Adhyaya 37: The Threefold Discipline (Mental, Physical, Verbal) and the Salvific Power of Hearing Nārāyaṇa’s Name

Verse 1

धरण्युवाच । कथमाराध्यसे देव भक्तिमद्भिर्नरैर्विभो । स्त्रीभिर्वा सर्वमेतन्मे शंस त्वं भूतभावन ॥ ३७.१ ॥

ധരണി പറഞ്ഞു—ഹേ ദേവാ, ഹേ വിഭോ! ഭക്തിയുള്ള പുരുഷന്മാരോ സ്ത്രീകളോ നിന്നെ എങ്ങനെ ആരാധിക്കണം? ഹേ ഭൂതഭാവന, ഇതെല്ലാം എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരുക.

Verse 2

श्रीवराह उवाच । भावसाध्योऽस्म्यहं देवि न वित्तैर्न जपैरहम् । साध्यस्तथापि भक्तानां कायक्लेशं वदामि ते ॥ ३७.२ ॥

ശ്രീവരാഹൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ ദേവീ, ഞാൻ ഭാവംകൊണ്ടു മാത്രമേ പ്രാപ്യമാകൂ; ധനത്താലോ ജപത്താലോ അല്ല. എങ്കിലും ഭക്തർക്കു ഞാൻ സുലഭൻ; അതിനാൽ കായക്ലേശം, അഥവാ ദേഹതപസ്സ്, നിന്നോട് പറയുന്നു.

Verse 3

कर्मणा मनसा वाचा मच्चित्तो यो नरो भवेत् । तस्य व्रतानि धास्यामि विविधानि निबोध मे ॥ ३७.३ ॥

കർമ്മം, മനസ്സ്, വാക്ക്—ഇവയാൽ എന്നിൽ ചിത്തം സ്ഥാപിക്കുന്ന മനുഷ്യനു വേണ്ടി വിവിധ വ്രതങ്ങൾ ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കും; എന്റെ വചനം ഗ്രഹിക്ക.

Verse 4

अहिंसा सत्यमस्तेयं ब्रह्मचर्यमकल्कता । एतानि मानस्यानाहुर्व्रतानि तु धराधरे ॥ ३७.४ ॥

അഹിംസ, സത്യം, അസ്തേയം, ബ്രഹ്മചര്യം, കലങ്കരഹിതത്വം—ഹേ ധരാധരാ! ഇവ മാനസിക വ്രതങ്ങളെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

Verse 5

एकभक्तं तथा नक्तमुपवासादिकं च यत् । तत्सर्वं कायिकं पुंसां व्रतं भवति नान्यथा ॥ ३७.५ ॥

ഏകഭക്തം, നക്തം, ഉപവാസാദി എന്നിവയൊക്കെയും—മനുഷ്യർക്കു കായിക (ശാരീരിക) വ്രതം തന്നെയാകുന്നു; മറ്റഥാ അല്ല.

Verse 6

मौनं चाध्ययनं चैव देवस्तुत्यर्थकीर्तितात् । निवृत्तिश्चापि पैशुन्याद् वाचिकं व्रतमुत्तमम् ॥३७.६॥

മൗനം, ശാസ്ത്രാധ്യയനം, ദേവസ്തുതിയെ അർത്ഥപൂർണ്ണമായി കീർത്തിക്കൽ, കൂടാതെ പരദൂഷണം/ചാടൽ എന്നിവയിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കൽ—ഇതാണ് ഉത്തമ വാചിക വ്രതമെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു.

Verse 7

अत्रापि श्रूयते चान्यदृषिरुग्रतपाः पुरा । ब्रह्मपुत्रः पुरा कल्पे अरुणिर्नाम नामतः ॥ ३७.७ ॥

ഇവിടെയും മറ്റൊരു വൃത്താന്തം കേൾക്കപ്പെടുന്നു—പുരാതനകാലത്ത് ഉഗ്രതപസ്സുള്ള ഒരു ഋഷി ഉണ്ടായിരുന്നു; മുൻകല്പത്തിൽ അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രൻ, പേരിൽ അരുണി.

Verse 8

सोऽरण्यमगमत्किञ्चित् तपोर्थी द्विजसत्तमः । तपस्तेपे ततस्तस्मिन्नुपवासपरायणः ॥ ३७.८ ॥

തപസ്സിനായി ആഗ്രഹിച്ച ആ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജൻ അല്പം ദൂരം വനത്തിലേക്ക് പോയി. അവിടെ ഉപവാസനിഷ്ഠനായി ആ സ്ഥലത്ത് തന്നെ തപസ്സു ചെയ്തു.

Verse 9

देविकायास्तटे रम्ये सोऽवसद् ब्राह्मणः किल । कदाचिदभिषेकाय स जगाम महानदीम् ॥ ३७.९ ॥

ദേവികാ നദിയുടെ മനോഹരമായ തീരത്ത് ആ ബ്രാഹ്മണൻ വസിച്ചിരുന്നതായി പറയുന്നു. ഒരിക്കൽ അഭിഷേകസ്നാനത്തിനായി അദ്ദേഹം മഹാനദിയിലേക്കു പോയി.

Verse 10

तत्र स्नात्वा जपन् विप्रो ददर्शायान्तमग्रतः । व्याधं महाधनुःपाणिमुग्रनेत्रं विभीषणम् ॥ ३७.१० ॥

അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് ജപം ചെയ്യുകയായിരുന്ന ആ വിപ്രൻ മുന്നിൽ നിന്ന് വരുന്നതായ ഒരു വ്യാധനെ കണ്ടു—കയ്യിൽ മഹാധനുസ്സും, ഉഗ്രനേത്രങ്ങളും, ഭീതിജനകമായ രൂപവും ഉള്ളവനെ.

Verse 11

तं द्विजं हन्तुमायात स वल्कलानां जिघृक्षया । तं दृष्ट्वा क्षुभितो विप्रो ब्रह्मघ्नस्य भयादिति । ध्यायन् नारायणं देवं तस्थौ तत्रैव स द्विजः ॥ ३७.११ ॥

വൽക്കലവസ്ത്രങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ അവൻ ആ ദ്വിജനെ കൊല്ലാൻ വന്നു. അവനെ കണ്ട വിപ്രൻ ‘ബ്രഹ്മഘ്നൻ’ എന്ന ഭയത്തിൽ വിറച്ചു; നാരായണദേവനെ ധ്യാനിച്ച് അവിടെത്തന്നെ നിലകൊണ്ടു.

Verse 12

तं दृष्ट्वा अन्तर्गतहरिं व्याधो भीत इवाग्रतः । विहाय सशरं चापं ततो वचनमब्रवीत् ॥ ३७.१२ ॥

അന്തരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച ഹരിയെ കണ്ടപ്പോൾ വ്യാധൻ മുന്നിൽ ഭീതനായതുപോലെ നിന്നു. അമ്പോടുകൂടിയ ധനുസ്സു വെടിഞ്ഞിട്ട് പിന്നെ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 13

व्याध उवाच । हन्तुमिच्छुरहं ब्रह्मन् भवन्तं प्रागिहागतः । इदानीं दर्शनात् तुभ्यं सा मतिः क्वापि मे गता ॥ ३७.१३ ॥

വ്യാധൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! മുമ്പ് ഞാൻ നിങ്ങളെ കൊല്ലണമെന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെ ഇവിടെ വന്നിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ നിങ്ങളുടെ ദർശനം ലഭിച്ചതോടെ എന്റെ ആ തീരുമാനം എവിടെയോ അപ്രത്യക്ഷമായി പോയി.

Verse 14

ब्राह्मणानां सहस्राणि सस्त्रीणामयुतानि च । निहतानि मया ब्रह्मन् निहतौ च कुटम्बिनौ ॥ ३७.१४ ॥

ഹേ ബ്രാഹ്മണ, ഞാൻ ആയിരക്കണക്കിന് ബ്രാഹ്മണരെയും പതിനായിരക്കണക്കിന് ആയുധധാരികളെയും കൊന്നു; രണ്ട് ഗൃഹസ്ഥന്മാരും കൊല്ലപ്പെട്ടു.

Verse 15

नरकेऽभ्यधिकं चित्तं कदाचिदपि विद्यते । इदानीं तप्तुमिच्छामि तपोऽहं त्वत्समीपतः । उपदेशप्रदानेन प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ ३७.१५ ॥

ചിലപ്പോൾ മനസ്സ് നരകത്തേക്കാൾ അസ്വസ്ഥമായേക്കാം. ഇപ്പോൾ എനിക്ക് നിങ്ങളുടെ അടുത്ത് തപസ്സ് ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹമുണ്ട്. ഉപദേശം നൽകി എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം.

Verse 16

एवमुक्तोऽप्यसौ विप्रो नोत्तरं प्रत्यपद्यत । ब्रह्महा पापकर्मेति मत्वा ब्राह्मणपुङ्गवः ॥ ३७.१६ ॥

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ടും ആ ബ്രാഹ്മണൻ മറുപടിയൊന്നും നൽകിയില്ല. ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനായ അദ്ദേഹം, ഇയാൾ ബ്രഹ്മഹത്യ ചെയ്തവനും പാപിയുമാണെന്ന് കരുതി മൗനം പാലിച്ചു.

Verse 17

अनुक्तोऽपि स धर्मेप्सुर्व्याधस्तत्रैव तस्थिवान् । स्नात्वा नद्यां द्विजः सोऽपि वृक्षमूलमुपाश्रितः ॥ ३७.१७ ॥

മറുപടിയൊന്നും ലഭിച്ചില്ലെങ്കിലും ധർമ്മം ആഗ്രഹിക്കുന്ന ആ വേട്ടക്കാരൻ അവിടെത്തന്നെ നിന്നു. ആ ദ്വിജനും നദിയിൽ കുളിച്ച് ഒരു വൃക്ഷച്ചുവട്ടിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചു.

Verse 18

कस्यचित्त्वथ कालस्य तां नदीमगमत्किल । व्याघ्रो बुभुक्षितः शान्तं तं विप्रं हन्तुमुद्यतः ॥ ३७.१८ ॥

കുറച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ വിശപ്പടക്കാൻ ഒരു പുലി ആ നദിയിൽ വന്നു. ശാന്തനായ ആ ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലാൻ അത് ഒരുങ്ങി.

Verse 19

अन्तर्जलगतं विप्रं यावद् व्याघ्रो जिघृक्षति । तावद् व्याधेन विद्धोऽसौ सद्यः प्राणैर्वियोजितः ॥ ३७.१९ ॥

ബ്രാഹ്മണൻ ജലത്തിനകത്ത് ഇരിക്കെ, വ്യാഘ്രം അവനെ പിടിക്കാനൊരുങ്ങിയ അതേ നിമിഷം വേട്ടക്കാരന്റെ അമ്പാൽ അവൻ വേദനപ്പെട്ടു ഉടൻ പ്രാണവിയോഗം പ്രാപിച്ചു।

Verse 20

तस्माद् व्याघ्रशरीरात् तु उत्थाय पुरुषः किल । विप्रश्चान्तरजले मग्नः श्रुत्वा तं शब्दमाकुलम् । नमो नारायणायेति वाक्यमुच्चैरुवाच ह ॥ ३७.२० ॥

അപ്പോൾ വ്യാഘ്രശരീരത്തിൽ നിന്ന് ഒരു പുരുഷൻ എഴുന്നേറ്റുവെന്ന് പറയുന്നു; അന്തർജലത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ ആ കലുഷിത ശബ്ദം കേട്ട് ഉച്ചത്തിൽ “നമോ നാരായണായ” എന്നു ഉച്ചരിച്ചു।

Verse 21

व्याघ्रेणापि श्रुतो मन्त्रः प्राणैः कण्ठस्थितैस्ततः । श्रुतमात्रे जहौ प्राणान् पुरुषश्चाभवच्छुभः ॥ ३७.२१ ॥

വ്യാഘ്രവും ആ മന്ത്രം കേട്ടു; പ്രാണങ്ങൾ കണ്ഠത്തിൽ നിലകൊണ്ടിരിക്കെ, കേട്ടമാത്രയിൽ അത് പ്രാണത്യാഗം ചെയ്തു, പിന്നെ അത് ശുഭപുരുഷനായി മാറി।

Verse 22

सोऽब्रवीद्यामि तं देशं यत्र विष्णुः सनातनः । त्वत्प्रसादाद् द्विजश्रेष्ठ मुक्तपाप्मा निरामयः ॥ ३७.२२ ॥

അവൻ പറഞ്ഞു—“സനാതനനായ വിഷ്ണു വസിക്കുന്ന ആ ദേശത്തേക്ക് ഞാൻ പോകുന്നു. ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ പ്രസാദത്താൽ ഞാൻ പാപമുക്തനും നിരാമയനും ആയിരിക്കുന്നു.”

Verse 23

इत्युक्तो ब्राह्मणः प्राह कोऽसि त्वं पुरुषर्षभ । सोऽब्रवीत्तस्य राजेन्द्रः प्रतापी पूर्वजन्मनि । दीर्घबाहुरिति ख्यातः सर्वधर्मविशारदः ॥ ३७.२३ ॥

ഇങ്ങനെ കേട്ടപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണൻ ചോദിച്ചു—“ഹേ പുരുഷർഷഭാ, നീ ആരാണ്?” അവൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ രാജേന്ദ്രാ, മുൻജന്മത്തിൽ ഞാൻ പ്രതാപശാലിയായ രാജാവായിരുന്നു; ‘ദീർഘബാഹു’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധൻ, സർവ്വധർമ്മങ്ങളിലും വിശാരദൻ.”

Verse 24

अहं जानामि वेदांश्च अहं वेद्मि शुभाशुभम् । ब्राह्मणे नैव मे कार्यं किं वस्तु ब्राह्मणा इति ॥ ३७.२४ ॥

ഞാൻ വേദങ്ങളെ അറിയുന്നു; ശുഭാശുഭവും ഗ്രഹിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണനോട് എനിക്ക് യാതൊരു കാര്യമില്ല; ‘ബ്രാഹ്മണൻ’ എന്നത് ഒരു ‘വസ്തു’ ആണോ?

Verse 25

तस्यैवं वादिनो विप्राः सर्वे क्रोधसमन्विताः । ऊचुः शापं दुराधर्षः क्रूरो व्याघ्रो भविष्यसि ॥ ३७.२५ ॥

അവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ക്രോധം നിറഞ്ഞ എല്ലാ വിപ്രന്മാരും ശാപം ഉച്ചരിച്ചു—“നീ ദുർജ്ജയൻ; നീ ക്രൂരമായ കടുവയായിത്തീരും.”

Verse 26

अवमानात् तु विप्राणां सत्यान्तं स्मरणं तव । मृत्युकालेन सम्मूढ केशवेण भविष्यति ॥ ३७.२६ ॥

എന്നാൽ വിപ്രന്മാരെ അവമാനിച്ചതിനാൽ, സത്യത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ നിന്റെ സ്മരണം മരണസമയത്ത് ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാകും; അത് കേശവനിലേക്കുതന്നെ തിരിയും.

Verse 27

इत्युक्तोऽहं पुरा तैस्तु ब्राह्मणैर्वेदपारगैः । तमेव सर्वं संप्राप्तो ब्रह्मशापं सुपुष्कलम् ॥ ३७.२७ ॥

വേദങ്ങളിൽ പാരംഗതരായ ആ ബ്രാഹ്മണർ പണ്ടെ എന്നോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു; ഞാൻ അതെല്ലാം പൂർണ്ണമായി അനുഭവിച്ചു—അതീവ ശക്തമായ ബ്രാഹ്മണശാപം.

Verse 28

ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे प्रणिपत्य महामुने । उक्ताऽनुग्रहहेतोर्वै ऊचुस्ते मामिमं पुरा ॥ ३७.२८ ॥

അപ്പോൾ ആ എല്ലാ ബ്രാഹ്മണരും, മഹാമുനേ, നമസ്കരിച്ചു, നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹത്തിനായി പണ്ടെ എന്നോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 29

षष्ठान्नकालिकस्याग्रे यस्ते स्थास्यति कश्चन । स भक्ष्यस्ते तु भविता कञ्चित्कालं नराधम ॥ ३७.२९ ॥

ആറാം ഭോജനസമയത്ത് നിന്റെ മുമ്പിൽ ആരെങ്കിലും നില്ക്കുകയാണെങ്കിൽ, ആ നരാധമൻ കുറേക്കാലം നിന്റെ ഭക്ഷ്യമായിത്തീരും.

Verse 30

यदेषुघातं लब्ध्वा तु प्राणैः कण्ठगतैर्भवान् । श्रोष्यसे द्विजवक्त्रात् तु नमो नारायणेतिहि । तदा स्वर्गगतिस्तुभ्यं भविता नात्र संशयः ॥ ३७.३० ॥

അമ്പിന്റെ പ്രഹരം ലഭിച്ച് പ്രാണൻ കണ്ഠത്തിലെത്തുമ്പോൾ, ദ്വിജന്റെ വായിൽ നിന്ന് ‘നമോ നാരായണ’ എന്നു കേട്ടാൽ നിനക്ക് സ്വർഗ്ഗഗതി ലഭിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല।

Verse 31

परवक्त्रगतस्यापि विष्णोर्नाम श्रुतं मया । लब्धद्वेषस्य विप्राणां प्रत्यक्षं तव सत्तम ॥ ३७.३१ ॥

മറ്റൊരാളുടെ വായിൽ നിന്നുപോലും ഞാൻ വിഷ്ണുനാമം കേട്ടിരിക്കുന്നു. ഹേ സത്തമാ, ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ഉദിച്ച വൈരം നിന്റെ മുമ്പിൽ വ്യക്തമാണ്.

Verse 32

यः पुनर्ब्राह्मणान् पूज्य स्ववक्त्रेण नमो हरिम् । वदन् प्राणं विमुच्येत मुक्तावसौ वीतकिल्बिषः ॥ ३७.३२ ॥

ബ്രാഹ്മണരെ പൂജിച്ച് സ്വന്തം വായാൽ ‘നമോ ഹരി’ എന്നു ഉച്ചരിച്ചുകൊണ്ട് പ്രാണൻ വിടുന്നവൻ, പാപരഹിതനായി മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.

Verse 33

सत्यं सत्यं पुनः सत्यमुत्क्षिप्य भुजमुच्यते । जङ्गमा ब्राह्मणा देवाः कूटस्थः पुरुषोत्तमः ॥ ३७.३३ ॥

സത്യം, സത്യം, വീണ്ടും സത്യം—ഭുജം ഉയർത്തി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു: ബ്രാഹ്മണർ ജംഗമ ദേവന്മാർ; പുരുഷോത്തമൻ കൂഠസ്ഥൻ, അചല സത്യതത്ത്വം.

Verse 34

एवमुक्त्वा गतः स्वर्गं स राजा वीतकल्मषः । ब्राह्मणोऽपि सदायुक्तस्तं व्याधं प्रत्यभाषत ॥ ३७.३४ ॥

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, കല്മഷരഹിതനായ ആ രാജാവ് സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി. സദാ സംയമനായ ബ്രാഹ്മണനും ആ വ്യാധനോട് മറുപടിയായി സംസാരിച്ചു.

Verse 35

ऋषिरुवाच । जिघृक्षोर्मृगराजस्य यत्त्वया रक्षितो ह्यहम् । तत्पुत्र तुष्टस्ते दद्मि वरं वरय सुव्रत ॥ ३७.३५ ॥

ഋഷി പറഞ്ഞു—മകനേ! എന്നെ പിടിക്കാനൊരുങ്ങിയ സിംഹത്തിൽ നിന്ന് നീ എന്നെ രക്ഷിച്ചു. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ പ്രസന്നൻ; ഞാൻ നിനക്ക് വരം നൽകുന്നു—സുവ്രതാ, വരം തിരഞ്ഞെടുക്കുക.

Verse 36

व्याध उवाच । एष एव वरो मह्यं यत् त्वं मां भाषसे द्विज । अतः परं वरेणाहं किं करोमि प्रशाधि माम् ॥ ३७.३६ ॥

വ്യാധൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ദ്വിജാ! നിങ്ങൾ എന്നോട് സംസാരിക്കുന്നതുതന്നെ എനിക്ക് വരമാണ്. ഇതിന് ശേഷം ആ വരം കൊണ്ട് ഞാൻ എന്തു ചെയ്യണം? എന്നെ ഉപദേശിക്കൂ.

Verse 37

ऋषिरुवाच । अहं त्वया पुरा पुत्र प्रार्थितोऽस्मि तपोऽर्थिना । बहुपातकयुक्तेन घोररूपेण चानघ ॥ ३७.३७ ॥

ഋഷി പറഞ്ഞു—മകനേ! മുമ്പ് തപസ്സിനായി നീ എന്നോട് അപേക്ഷിച്ചിരുന്നു; അപ്പോൾ നീ അനേകം പാപങ്ങളാൽ ബന്ധിതനും ഭീകരരൂപധാരിയും ആയിരുന്നുവെങ്കിലും (ഉദ്ദേശത്തിൽ) അനഘനായിരുന്നു.

Verse 38

इदानीं तव पापानि देविकाभिषवेण च । मद्दर्शनेन च चिरं विष्णुनामश्रुतेन च ॥ नष्टानि शुद्धदेहोऽसि साम्प्रतं नात्र संशयः ॥ ३७.३८ ॥

ഇപ്പോൾ ദേവികയിൽ അഭിഷേകസ്നാനം കൊണ്ടും, എന്റെ ദർശനം കൊണ്ടും, ദീർഘകാലം വിഷ്ണുനാമം ശ്രവിച്ചതുകൊണ്ടും നിന്റെ പാപങ്ങൾ നശിച്ചു. ഇപ്പോൾ നീ ശുദ്ധദേഹനാണ്—ഇതിൽ സംശയമില്ല.

Verse 39

इदानीं वरमेकं त्वं गृहीाण मम सन्निधौ । तपः कुरुष्व साधो त्वं चिरकालं यदीच्छसि ॥ ३७.३९ ॥

ഇപ്പോൾ എന്റെ സന്നിധിയിൽ നീ ഒരു വരം മാത്രം സ്വീകരിക്കൂ. ഹേ സാദുവേ, ഇഷ്ടമെങ്കിൽ ദീർഘകാലം തപസ്സു ചെയ്യുക.

Verse 40

व्याध उवाच । य एष भवता प्रोक्तो विष्णुर्नारायणः प्रभुः । स कथं प्राप्यते मर्त्यैरेष एव वरो मम ॥ ३७.४० ॥

വ്യാധൻ പറഞ്ഞു—നിങ്ങൾ വിവരിച്ച വിഷ്ണു-നാരായണനായ പ്രഭുവിനെ മർത്ത്യർ എങ്ങനെ പ്രാപിക്കും? ഇതുതന്നെ എന്റെ വരം.

Verse 41

ऋषिरुवाच । तमुद्दिश्य व्रतं कुर्याद् यत्किञ्चित्पुरुषोऽच्युतम् । स परं तमवाप्नोति भक्त्या युक्तः पुमानिति ॥ ३७.४१ ॥

ഋഷി പറഞ്ഞു—അച്യുതനെ ലക്ഷ്യമാക്കി മനുഷ്യൻ കഴിയുന്ന ഏതൊരു വ്രതവും അനുഷ്ഠിക്കട്ടെ. ഭക്തിയോടെ ഉള്ളവൻ പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 42

एवं ज्ञात्वा भवान् पुत्र व्रतमेतत् समाचर । न भक्षयामि सकटं न वदाम्यनृतं क्वचित् ॥ ३७.४२ ॥

ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞ്, മകനേ, ഈ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കൂ. ഞാൻ ‘സകട’ ഭക്ഷിക്കുകയില്ല; ഒരിക്കലും അസത്യം പറയുകയുമില്ല.

Verse 43

एतत्ते व्रतमादिष्टं मया व्याधवर ध्रुवम् । तत्रैवं तपसा युक्तस्तिष्ठ त्वं यावदिच्छसि ॥ ३७.४३ ॥

ഹേ വ്യാധശ്രേഷ്ഠാ, ഈ വ്രതം ഞാൻ നിനക്കു ദൃഢമായി ഉപദേശിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ അവിടെ തപസ്സോടെ യുക്തനായി, സംയമത്തോടെ ഇഷ്ടമുള്ളത്ര കാലം പാർക്കുക.

Verse 44

श्रीवराह उवाच । एवं चिन्तान्वितं मत्वा वरदो ब्राह्मणोऽभवत् । मोक्षार्थिनमथो बुद्ध्वा वञ्चयित्वा गतो मुनिः ॥ ३७.४४ ॥

ശ്രീവരാഹൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അവൻ ഇങ്ങനെ ചിന്തയിൽ മുങ്ങിയിരിക്കുന്നതായി അറിഞ്ഞ് വരദാനിയായ ബ്രാഹ്മണൻ പ്രത്യക്ഷനായി. പിന്നെ അവൻ മോക്ഷാർത്ഥിയെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ് മുനി അവനെ വഞ്ചിച്ച് പുറപ്പെട്ടു.