Adhyaya 95
Bhumi KhandaAdhyaya 9533 Verses

Adhyaya 95

Qualities and Faults of Heaven; Karma-Bhumi vs Phala-Bhumi; Turning to Viṣṇu’s Supreme Abode

രാജാവ് സുബാഹു സ്വർഗത്തിന്റെ സ്വഭാവം ജൈമിനിയോട് ചോദിക്കുന്നു. ജൈമിനി സ്വർഗത്തെ ദിവ്യോദ്യാനങ്ങൾ, കല്പവൃക്ഷങ്ങൾ, കാമധേനുക്കൾ, വിമാനങ്ങൾ എന്നിവ നിറഞ്ഞതായും, വിശപ്പ്–രോഗം–മരണം ഇല്ലാത്തതായും, സത്യം, കരുണ, സംയമം എന്നിവയുള്ള പുണ്യാത്മാക്കൾ വസിക്കുന്ന ലോകമായും വിവരിക്കുന്നു. പിന്നീട് സ്വർഗത്തിലെ ദോഷങ്ങളും പറയുന്നു—ഭോഗം മൂലം പുണ്യം ക്ഷയിക്കുന്നു, ഫലാസക്തി കാരണം പിന്നീടുള്ള പരിശ്രമം മന്ദമാകാം, മറ്റുള്ളവരുടെ സമൃദ്ധി കണ്ടാൽ അസൂയ ഉയർന്ന് പതനത്തിന് വഴിയൊരുക്കാം. ഭൂമി കർമ്മഭൂമി (കർമ്മം ചെയ്യുന്ന സ്ഥലം), സ്വർഗം ഫലഭൂമി (ഫലം അനുഭവിക്കുന്ന സ്ഥലം) എന്ന സിദ്ധാന്തഭേദം ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഫലലോഭത്തോടെ ദാനം–യജ്ഞം ചെയ്ത് സ്വർഗം തേടുന്നത് സുബാഹു നിരസിച്ച്, വിഷ്ണുവിനെ ധ്യാനിച്ച് പരമപദം ആശ്രയിക്കുമെന്ന് നിശ്ചയിക്കുന്നു. ശുദ്ധാഭിപ്രായത്തോടെയും ധർമ്മബുദ്ധിയോടെയും ചെയ്ത യജ്ഞദാനം പ്രളയാതീതമായ വിഷ്ണുലോകത്തിലേക്ക് നയിക്കും; ഈ കഥ ശ്രവണം പാപഹരവും അഭീഷ്ടസിദ്ധികരവും ആണെന്ന് ഉപദേശം പറയുന്നു.

Shlokas

Verse 1

सुबाहुरुवाच । स्वर्गस्य मे गुणान्ब्रूहि सांप्रतं द्विजसत्तम । एतत्सर्वं द्विजश्रेष्ठ करिष्यामि स्वभाविकम्

സുബാഹു പറഞ്ഞു—ഹേ ദ്വിജസത്തമാ, ഇപ്പോൾ എനിക്ക് സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ ഗുണങ്ങൾ പറയുക. ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ ഇതെല്ലാം സ്വഭാവാനുസൃതമായി യഥാവിധി നിർവഹിക്കും।

Verse 2

जैमिनिरुवाच । नंदनादीनि रम्याणि दिव्यानि विविधानि च । तत्रोद्यानानि पुण्यानि सर्वकामयुतानि च

ജൈമിനി പറഞ്ഞു—നന്ദനാദി രമണീയമായ ഉപവനങ്ങൾ ദിവ്യവും പലവിധവുമാണ്. അവിടെ പുണ്യമായ ഉദ്യാനങ്ങളും ഉണ്ട്; അവ സകലകാമനകളാലും സമൃദ്ധമാണ്।

Verse 3

सर्वकामफलैर्वृक्षैः शोभनानि समंततः । विमानानि सुदिव्यानि सेवितान्यप्सरोगणैः

ചുറ്റുമെങ്ങും സകലകാമഫലങ്ങൾ നൽകുന്ന വൃക്ഷങ്ങളാൽ ശോഭിക്കുന്ന അതിദിവ്യ വിമാനംകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവയെ അപ്സരാഗണങ്ങൾ സേവിച്ചു।

Verse 4

सर्वत्रैव विचित्राणि कामगानि वशानि च । तरुणादित्यवर्णानि मुक्ताजालांतराणि च

അവിടെ എല്ലായിടത്തും അത്ഭുതകരമായ ദിവ്യവസ്തുക്കൾ ഉണ്ടായിരുന്നു—ഇഷ്ടാനുസരണം സഞ്ചരിക്കുന്നവ, പൂർണ്ണമായി വശവർത്തികളായവ; ഉദയസൂര്യവർണ്ണത്തിൽ ദീപ്തമായവ, മുത്തുമാലകളുടെ ജാലികകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവ।

Verse 5

चंद्रमंडलशुभ्राणि हेमशय्यासनानि च । सर्वकामसमृद्धाश्च सर्वदुःखविवर्जिताः

ചന്ദ്രമണ്ഡലത്തെപ്പോലെ ശുഭ്രമായി ദീപ്തമായ സ്വർണ്ണശയ്യകളും ആസനങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ട്; അവർ സർവകാമസമൃദ്ധരും സർവദുഃഖവിവർജിതരുമാണ്।

Verse 6

नराः सुकृतिनस्तेषु विचरंति यथा भुवि । न तत्र नास्तिका यांति न स्तेना नाजितेंद्रियाः

ആ ലോകത്തിൽ സുകൃതികളായ മനുഷ്യർ ഭൂമിയിൽപോലെ തന്നെ സുഖമായി സഞ്ചരിക്കുന്നു. അവിടെ നാസ്തികരും കള്ളന്മാരും ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിക്കാത്തവരും പ്രവേശിക്കുകയില്ല।

Verse 7

न नृशंसा न पिशुना न कृतघ्ना न मानिनः । सत्यास्तपःस्थिताः शूरा दयावंतः क्षमापराः

അവിടെ ക്രൂരരും ഇല്ല, പിശുനരും ഇല്ല, കൃതഘ്നരും ഇല്ല, അഹങ്കാരികളും ഇല്ല. അവർ സത്യവാന്മാർ, തപസ്സിൽ സ്ഥിരർ, ശൂരർ, ദയാവന്തർ, ക്ഷമാപരർ ആകുന്നു।

Verse 8

यज्वानो दानशीलाश्च तत्र गच्छंति ते नराः । न रोगो न जरामृत्युर्न शोको न हिमातपौ

യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവരും ദാനശീലമുള്ളവരുമായ മനുഷ്യർ അവിടേക്ക് പോകുന്നു. അവിടെ രോഗമില്ല, ജരാ-മൃത്യുവില്ല, ശോകമില്ല, ശീത-ആതപങ്ങളുടെ പീഡയും ഇല്ല।

Verse 9

न तत्र क्षुत्पिपासा च कस्य ग्लानिर्न विद्यते । एते चान्ये च बहवो गुणाः स्वर्गस्य भूपते

അവിടെ ആര്ക്കും വിശപ്പോ ദാഹമോ ഇല്ല; ആര്ക്കും ക്ഷീണവും ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ഹേ ഭൂപതേ, ഇവയും മറ്റും അനേകം ഗുണങ്ങൾ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റേതാണ്.

Verse 10

दोषास्तत्रैव ये संति ताञ्छृणुष्व च सांप्रतम् । शुभस्य कर्मणः कृत्स्नं फलं तत्रैव भुज्यते

ഇപ്പോൾ അവിടെ തന്നെയുള്ള ദോഷങ്ങളും കേൾക്കുക. ശുഭകർമ്മത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണ ഫലം അവിടെ തന്നേ അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 11

न चात्र क्रियते भूयः सोऽत्र दोषो महान्स्मृतः । असंतोषश्च भवति दृष्ट्वा दीप्तां परां श्रियम्

അവിടെ പിന്നെ പുതുതായി യാതൊരു ശ്രമവും നടക്കുകയില്ല—ഇതാണ് മഹാദോഷമെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നത്. മറ്റൊരാളുടെ ദീപ്തമായ പരമശ്രീ കണ്ടാൽ അസന്തോഷവും ഉദിക്കുന്നു.

Verse 12

सुखव्याप्तमनस्कानां सहसा पतनं तथा । इह यत्क्रियते कर्म फलं तत्रैव भुज्यते

സുഖഭോഗങ്ങളിൽ മുങ്ങിയ മനസ്സുള്ളവർക്ക് അപ്രതീക്ഷിതമായി പതനം സംഭവിക്കുന്നു. ഇവിടെ ചെയ്യുന്ന കർമത്തിന്റെ ഫലം ഇവിടെ തന്നേ (ഈ ജീവിതത്തിൽ തന്നേ) അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 13

कर्मभूमिरियं राजन्फलभूमिरसौ स्मृता । सुबाहुरुवाच । महांतस्तु इमे दोषास्त्वया स्वर्गस्य कीर्तिताः

ഹേ രാജൻ, ഇത് ‘കർമഭൂമി’ എന്നും, ആ ലോകം ‘ഫലഭൂമി’ എന്നും സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു. സുബാഹു പറഞ്ഞു—സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ ഈ മഹാദോഷങ്ങളെയാണു നിങ്ങൾ വിവരിച്ചത്.

Verse 14

निर्दोषाः शाश्वता येन्ये तांस्त्वं लोकान्वद द्विज । जैमिनिरुवाच । आब्रह्मसदनादेव दोषाः संति च वै नृप

ദ്വിജൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ദ്വിജാ, നിർദോഷവും ശാശ്വതവും ആയ മറ്റു ലോകങ്ങളെ എനിക്ക് പറയുക. ജൈമിനി പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ, ബ്രഹ്മസദനം വരെയും ദോഷങ്ങൾ നിശ്ചയമായും ഉണ്ട്.

Verse 15

अतएव हि नेच्छंति स्वर्गप्राप्तिं मनीषिणः । आब्रह्मसदनादूर्ध्वं तद्विष्णोः परमं पदम्

അതുകൊണ്ടുതന്നെ ജ്ഞാനികൾ സ്വർഗ്ഗപ്രാപ്തി ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; ബ്രഹ്മസദനത്തിനും മീതെ വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 16

शुभं सनातनं ज्योतिः परंब्रह्मेति तद्विदुः । न तत्र मूढा गच्छंति पुरुषा विषयात्मकाः

വിദ്വാന്മാർ അതിനെ മംഗളമായ സനാതന ജ്യോതി—പരബ്രഹ്മം—എന്നു അറിയുന്നു; വിഷയബന്ധിതരായ മൂഢപുരുഷന്മാർ അവിടെ പോകുന്നില്ല.

Verse 17

दंभमोहभयद्रोह क्रोधलोभैरभिद्रुताः । निर्ममा निरहंकारा निर्द्वंद्वास्संयतेंद्रियाः

ദംഭം, മോഹം, ഭയം, ദ്രോഹം, ക്രോധം, ലോഭം എന്നിവകൊണ്ട് ആക്രമിക്കപ്പെട്ടിട്ടും അവർ മമതാരഹിതരും അഹങ്കാരരഹിതരും ദ്വന്ദ്വാതീതരും ഇന്ദ്രിയസംയമികളുമാകുന്നു.

Verse 18

ध्यानयोगरताश्चैव तत्र गच्छंति साधवः । एतत्ते सर्वमाख्यातं यन्मां त्वं परिपृच्छसि

ധ്യാനയോഗത്തിൽ ലീനരായ സാദുക്കളാണ് അവിടെ എത്തുന്നത്. നീ എന്നോടു ചോദിച്ചതെല്ലാം ഞാൻ നിനക്കു വിശദമായി അറിയിച്ചു.

Verse 19

एवं स्वर्गगुणं श्रुत्वा सुबाहुः पृथिवीपतिः । तमुवाच महात्मानं जैमिनिं वदतांवरम्

ഇങ്ങനെ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ ഗുണങ്ങൾ ശ്രവിച്ച ശേഷം ഭൂമിപതി രാജാവ് സുബാഹു, വക്താക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ മഹാത്മാവ് ജൈമിനിയെ അഭിസംബോധന ചെയ്തു।

Verse 20

सुबाहुरुवाच । नाहं स्वर्गं गमिष्यामि न चैवेच्छाम्यहं मुने । यस्माच्च पतनं प्रोक्तं तत्कर्म न करोम्यहम्

സുബാഹു പറഞ്ഞു—ഹേ മുനേ, ഞാൻ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോകുകയില്ല; അതിനെ ആഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്യില്ല. പതനത്തിന് കാരണമെന്നു പറഞ്ഞ ആ കർമ്മം ഞാൻ ചെയ്യുകയില്ല।

Verse 21

दानमेकं महाभाग नाहं दास्येकदाध्रुवम् । दानाच्च फललोभाच्च तस्मात्पतति वै नरः

ഹേ മഹാഭാഗാ, ഞാൻ ഒരിക്കൽ മാത്രം ദാനം ചെയ്യുകയില്ല—നിശ്ചയമായും അല്ല. ദാനത്തിൽ ഫലലോഭം ഉണ്ടെങ്കിൽ മനുഷ്യൻ ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് പതിക്കുന്നു।

Verse 22

इत्येवमुक्त्वा धर्मात्मा सुबाहुः पृथिवीपतिः । ध्यानयोगेन देवेशं यजिष्ये कमलाप्रियम्

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം ധർമ്മാത്മാവായ ഭൂമിപതി സുബാഹു പറഞ്ഞു—ധ്യാനയോഗത്തിലൂടെ ഞാൻ ദേവേശനും കമലാപ്രിയനുമായ ഭഗവാനെ ആരാധിക്കും।

Verse 23

दाहप्रलयसंवर्जं विष्णुलोकं व्रजाम्यहम् । जैमिनिरुवाच । सत्यमुक्तं त्वया भूप सर्वश्रेयः समाकुलम्

അഗ്നിദാഹപ്രളയത്തെ അതിക്രമിച്ച വിഷ്ണുലോകത്തിലേക്ക് ഞാൻ പോകുന്നു. ജൈമിനി പറഞ്ഞു—ഹേ ഭൂപാ, നീ പറഞ്ഞത് സത്യമാണ്; അത് സർവ്വശ്രേയസ്സാൽ സമ്പൂർണ്ണമായ വചനമാണ്।

Verse 24

राजानो धर्मशीलाश्च महायज्ञैर्यजंति ते । सर्वदानानि दीयंते यज्ञेषु नृपनंदन

ഹേ നൃപനന്ദനാ! ധർമ്മനിഷ്ഠരായ രാജാക്കന്മാർ മഹായജ്ഞങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നു; ആ യജ്ഞങ്ങളിൽ എല്ലാ തരത്തിലുള്ള ദാനങ്ങളും അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 25

आदावन्नं तु यज्ञेषु वस्त्रं तांबूलमेव च । कांचनं भूमिदानं च गोदानं प्रददंति च

യജ്ഞാരംഭത്തിൽ അവർ അന്നം, വസ്ത്രം, താംബൂലം എന്നിവ അർപ്പിക്കുന്നു; കൂടാതെ സ്വർണം, ഭൂമിദാനം, ഗോദാനം എന്നിവയും നൽകുന്നു।

Verse 26

सुयज्ञैर्वैष्णवं लोकं ते प्रयांति नरोत्तमाः । दानेन तृप्तिमायांति संतुष्टाः संति भूमिपाः

സുയജ്ഞങ്ങളാൽ ആ നരോത്തമർ വൈഷ്ണവലോകം പ്രാപിക്കുന്നു; ദാനധർമ്മം മൂലം രാജാക്കന്മാർ തൃപ്തി നേടി സന്തുഷ്ടരായി നിലകൊള്ളുന്നു।

Verse 27

तपस्विनो महात्मानो नित्यमेवं यजंति ते । सुभिक्षां याचयित्वा तु स्वस्थानं तु समागताः

തപസ്സിൽ സ്ഥിരരായ മഹാത്മാക്കൾ നിത്യം ഇങ്ങനെ തന്നെ യജന-ആരാധന നടത്തുന്നു; സമൃദ്ധമായ അന്നസമ്പത്ത് അപേക്ഷിച്ച് സ്വന്തം വാസസ്ഥാനത്തേക്ക് മടങ്ങി എത്തി।

Verse 28

भिक्षार्थं तस्य भागानि प्रकुर्वंति च भूपते । ब्राह्मणाय विभागैकं गोग्रासं तु महामते

ഹേ ഭൂപതേ! ഭിക്ഷാർത്ഥമായി അവർ അതിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ വിഭജിക്കുന്നു; ഹേ മഹാമതേ, ഒരു ഭാഗം ബ്രാഹ്മണനായി, ഒരു ഗ്രാസം പശുവിനായി വേർതിരിച്ച് വെക്കുന്നു।

Verse 29

सुपार्श्ववर्तिनां चैकं प्रयच्छंति तपोधनाः । तस्यान्नस्य प्रदानेन फलं भुंजंति मानवाः

തപസ്സിന്റെ ധനത്തോടെ സമ്പന്നരായ ഋഷിമാർ സമീപത്ത് നിൽക്കുന്നവർക്കും ഒരു പങ്ക് നൽകുന്നു. ആ അന്നദാനത്താൽ മനുഷ്യർ അതിന്റെ പുണ്യഫലം അനുഭവിക്കുന്നു.

Verse 30

क्षुधातृषाविहीनास्ते विष्णुलोकं व्रजंति वै । तस्मात्त्वमपि राजेंद्र देहि न्यायार्जितं धनम्

അവർ വിശപ്പും ദാഹവും ഇല്ലാതെ തീർച്ചയായും വിഷ്ണുലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു. അതിനാൽ, ഹേ രാജേന്ദ്രാ, നീയും ന്യായമായി സമ്പാദിച്ച ധനം ദാനം ചെയ്യുക.

Verse 31

दानाज्ज्ञानं ततः प्राप्य ज्ञानात्सिद्धिं प्रयास्यति । य इदं शृणुयान्मर्त्यः पुण्याख्यानमनुत्तमम्

ദാനത്തിലൂടെ ജ്ഞാനം ലഭിക്കുന്നു; ആ ജ്ഞാനം ലഭിച്ചാൽ സിദ്ധിയിലേക്കു സമീപിക്കുന്നു. ഈ അനുത്തമ പുണ്യാഖ്യാനം ശ്രവിക്കുന്ന മർത്ത്യനും ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 32

तस्य सर्वार्थसिद्धिः स्यात्पापं सर्वं विलीयते । विमुक्तः सर्वपापेभ्यो विष्णुलोकं सगच्छति

അവന് എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങളും സിദ്ധിക്കും; എല്ലാ പാപങ്ങളും ലയിക്കും. സർവ്വപാപങ്ങളിൽ നിന്നും വിമുക്തനായി അവൻ വിഷ്ണുലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.

Verse 95

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थे च्यवनचरित्रे पंचनवतितमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിൽ, വേനോപാഖ്യാനാന്തർഗതമായി ഗുരുതീർത്ഥവും ച്യവനചരിത്രവും വിവരിക്കുന്ന തൊണ്ണൂറ്റിയഞ്ചാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.