိတရု (pitṛ) ဘိုးဘွားများ လာကြပါစေ၊ ဤအန်ဂျလီ (añjali) လက်တစ်ဆုပ်ပူဇော်မှုများကို လက်ခံကြပါစေ” ဟု။
Verse 88
हस्तौ कृत्वा तु संयुक्तौ पूरचित्वा जलेन च । गोश्रृङ्गमात्रमुद्धृत्य जलमध्ये विनिः क्षिपेत् ॥ ८८ ॥
လက်နှစ်ဖက်ကို ပေါင်းစည်း၍ ရေဖြည့်ကာ၊ နွားချိုတစ်ချောင်းထဲ ဝင်နိုင်သလောက်သာ ရေကို ချီယူပြီး၊ ထိုရေကို ရေအလယ်သို့ ပြန်လှန်ပစ်လေ။
Verse 89
आकाशे च क्षिपेद्वारि वारिस्थो दक्षघिणामुखः । पितॄणां स्थानमाकाशं दक्षिणादिक् तथैव च ॥ ८९ ॥
ရေထဲတွင် ရပ်နေ၍ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ၊ ပူဇော်ရေကို ကောင်းကင်သို့ မြှောက်ပစ်လေ။ ပိတೃများ၏ နေရာသည် ကောင်းကင်ဖြစ်၍ သူတို့၏ ဦးတည်ရာလည်း တောင်ဘက်ပင် ဖြစ်သည်။
Verse 90
आपो देवगणाः प्रोक्ता आपः पितृगणास्तथा । तस्मादस्य जलं देयं पितॄणां हितमिच्छता ॥ ९० ॥
ရေသည် ဒေဝတားအစုအဝေးဟု ကြေညာထားသကဲ့သို့၊ ရေသည် ပိတೃအစုအဝေးလည်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပိတೃတို့၏ ကောင်းကျိုးကို လိုလားသူသည် သူတို့အား ရေကို ပူဇော်ပေးရမည်။
Verse 91
दिवासूर्यांशुसंतत्पं रात्रौ नक्षत्रमारुतैः । मध्ययोरप्युभाभ्यां च पवित्रं सर्वदा जलम् ॥ ९१ ॥
နေ့ခင်းတွင် ရေသည် နေရောင်ခြည်ကြောင့် ပူနွေးလာ၏; ညတွင် ကြယ်အောက် လေတိုက်ခတ်မှုတို့၏ သက်ရောက်မှုကို ခံ၏။ ထိုနှစ်ကာလအကြားတွင်ပင် ရေသည် အမြဲတမ်း သန့်ရှင်းပဝित्र ဖြစ်နေသည်။
Verse 92
स्वभावयुक्तमव्यक्तममेध्येन सदा शुचिः । भाण्डस्थं धरणीस्थं वा पवित्रं सर्वदा जलम् ॥ ९२ ॥
ရေသည် မိမိသဘာဝအတိုင်း မဖော်ပြသည့်သန့်ရှင်းမှုရှိ၍ အညစ်အကြေးမထင်ရှားသကဲ့သို့၊ မသန့်သောအရာနှင့် ထိတွေ့သော်လည်း အမြဲတမ်း သန့်ရှင်းပဝित्र ဖြစ်နေသည်။ အိုးထဲရှိစေ၊ မြေပြင်ပေါ်ရှိစေ ရေသည် အစဉ်အမြဲ သန့်စင်စေသောအရာ ဖြစ်သည်။
Verse 93
देवतानां पितॄणां च जलं दद्याज्जलाञ्जलीन् । असंस्कृतप्रमीतानां स्थले दद्याद्विचक्षणः ॥ ९३ ॥
ဒေဝတားတို့နှင့် ပိတೃတို့အား အန်ဂျလီဖြင့် ရေတော်လှူ (ရေတော်ပူဇော်) ရမည်။ သဘောပေါက်သိမြင်သူသည် သံစကာရ မပြုရသေးဘဲ ကွယ်လွန်သူတို့အတွက်ပင် သင့်တော်ရာနေရာ၌ ရေတော်လှူရမည်။
Verse 94
श्राद्धे हवनकाले च दद्यादेकेन पाणिना । उभाभ्यां तर्पणे दद्यादेष धर्मो व्यवस्थितः ॥ ९४ ॥
ရှရဒ္ဓနှင့် ဟောမ (မီးပူဇော်) အချိန်တွင် လက်တစ်ဖက်တည်းဖြင့် ပေးရမည်။ သို့သော် တර්ပဏ (ပိတೃ/ဒေဝတားတို့ကို စိတ်ကျေနပ်စေရန် ရေလောင်းပူဇော်) တွင် လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ပေးရမည်—ဤသည်မှာ တည်မြဲသတ်မှတ်ထားသော ဓမ္မစည်းကမ်းဖြစ်သည်။
Verse 95
इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे धर्मशान्तिनिर्देशो नाम चतुर्दशोऽध्यायः ॥ १४ ॥
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ ဘృဟန္နာရဒီယ ပုရာဏ» ၏ ပူရ္ဝ-ဘာဂ (ပထမပိုင်း) ပထမပာဒ၌ «ဓမ္မနှင့် ရှာန္တိ (ငြိမ်းချမ်းရေး) အညွှန်း» ဟူသော ဆယ့်လေးမြောက် အခန်း ပြီးဆုံး၏။
The chapter prescribes graded remedies such as setting the morsel aside, bathing, ācamana, fasting for set durations, pañcagavya for certain day-night impurity cases, and—where specified—homa with ghee; vomiting is addressed through extensive Gāyatrī-japa (hundreds to thousands, depending on health).
It first details technical śauca and prāyaścitta procedures (baths, japa, homa, named penances), then broadens into merit-making dharma through iṣṭa (ritual expenditure) and pūrta (public works like wells, ponds, temples), presenting both as complementary paths toward śānti and higher aims.
It outlines piṇḍa specification rules, lists five śrāddha types, prescribes contexts for one vs three piṇḍas, and gives tarpaṇa method (standing in water, facing south, offering water with both hands), grounding ancestor rites in the purifying theology of water.