Adhyaya 21

Verse 1

इस प्रकार श्रीमह्याभारत वनपर्वके अन्तर्गत अ्जुनाभिगमनपर्वमें सौभवधोपाख्यानविषयक बीसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ २० ॥। हि मय ० (0) है 7 एकविशो< ध्याय: श्रीकृष्णका शाल्वकी ला मोहित होकर पुन: सजग ना वायुदेव उवाच एवं स पुरुषव्यात्र शाल्वराजो महारिपु: । युध्यमानो मया संख्ये वियदभ्यगमत्‌ पुनः

ວາຍຸເທວະກ່າວວ່າ: “ດັ່ງນັ້ນແຫຼະ ໂອ ຜູ້ເປັນເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດ ພະຣາຊາສາລະວະ—ສັດຕູອັນໃຫຍ່ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ—ແມ່ນແມ່ນກຳລັງປະຈັນໜ້າກັບຂ້າພະເຈົ້າໃນກາງສົງຄາມ ກໍຍັງລອຍຂຶ້ນ ແລະຖອນຕົວເຂົ້າສູ່ຟ້າອີກຄັ້ງ.”

Verse 2

ततः शतघ्नीश्ष महागदाश्ष दीप्तांक्ष शूलान्‌ मुसलानसीं श्व॒ चिक्षेप रोषान्मयि मन्दबुद्धि: शाल्वो महाराज जयाभिकाडुक्षी

ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ສາລະວະ ມະຫາລາຊາ ຜູ້ປັນຍາອ່ອນ ແຕ່ປາຖະນາໄຊຊະນະ ໄດ້ເກີດໂກດແຮງ ແລ້ວຂວ້າງມາໃສ່ຂ້ອຍ ທັງສະຕະຄນີ (ອາວຸດຂວ້າງໜັກ), ຄະດາໃຫຍ່ໆ, ສູນທີ່ລຸກໄຟ, ມຸສະລະ ແລະ ດາບ.

Verse 3

तानाशुगैरापततो5हमाशु निवार्य हन्तुं खगमान्‌ ख एव । द्विधा त्रिधा चाच्छिदमाशुमुक्ति- स्ततो<न्तरिक्षे निनदो बभूव

ເມື່ອສັດຕູທີ່ບິນມາຢ່າງວ່ອງໄວນັ້ນພຸ້ງເຂົ້າມາ ຂ້ອຍກໍຮີບໃຊ້ລູກທະນູອັນໄວວາກັ້ນໄວ້ ແລະຕັ້ງໃຈຈະສັງຫານສັດຕູຜູ້ທ່ອງຟ້າເຫຼົ່ານັ້ນໃນອາກາດເທົ່ານັ້ນ. ດ້ວຍລູກທະນູທີ່ປ່ອຍອອກຢ່າງວ່ອງໄວ ຂ້ອຍຜ່າພວກເຂົາເປັນສອງເປັນສາມທ່ອນ; ແລ້ວສຽງຮ້ອງກ້ອງກັງວານກໍເກີດຂຶ້ນທົ່ວກາງຟ້າ.

Verse 4

तत:ः शतसहस्तरेण शराणां नतपर्वणाम्‌ । दारुकं वाजिनश्लैव रथं च समवाकिरत्‌,तदनन्तर शाल्वने झुकी हुई गाँठोंवाले लाखों बाणोंका प्रहार करके मेरे सारथि दारुक, घोड़ों तथा रथको आच्छादित कर दिया

ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ສາລະວະໄດ້ລະດົມລູກທະນູນັບແສນ ທີ່ມີຂໍ້ງໍ້ (ເປັນໜາມ ຖອນອອກຍາກ) ສາດລົງດັ່ງຝົນ ຈົນປົກຄຸມດາຣຸກະ ສາຣະຖີ, ມ້າ ແລະ ລົດຮົບທັງໝົດ.

Verse 5

ततो मामब्रवीद्‌ वीर दारुको विह्वलन्निव । स्थातव्यमिति तिष्ठामि शाल्वबाणप्रपीडित: । अवस्थातुं न शकनोमि अज्ुू मे व्यवसीदति

ແລ້ວດາຣຸກະ ວີລະບຸລຸດ ສາຣະຖີ ກໍເວົ້າກັບຂ້ອຍ ດັ່ງຄົນຫວັ່ນໄຫວ: «ທ່ານວີລະບຸລຸດ! ໃນສົງຄາມຕ້ອງຢືນຢັນ—ຂ້ອຍຢືນຢູ່ນີ້ກໍເພາະລະລຶກໜ້າທີ່ນີ້ເທົ່ານັ້ນ. ແຕ່ຖືກລູກທະນູຂອງສາລະວະບີບຄັ້ນຢ່າງໜັກ ຂ້ອຍບໍ່ມີແຮງແມ່ນແຕ່ຈະຢືນ; ອະວະຍະວະຂອງຂ້ອຍກໍກຳລັງອ່ອນລົງ».

Verse 6

इति तस्य निशम्याहं सारथे: करुणं वच: । अवेक्षमाणो यन्तारमपश्यं शरपीडितम्‌,सारथिका यह करुण वचन सुनकर मैंने उसकी ओर देखा। उसे बाणोंद्वारा बड़ी पीड़ा हो रही थी

ເມື່ອຂ້ອຍໄດ້ຍິນຄຳເວົ້າອັນນ່າສົງສານຂອງສາຣະຖີ ຂ້ອຍກໍຫັນໄປເບິ່ງເຂົາ; ແລະເຫັນວ່າເຂົາຖືກລູກທະນູທຳລາຍ ທົນທຸກຢ່າງໜັກ.

Verse 7

न तस्योरसि नो मूर्थ्नि न काये न भुजद्धये । अन्तरं पाण्डवश्रेष्ठ पश्याम्यनिचितं शरै:

ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາປານດະວະ! ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຫັນຊ່ອງວ່າງໃດເລີຍ—ທີ່ອົກ, ທີ່ຫົວ, ທີ່ກາຍ, ຫຼືທີ່ແຂນທັງສອງ—ທີ່ບໍ່ຖືກລູກທະນູທະລຸ. ເຫມືອນພູທີ່ອຸດົມດ້ວຍແຮ່ສີແດງ ເມື່ອຖືກຝົນຈາກເມກສາດລົງ ກໍໄຫຼອອກເປັນສາຍນ້ຳສີແດງ, ດັ່ງນັ້ນເຂົາ—ອວັຍວະຖືກລູກທະນູທະລຸເຕັມ—ກໍປ່ອຍກະແສເລືອດອັນນ່າສະພຶງກົວ».

Verse 8

स तु बाणवरोत्पीडाद्‌ विस््रवत्यसृगुल्बणम्‌ | अभिवृष्टे यथा मेघे गिरिगैरिकधातुमान्‌

ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ແຕ່ເມື່ອຖືກກົດທັບດ້ວຍລູກທະນູຢ່າງທຸກທໍລະມານ ເຂົາກໍເລີ່ມປ່ອຍກະແສເລືອດອັນນ່າຢ້ານ. ເຫມືອນເມື່ອເມກຝົນຕົກໜັກ ພູທີ່ອຸດົມດ້ວຍດິນແດງແລະສີແຮ່ ສົ່ງນ້ຳໄຫຼສີແດງລົງມາ, ດັ່ງນັ້ນເຂົາ—ອວັຍວະຖືກລູກທະນູທະລຸ—ກໍປ່ອຍກະແສເລືອດອັນນ່າສະພຶງກົວ».

Verse 9

अभीषु हस्तं त॑ं दृष्टवा सीदन्तं सारथिं रणे | अस्तम्भयं महाबाहो शाल्वबाणप्रपीडितम्‌,महाबाहो! उस युद्धमें हाथमें बागडोर लिये सारथिको शाल्वके बाणोंसे पीड़ित होकर वष्ट पाते देख मैंने उसे ढाढ़स बँधाया

ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເຫັນສາລະຖີນັ້ນໃນສະໜາມຮົບ—ມືຍັງຈັບສາຍບັງຄັບມ້າຢູ່—ແຕ່ໃຈອ່ອນລົງ ແລະຖືກລູກທະນູຂອງຊາລະວະກົດທັບ, ຂ້າພະເຈົ້າກໍຊ່ວຍພະຍຸງເຂົາ ໃຫ້ຢືນມັ່ນ ແລະຟື້ນຄວາມກ້າຫານ, ໂອ ຜູ້ມີແຂນແຂງກ້າ. ໃນກາງສົງຄາມ ການຄ້ຳຈຸນຈິດໃຈຂອງສະຫາຍກໍເປັນການກະທຳແຫ່ງທຳມະ, ເພາະລົດຮົບແລະເຫດຜົນຂອງມັນຈະບໍ່ອາດຢືນຢູ່ໄດ້ ເມື່ອຜູ້ນຳທາງສູນເສຍກຳລັງໃຈ».

Verse 10

अथ मां पुरुष: कश्रिद्‌ द्वारकानिलयोडब्रवीत्‌ | त्वरितो रथमभ्येत्य सौहदादिव भारत

ແລ້ວມີຊາຍຄົນໜຶ່ງ ຊາວເມືອງທະວາຣະກາ ໄດ້ເຂົ້າມາກ່າວກັບຂ້າພະເຈົ້າ. ເຂົາຮີບຮ້ອນເຂົ້າມາຫາລົດຮົບຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ແລະເວົ້າດ້ວຍທ່າທີເຫມືອນມິດສະຫາຍຜູ້ຫ່ວງໃຍ, ໂອ ພວກພາຣະຕະ. ພາບນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມຮີບດ່ວນຂອງການສື່ສານຕາມໜ້າທີ່: ຜູ້ສົ່ງຂ່າວທີ່ຖືກຄວາມທຸກເຄັ່ງຄອບ ນຳຄຳທີ່ຕ້ອງຟັງໂດຍບໍ່ຊັກຊ້າ ເພື່ອເຕືອນວ່າ ຄຳແນະນຳທັນເວລາ ແລະການຮັບໃຊ້ດ້ວຍຄວາມສັດຊື່ ກໍເປັນຮູບແບບໜຶ່ງຂອງທຳມະ.

Verse 11

आहुकस्य वचो वीर तस्यैव परिचारक: । विषण्ण: सन्नकण्ठेन तन्निबोध युधिछिर

ໂອ ວິລະຊົນ, ຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງອາຫຸກະ (ອຸກຣະເສນະ) ໄດ້ມາດ້ວຍຄວາມເສົ້າໝອງ ແລະສຽງອັນຕິດຂັດໃນຄໍ. ໂອ ຢຸທິສຖິຣະ, ຈົ່ງຟັງໃຫ້ດີຖືກຕ້ອງຕໍ່ຂໍ້ຄວາມທີ່ເຂົານຳມາ. ພາບນີ້ຕອກຢ້ຳວ່າ ການລາຍງານຄວາມຈິງຂອງຂ່າວຮ້າຍອັນໜັກໜ່ວງ ແມ່ນໜ້າທີ່ ແມ່ນແມ່ນຈະເຈັບປວດກໍຕາມ; ແລະກະສັດຜູ້ທຳມະຕ້ອງຮັບຟັງຄຳນັ້ນດ້ວຍຄວາມໝັ້ນຄົງ ແລະປັນຍາພິຈາລະນາ.

Verse 12

द्वारकाधिपतिर्वीर आह त्वामाहुको वच: । केशवैहि विजानीष्व यत्‌ त्वां पितृसखो<ब्रवीत्‌

ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ ວິລະບຸລຸດ! ຈອມເມືອງດວາຣະກາ—ອາຫຸກາ—ໄດ້ສົ່ງຂໍ້ຄວາມນີ້ມາຫາເຈົ້າ. ໂອ ເກສະວະ! ທ່ານນັ້ນເປັນມິດຂອງບິດາເຈົ້າ; ດັ່ງນັ້ນ ຈົ່ງມາທີ່ນີ້ ແລະ ຮູ້ໃຫ້ແຈ້ງວ່າທ່ານໄດ້ກ່າວຫຍັງແກ່ເຈົ້າ».

Verse 13

उपायायाद्य शाल्वेन द्वारकां वृष्णिनन्दन । विषक्ते त्वयि दुर्धर्ष हतः शूरसुतो बलात्‌

ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ສືບສາຍວຣິສນິ, ໂອ ຜູ້ບໍ່ອາດຖືກພິຊິດ—ໃນຂະນະທີ່ເຈົ້າຫມົກມຸ່ນຢູ່ໃນສົງຄາມ, ຊາລວະໄດ້ມາຮອດດວາຣະກາ ແລະ ໄດ້ຂ້າລູກຊາຍຂອງຊູຣະ (ວະສຸເທວະ) ດ້ວຍກຳລັງ».

Verse 14

तदलं साधु युद्धेन निवर्तस्व जनार्दन | द्वारकामेव रक्षस्व कार्यमेतन्महत्‌ तव,“जनार्दन! अब युद्ध करके क्या लेना है? लौट आओ। द्वारकाकी ही रक्षा करो। तुम्हारे लिये यही सबसे महान्‌ कार्य है”

ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພໍແລ້ວ ໂອ ຈະນາຣະດະນາ! ບັດນີ້ການສູ້ຮົບຈະໄດ້ຫຍັງ? ຈົ່ງຫັນກັບ. ຈົ່ງປົກປ້ອງດວາຣະກາເທົ່ານັ້ນ; ສຳລັບເຈົ້າ ນີ້ແມ່ນກິດທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນຍາມນີ້».

Verse 15

इत्यहं तस्य वचन श्रुत्वा परमदुर्मना: । निशक्ष॒यं नाधिगच्छामि कर्तव्यस्येतरस्य च,दूतका यह वचन सुनकर मेरा मन उदास हो गया। मैं कर्तव्य और अकर्तव्यके विषयमें कोई निश्चय नहीं कर पाता था

ເມື່ອຂ້ອຍໄດ້ຍິນຄຳຂອງລາວ ຂ້ອຍກໍເສົ້າໝອງຢ່າງຫນັກ. ຂ້ອຍບໍ່ອາດຕັດສິນໃຈໃຫ້ແນ່ນອນໄດ້ວ່າ ສິ່ງໃດຄວນເຮັດ ແລະ ສິ່ງໃດບໍ່ຄວນເຮັດ—ການພິຈາລະນາຂອງຂ້ອຍກ່ຽວກັບທຳມະ ແລະ ອະທຳມະ ຖືກສັ່ນຄອນໄປ.

Verse 16

सात्यकिं बलदेवं च प्रद्युम्नं च महारथम्‌ । जगहें मनसा वीर तच्छुत्वा महदप्रियम्‌,वीर युधिष्ठिर! वह महान्‌ अप्रिय वृत्तान्त सुनकर मैं मन-ही-मन सात्यकि, बलरामजी तथा महारथी प्रद्युम्नकी निन्दा करने लगा

ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ ວິລະບຸລຸດ! ເມື່ອຂ້ອຍໄດ້ຍິນຂ່າວຮ້າຍອັນເຈັບປວດນັ້ນ ຂ້ອຍກໍຕຳນິໃນໃຈຕົນເອງຕໍ່ ສາຕະຍະກິ, ບະລະເທວະ ແລະ ນັກຮົບລົດສົງຄາມຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ປຣະດຸມນະ».

Verse 17

अहं हि द्वारकायाश्न पितुश्न कुरुनन्दन । तेषु रक्षां समाधाय प्रयातः सौभपातने,कुरुनन्दन! मैं द्वारका तथा पिताजीकी रक्षाका भार उन्हीं लोगोंपर रखकर सौभविमानका नाश करनेके लिये चला था

Vāyu said: “O delight of the Kurus, I entrusted the protection of Dvārakā and of my father to those very guardians, and then set out to bring about the destruction of the Saubha aerial city. The point is that even a mighty undertaking should be preceded by responsible delegation of protection and duty, so that one’s larger mission does not become an excuse for neglecting immediate obligations.”

Verse 18

बलदेवो महाबाहुः कच्चिज्जीवति शत्रुहा । सात्यकी रौक्मिणेयश्व चारुदेष्णश्न वीर्यवान्‌

Vāyu said: “Does mighty-armed Baladeva, the slayer of foes, still live? And do Sātyaki, Rukmiṇī’s son (Pradyumna), and the valiant Cārudeṣṇa yet sustain their lives?” As he turned these thoughts over and over, his mind grew heavy with grief. For while such heroes lived, not even Indra himself could have found a way to kill my father Vasudeva. Therefore I have come to a grim certainty: surely Vasudeva, the son of Śūra, has been slain—and it is plain that Baladeva and the other foremost warriors have also abandoned their lives. Yet, O King, even while repeatedly contemplating this ruin of all, I did not collapse into helpless agitation; I returned again to battle against King Śālva.

Verse 19

साम्बप्रभृतयश्चैवेत्यहमासं सुदुर्मना: । एतेषु हि नरव्याप्र जीवत्सु न कथंचन

Vāyu said: “Thinking of Sāmba and the others, my heart sank into deep dejection. For, O tiger among men, so long as those heroes were alive, it could never be that my father Vasudeva would be slain—indeed, not even Indra himself could have killed him while they yet lived. I began to ask within myself: Is the mighty enemy-slayer Balarāma still alive? Do Sātyaki, Pradyumna the son of Rukmiṇī, the powerful Cārudeṣṇa, and Sāmba and the rest still draw breath? As these thoughts turned again and again in my mind, I grew exceedingly sorrowful. Therefore I concluded with certainty: Vasudeva, the son of Śūra, has been killed; and it is plain that Balarāma and the other foremost warriors have also laid down their lives. Yet, even while repeatedly contemplating this ruin of all, I did not collapse into helpless agitation; rather, O king, I returned once more to battle against King Śālva.”

Verse 20

शक्‍य: शूरसुतो हन्तुमपि वज्ञभूता स्वयम्‌ । हतः शूरसुतो व्यक्त व्यक्ते चैते परासव:

Vāyu said: “Even if he were himself become a thunderbolt, the son of Śūra could not be slain. Yet the son of Śūra has indeed been killed—this is plain; and it is equally plain that these heroes too have given up their lives. Reflecting again and again on these destructions, my mind grew heavy with grief. O best of men, while those mighty warriors—Balarāma and the rest—were alive, even Indra himself could not have found any means to kill my father Vasudeva. Therefore Vasudeva, the delight of the Śūras, must have been slain; and it is my settled conclusion that Balarāma and all the foremost heroes have also departed. Still, though I kept turning these thoughts over, I did not collapse in confusion; I returned once more to fight King Śālva.”

Verse 21

बलदेवमुखा: सर्व इति मे निश्चिता मति: । सो&हं सर्वविनाशं त॑ं चिन्तयानो मुहुर्मुहु: । अविद्दलो महाराज पुन: शाल्वमयोधयम्‌

Vāyu said: “My conviction became fixed: ‘All of them—beginning with Balarāma—are gone.’ Thinking again and again on that total destruction, I was repeatedly overwhelmed by grief. Yet, O great king, without losing my composure, I once more fought King Śālva.”

Verse 22

ततो<पश्यं महाराज प्रपतन्तमहं तदा । सौभाच्छूरसुतं वीर ततो मां मोह आविशत्‌,वीर महाराज! इसी समय मैंने देखा, सौभविमानसे मेरे पिता वसुदेवजी नीचे गिर रहे हैं। इससे शाल्वकी मायासे मुझे मूर्च्छा-सी आ गयी

ຕໍ່ມາ ໂອ້ ມະຫາກະສັດ! ໃນຂະນະນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າເຫັນພຣະອົງກຳລັງຕົກລົງ. ຈາກວິມານອາກາດສໍບະ (Saubha) ຂ້າພະເຈົ້າເຫັນວີຣະບຸດຂອງສູຣະ (ວະສຸເທວ) ພຸ່ງລົງສູ່ພື້ນ; ແລະເມື່ອເຫັນດັ່ງນັ້ນ ຄວາມຫຼົງແລະອາການມືດມົນຄ້າຍຈະສະຫຼົບ ກໍເຂົ້າຄອບງຳຂ້າພະເຈົ້າ ໂດຍມາຍາຂອງສາລະວະ (Śalva).

Verse 23

तस्य रूपं॑ प्रपतत: पितुर्मम नराधिप । ययाते: क्षीणपुण्यस्य स्वर्गादिव महीतलम्‌

ໂອ້ ກະສັດແຫ່ງມະນຸດ! ເມື່ອພໍ່ຂອງຂ້າພະເຈົ້າກຳລັງຕົກລົງ ຮູບລັກຂອງທ່ານດູຄ້າຍກັບພຣະຣາຊາຢະຍາຕິ ຜູ້ບຸນໝົດສິ້ນ ແລ້ວຕົກຈາກສະຫວັນລົງສູ່ພື້ນດິນ.

Verse 24

विशीर्णमलिनोष्णीष: प्रकीर्णाम्बरमूर्धज: । प्रपतन्‌ दृश्यते ह सम क्षीणपुण्य इव ग्रह:

ຜ້າໂພກຫົວຂອງທ່ານເປື້ອນແລະຫຼຸດຮ່ອຍແຕກອອກ; ເສື້ອຜ້າແລະເສັ້ນຜົມກໍກະຈາຍຢູ່ຢ່າງລະສຳລະສາຍ. ໃນຂະນະທີ່ທ່ານພຸ່ງລົງ ທ່ານດູຄ້າຍດາວທີ່ບໍ່ມີບຸນ—ແສງສິ້ນ—ຕົກຈາກຕຳແໜ່ງຂອງຕົນ.

Verse 25

ततः शार्ज्र धनुःश्रेष्ठ करात्‌ प्रपतितं मम । मोहापन्नश्न कौन्तेय रथोपस्थ उपाविशम्‌

ຕໍ່ມາ ສາຣັງກະ (Śārṅga) ຄັນທະນູອັນປະເສີດຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ກໍຫຼຸດຈາກມືຕົກລົງ. ໂອ້ ບຸດແຫ່ງກຸນຕີ! ຖືກມາຍາຂອງສາລະວະຄອບງຳ ຂ້າພະເຈົ້ານັ່ງງຽບໆຢູ່ທ້າຍລົດ ດັ່ງຄົນຖືກສະຫຼົບ.

Verse 26

ततो हाहाकृतं सर्व सैन्यं मे गतचेतनम्‌ । मां दृष्टवा रथनीडस्थं गतासुमिव भारत,भारत! फिर तो मुझे रथके पिछले भागमें प्राणरहितके समान पड़ा देख मेरी सारी सेना हाहाकार कर उठी। सबकी चेतना लुप्त-सी हो गयी

ຕໍ່ມາ ກອງທັບທັງໝົດຂອງຂ້າພະເຈົ້າຮ້ອງອື້ອອື້ອດ້ວຍຄວາມຕົກໃຈ ຈົນສະຕິຄ້າຍຈະດັບ. ໂອ້ ພາຣະຕະ! ເມື່ອເຂົາເຫັນຂ້າພະເຈົ້ານອນຢູ່ທ້າຍລົດ ດັ່ງຄົນຂາດຊີວິດ ພວກເຂົາກໍຖືກຄວາມຊັອກແລະຄວາມສັບສົນຄອບງຳ.

Verse 27

प्रसार्य बाहू पतत: प्रसार्य चरणावपि । रूप॑ं पितुर्मे विबभौ शकुने: पततो यथा,हाथों और पैरोंको फैलाकर गिरते हुए मेरे पिताका शरीर मरकर गिरनेवाले पक्षीके समान जान पड़ता था

ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ເມື່ອທ່ານຕົກລົງ ກາງແຂນອອກ ແລະແມ່ນແຕ່ຂາກໍຍືດອອກ ຮູບຮ່າງຂອງພໍ່ຂ້າພະເຈົ້າປານດັ່ງນົກທີ່ຕົກຈາກຟ້າໂດຍສິ້ນຊີວິດ».

Verse 28

तं॑ पतन्तं महाबाहो शूलपट्टिशपाणय: । अभिष्नन्तो भृशं वीर मम चेतो हाकम्पयन्‌

ໂອ ວີຣະບຸລຸດແຂນແຂງ! ໃນຂະນະທີ່ທ່ານກຳລັງຕົກລົງ ທະຫານສັດຕູຜູ້ຖືຫອກ ແລະຂວານຮົບ ໄດ້ຟັນທຸບຊ້ຳໆດ້ວຍແຮງອັນໂຫດຮ້າຍ. ການຈົມຕີອັນບໍ່ມີເມດຕານັ້ນ—ແມ່ນແຕ່ໃນຍາມທ່ານກຳລັງລົງ—ເຮັດໃຫ້ໃຈຂ້າພະເຈົ້າສັ່ນສະທ້ານ.

Verse 29

ततो मुहूर्तात्‌ प्रतिलभ्य संज्ञा- महं तदा वीर महाविमर्दे | न तत्र सौभं न रिपुं च शाल्वं पश्यामि वृद्ध पितरं न चापि

ແລ້ວຕໍ່ມາອີກບໍ່ດົນ ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າຟື້ນສະຕິກາງການປະທະອັນນ່າສະພຶງກົວ ໂອ ວີຣະບຸລຸດ, ຂ້າພະເຈົ້າມອງໄປຮອບໆ ແຕ່ບໍ່ເຫັນທັງນະຄອນລອຍຟ້າ “ສໍພະ” (Saubha) ບໍ່ເຫັນສັດຕູຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຊາລະວະ (Śālva) ແລະບໍ່ເຫັນພໍ່ເຖົ້າຂອງຂ້າພະເຈົ້າເລີຍ.

Verse 30

ततो ममासीन्मनसि मायेयमिति निश्चितम्‌ । प्रबुद्धोडस्मि ततो भूय: शतशो<5वाकिरं शरान्‌,तब मेरे मनमें यह निश्चय हो गया कि यह वास्तवमें माया ही थी। तब मैंने सजग होकर सैकड़ों बाणोंकी वर्षा प्रारम्भ की

ແລ້ວໃນໃຈຂ້າພະເຈົ້າກໍແນ່ນອນວ່າ: «ນີ້ແທ້ໆແມ່ນມາຍາ (māyā)»; ຈາກນັ້ນເມື່ອຕື່ນຮູ້ຢ່າງເຕັມທີ່ອີກຄັ້ງ ຂ້າພະເຈົ້າກໍເລີ່ມຍິງລູກສອນນັບຮ້ອຍດັ່ງຝົນຫ່າ.

Verse 231

इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि अर्जुनाभिगमनपर्वणि सौभवधोपाख्याने एकविंशो<5ध्याय:

ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສຣີມະຫາພາຣະຕະ» ພາກວະນະປະຣະວະ (Vana Parva) ໃນຕອນ «ອາຣຊຸນະອະພິຄະມະນະປະຣະວະ» (Arjuna’s Approach/Arrival) ໃນນິທານຍ່ອຍ «ການປະຫານສໍພະ» (Saubha-vadha) ບົດທີ 21 ຈຶ່ງສິ້ນສຸດລົງ.