Adhyaya 43

Verse 1

अगस्तिरुवाच । दिवोदासं नरपतिं कथं देवस्त्रिलोचनः । काशीं संत्याजयामास कथमागाच्च मंदरात् । एतदाख्यानमाख्याहि श्रोतॄणां प्रमुदे भगोः

ອະກັສຕິກ່າວວ່າ: ເພາະພຣະຣາຊາດິໂວດາສະ ພຣະເຈົ້າຕຣິເນດຣະຈຶ່ງລະກາສີໄດ້ແນວໃດ? ແລະພຣະອົງກັບຈາກມັນດະຣະແນວໃດ? ຂໍທ່ານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ ເລົ່າຕຳນານອັນສັກສິດນີ້ເພື່ອຄວາມປິຕິຂອງຜູ້ຟັງເຖີດ।

Verse 2

स्कंद उवाच । मंदरं गतवान्देवो ब्रह्मणो वाक्य गौरवात् । तपसा तस्य संतुष्टो मंदरस्यैव भूभृतः

ສະກັນດະກ່າວວ່າ: ດ້ວຍການເຄົາລົບຕໍ່ພຣະວາຈາຂອງພຣະພຣົມ ພຣະເຈົ້າໄດ້ໄປຍັງມັນດະຣະ। ແລະດ້ວຍຕະປະຂອງພຣະອົງ ກໍເຮັດໃຫ້ພູມັນດະຣະເອງພໍໃຈຍິນດີ।

Verse 3

गते विश्वेश्वरे देवे मंदरं गिरिसुंदरम् । गिरिशेन समं जग्मुरपि सर्वे दिवौकसः

ເມື່ອພຣະວິສເວສະວະຣະ ຜູ້ເປັນພຣະເຈົ້າ ໄປຍັງພູມັນດະຣະອັນງາມ ບັນດາເທວະທັງປວງກໍໄດ້ໄປພ້ອມກັບຄິຣິສະ (ພຣະສິວະ) ດ້ວຍ।

Verse 4

क्षेत्राणि वैष्णवानीह त्यक्त्वा विष्णुरपि क्षितेः । प्रयातो मंदरं यत्र देवदेव उमाधवः

ວິສນຸໄດ້ລະທິ້ງເຂດສັກສິດຝ່າຍໄວສະນະວະໃນໂລກນີ້ ແລ້ວເດີນທາງໄປຍັງມັນດະຣະ ບ່ອນທີ່ເທວະເທວາ ອຸມາທະວະ—ພຣະສິວະຜູ້ຢູ່ຄູ່ກັບພຣະອຸມາ—ປະທັບຢູ່।

Verse 5

स्थानानि गाणपत्यानि गणेशोपि ततो व्रजत् । हित्वाहमपि विप्रेंद्र गतवान्मंदरं प्रति

ແລ້ວພຣະຄະເນດກໍໄດ້ເດີນທາງອອກໄປ ລະທິ້ງສະຖານສັກສິດຂອງພວກຄະນະປັດຕະຍະ; ແລະຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍ ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ ໄດ້ມຸ່ງໄປຫາພູມັນດະຣາ

Verse 6

सूरः सौराणि संत्यज्य गतश्चायतनादरम् । स्वंस्वं स्थानं क्षितौ त्यक्त्वा ययुरन्येपि निर्जराः

ພຣະສຸຣິຍະກໍໄດ້ເດີນທາງອອກໄປ ລະທິ້ງວິຫານແຫ່ງການບູຊາພຣະອາທິດ ແລະສະຖານພັກອັນນ່າເຄົາລົບ; ເທວະອະມະຕະອື່ນໆກໍລະທິ້ງຖານທີ່ຂອງຕົນໃນແຜ່ນດິນ ແລ້ວຈາກໄປ

Verse 7

गतेषु देवसंघेषु पृथिव्याः पृथिवीपतिः । चकार राज्यं निर्द्वंद्वं दिवोदासः प्रतापवान्

ເມື່ອຫມູ່ເທວະທັງຫຼາຍໄດ້ຈາກໄປແລ້ວ ທ້າວດິໂວດາສ ຜູ້ມີອານຸພາບ ເປັນເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນ ກໍປົກຄອງອານາຈັກຢ່າງສະຫງົບ ບໍ່ມີຄູ່ຕໍ່ສູ້ ແລະບໍ່ມີຄວາມວຸ່ນວາຍ

Verse 8

विधाय राजधानीं स वाराणस्यां सुनिश्चलाम् । एधां चक्रे महाबुद्धिः प्रजाधर्मेण पालयन्

ພຣະອົງໄດ້ສ້າງຕັ້ງນະຄອນຫຼວງອັນໝັ້ນຄົງໃນວາຣານະສີ; ກະສັດຜູ້ມີປັນຍາຍິ່ງນັ້ນ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ເມືອງຮຸ່ງເຮືອງ ໂດຍປົກປ້ອງປະຊາຊົນຕາມທຳແຫ່ງຣາຊະທຳ

Verse 9

सूर्यवत्स प्रतपिता दुर्हृदां हृदि नेत्रयोः । सोमवत्सुहृदामासीन्मानसेषु स्वकेष्वऽपि

ດັ່ງດວງອາທິດ ພຣະອົງເຜົາໃຫ້ຮ້ອນຫົວໃຈແລະດວງຕາຂອງຜູ້ມີໃຈຮ້າຍ; ດັ່ງດວງຈັນ ພຣະອົງສະຖິດຢ່າງເຢັນສະບາຍໃນໃຈຂອງມິດສະຫາຍ ແລະຜູ້ປາດຖະນາດີຂອງພຣະອົງເອງ

Verse 10

अखंडमाखंडलवत्कोदंडकलयन्रणे । पलायमानैरालोकिशत्रुसैन्यबलाहकैः

ບໍ່ແຕກຫັກ ແລະບໍ່ອາດຕ້ານທານ ດຸຈພຣະອິນທຣ໌ ພຣະອົງໂບກຄັນທະນູໂກດັນຑະໃນສະໜາມຮົບ; ກອງທັບສັດຕູດຸຈເມກກໍແຕກກະຈາຍຫນີໄປໃຫ້ເຫັນຊັດ।

Verse 11

स धर्मराजवज्जातो धर्माधर्मविवेचकः । अदंड्यान्मण्डयन्राजा दंड्यांश्च परिदंडयन्

ພຣະອົງເກີດດຸຈທັມມະຣາຊາ ເປັນຜູ້ຈໍາແນກທັມມະແລະອະທັມ; ຜູ້ບໍ່ຄວນຮັບໂທດພຣະອົງຍົກຍ້ອງ ແລະຜູ້ຄວນຮັບໂທດພຣະອົງລົງທັນຢ່າງເຂັ້ມງວດ।

Verse 12

धनंजय इवाधाक्षीत्परारण्यान्यनेकशः । पाशीव पाशयांचक्रे वैरिचक्रं विदूरगः

ດຸຈທະນັນຊະຍະ (ອາຣຊຸນ) ພຣະອົງໄດ້ລຸກລ້າຂ້າມຜ່າປ່າຂອງສັດຕູຫຼາຍເທື່ອ; ແລະດຸຈຜູ້ຖືບ່ວງ ພຣະອົງກໍຄ້ອງຈັບວົງສັດຕູໄດ້ແມ່ນແຕ່ຢູ່ໄກ।

Verse 13

सोभूत्पुण्यजनाधीशो रिपुराक्षसवर्धनः । जगत्प्राणसमानश्च जगत्प्राणनतत्परः

ພຣະອົງເປັນຈອມໃນຫມູ່ຜູ້ມີບຸນ ເພີ່ມພູນຄວາມພິນາດແກ່ຣາກຊະສັດຕູ; ດຸຈລົມຫາຍໃຈແຫ່ງໂລກ ພຣະອົງມຸ່ງໝັ້ນທະນຸຖະນອມຊີວິດຂອງສັບພະໂລກ।

Verse 14

राजराजः स एवाभूत्सर्वेषां धनदः सताम् । स एव रुद्रमूर्तिश्च प्रेक्षिष्ट रिपुभी रणे

ພຣະອົງແຕ່ຜູ້ດຽວເປັນຣາຊາເຫນືອຣາຊາ ເປັນຜູ້ປະທານຊັບແກ່ສັດບຸຣຸດທັງປວງ; ແລະໃນສະໜາມຮົບ ພຣະອົງປາກົດດຸຈຮູບຮ່າງພຣະຣຸທຣະ ນ່າຢ້ານກົວແກ່ສັດຕູ।

Verse 15

विश्वेषां स हि देवानां तपसा रूपधृग्यतः । विश्वेदेवास्ततस्तं तु स्तुवंति च भजंति च

ໃນບັນດາເທວະທັງປວງ ພຣະອົງນັ້ນແຫຼະໄດ້ຮັບຄວາມສະຫວ່າງໄສແຫ່ງຮູບທິບ ໂດຍອານຸພາບແຫ່ງຕະປະ. ດັ່ງນັ້ນ ວິສເວເທວະຈຶ່ງສັນລະເສີນ ແລະ ບູຊາພັກດີຮັບໃຊ້ພຣະອົງຢ່າງສະເໝີ.

Verse 16

असाध्यः स हि साध्यानां वसुभ्यो वसुनाधिकः । ग्रहाणां विग्रहधरो दस्रतोऽजस्ररूपभाक्

ພຣະອົງເຫນືອກວ່າແມ່ນແຕ່ພວກສາດະຍະ ແລະ ຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່າພວກວະສຸ. ໃນບັນດາອຳນາດແຫ່ງດາວພະເຄາະຜູ້ຄອບງຳ ພຣະອົງຊົງຖືອຳນາດການຄວບຄຸມອັນມີຮູບກາຍ; ເປັນຜູ້ເກື້ອກູນຕະຫຼອດ ແລະ ມີຮູບອັນບໍ່ຂາດສາຍ.

Verse 17

मरुद्गणानगणयंस्तुषितांस्तोषयन्गुणैः । सर्वविद्याधरो यस्तु सर्वविद्याधरेष्वपि

ພຣະອົງຊົງນັບແລະບັນຊາກອງມະຣຸດ ແລະ ຊົງເຮັດໃຫ້ພວກຕຸສິຕະຍິນດີດ້ວຍຄຸນຄວາມດີ. ພຣະອົງເປັນຜູ້ຖືວິທະຍາທັງປວງ—ເລີດລ້ຳແມ່ນແຕ່ໃນຫມູ່ວິທະຍາທະຣະເອງ.

Verse 18

अगर्वानेव गंधर्वान्यश्चक्रे निजगीतिभिः । ररक्षुर्यक्षरक्षांसि तद्दुर्गं स्वर्गसोदरम्

ດ້ວຍບົດເພງຂອງພຣະອົງເອງ ພຣະອົງເຮັດໃຫ້ແມ່ນແຕ່ພວກຄັນທະຣະວະກໍອ່ອນນ້ອມ. ແລະ ພວກຢັກສະກັບຣາກຊະສະໄດ້ເຝົ້າຮັກສາປ້ອມນັ້ນ—ປານດັ່ງເປັນພີ່ນ້ອງຂອງສະຫວັນເອງ.

Verse 19

नागानागांसि चक्रुश्च तस्य नागबलीयसः । दनुजामनुजाकारं कृत्वा तं च सिषेविरे

ນາກທັງຫຼາຍກໍຄືກັບກາຍເປັນ “ບໍ່ແມ່ນນາກ” ຢູ່ຕໍ່ໜ້າພຣະອົງ ເພາະພະລັງຂອງພຣະອົງເຫນືອກວ່າກຳລັງແຫ່ງງູ. ແລະ ພວກດານະວະໄດ້ແປງກາຍເປັນມະນຸດ ແລ້ວເຂົ້າຮັບໃຊ້ພຣະອົງ.

Verse 20

जाता गुह्यचरा यस्य गुह्यकाः परितो नृषु । संसेविष्यामहे राजन्नसुरास्त्वां स्ववैभवैः

ສໍາລັບຜູ້ນັ້ນ ພວກກຸຫຍະກະຈະເດີນທາງຢູ່ທ່າມກາງມະນຸດ ເປັນຜູ້ຈາລິກລັບໆ. ໂອ ພະຣາຊາ, ພວກເຮົາອະສຸຣາກໍຈະມາຮັບໃຊ້ພະອົງ ດ້ວຍວິພະວະແລະ຤ິດທິຂອງຕົນເອງ.

Verse 21

वयं यतस्त्वद्विषये सुरावासोऽपि दुर्लभः । अशिक्षयत्क्षितिपतेरिह यस्य तुरंगमान् । आशुगश्चाशुगामित्वं पावमाने पथिस्थितः

ສໍາລັບພວກເຮົາ ໃນອານາເຂດຂອງພະອົງ ແມ່ນແຕ່ການໄດ້ຢູ່ໃນໂລກເທວະກໍຍາກຈະໄດ້. ທີ່ນີ້ເຂົາໄດ້ຝຶກມ້າຂອງພະຣາຊາ; ແລະເມື່ອຕັ້ງຢູ່ໃນເສັ້ນທາງຂອງປາວະມານະ—ລົມຜູ້ຊໍາລະ—ເຂົາກໍເປັນຜູ້ໄວ ແລະເປັນຜູ້ປະທານຄວາມໄວ.

Verse 22

अगजान्यस्य तु गजान्नगवर्ष्मसुवर्ष्मणः । अजस्र दानिनो दृष्ट्वा भवन्नन्येपि दानिनः

ຈາກພຣະເຈົ້າຜູ້ມີກາຍດັ່ງພູ ແລະກາຍອັນສະຫວ່າງໄສ ຊ້າງທັງຫຼາຍໄດ້ບັງເກີດ. ເມື່ອເຫັນທານອັນບໍ່ຂາດສາຍຂອງພະອົງ ຜູ້ອື່ນກໍກາຍເປັນຜູ້ໃຫ້ທານເຊັ່ນກັນ.

Verse 23

सदोजिरे च बोद्धारो योद्धारश्चरणाजिरे । न यस्य शास्त्रैर्विजिता न शस्त्रैः केनचित्क्वचित्

ໃນລານຂອງພະອົງ ມີທັງນັກຮູ້ຜູ້ແນະນໍາ ແລະນັກຮົບຜູ້ກ້າຫານຢູ່ເປັນນິດ. ປະຊາຂອງພະອົງບໍ່ເຄີຍພ່າຍແພ້ດ້ວຍຊາສະຕຣະ (ນະໂຍບາຍ/ຄວາມຮູ້) ຫຼືດ້ວຍອາວຸດ—ໂດຍໃຜ ໃນທີ່ໃດກໍຕາມ.

Verse 24

न नेत्रविषये जाता विषये यस्यभूभृतः । सदा नष्टपदा द्वेष्यास्तदाऽनष्टपदाः प्रजाः

ໃນອານາເຂດຂອງພະຣາຊານັ້ນ ແມ່ນແຕ່ໃນຂອບເຂດສາຍຕາກໍບໍ່ມີຜູ້ປະທັດຕູເກີດຂຶ້ນ. ຜູ້ມີຄວາມຊັງຊັງຍ່ອມຖືກຕັດຂາດຈາກທີ່ຢືນເສມອ; ດັ່ງນັ້ນປະຊາຈຶ່ງຢູ່ຢ່າງປອດໄພ ບໍ່ເຄີຍເສຍສິດແລະທີ່ທາງອັນຄວນໄດ້.

Verse 25

कलावानेक एवास्ति त्रिदिवेपि दिवौकसाम् । तस्य क्षोणिभृतः क्षोण्यां जनाः सर्वे कलालयाः

ແມ່ນແຕ່ໃນສະຫວັນສາມຊັ້ນ ໃນຫມູ່ເທວະດາກໍມີພຽງຜູ້ດຽວທີ່ມີຄຸນຄ່າແຫ່ງສິລະປະຢ່າງແທ້; ແຕ່ໃນແຜ່ນດິນ ພາຍໃຕ້ພະຣາຊາຜູ້ແບກພາລະແຫ່ງປະຖະພີ ປວງຊົນທັງປວງກາຍເປັນທີ່ສະຖິດແຫ່ງຄວາມສໍາເລັດແລະສິດທິ।

Verse 26

एक एव हि कामोस्ति स्वर्गे सोप्यंगवर्जितः । सांगोपांगाश्च सर्वेषां सर्वे कामा हि तद्भुवि

ໃນສະຫວັນ ຄວາມສຸກແຫ່ງກາມມີພຽງຢ່າງດຽວ ແລະຍັງບໍ່ຄົບຖ້ວນ; ແຕ່ໃນດິນແດນນັ້ນ ສໍາລັບທຸກຄົນ ຄວາມປາຖະໜາແຫ່ງກາມທັງປວງມີພ້ອມທັງອົງແລະອຸປະອົງຢ່າງຄົບຄັນ।

Verse 27

तस्योपवर्तनेप्येको न श्रुतो गोत्रभित्क्वचित् । स्वर्गे स्वर्गसदामीशो गोत्रभित्परिकीर्तितः

ໃນອານາເຂດຂອງພະອົງ ບໍ່ເຄີຍໄດ້ຍິນແມ່ນແຕ່ຄົນດຽວວ່າເປັນ ‘ໂຄດຣະພິດ’ ຜູ້ທໍາລາຍລະບຽບວົງສານ; ແຕ່ໃນສະຫວັນ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງສະພາເທວະດາກັບຖືກສັນລະເສີນວ່າ ‘ໂຄດຣະພິດ’

Verse 28

क्षयी च तस्य विषये कोप्याकर्णि न केनचित् । त्रिविष्टपे क्षपानाथः पक्षेपक्षे क्षयीष्यते

ໃນດິນແດນຂອງພະອົງ ບໍ່ມີໃຜເຄີຍໄດ້ຍິນເຖິງ ‘ການຫຼຸດຖອຍ’ ເລີຍ; ແຕ່ໃນຕຣິວິສະຕະປະ ຈັນທຣາ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງຄ່ໍາຄືນ ກັບຫຼຸດຫຼົງທຸກກຶ່ງເດືອນແລ້ວກຶ່ງເດືອນອີກ

Verse 29

नाके नवग्रहाः संति देशास्तस्याऽनवग्रहाः

ໃນສະຫວັນມີອໍານາດແຫ່ງນະວະຄະຣະຫະທັງເກົ້າ; ແຕ່ໃນດິນແດນຂອງພະອົງ ບັນດາເຂດແດນລ້ວນພົ້ນຈາກເຄາະຮ້າຍແລະອຸປະສັກອັນເກີດແຕ່ນະວະຄະຣະຫະ

Verse 30

हिरण्यगर्भः स्वर्लोकेप्येक एव प्रकाशते । हिरण्यगर्भाः सर्वेषां तत्पौराणामिहालयाः

ໃນສະຫວັນໂລກ ຫິຣັນຍະຄັຣພະ (ພຣະພຣະຫມາ) ພຽງຜູ້ດຽວສ່ອງສະຫວ່າງເປັນໜຶ່ງ; ແຕ່ທີ່ນີ້ ໃນເຮືອນຂອງຊາວເມືອງທັງປວງ ‘ຫິຣັນຍະຄັຣພະ’ ຄືຄວາມອຸດົມສົມບູນແລະຄວາມສະຫວ່າງສະຫງ່າ ມີຢູ່ທົ່ວໄປ।

Verse 31

सप्ताश्व एकः स्वर्लोके नितरां भासतेंऽशुमान् । सदंशुकाः प्रतिदिनं बह्वश्वास्तत्पुरौकसः

ໃນສະຫວັນ ພຣະອາທິດຜູ້ຮຸ່ງເຮືອງ ‘ຜູ້ມີມ້າເຈັດ’ ສ່ອງແສງຢູ່ພຽງຜູ້ດຽວ; ແຕ່ຊາວເມືອງນັ້ນມີເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມສະຫວ່າງງາມທຸກມື້ ແລະມີມ້າຫຼາຍຕົວດ້ວຍ।

Verse 32

सदप्सरा यथास्वर्भूस्तत्पुर्यपिसदप्सराः । एकैव पद्मा वैकुंठे तस्य पद्माकराः शतम्

ເຊັ່ນດຽວກັບສະຫວັນທີ່ມີອັບສະຣາຢູ່ເປັນນິດ ເມືອງນັ້ນກໍມີອັບສະຣາຢູ່ເປັນນິດ; ໃນໄວກຸນຖະມີປັດມາພຽງຜູ້ດຽວ ແຕ່ສໍາລັບລາວມີສະຫຼອງບົວຮ້ອຍແຫ່ງ।

Verse 33

अनीतयश्च तद्ग्रामानाराजपुरुषाः क्वचित् । गृहेगृहेत्र धनदा नाक एकोऽलकापतिः

ໃນບ້ານເຫຼົ່ານັ້ນບໍ່ມີຄວາມອະທຳ ແລະບໍ່ມີຂຸນນາງຜູ້ກົດຂີ່ໃຫ້ເຫັນເລີຍ; ທີ່ນີ້ມີຊັບສົມບັດຢູ່ທຸກເຮືອນ ແຕ່ໃນສະຫວັນມີພຽງກຸເບຣະ ເຈົ້າແຫ່ງອະລະກາ ເປັນຜູ້ປະທານຊັບພຽງຜູ້ດຽວ।

Verse 34

दिवोदासस्य तस्यैवं काश्यां राज्यं प्रशासतः । गतं वर्षं दिनप्रायं शरदामयुताष्टकम्

ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອດິໂວດາສະປົກຄອງລາຊະອານາຈັກໃນກາສີ ເວລາກໍຜ່ານໄປຮວດເຮັດດັ່ງມື້ດຽວ—ລະດູສາຣະທະແປດອະຍຸຕະ ຄື ແປດໝື່ນປີ।

Verse 35

गीर्वाणा विप्रतीकारमथ तस्य चिकीर्षवः । गुरुणा मंत्रयांचक्रुर्धर्मवर्त्मानुयायिनः

ເມື່ອນັ້ນ ບັນດາເທວະດາປາຖະນາຈະຈັດວາງວິທີຕ້ານທານເຂົາ ຈຶ່ງປຶກສາກັບຄູອາຈານຂອງຕົນ—ຜູ້ດຳເນີນຕາມທາງແຫ່ງທຳມະ।

Verse 36

भवादृशामिव मुने प्रायशो धर्मचारिणाम् । विबुधा विदधत्येव महतीरापदांततीः

ໂອ ມຸນີ ສຳລັບຜູ້ປະພຶດຕາມທຳມະ—ໂດຍສະເພາະຜູ້ເຊັ່ນທ່ານ—ເທວະດາເອງມັກນຳພາຊຸດຂອງຄວາມທຸກຍາກອັນໃຫຍ່ຫຼວງມາໃຫ້ເປັນປະຈຳ।

Verse 37

यद्यप्यसौ धराधीशो व्याधिनोद्दुर्धराध्वरैः । तानध्वरभुजोऽत्यंतं तथापि सुहृदो न ते

ແມ່ນແຕ່ພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງແຜ່ນດິນນັ້ນຖືກພະຍາດຮ້າຍຮຸກຮານຈາກຍັນພິທີອັນຫນັກໜ່ວງ ແຕ່ພວກ ‘ຜູ້ກິນຍັນ’ ເຫຼົ່ານັ້ນກໍບໍ່ແມ່ນມິດແທ້ຜູ້ຫວັງດີຕໍ່ພຣະອົງ।

Verse 38

स्वभाव एव द्युसदां परोत्कर्षासहिष्णुता । बलि बाण दधीच्याद्यैरपराद्धं किमत्र तैः

ເປັນທຳມະຊາດຂອງຜູ້ຢູ່ສະຫວັນທີ່ອົດທົນຄວາມເລີດຂອງຜູ້ອື່ນບໍ່ໄດ້; ດັ່ງນັ້ນທີ່ເຂົາລ່ວງເກີນພະຍາບາລິ, ບານ, ດະທີຈີ ແລະອື່ນໆ ຈະນ່າປະຫລາດອັນໃດ?

Verse 39

अंतराया भवंत्येव धर्मस्यापि पदेपदे । तथापि न निजो धर्मो धर्मधीभिर्विमुच्यते

ອຸປະສັກເກີດຂຶ້ນທຸກກ້າວ ແມ່ນແຕ່ໃນການປະຕິບັດທຳມະ; ແຕ່ຜູ້ມີປັນຍາໃນທຳມະບໍ່ລະທິ້ງທາງທຳອັນຖືກຂອງຕົນ।

Verse 40

अधर्मिणः समेधंते धनधान्यसमृद्धिभिः । अधर्मादेव च परं समूलं यांत्यधोगतिम्

ຄົນອະທຳອາດຈະຮຸ່ງເຮືອງດ້ວຍຊັບສິນແລະເຂົ້າຂອງອຸດົມ; ແຕ່ເພາະອະທຳເທົ່ານັ້ນ ສຸດທ້າຍຍ່ອມຕົກຕ່ຳ—ທັງຮາກ—ໄປສູ່ຄະຕິຕ່ຳ.

Verse 41

प्रजाः पालयतस्तस्य पुत्रानिव निजौरसान् । रिपुंजयस्य नाल्पोपि बभूवाधर्मसंग्रहः

ລາວປົກປ້ອງປະຊາຊົນດຸດບຸດແທ້ຂອງຕົນ; ດັ່ງນັ້ນໃນຣິປຸ້ນໄຊ ບໍ່ມີການສະສົມອະທຳແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດ

Verse 42

षाड्गुण्यवेदिनस्तस्य त्रिशक्त्यूर्जितचेतसः । चतुरोपायवित्तस्य न रंध्रं विविदुः सुराः

ເທວະທັງຫຼາຍບໍ່ພົບຊ່ອງໂຫວ່ໃນລາວ—ຜູ້ຮູ້ສາດກຸນຍະ (ນະໂຍບາຍຫົກປະການ), ຜູ້ມີໃຈແຂງແກ່ງດ້ວຍຕຣີສັກຕິ, ແລະຜູ້ຮູ້ຈະຕຸໂຣປາຍ (ອຸບາຍສີ່ປະການ)

Verse 43

बुद्धिमंतोपि विबुधा विप्रतीकर्तुमुद्यताः । मनागपि न संशेकुरपकर्तुं तदीशितुः

ແມ່ນແຕ່ເທວະທັງຫຼາຍຈະສະຫຼາດ ແລະມຸ່ງຈະຕໍ່ຕ້ານກໍຕາມ ກໍບໍ່ກ້າແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດທີ່ຈະເຮັດອັນຕະລາຍຕໍ່ອຳນາດອະທິປະໄຕຂອງລາວ

Verse 44

एकपत्नीव्रताः सर्वे पुमांसस्तस्य मंडले । नारीषु काचिन्नैवासीदपतिव्रतधर्मिणी

ໃນອານາເຂດຂອງລາວ ຊາຍທັງປວງຖືພຣະຕະມີເມຍພຽງຄົນດຽວ; ແລະໃນຫມູ່ຍິງກໍບໍ່ພົບຜູ້ໃດເລີຍທີ່ດຳລົງຕາມທຳອະປະຕິວຣະຕະ ຄືການບໍ່ສັດຊື່ຕໍ່ຜົວ

Verse 45

अनधीतो न विप्रोभूदशूरोनैव बाहुजः । वैश्योनभिज्ञो नैवासीदर्थोपार्जनकर्मसु

ໃນອານາຈັກນັ້ນ ບໍ່ມີພຣາຫມັນຜູ້ບໍ່ຮຽນຮູ້; ບໍ່ມີກະສັດຕຣິຍະຜູ້ຂາດຄວາມກ້າຫານ; ແລະບໍ່ມີໄວຊະຍະຜູ້ບໍ່ຮູ້ໜ້າທີ່ໃນການຫາແລະຮັກສາຊັບ—ແຕ່ລະວັນນະມັ່ນຄົງໃນທຳຂອງຕົນ.

Verse 46

अनन्यवृत्तयः शूद्रा द्विजशुश्रूषणं प्रति । तस्य राष्ट्रे समभवन्दिवोदासस्य भूपतेः

ໃນອານາຈັກຂອງພຣະຣາຊາ ດິໂວດາສ ພວກຊູດຣະຍຶດອາຊີບດຽວ—ການຮັບໃຊ້ດວິຊະ—ມັ່ນຄົງ ແລະເປັນລະບຽບໃນໜ້າທີ່ທີ່ກຳນົດໄວ້.

Verse 47

अविप्लुत ब्रह्मचर्यास्तद्राष्ट्रे ब्रह्मचारिणः । नित्यं गुरुकुलाधीना वेदग्रहणतत्पराः

ໃນອານາຈັກນັ້ນ ພວກພຣະຫມະຈາຣິນຮັກສາພຣະຫມະຈັນທະຢ່າງບໍ່ຂາດຕອນ—ພຶ່ງພາເຮືອນຄູ(ກຸຣຸກຸລ)ເປັນນິດ ແລະມຸ່ງໝັ້ນໃນການຮັບແລະຈື່ຈຳພຣະເວດ.

Verse 48

आतिथ्यधर्मप्रवणा धर्मशास्त्रविचक्षणाः । नित्यसाधुसमाचारा गृहस्थास्तस्य सर्वतः

ທົ່ວທັງອານາຈັກຂອງພຣະອົງ ພວກຄຣະຫັດຖະເນົ້າໃຈຕໍ່ທຳແຫ່ງການຕ້ອນຮັບແຂກ, ຊ່ຽວຊານໃນຄຳສອນຂອງທັມມະສາດຣະ, ແລະດຳລົງຢູ່ເສມອໃນຈາຣິຍາຂອງຜູ້ດີງາມ.

Verse 49

तृतीयाश्रमिणो यस्मिन्वनवृत्तिकृतादराः । निःस्पृहा ग्रामवार्तासु वेदवर्त्मानुसारिणः

ທີ່ນັ້ນ ຜູ້ຢູ່ໃນອາສຣະມທີສາມ (ວານະປຣັສຖະ) ເຄົາລົບວິຖີຊີວິດໃນປ່າດ້ວຍຄວາມນັບຖື, ບໍ່ຍຶດຕິດຕໍ່ເລື່ອງລາວຂອງບ້ານເມືອງ, ແລະດຳເນີນຕາມເສັ້ນທາງທີ່ພຣະເວດວາງໄວ້.

Verse 50

सर्वसंगविनिर्मुक्ता निर्मुक्ता निष्परिग्रहाः । वाङ्मनःकर्मदंडाढ्या यतयो यत्र निःस्पृहाः

ທີ່ນັ້ນ ນັກບວດຍະຕິທັງຫຼາຍ ພົ້ນຈາກຄວາມຜູກພັນທັງປວງ—ຫຼຸດພົ້ນ ບໍ່ມີການຄອບຄອງ; ມັ່ງຄັ່ງແຕ່ດ້ວຍວິໄນແຫ່ງວາຈາ ໃຈ ແລະການກະທຳ ແລະປາດສະຈາກຄວາມຢາກໂດຍສິ້ນເຊີງ।

Verse 51

अन्येनुलोमजन्मानः प्रतिलो मभवा अपि । स्वपारंपर्यतो दृष्टं मनाग्वर्त्म न तत्यजुः

ຄົນອື່ນໆ—ຈະເກີດຈາກອະນຸໂລມ ຫຼືແມ່ນປະຕິໂລມກໍຕາມ—ກໍບໍ່ລະທິ້ງແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດ ທາງທີ່ເຫັນໃນປະເພນີຂອງຕົນ; ຍຶດໝັ້ນໃນສຸຈຣິຕະຈັນຍາທີ່ສືບທອດມາ।

Verse 52

अनपत्या न तद्राष्ट्रे धनहीनोपि कोपि न । अवृद्धसेवी नो कश्चिदकांडमृतिभाक्च न

ໃນອານາຈັກນັ້ນ ບໍ່ມີໃຜບໍ່ມີລູກຫຼານ ແລະບໍ່ມີໃຜເລີຍ—ແມ່ນແຕ່ຄົນທຸກຍາກ—ຂາດປັດໃຈດຳລົງຊີວິດ; ບໍ່ມີໃຜຮັບໃຊ້ສິ່ງທີ່ບໍ່ຄວນ ແລະບໍ່ມີໃຜປະສົບຄວາມຕາຍກ່ອນກຳນົດ।

Verse 53

न चाटा नैव वाचाटा वंचका नो न हिंसकाः । न पाषंडा न वै भंडा न रंडा न च शौंडिकाः

ທີ່ນັ້ນ ບໍ່ມີຄົນປະຈົບປະແຈງ ບໍ່ມີຄົນປາກຫຼາຍອວດອ້າງ; ບໍ່ມີຄົນຫລອກລວງ ແລະບໍ່ມີຄົນຮຸນແຮງ; ບໍ່ມີພວກນອກທຳ ບໍ່ມີຕົວຕະຫຼົກ; ບໍ່ມີຍິງຖືກທອດທິ້ງ ແລະບໍ່ມີຄົນເມົາເຫຼົ້າ।

Verse 54

श्रुतिघोषो हि सर्वत्र शास्त्रवादः पदेपदे । सर्वत्र सुभगालापा मुदामंगलगीतयः

ທົ່ວທຸກແຫ່ງ ມີສຽງສວດສຣຸຕິກ້ອງກັງວານ; ທຸກຍ່າງກ້າວມີການສົນທະນາວ່າດ້ວຍຊາສະຕຣາ; ແລະທຸກບ່ອນມີຖ້ອຍຄຳອ່ອນຫວານ ພ້ອມບົດເພງມົງຄຸນອັນປິຕິ຺ະຍິນດີ।

Verse 55

वीणावेणुप्रवादाश्च मृदंगा मधुरस्वनाः । सोमपानं विनान्यत्र पानगोष्ठी न कर्णगा

ທີ່ນັ້ນມີສຽງວີນາ ແລະສຽງຂຸ່ຍບັນເລງ ພ້ອມມຣິດັງກະສຽງຫວານ; ແຕ່ບໍ່ມີສຽງຊຸມນຸມດື່ມໃດໆທີ່ຈະເຖິງຫູ ນອກເສຍແຕ່ບ່ອນທີ່ດື່ມໂສມາ.

Verse 56

मांसाशिनः पुरोडाशे नैवान्यत्र कदाचन । न दुरोदरिणो यत्र नाधमर्णा न तस्कराः

ຜູ້ກິນເນື້ອພົບໄດ້ພຽງໃນການຖວາຍປຸໂຣດາຊະເທົ່ານັ້ນ ບໍ່ເຄີຍມີໃນການອື່ນໃດ. ໃນແຜ່ນດິນນັ້ນບໍ່ມີນັກພະນັນ ບໍ່ມີລູກໜີ້ຕໍ່າຊ້າ ແລະບໍ່ມີໂຈນ.

Verse 57

पुत्रस्य पित्रोः पदयोः पूजनं देवपूजनम् । उपवासो व्रतं तीर्थं देवताराधनं परम्

ສໍາລັບລູກຊາຍ ການນະມັດສະການບູຊາທີ່ພຣະບາດຂອງພໍ່ແມ່ ກໍເທົ່າກັບການບູຊາເທວະ. ການອົບພອດ/ອົບອາຫານແມ່ນວຣະຕະຂອງເຂົາ; ນັ້ນແມ່ນທີຣະຖະຍາຕຣາ; ແລະເປັນການອາຣາທະນາພຣະເທວະສູງສຸດ.

Verse 58

नारीणां भर्तृपद् योरर्चनं तद्वचःश्रुतिः । समर्चयंति सततमनुजा निजमग्रजम्

ສໍາລັບແມ່ຍິງ ການບູຊາທີ່ພຣະບາດຂອງສາມີ ແລະການຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງລາວດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ຖືກກ່າວວ່າເປັນທັມ. ເຊັ່ນດຽວກັນ ນ້ອງຊາຍຍ່ອມນະມັດສະການພີ່ຊາຍຜູ້ເປັນພີ່ໃຫຍ່ຢູ່ເປັນນິດ.

Verse 59

सपर्ययंति मुदिता भृत्याः स्वामिपदांबुजम् । हीनवर्णैरग्रवर्णो वर्ण्यते गुणगौरवैः

ບັນດາຂ້າຮັບໃຊ້ຍິນດີບໍລິການພຣະບາດດອກບົວຂອງນາຍຕົນ. ແມ່ນແຕ່ຜູ້ມີຖານະຕໍ່າກໍຍັງສັນລະເສີນຜູ້ສູງກວ່າ ເນື່ອງຈາກນ້ໍາໜັກແລະຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ແຫ່ງຄຸນທໍາຂອງລາວ.

Verse 60

वरिवस्यंति भूयोपि त्रिकालं काशिदेवताः । सर्वत्र सर्वे विद्वांसः समर्च्यंते मनोरथैः

ຊ້ຳໆ ວັນລະສາມການ ທວງເທວະແຫ່ງກາສີ ຖືກບູຊາດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບຢ່າງຍິ່ງ. ທຸກແຫ່ງ ບັນດິດທັງປວງໄດ້ຮັບການຍົກຍ້ອງຕາມປາຖະໜາອັນຄວນຄ່າຂອງຕົນ

Verse 61

विद्वद्भिश्च तपोनिष्ठास्तपोनिष्ठैर्जितेंद्रियाः । जितेंद्रियैर्ज्ञाननिष्ठा ज्ञानिभिः शिवयोगिनः

ບັນດິດທັງຫຼາຍເກື້ອໜູນຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນຕະປະ; ຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນຕະປະເກື້ອໜູນຜູ້ຊະນະອິນທຣີ; ຜູ້ຊະນະອິນທຣີເກື້ອໜູນຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນຍານ; ແລະຜູ້ຮູ້ເກື້ອໜູນໂຍຄີແຫ່ງພຣະສິວະ

Verse 62

मंत्रपूतं महार्हं च विधियुक्तं सुसंस्कृतम् । वाडवानां मुखाग्नौ च हूयतेऽहर्निशं हविः

ຮະວິອັນຖືກຊຳລະດ້ວຍມັນຕຣາ ມີຄ່າສູງ ຖືກປະກອບຕາມພິທີວິທີ ແລະຈັດກຽມຢ່າງດີ ຖືກຖວາຍທັງກາງວັນແລະກາງຄືນລົງໃນ “ໄຟແຫ່ງປາກ” ຂອງວາຑະວະ

Verse 63

वापीकूपतडागानामारामाणां पदेपदे । शुचिभिर्द्रव्यसंभारैः कर्तारो यत्र भूरिशः

ທຸກຍ່າງກ້າວມີຜູ້ສ້າງບໍ່ນ້ຳ ບາວຣີ ໜອງ ແລະສວນ—ຫຼາຍມາກ—ຜູ້ຈັດຫາວັດຖຸອຸປະກອນອັນສະອາດແລະອຸດົມພ້ອມ

Verse 64

यद्राष्ट्रे हृष्टपुष्टाश्च दृश्यंते सर्वजातयः । अनिंद्यसेवा संपन्ना विनामृगयु सौनिकान्

ໃນອານາຈັກນັ້ນ ຊົນທຸກໝູ່ເຫັນວ່າຊື່ນບານແລະອຸດົມສົມບູນ ພ້ອມດ້ວຍອາຊີບແລະການຮັບໃຊ້ອັນບໍ່ຄວນຕິ—ໂດຍບໍ່ມີນາຍພານແລະຄົນຂ້າສັດ

Verse 65

इत्थं तस्य महीजानेः सर्वत्र शुचिवर्तिनः । उन्मिषंतोप्यनिमिषा मनाक्छिद्रं न लेभिरे

ດັ່ງນັ້ນ ໃນທຸກສະຖານ ຜູ້ພິທັກຜູ້ຕື່ນຮູ້ ຜູ້ປະພຶດສຸດທິ ໄດ້ວຽນລ້ອມພຣະຣາຊາຜູ້ເກີດຈາກແຜ່ນດິນ; ແມ່ນແຕ່ຍາມກະພິບຕາກໍດັ່ງບໍ່ກະພິບ ແຕ່ກໍບໍ່ພົບຊ່ອງວ່າງແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດ।

Verse 67

गुरुरुवाच । संधिविग्रहयानास्ति सं श्रयं द्वैधभावनम् । यथा स राजा संवेत्ति न तथात्रापि कश्चन

ພຣະຄຸຣຸກ່າວວ່າ: “ເລື່ອງສັນຕິສັນຍາແລະຄວາມປະທະ, ການຍົກທັບແລະການຢຸດຢືນ, ການຂໍພຶ່ງພາແລະນະໂຍບາຍສອງທາງ—ບໍ່ມີໃຜໃນນີ້ເຂົ້າໃຈໄດ້ເທົ່າກັບພຣະຣາຊານັ້ນ”

Verse 68

अथोवाचामर गुरुर्देवानपचिकीर्षुकान् । तस्मिन्राजनि धर्मिष्ठे वरिष्ठे मंत्रवेदिषु

ຕໍ່ມາ ຄຸຣຸແຫ່ງອະມະຕະໄດ້ກ່າວຕໍ່ເທວະຜູ້ປາດຖະນາຈະກະທຳຕໍ່ຕ້ານເຂົາ ໂດຍເວົ້າເຖິງພຣະຣາຊານັ້ນ—ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນທຳ, ຜູ້ສູງສຸດ, ແລະເປັນເລີດໃນຫມູ່ຜູ້ຮູ້ອານຸພາບແຫ່ງມົນຕຣາ

Verse 69

तेन यद्यपि भूभर्त्रा भूमेर्देवा विवासिताः । तथापि भूरिशस्तत्र संत्यस्मत्पक्षपातिनः

ແມ່ນແຕ່ພຣະຜູ້ຄອງແຜ່ນດິນນັ້ນໄດ້ຂັບໄລ່ເທວະອອກຈາກດິນແດນ ແຕ່ກໍຍັງມີຫຼາຍຄົນຢູ່ທີ່ນັ້ນຜູ້ຢືນຂ້າງພວກເຮົາ ແລະເອີ້ນອ້ອມໃຈໃຫ້ພວກເຮົາ

Verse 70

कालो निमिषमात्रोपि यान्विना न सुखं व्रजेत् । अस्माकमपि तस्यापि संति ते तत्र मानिताः

ບໍ່ມີເຂົາເຈົ້າແລ້ວ ແມ່ນແຕ່ຊົ່ວນິມິດດຽວ ເວລາກໍບໍ່ຜ່ານໄປຢ່າງສຸກສະບາຍ; ທັງສຳລັບພວກເຮົາ ແລະສຳລັບເຂົາ ຄົນເຫຼົ່ານັ້ນເອງຖືກນັບຖືຍົກຍ້ອງຢູ່ທີ່ນັ້ນ

Verse 71

अंतर्बहिश्चरा नित्यं सर्वविश्रंभ भूमयः । समागतेषु तेष्वत्र सर्वं नः सेत्स्यति प्रियम्

ພວກເຂົາເຄື່ອນໄຫວຢູ່ເສມອທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ ເປັນຖານແຫ່ງຄວາມໄວ້ວາງໃຈອັນສົມບູນ; ເມື່ອພວກເຂົາມາຮອດທີ່ນີ້ ສິ່ງອັນເປັນທີ່ຮັກຂອງພວກເຮົາທັງໝົດຈະສຳເລັດ।

Verse 72

समाकर्ण्य च ते सर्वे त्रिदशा गीष्पतीरितम् । निर्णीतवंतस्तस्यार्थं तस्मादंतर्बहिश्चरान् । अभिनंद्याथ तं सर्वे प्रोचुरित्थं भवेदिति

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳຂອງ ກີສປະຕິ (ພຣະຫັດສະປະຕິ) ເທວະທັງປວງກໍເຂົ້າໃຈເຈດຈຳນົງຂອງທ່ານ; ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງຊົມເຊີຍຜູ້ທີ່ເຄື່ອນໄຫວທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ ແລ້ວພ້ອມໃຈກ່າວວ່າ “ຂໍໃຫ້ເປັນດັ່ງນັ້ນ”

Verse 73

ततः शक्रः समाहूय वीतिहोत्रं पुरःस्थितम् । ऊचे मधुरया वाचा बहुमानपुरःसरम्

ຕໍ່ມາ ສັກກະ (ອິນທຣາ) ໄດ້ເອີ້ນ ວີຕິໂຫຕຣ ຜູ້ຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າ ແລ້ວກ່າວດ້ວຍຖ້ອຍຄຳອ່ອນຫວານ ໂດຍມີຄວາມເຄົາລົບຢ່າງຍິ່ງນຳໜ້າ

Verse 74

हव्यवाहन या मूर्तिस्तव तत्र प्रतिष्ठिता । तामुपासंहर क्षिप्रं विषयात्तस्य भूपतेः

“ໂອ ຫັວຍະວາຫະນະ (ອັກນີ) ຮູບອົງຂອງທ່ານທີ່ສະຖາປະນາຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຈົ່ງຖອນຄືນໂດຍໄວ ອອກຈາກອຳນາດແຫ່ງອານາເຂດຂອງກະສັດນັ້ນ”

Verse 75

समागतायां तन्मूर्तौ सर्वानष्टाग्रयः प्रजाः । हव्यकव्यक्रियाशून्या विरजिष्यंति राजनि

ເມື່ອຮູບປະກົດນັ້ນຖືກຖອນອອກ ລຳດັບອັນສູງສຸດຂອງປະຊາຊົນຈະພິນາດ; ປາດສະຈາກພິທີບູຊາຫັວຍະ–ກັວຍະ ແກ່ເທວະແລະບັນພະບຸລຸດ ພວກເຂົາຈະຕົກສູ່ຄວາມປະມາດແລະຄວາມວຸ່ນວາຍໃນລາຊະອານາຈັກຂອງກະສັດນັ້ນ

Verse 76

प्रजासु च विरक्तासु राज्यकामदुघासु वै । कृच्छ्रेणोपार्जितोऽपार्थो राजशब्दो भविष्यति

ເມື່ອປະຊາຊົນເກີດຄວາມເບື່ອໜ່າຍ—ແມ່ນວ່າອານາຈັກເປັນດັ່ງງົວໃຫ້ນົມທີ່ມອບຜົນປະໂຫຍດຕາມປາດຖະໜາທັງປວງ—ນາມ “ກະສັດ” ທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍຄວາມລໍາບາກກໍກາຍເປັນຫວ່າງເປົ່າໄຮ້ຄວາມໝາຍ.

Verse 77

प्रजानां रंजनाद्राजा येयं रूढिरुपार्जिता । तस्यां रूढ्यां प्रनष्टायां राज्यमेव विनंक्ष्यति

ເພາະພຣະອົງເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນຍິນດີ ແລະອຸປະຖຳຄ້ຳຈຸນ ຈຶ່ງໄດ້ຊື່ວ່າ “ຣາຊາ”—ນີ້ແມ່ນນັຍທີ່ຕັ້ງມັ່ນມາແຕ່ເກົ່າ. ເມື່ອນັຍແລະສາຍໃຍນັ້ນສູນໄປ ອານາຈັກກໍພິນາດເອງ.

Verse 78

प्रजाविरहितो राजा कोशदुर्गबलादिभिः । समृद्धोप्यचिरान्नश्येत्कूलसंस्थ इव द्रुमः

ກະສັດທີ່ບໍ່ມີປະຊາ—ແມ່ນວ່າອຸດົມດ້ວຍຄັງຊັບ ປ້ອມປະການ ກອງທັບ ແລະອື່ນໆ—ກໍຈະພິນາດໃນໄມ່ຊ້າ, ເຫມືອນຕົ້ນໄມ້ຢືນຢູ່ຕາມຕະລິ່ງນ້ຳທີ່ກຳລັງຖືກກັດກິນ.

Verse 79

त्रिवर्गसाधनाहेतुः प्राक्प्रजैव महीपतेः । क्षीणवृत्त्यां प्रजायां वै त्रिवर्गः क्षीयते स्वयम्

ໂອ ມະຫີປະຕິ! ປັດໃຈຫຼັກເພື່ອສຳເລັດຕຣິວັກ—ທັມມະ, ອັດຖະ, ກາມະ—ແມ່ນປະຊາຊົນເອງເປັນອັນດັບທຳອິດ. ເມື່ອຊີວິດຄວາມເປັນຢູ່ຂອງປະຊາອ່ອນແອ ຕຣິວັກກໍຫຼຸດຖອຍໄປໂດຍຕົນເອງ.

Verse 80

क्षीणे त्रिवर्गे संक्षीणा गतिर्लोकद्वयात्मिका

ເມື່ອຕຣິວັກສິ້ນໄປ ກະແສຊະຕາແລະເສັ້ນທາງຊີວິດທີ່ກ່ຽວກັບສອງໂລກ—ໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ—ກໍຈະຫຼຸດຖອຍລົງ.

Verse 81

इतींद्रवचनाद्वह्निरह्नाय क्षोणिमंडलात् । आचकर्ष निजां मूर्तिं योगमाया बलान्वितः

ດັ່ງນັ້ນ ຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະອິນທຣ໌ ວະຫນີໄດ້ດຶງຮູບຂອງຕົນກັບຄືນຈາກວົງແຫ່ງແຜ່ນດິນ ໂດຍມີພະລັງໂຍຄະມາຍາໜຸນເສີມ।

Verse 82

निन्ये न केवलं त्रेतां जाठराग्निमपि प्रभुः । वज्रिणो वचसा वह्निर्निजशक्तिसमन्वितम्

ຕາມພຣະວາຈາຂອງພຣະອິນທຣ໌ຜູ້ຖືວັຊຣະ ວະຫນີຜູ້ມີອານຸພາບໄດ້ນຳໄປ ບໍ່ແຕ່ໄຟແຫ່ງເຕຣຕາ ແຕ່ຍັງພາໄຟຍ່ອຍອາຫານ (ຊາຖະຣາກນິ) ພ້ອມພະລັງແທ້ຂອງຕົນໄປດ້ວຍ।

Verse 83

वह्नौ स्वर्लोकमापन्ने जाते मध्यंदिने नृपः । कृतमाध्याह्निकस्तूर्णं प्राविशद्भोज्यमंडपम्

ເມື່ອວະຫນີໄດ້ໄປຮອດສະວັນໂລກ ແລະເຖິງຍາມທ່ຽງ ພຣະຣາຊາໄດ້ເຮັດພິທີກາງວັນໃຫ້ສຳເລັດໂດຍໄວ ແລ້ວເຂົ້າສູ່ມະນະດົບໂພຊະນະ।

Verse 84

महानसाधिकृतयो वेपमानास्ततो मुहुः । क्षुधार्तमपि भूपालमिदं मंदं व्यजिज्ञपन्

ຕໍ່ມາ ບັນດາເຈົ້າໜ້າທີ່ຜູ້ຄຸ້ມຄອງຄົວຫຼວງ ຕ່າງສັ່ນກົວຊ້ຳໆ ແລ້ວກໍໄດ້ທູນແຈ້ງເລື່ອງນີ້ຢ່າງອ່ອນນ້ອມແກ່ພຣະຣາຊາ ແມ່ນແຕ່ພຣະອົງກຳລັງທຸກດ້ວຍຄວາມຫິວກໍຕາມ।

Verse 85

सूपकारा ऊचुः । अत्यहस्करतेजस्क प्रतापविजितानल । किंचिद्विज्ञप्तुकामाः स्मोप्यकांडेरणपंडित

ພໍ່ຄົວທັງຫຼາຍກ່າວວ່າ: “ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ມີປະກາຍເກີນດວງຕາເວັນ ຜູ້ມີພຣະບາຣະມີຊະນະແມ່ນແຕ່ໄຟ! ຂ້າແຕ່ຜູ້ຮູ້ທັນ ຊ່ຽວຊານໃນການປັດເປົ່າເຫດຮ້າຍກະທັນຫັນ ພວກເຮົາປາຖະໜາຈະທູນຂໍນ້ອຍໆ ໜຶ່ງປະການ।”

Verse 86

यदि विश्रुणयेद्राजन्भवानभयदक्षिणाम् । तदा विज्ञापयिष्यामः प्रबद्धकरसंपुटाः

ຂໍພຣະອົງກະສັດ, ຖ້າພຣະອົງຊົງຟັງ ແລະປະທານ “ອະພະຍ-ທັກຊິນາ” ຄືທານແຫ່ງຄວາມປອດໄພແກ່ພວກເຮົາ ແລ້ວພວກເຮົາຈະທູນລາຍງານດ້ວຍການພະນົມມືຢ່າງນອບນ້ອມ.

Verse 87

भ्रूसंज्ञयाकृतादेशाः प्रशस्तास्येनभूभुजा । मृदु विज्ञापयांचक्रुः पाकशालाधिकारिणः

ໄດ້ຮັບພຣະບັນຊາຈາກພຽງສັນຍາຂອງພຣະຂົນງ—ແລະພຣະພັກຕຣ໌ຂອງພຣະພູບະດີມີຄວາມພໍພຣະໄທ—ເຈົ້າໜ້າທີ່ຄົວຫຼວງຈຶ່ງທູນຖ້ອຍຄຳຂອງຕົນຢ່າງອ່ອນໂຍນ.

Verse 88

न जानीमो वयं नाथ त्वत्प्रतापभयार्दितः । कुसृत्याथ कया विद्वान्नष्टो वैश्वानरः पुरात्

ຂໍພຣະນາຖ, ພວກເຮົາບໍ່ຮູ້ເລີຍ; ດ້ວຍຄວາມຢ້ານກົວຕໍ່ພຣະອານຸພາບຂອງພຣະອົງ ພວກເຮົາຈຶ່ງບໍ່ອາດທູນໄດ້ວ່າ ໂດຍຄວາມປະພຶດຜິດ ຫຼືເຫດໃດ “ໄວສວານະຣະ” ໄຟສັກສິດ ໄດ້ຫາຍໄປຈາກນະຄອນ.

Verse 89

कृशानौ कृशतां प्राप्ते कथं पाकक्रिया भवेत् । तथापि सूर्यपाकेन सिद्धा पक्तिर्हि काचन

ເມື່ອໄຟເອງກໍອ່ອນແຮງລົງແລ້ວ ການປຸງແຕ່ງອາຫານຈະສຳເລັດໄດ້ແນວໃດ? ແຕ່ກໍຍັງມີອາຫານບາງຢ່າງສຸກສຳເລັດໂດຍຄວາມຮ້ອນແຫ່ງພຣະສຸຣິຍະ.

Verse 90

प्रभोरादेशमासाद्य तामिहैवानयामहे । मन्यामहे च भूजाने पक्तिरद्यतनी शुभा

ເມື່ອໄດ້ຮັບພຣະບັນຊາຈາກພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າແລ້ວ ພວກເຮົາຈະນຳມາທີ່ນີ້ໃນທັນທີ; ແລະຂໍພຣະອົງກະສັດ ພວກເຮົາເຊື່ອວ່າ ອາຫານ/ການປຸງແຕ່ງໃນວັນນີ້ຈະເປັນມົງຄຸນແນ່ນອນ.

Verse 91

श्रुत्वांधसिकवाक्यं स महासत्त्वो महामतिः । नृपतिश्चिंतयामास देवानां वै कृतं त्विदम्

ເມື່ອຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງຜູ້ຄົນທີ່ຫຼົງງົດນັ້ນ ພະຣາຊາຜູ້ມີໃຈຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະປັນຍາສູງ ກໍ່ຄິດໃນໃຈວ່າ “ແນ່ນອນ ນີ້ແມ່ນການກະທໍາຂອງເທວະທັງຫຼາຍ”

Verse 92

क्षणं संशीलयंस्तत्र ददर्श तपसोबलात् । न केवलं जहौ गेहं हुतभुक्चौदरीर्दरीः

ເມື່ອພິຈາລະນາຢູ່ທີ່ນັ້ນຊົ່ວຂະນະ ດ້ວຍພະລັງຕະປະ ພະອົງໄດ້ເຫັນວ່າ ຫຸຕະພຸກ (ໄຟ) ບໍ່ແມ່ນແຕ່ລະທິ້ມທີ່ຢູ່ຂອງຕົນ ແຕ່ໄດ້ເຂົ້າໄປສູ່ຖ້ໍາໃນທ້ອງ—ທີ່ຫຼົບຊ່ອນພາຍໃນ

Verse 93

अप्यहासीदितोलोकाज्जगाम च सुरालयम् । भवत्विह हि का हानिरस्माकं ज्वलने गतै

“ແທ້ຈິງ ລາວໄດ້ຈາກໂລກນີ້ໄປສູ່ສຸຣາໄລ. ໃຫ້ເປັນແບບນັ້ນເຖີດ—ຖ້າພວກເຮົາໄດ້ເຂົ້າສູ່ໄຟແລ້ວ ທີ່ນີ້ຈະມີຄວາມເສຍຫາຍອັນໃດແກ່ພວກເຮົາ?”

Verse 94

तेषामेवविचाराच्च हानिरेषा सुपर्वणाम् । तद्बलेन च किं राज्यं मयेदमुररीकृतम्

ເນື່ອງຈາກການວາງແຜນແລະການຄິດຄໍານຶງຂອງພວກເຂົາເອງ ຄວາມເສຍຫາຍນີ້ຈຶ່ງຕົກແກ່ເທວະທັງຫຼາຍ. ແລະຖ້າອໍານາດການປົກຄອງຕັ້ງຢູ່ແຕ່ໃນພະລັງຂອງພວກເຂົາ ແລ້ວອານາຈັກນີ້ທີ່ຂ້ອຍຮັບໄວ້ວ່າເປັນຂອງຂ້ອຍ ຈະເປັນຫຍັງກັນແນ່?

Verse 95

पितामहेन महतो गौरवात्प्रतिपादितम् । इति चिंतयतस्तस्य मध्यलोकशतक्रतोः

“ນີ້ແມ່ນມະຫາປິຕາມະຫະ (ພຣະພຣະຫມາ) ໄດ້ປະທານແລະສະຖາປະນາໄວ້ ດ້ວຍກຽດສັກສີອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” ເມື່ອສະຕະກຣະຕຸ (ອິນທຣາ) ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງໂລກກາງ ຄິດຄໍານຶງດັ່ງນີ້ ເລື່ອງລາວກໍດໍາເນີນຕໍ່ໄປ

Verse 96

पौराः समागता द्वारि सह जानपदैर्नरैः । द्वास्थेन चाज्ञया राज्ञस्ततस्तेंतः प्रवेशिताः

ຊາວເມືອງພ້ອມດ້ວຍຊາຍຈາກຊົນນະບົດ ໄດ້ມາຊຸມນຸມຢູ່ທີ່ປະຕູ. ຕໍ່ມາ ຕາມພຣະບັນຊາຂອງພຣະຣາຊາ ຜູ້ເຝົ້າປະຕູໄດ້ໃຫ້ເຂົ້າໄປຂ້າງໃນ.

Verse 97

दत्त्वोपदं यथार्हं ते प्रणेमुः क्षोणिवज्रिणम् । केचित्संभाषिता राज्ञादरसोदरया गिरा

ເມື່ອຖວາຍເຄື່ອງບູຊາຕາມຄວາມສາມາດອັນຄວນແລ້ວ ພວກເຂົາໄດ້ກົດກາບນົບນ້ອມຕໍ່ພຣະຣາຊາ ຜູ້ດຸດດັ່ງ “ວັດຊະຣະແຫ່ງປະຖົມພື້ນ”. ບາງຄົນໄດ້ຮັບພຣະດໍາຣັດທີ່ອົບອຸ່ນ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍການເຄົາລົບ.

Verse 98

केचिच्च समुदा दृष्ट्या केचिच्च करसंज्ञया । विसर्जिता सना राज्ञा बहुमानपुरःसरम्

ບາງຄົນຖືກສົ່ງກັບດ້ວຍພຽງສາຍພຣະເນດຍົກຂຶ້ນ ແລະບາງຄົນດ້ວຍສັນຍາພຣະຫັດ. ພຣະຣາຊາຊົງປ່ອຍເຂົາໄປໂດຍໃຫ້ກຽດຕິນໍາໜ້າ.

Verse 99

तेजिरे भेजिरे सर्वे रत्नार्चिः परिसेविते । विजितामोदसंदोहे सुरानोकहसौरभैः । राज्ञः शतशलाकस्थच्छत्रस्यच्छाययाशुभे

ທຸກຄົນລ້ວນສ່ອງປະກາຍ ແລະເຂົ້າປະຈໍາທີ່ທ່າມກາງປະກາຍຮັດຕະນະ ແລະເຄື່ອງປະດັບອັນວິບວັບ. ໃນຮົ່ມເງົາອັນເປັນມົງຄຸນຂອງພຣະສະຫວັດຕະຈັດຂອງພຣະຣາຊາ—ຕັ້ງເທິງຄານຮ້ອຍທ່ອນ ແລະຫອມຍິ່ງກວ່າກິ່ນໄມ້ສະຫວັນ—ພວກເຂົາຢືນດ້ວຍຄວາມປິຕິ.

Verse 100

विशांपतिरथोवाच तन्मुखच्छाययेरितम् । विज्ञाय तदभिप्रायमलंभीत्या पुरौकसः

ຕໍ່ມາ ພຣະຣາຊາ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງປະຊາ ໄດ້ຕັດພຣະດໍາຣັດ ໂດຍຖືກກະຕຸ້ນຈາກເງົາແຫ່ງຄວາມໝາຍທີ່ປາກົດໃນໃບໜ້າຂອງເຂົາ. ເມື່ອຊົງຮູ້ເຈດຈໍານົງແລ້ວ ຊາວເມືອງຜູ້ບໍ່ມີຄວາມຢ້ານ ກໍຟັງດ້ວຍໃຈຈົ່ງຈໍາ.

Verse 110

अस्मत्कुले मूलभूतो भास्करो मान्य एव नः । स तिष्ठतु सुखेनात्र यातायातं करोतु च

ພາສະກະຣະເປັນຮາກຖານແຫ່ງວົງສາຂອງພວກເຮົາ ແລະເປັນຜູ້ຄວນແກ່ການນົບນ້ອມ. ຂໍໃຫ້ທ່ານຢູ່ນີ້ຢ່າງສຸກສະບາຍ ແລະໄປມາໄດ້ໂດຍເສຣີ.