Adhyaya 13
Purva BhagaAdhyaya 1321 Verses

Adhyaya 13

पीतवासा-कल्पः, माहेश्वरी-दर्शनम्, रौद्री-गायत्री, महायोगेन अपुनर्भवः

သုတက ပီတဝါသာဟုခေါ်သော ကလ္ပ ၃၁ ကို ဖော်ပြသည်။ သားသမီးပွားလိုသော ဘြဟ္မာသည် သမాధိဝင်၍ အဝါရောင်အလှဆင် တောက်ပသော သာသနာ့ယုဝတေဝတားကို မြင်သည်။ ထို့နောက် အတွင်းသို့ စိတ်တည်ကာ စကြဝဠာသခင်ထံ အားကိုးရာယူသဖြင့် မဟေရှဝရမှ ထွက်ပေါ်လာသော အမြင့်ဆုံး မဟေရှဝရီကို ဒർശနရသည်။ နတ်မသည် ခြေလေး၊ မျက်နှာလေး၊ လက်လေး၊ နို့လေး စသည့် မျိုးစုံရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် အလုံးစုံနှင့် အရပ်လေးမျက်နှာ အာဏာကို သင်္ကေတပြုသည်။ မဟာဒေဝသည် နတ်မကို mati, smriti, buddhi (စိတ်၊ မှတ်ဉာဏ်၊ ဉာဏ်ပညာ) ဟု ချီးမွမ်းကာ ယောဂဖြင့် စကြဝဠာတစ်လျှောက် ပျံ့နှံ့၍ လောကကို ဓမ္မအောက်တွင် စီမံစေပြီး ဗြာဟ္မဏများနှင့် ဓမ္မအကျိုးအတွက် ရုဒြာဏီ ဖြစ်မည်ဟု အမိန့်ပေးသည်။ ရှိဝ၏ လမ်းညွှန်မှုဖြင့် ဘြဟ္မာသည် ဝေဒ ရောဒြီ-ဂါယတြီကို ဂျပနှင့် အပ်နှံခြင်းဖြင့် သမಾಧိတော်ယောဂ၊ ဉာဏ်၊ အာဏာနှင့် ဝိရာဂကို ရရှိသည်။ ဘြဟ္မာ၏ ဘေးမှ တောက်ပသော ကုမာရများ ပေါ်ထွက်ကာ မဟာယောဂကို သင်ကြားပြီး နောက်ဆုံး မဟေရှဝရထံ ဝင်ရောက်ပေါင်းစည်းသည်။ စည်းကမ်းရှိ သမాధိရှင်များလည်း အပြစ်ကို စွန့်၍ သန့်ရှင်းကာ ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမရှိသော ရုဒြာထံ ဝင်ရောက်ကြသည်။

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच एकत्रिंशत्तमः कल्पः पीतवासा इति स्मृतः ब्रह्मा यत्र महाभागः पीतवासा बभूव ह

စူတက ပြောသည်– «သုံးဆယ့်တစ်မြောက် ကလ္ပကို ‘ပီတဝါသာ’ ကလ္ပဟု မှတ်တမ်းတင်ကြသည်။ ထိုကာလဝန်းကျင်၌ ကံကောင်းမြတ်သော ဗြဟ္မာသည် အဝါရောင်ဝတ်စုံကို ဝတ်ဆင်၍ အမှန်တကယ် ပေါ်ထွန်းခဲ့၏»။

Verse 2

ध्यायतः पुत्रकामस्य ब्रह्मणः परमेष्ठिनः प्रादुर्भूतो महातेजाः कुमारः पीतवस्त्रधृक्

ပရမေဋ္ဌင် ဗြဟ္မာသည် သားတော်ကို လိုလားသောစိတ်ဖြင့် သမాధိတရား၌ ဓ్యာနပြုနေစဉ်၊ တေဇောအလွန်ကြီးမားသော တောက်ပသည့် ဒေဝယုဝကတစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာ၍ အဝါရောင်ဝတ်စုံကို ဝတ်ဆင်ထား၏။

Verse 3

पीतगन्धानुलिप्ताङ्गः पीतमाल्यांबरो युवा हेमयज्ञोपवीतश् च पीतोष्णीषो महाभुजः

သူ၏ကိုယ်အင်္ဂါတို့ကို ရွှေရောင်အဝါသင်းနံ့ဖြင့် လိမ်းထားပြီး၊ အဝါရောင်ပန်းကုံးနှင့် အဝါရောင်ဝတ်စုံကို ဆင်မြန်းထား၏။ ယုဝကသဏ္ဌာန်ဖြစ်၍ ရွှေရောင် ယဇ္ဉောပဝီတ (သန့်ရှင်းကြိုး) ကို ဆောင်ကာ၊ အဝါရောင် ဥෂ္ဏီષ (ခေါင်းပေါင်း) ဖြင့် တောက်ပလျက်၊ လက်မောင်းကြီးမားသော ပတိ—ပသုတို့၏ ပာရှ (ချည်နှောင်မှု) ကို ဖြေလျော့ပေးသော အရှင်—ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 4

तं दृष्ट्वा ध्यानसंयुक्तो ब्रह्मा लोकमहेश्वरम् मनसा लोकधातारं प्रपेदे शरणं विभुम्

ထိုအရှင်ကို မြင်သော် ဓ్యာန၌ စူးစိုက်နေသော ဗြဟ္မာသည် စိတ်ဖြင့်ပင် လောကမဟေဿဝရ—လောကတို့၏ အထွဋ်အမြတ် အရှင်၊ အလုံးစုံကို ဖြန့်ကျက်နေသော ဗိဘု၊ လောကကို ထိန်းသိမ်းတည်ဆောက်သူ—ထံသို့ ရှရဏံ (အကာအကွယ်) ယူလေ၏။

Verse 5

ततो ध्यानगतस्तत्र ब्रह्मा माहेश्वरीं वराम् गां विश्वरूपां ददृशे महेश्वरमुखाच्च्युताम्

ထို့နောက် ထိုနေရာ၌ ဓ్యာနအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ ဝင်ရောက်သော ဗြဟ္မာသည် မဟာဒေဝ၏ ပါးစပ်မှ ထွက်ပေါ်လာသော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိ “ဝိශ්ဝရူပါ” မဟေශ්ဝရီ နွားမတော်မြတ်ကို မြင်တွေ့하였다။ ထိုဒർശနကြောင့် ဗြဟ္မာသည် သီဝကို ပတိ—အမြင့်ဆုံး အရင်းအမြစ်—ဟု သိမြင်ကာ ဖန်ဆင်းမှုကို ထိန်းသိမ်းသော အင်အားများပင် ထိုအရှင်ထံမှ ပေါ်ထွန်းကြောင်း နားလည်하였다။

Verse 6

चतुष्पदां चतुर्वक्त्रां चतुर्हस्तां चतुःस्तनीम् चतुर्नेत्रां चतुःशृङ्गीं चतुर्दंष्ट्रां चतुर्मुखीम्

သူသည် အံ့ဩဖွယ် ကြောက်ရွံ့ရိုသေဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို မြင်တွေ့하였다—ခြေလေးချောင်း၊ မျက်နှာလေးခု၊ လက်လေးဖက်၊ နို့အုံလေးခု; မျက်စိလေးလုံး၊ ချိုလေးချောင်း၊ အစွယ်လေးချောင်း—ဤသည်မှာ အရှင်၏ မသိမသာသော သက္တိ၏ သရုပ်ဖြစ်၍၊ ထိုသက္တိအားဖြင့် ပတိ (သီဝ) သည် ပေါ်ထွန်းသော စနစ်ကို အုပ်စိုးကာ၊ ပာရှ (pāśa) ဟူသော ချည်နှောင်မှုအားလုံးကို ကျော်လွန်နေသည်။

Verse 7

द्वात्रिंशद्गुणसंयुक्ताम् ईश्वरीं सर्वतोमुखीम् स तां दृष्ट्वा महातेजा महादेवीं महेश्वरीम्

သုံးဆယ့်နှစ်ပါးသော ဒေဝဂုဏ်တို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ အရပ်ရပ်သို့ မျက်နှာမူနေသော အရှင်မ—ဣශ්ဝရီ—ကို ထိုတောက်ပသောသူ (ဗြဟ္မာ) သည် မြင်တွေ့하였다။ သူမကို မြင်လျှင် သူသည် သူမကို မဟာဒေဝီ၊ အမြင့်ဆုံး မဟေශ්ဝရီ—အရှင်၏ သက္တိ၊ အရာအားလုံးကို အုပ်စိုးသူ—ဟု သိမြင်하였다။

Verse 8

पुनराह महादेवः सर्वदेवनमस्कृतः मतिः स्मृतिर्बुद्धिरिति गायमानः पुनः पुनः

ထို့နောက် အဘိဝါဒခံရသော မဟာဒေဝသည် ထပ်မံ ပြောကြား၍ “မတိ (သိမြင်ခွဲခြားမှု)၊ စ္မෘတိ (မှတ်မိမှု)၊ ဗုဒ္ဓိ (နိုးကြားသော ဉာဏ်)” ဟု ထပ်တလဲလဲ သီဆိုရွတ်ဆို하였다။

Verse 9

एह्येहीति महादेवि सातिष्ठत्प्राञ्जलिर्विभुम् विश्वमावृत्य योगेन जगत्सर्वं वशीकुरु

“လာပါ၊ လာပါ၊ မဟာဒေဝီ!” ဟုဆိုကာ သူသည် လက်အုပ်ချီ၍ အလုံးစုံပြည့်စုံသော အရှင်ရှေ့၌ ရပ်တည်ပြီး “ယောဂအားဖြင့် ကမ္ဘာကို လွှမ်းခြုံ၍ လောကအလုံးစုံကို သင်၏ ဒေဝီအာဏာအောက်၌ ထိန်းချုပ်ပါ” ဟု လျှောက်하였다။

Verse 10

अथ तामाह देवेशो रुद्राणी त्वं भविष्यसि ब्राह्मणानां हितार्थाय परमार्था भविष्यसि

ထို့နောက် ဒေဝတို့၏အရှင်က မိမိအား မိန့်တော်မူသည်— «သင်သည် ရုဒြာဏီ ဖြစ်လိမ့်မည်။ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အကျိုးချမ်းသာအတွက် သင်သည် ပေါ်ထွန်းလာမည်၊ ထို့ပြင် ပရမာဓ (paramārtha) အမြင့်ဆုံးသော အဓိပ္ပါယ်၌ တည်မြဲကာ သတ္တဝါတို့ကို အမြင့်မြတ်သော ကောင်းကျိုးသို့ ဦးဆောင်မည်»။

Verse 11

तथैनां पुत्रकामस्य ध्यायतः परमेष्ठिनः प्रददौ देवदेवेशः चतुष्पादां जगद्गुरुः

ထို့ကြောင့် သားကိုလိုလားသော ပရမေဋ္ဌင် (ဗြဟ္မာ) သည် သမาธိဖြင့် ဓ్యာနပြုနေစဉ်၊ ဒေဝတို့၏ဒေဝ—လောကဂုရု—က သူ့အား ခြေလေးပါးရှိသော (စတုဿ္ပာဒ) ဝေဒကို ပေးသနားတော်မူ၍၊ ပာရှု (paśu) အကျဉ်းချုပ်ဝိညာဉ်သည် ပတိ (Pati) အရှင်ထံ ချဉ်းကပ်နိုင်ရန် အကြောင်းကိရိယာကို ချီးမြှင့်တော်မူ하였다။

Verse 12

ततस्तां ध्यानयोगेन विदित्वा परमेश्वरीम् ब्रह्मा लोकगुरोः सो ऽथ प्रतिपेदे महेश्वरीम्

ထို့နောက် ဗြဟ္မာသည် ဓ്യာနယောဂ၏ စည်းကမ်းဖြင့် အမြင့်ဆုံးသော မဟာဒေဝီကို သိမြင်သဘောပေါက်ကာ၊ လောကတို့၏ ဂုရု၏ ကရုဏာတော်ကြောင့် မဟေရှ္ဝရီ (Maheśvarī) ကို အမှန်တကယ် သိမြင်ရရှိ하였다။

Verse 13

गायत्रीं तु ततो रौद्रीं ध्यात्वा ब्रह्मानुयन्त्रितः इत्येतां वैदिकीं विद्यां रौद्रीं गायत्रीमीरिताम्

ထို့နောက် ဗြဟ္မာ၏ အမိန့်ညွှန်ကြားမှုအောက်တွင် သူသည် ရော်ဒြီ ဂါယတြီကို ဓ്യာနပြု하였다။ ဤသို့ဖြင့် ဝေဒိက ဝိဒ္ယာ—ရော်ဒြီ ဂါယတြီဟု ခေါ်သော မန္တရဗေဒ—ကို ကြေညာထားသည်။ ၎င်းသည် ပာရှု (paśu) အကျဉ်းချုပ်ဝိညာဉ်ကို ပတိ (Pati) ရုဒြာထံသို့ မျက်နှာမူစေသည်။

Verse 14

जपित्वा तु महादेवीं ब्रह्मा लोकनमस्कृताम् प्रपन्नस्तु महादेवं ध्यानयुक्तेन चेतसा

လောကအားလုံးက ဦးညွှတ်နမസ്കာရပြုသော မဟာဒေဝီကို ဗြဟ္မာသည် ဇပ (japa) ပြုကာ၊ ထို့နောက် ဓ്യာနနှင့် ယိုက်ညီသော စိတ်ဖြင့် မဟာဒေဝထံ သရဏဂုံ ဝင်ရောက်하였다။

Verse 15

ततस्तस्य महादेवो दिव्ययोगं बहुश्रुतम् ऐश्वर्यं ज्ञानसंपत्तिं वैराग्यं च ददौ प्रभुः

ထို့နောက် မဟာဒေဝ—အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင်—သည် သူ့အား ဒိဗ္ဗယောဂ၊ အလွန်ကျယ်ပြန့်သော သာသနာပညာ၊ အိုင်ශ්ဝရယ၊ မှန်ကန်သော ဉာဏ်ပညာ၏ စည်းစိမ်နှင့် ဝိရာဂျ—မကပ်မငြိသော စိတ်ကို ပေးတော်မူ၏။

Verse 16

ततो ऽस्य पार्श्वतो दिव्याः प्रादुर्भूताः कुमारकाः पीतमाल्यांबरधराः पीतस्रगनुलेपनाः

ထို့နောက် အရှင်၏ ဘေးနှစ်ဖက်၌ ဒိဗ္ဗကူမာရက အရွယ်ငယ် အထောက်အပံ့များ ပေါ်ထွန်းလာကြ၏။ အဝါရောင် ပန်းကုံးနှင့် အဝါရောင် အဝတ်အစား ဝတ်ဆင်၍ အဝါရောင် ပန်းစည်းနှင့် မွှေးကြိုင်သော လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားကာ၊ ပတိဖြစ်သော အရှင်၏ မင်္ဂလာရံတော်ကို ထင်ရှားစေ၏။

Verse 17

पीताभोष्णीषशिरसः पीतास्याः पीतमूर्धजाः ततो वर्षसहस्रान्त उषित्वा विमलौजसः

သူတို့၏ ခေါင်းပေါ်တွင် အဝါရောင် ခေါင်းပတ်တော်များရှိ၍ မျက်နှာလည်း အဝါရောင်၊ ဆံပင်လည်း အဝါရောင် ဖြစ်ကြ၏။ ထို့နောက် မလွဲမသွေ သန့်ရှင်းသော တောက်ပမှုရှိသူတို့သည် နှစ်တစ်ထောင် ပြည့်စုံသည့်အထိ နေထိုင်ကြ၏။

Verse 18

योगात्मानस्तपोह्लादाः ब्राह्मणानां हितैषिणः धर्मयोगबलोपेता मुनीनां दीर्घसत्त्रिणाम्

သူတို့သည် ယောဂစိတ်ဝိညာဉ်ရှိသော တပသ်ကျင့်သူများဖြစ်၍ တပသ်မှ ပေါ်လာသော အာနန္ဒ၌ ပျော်ရွှင်ကြ၏။ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အကျိုးကို လိုလားသူများဖြစ်ပြီး၊ ဓမ္မနှင့် ယောဂ၏ အင်အားဖြင့် ပြည့်စုံကာ ရှည်လျားသော စတ္တရ (ယဇ္ဉ) ကို ထိန်းသိမ်းဆောင်ရွက်သော မုနိများဖြစ်ကြ၏။

Verse 19

उपदिश्य महायोगं प्रविष्टास्ते महेश्वरम् एवमेतेन विधिना ये प्रपन्ना महेश्वरम्

သူတို့အား မဟာယောဂကို သင်ကြားပေးပြီးနောက်၊ သူတို့သည် မဟေရှ္ဝရ မဟာဒေဝထံသို့ ဝင်ရောက်ပေါင်းစည်းကြ၏။ ထိုနည်းလမ်းအတိုင်း မဟေရှ္ဝရထံ အလုံးစုံ အားကိုးအပ်နှံသူတို့သည် အရှင်ပတိထံ၌ လုံးဝ စုပ်ယူပေါင်းဝင်ခြင်းကို ရရှိကြသည်—ပတိသည် ချည်နှောင်ထားသော ပရှု (paśu) ၏ ပာရှ (pāśa) ကို ဖြုတ်ပေးသော အရှင်ဖြစ်၏။

Verse 20

अन्ये ऽपि नियतात्मानो ध्यानयुक्ता जितेन्द्रियाः ते सर्वे पापमुत्सृज्य विमला ब्रह्मवर्चसः

အခြားသူတို့လည်း—ကိုယ်စိတ်ထိန်းသိမ်း၍ သမာဓိ၌တည်ကာ အင်္ဒြိယများကိုအနိုင်ယူသူများ—အပြစ်အားလုံးကိုစွန့်ပစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် အညစ်အကြေးကင်းစင်၍ ဗြဟ္မန်၏တောက်ပမှုဖြင့် ထွန်းလင်းကြသည်။ အတွင်းရေးတရားကျင့်စဉ်သည် ပသုကိုချည်သော ပာရှ (pāśa) ကိုဖြတ်တောက်ပေးသော ပတိ (Pati) ရုဒြ-ရှီဝနှင့် ကိုက်ညီသောကြောင့်ဖြစ်သည်။

Verse 21

प्रविशन्ति महादेवं रुद्रं ते त्वपुनर्भवाः

သူတို့သည် မဟာဒေဝ ရုဒြကို ဝင်ရောက်ပေါင်းစည်းကြ၏။ ပတိ (Pati) အဖြစ် ထိုသခင်ထံရောက်ပြီးနောက် အပုနဗ္ဘဝ (apunarbhava) — ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း၏ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်သောဝိညာဉ်များ ဖြစ်လာကြသည်။

Frequently Asked Questions

It identifies Shakti as the divine intelligence-power operating within cognition itself; spiritual governance of the cosmos and the seeker’s inner purification both depend on this awakened faculty, culminating in yoga that leads to Shiva-realization.

A combined discipline of dhyana (focused meditation), Raudri Gayatri japa (Vedic mantra-recitation), and prapatti (surrender), through which Shiva bestows divya-yoga, jnana, aishvarya, and vairagya, leading to apunarbhava (freedom from rebirth).

As ‘entering Mahadeva/Rudra’—a moksha idiom where purified, self-controlled practitioners abandon sin, attain brahma-tejas, and become apunarbhava (not returning to samsara).