Adhyaya 51

Verse 1

इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें विवाहधर्मके अन्तर्गत पैतृक धनका विभागनामक सैंतालीसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ४७ ॥ अपना बछ। जि: - 'दार' शब्दकी व्युत्पत्ति इस प्रकार है--“आद्रियन्ते त्रिवर्गार्थिभि: इति दारा'। धर्म

ຢຸທິສຖິຣະກ່າວວ່າ: «ໂອ ພິຕາມະຫະ (ພະອະຍົກ), ບໍ່ວ່າເພາະການລໍ້ລວງຂອງຊັບສິນ, ເພາະຄວາມໂລບ, ເພາະຕັນຫາ, ຫຼືເພາະຄວາມບໍ່ແນ່ນອນໃນວັນນະ—ຫຼືແມ່ນແຕ່ເພາະຄວາມບໍ່ຮູ້ເລື່ອງນັ້ນ—ກໍເກີດລູກຫຼວມວັນນະ (varṇasaṅkara) ຂຶ້ນ. ເມື່ອນາງຜູ້ຢູ່ວັນນະສູງ ຖືກຄວາມປາຖະໜາແລະເຫດປັດໃຈເຫຼົ່ານີ້ຄອບງຳ ແລ້ວໄປຜູກສາຍສຳພັນກັບຊາຍວັນນະຕ່ຳ ລູກຫຼວມວັນນະກໍເກີດ. ຂໍຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າ: ທຳມະຂອງຜູ້ທີ່ເກີດຈາກການປົນປົວວັນນະແບບນີ້ແມ່ນຫຍັງ? ແລະມີໜ້າທີ່ ແລະອາຊີບໃດບ້າງທີ່ກຳນົດໃຫ້ເຂົາ?»

Verse 2

तेषामेतेन विधिना जातानां वर्णसंकरे । को धर्म: कानि कर्माणि तनमे ब्रूहि पितामह

ຢຸທິສຖິຣະກ່າວວ່າ: «ພິຕາມະຫະ, ສຳລັບຜູ້ທີ່ເກີດຈາກການປົນປົວວັນນະແບບນີ້—ເປັນ varṇasaṅkara—ທຳມະອັນຄວນຂອງເຂົາແມ່ນຫຍັງ? ໜ້າທີ່ ແລະອາຊີບໃດຖືກກຳນົດໃຫ້ເຂົາ? ຂໍຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າ».

Verse 3

भीष्म उवाच चातुर्वर्ण्यस्य कर्माणि चातुर्वर्ण्य च केवलम्‌ । असृजतू स हि यज्ञार्थे पूर्वमेव प्रजापति:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ລູກເອີຍ, ໃນການກ່ອນ ພຣະປຣະຊາປະຕິໄດ້ສ້າງເພື່ອປະໂຫຍດແຫ່ງຍັດຍາ (yajña) ແຕ່ພຽງສີ່ວັນນະ ແລະໜ້າທີ່ອັນແຕກຕ່າງຂອງສີ່ວັນນະນັ້ນເທົ່ານັ້ນ—ບໍ່ມີສິ່ງໃດນອກເໜືອຈາກນີ້».

Verse 4

भायश्षितस्रो विप्रस्य द्वयोरात्मा प्रजायते | आनुपूर्व्याद्‌ द्वयोहीनौ मातृजात्यौ प्रसूयत:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ພຣາຫມັນຖືກກ່າວວ່າມີເມຍສີ່ຄົນ. ຈາກສອງຄົນ—ເມຍພຣາຫມະນີ ແລະ ເມຍກະສັດຕຣິຍາ—ລູກຊາຍທີ່ເກີດມາຖືກນັບວ່າເປັນພຣາຫມັນ. ແຕ່ຈາກອີກສອງຄົນ—ເມຍໄວສະຍາ ແລະ ເມຍຊູດຣາ—ລູກຊາຍທີ່ເກີດມາຖືກເຫັນວ່າຂາດພຣາຫມັນສະຖານະ ແລະ ຕາມລໍາດັບຖືກເຂົ້າໃຈວ່າຕາມຊາດຂອງແມ່.»

Verse 5

परं शवाद्‌ ब्राह्मणस्यैव पुत्र: शूद्रापुत्रं पारशवं तमाहु: । शुश्रूषक: स्वस्य कुलस्य स स्यात्‌ स्वचारित्रं नित्यमथो न जह्यात्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ລູກຊາຍຂອງພຣາຫມັນທີ່ເກີດຈາກແມ່ຊູດຣາ ຖືກກ່າວວ່າສູງກວ່າ ‘ຊະວະ’ (ຊູດຣາທີ່ເສື່ອມຕໍ່າ) ເພາະສະນັ້ນ ບັນດາລະສີຈຶ່ງເອີ້ນເຂົາວ່າ ‘ປາຣະຊະວະ’. ເຂົາຄວນເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ຄອບຄົວຂອງຕົນ ແລະ ບໍ່ຄວນລະທິ້ງວິໄນແຫ່ງການຮັບໃຊ້ນີ້ເລີຍ.»

Verse 6

सर्वानिपायानथ सम्प्रधार्य समुद्धरेत्‌ स्वस्य कुलस्य तन्‍्त्रम्‌ । ज्येष्ठो यवीयानपि यो द्विजस्य शुश्रूषया दानपरायण: स्यात्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ເມື່ອໄດ້ພິຈາລະນາຢ່າງລະອຽດທຸກວິທີທາງແລ້ວ ຄວນຄ້ຳຈຸນ ແລະ ຟື້ນຟູລະບຽບກົດແລະຄວາມຕໍ່ເນື່ອງຂອງຕະກູນຕົນ. ແມ່ນແຕ່ຈະແກ່ກວ່າຕາມອາຍຸ ຜູ້ທີ່ຢູ່ນອກຊັ້ນ ‘ດວິຈະ’ ກໍຖືກນັບວ່າເປັນຜູ້ນ້ອຍກວ່າພຣາຫມັນ, ກະສັດຕຣິຍາ, ຫຼື ໄວສະຍາ; ດັ່ງນັ້ນ ຄວນອຸທິດຕົນໃນການຮັບໃຊ້ວັນນະສູງທັງສາມ ແລະ ໝັ້ນຄົງໃນການໃຫ້ທານ.»

Verse 7

तिस्त्र: क्षत्रियसम्बन्धाद्‌ द्वयोरात्मास्य जायते । हीनव्णसस्तृतीयायां शूद्रा उग्रा इति स्मृति:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ຈາກການຮ່ວມພັນຂອງກະສັດຕຣິຍາກັບເມຍສາມປະເພດ ປະເພນີໄດ້ກ່າວເຖິງລູກຫຼານ. ຈາກສອງຄົນທໍາອິດ—ເມຍກະສັດຕຣິຍາ ແລະ ເມຍໄວສະຍາ—ລູກຊາຍທີ່ເກີດຈາກການກໍ່ກໍາເນີດຂອງກະສັດຕຣິຍາ ຖືກນັບວ່າເປັນກະສັດຕຣິຍາ. ແຕ່ຈາກຄົນທີສາມ—ເມຍຊູດຣາ—ລູກຫຼານຖືກກ່າວວ່າມີສະຖານະຕໍ່າກວ່າ; ສະມຣິຕິເອີ້ນພວກເຂົາວ່າ ‘ອຸກຣະ’.»

Verse 8

दे चापि भारये वैश्यस्य द्वयोरात्मास्य जायते । शूद्रा शूद्रस्य चाप्येका शूद्रमेव प्रजायते

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ໄວສະຍາຖືກກ່າວວ່າມີເມຍສອງຄົນ—ເມຍໄວສະຍາ ແລະ ເມຍຊູດຣາ—ແລະຈາກເມຍຄົນໃດກໍຕາມໃນສອງຄົນນີ້ ລູກທີ່ເກີດມາຖືກນັບວ່າເປັນໄວສະຍາ. ແຕ່ຊູດຣານັ້ນມີເມຍພຽງຄົນດຽວ ຄື ຊູດຣາ ແລະນາງໃຫ້ກໍ່ກໍາເນີດໄດ້ແຕ່ຊູດຣາເທົ່ານັ້ນ.»

Verse 9

अतोड<विशिष्ट स्त्वधमो गुरुदारप्रधर्षक: । बाहां वर्ण जनयति चातुर्वर्ण्यविगर्हितम्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຊູດຣະຜູ້ຕໍ່າສຸດ ຖ້າລ່ວງລະເມີດພັນລະຍາຂອງຄູອາຈານ—ພຣາຫມັນ, ກະສັດຕຣິຍ, ແລະ ໄວສະຍະ—ຈະໃຫ້ກໍ່ເກີດລູກທີ່ຖືກສີ່ວັນນະທັງປວງຕຳນິ ແລະຖືກນັບເປັນວັນນະນອກ (ເຊັ່ນ ຈັນດາລາ)។

Verse 10

विप्रायां क्षत्रियो बाह्ूं सूतं स्तोमक्रियापरम्‌ । वैश्यो वैदेहक॑ चापि मौद्गल्यमपवर्जितम्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ເມື່ອກະສັດຕຣິຍຮ່ວມສຳພັນກັບນາງພຣາຫມັນ ຈະເກີດບຸດຊື່ “ສູຕະ” ຜູ້ຖືກນັບວ່າຢູ່ນອກລະບຽບວັນນະ ແລະມີອາຊີບເປັນການສັນລະເສີນ/ຂັບສະຕຸຕິ ພ້ອມງານຮັບໃຊ້ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ (ເຊັ່ນ ຂັບລົດສົງຄາມ). ອີກທັງ ເມື່ອໄວສະຍະຮ່ວມສຳພັນກັບນາງພຣາຫມັນ ຈະເກີດບຸດຊື່ “ໄວເດຫະກະ” ຜູ້ຖືກວ່າຫຼຸດຈາກພິທີກຳກຳນົດ ແລະຖືກໃຊ້ໃນວຽກພາຍໃນແລະການຄຸ້ມກັນ; ເພາະເຫດນີ້ ຈຶ່ງເອີ້ນອີກວ່າ “ເມົາດກັລຍະ” ດ້ວຍ.

Verse 11

शूद्रश्नाण्डालमत्युग्रं वध्यघ्नं बाह्वासिनम्‌ । ब्राह्मण्यां सम्प्रजायन्त इत्येते कुलपांसना: । एते मतिमतां श्रेष्ठ वर्णसंकरजा: प्रभो

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຈາກນາງພຣາຫມັນ ຊູດຣະໃຫ້ກໍ່ເກີດ “ຈັນດາລາ” ຜູ້ດຸຮ້າຍຢ່າງຍິ່ງ—ຜູ້ຢູ່ນອກຊຸມຊົນ ແລະຖືກໃຊ້ໃນການປະຫານ ຫຼືການຂ້າຜູ້ຖືກຕັດສິນໂທດຕາຍ. ໂອ້ ພຣະອົງ, ຜູ້ປັນຍາດີເລີດ! ລູກຫຼານເຊັ່ນນີ້ ທີ່ເກີດຈາກການຮ່ວມສຳພັນຂອງຊາຍຕໍ່າກັບນາງພຣາຫມັນ ຖືກນັບເປັນຄວາມເປື້ອນເປັນມົນທິນແກ່ຕະກູນ ແລະເອີ້ນວ່າ “ເກີດຈາກການປົນວັນນະ” (varṇa-saṅkara).

Verse 12

बन्दी तु जायते वैश्यान्मागधो वाक्यजीवन: । शूद्रान्निषादो मत्स्यघ्न: क्षत्रियायां व्यतिक्रमात्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຈາກຊາຍໄວສະຍະ ເມື່ອມີການຮ່ວມສຳພັນອັນລ່ວງລະເມີດກັບນາງກະສັດຕຣິຍ ຈະເກີດບຸດຊື່ “ບັນດີ” ຫຼື “ມາກະທະ”; ລາວດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວາຈາ—ດ້ວຍການສັນລະເສີນ ແລະປະກາດຄຸນຄວາມດີຂອງຜູ້ອື່ນ. ອີກທັງ ຈາກຊາຍຊູດຣະ ໂດຍການລ່ວງລະເມີດເຊັ່ນນັ້ນກັບນາງກະສັດຕຣິຍ ຈະເກີດ “ນິສາດະ” ຜູ້ມີອາຊີບເປັນການຂ້າປາ.

Verse 13

शूद्रादायोगवश्वापि वैश्यायां ग्राम्यधर्मिण: । ब्राह्मणैरप्रतिग्राह्मुस्तक्षा स्व्धनजीवन:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ແມ່ນແຕ່ຈາກຊາຍຊູດຣະ ຜູ້ຖືກຂັບເຄື່ອນດ້ວຍຕັນຫາ ໄປຮ່ວມສຳພັນແບບຊາວບ້ານກັບນາງໄວສະຍະ ຈະເກີດບຸດຊື່ “ອາໂຢກະວະ”. ລາວດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວິຊາຊ່າງໄມ້ ແລະພຶ່ງພາເງິນທີ່ຕົນຫາໄດ້; ພຣາຫມັນບໍ່ຄວນຮັບທານຈາກລາວ.

Verse 14

एते5पि सदृशान्‌ वर्णान्‌ जनयन्ति स्वयोनिषु । मातृजात्या: प्रसूयन्ते हवरा हीनयोनिषु

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ແມ່ນແຕ່ຄົນເຫຼົ່ານີ້ກໍຍັງໃຫ້ກຳເນີດລູກຫຼານທີ່ມີສະຖານະຄ້າຍກັນ ເມື່ອຮ່ວມຢູ່ກັບຍິງໃນກຸ່ມຂອງຕົນ. ແຕ່ເມື່ອໄປສຳພັນກັບຍິງທີ່ເກີດຕ່ຳກວ່າ ລູກທີ່ເກີດຈະຖືກນັບວ່າຕ່ຳຕ້ອຍ; ແລະລູກນັ້ນຖືກຈັດຕາມສາຍຕະກູນຂອງແມ່.

Verse 15

यथा चतुर्ष वर्णेषु द्वयोरात्मास्य जायते । आनन्तर्यात्‌ प्रजायन्ते तथा बाह्या: प्रधानत:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: “ເຊັ່ນໃນສີ່ວັນນະ ລູກຊາຍທີ່ເກີດຈາກຍິງໃນວັນນະດຽວກັນ—ຫຼືຈາກຍິງທີ່ຕ່ຳກວ່າໜຶ່ງຂັ້ນໂດຍບໍ່ຂ້າມຂັ້ນກາງ—ຖືກນັບເປັນວັນນະຂອງພໍ່. ແຕ່ຖ້າຂ້າມຂັ້ນກາງໄປຫາຍິງທີ່ຕ່ຳກວ່າ ລູກນັ້ນໂດຍຫຼັກຈະຖືກນັບວ່າ ‘ຢູ່ນອກ’ ຈາກວັນນະຂອງພໍ່ ແລະຖືກຈັດຕາມສະຖານະຕ່ຳຂອງແມ່. ໃນທຳນອງດຽວກັນ ໃນໝູ່ຊຸມຊົນປົນເກົ້າຢ່າງ (ເຊັ່ນ ອຳບັດຖະ, ປາຣາຊະວະ, ອຸກຣະ, ຊູຕະ, ໄວເດຫະກະ, ຈັນດາລະ, ມາກະດະ, ນິສາດະ, ອາໂຢກະວະ) ຖ້າເຂົາໃຫ້ກຳເນີດໃນກຸ່ມຂອງຕົນ ຫຼືກັບກຸ່ມທີ່ຕ່ຳກວ່າໜຶ່ງຂັ້ນ ລູກຖືກນັບຕາມກຸ່ມຂອງພໍ່; ແຕ່ຖ້າຂ້າມໄປອີກໜຶ່ງກຸ່ມ ລູກຈະຖືກຖືວ່າເປັນຂອງກຸ່ມຕ່ຳຂອງແມ່.”

Verse 16

ते चापि सदृशं वर्ण जनयन्ति स्वयोनिषु | परस्परस्य दारेषु जनयन्ति विगर्हितान्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: “ຜູ້ທີ່ເກີດຈາກວັນນະປົນກໍດຽວກັນ ເມື່ອຮ່ວມຢູ່ໃນພວກຂອງຕົນ ຍ່ອມໃຫ້ກຳເນີດລູກທີ່ມີສະຖານະປົນຄ້າຍກັນ. ແຕ່ເມື່ອເຂົາໄປມີສຳພັນກັບເມຍຂອງກັນແລະກັນ—ຍິງຈາກກຸ່ມຕ່າງໆ—ລູກທີ່ເກີດຈະຖືກເຫັນວ່ານ່າຕຳໜິຍິ່ງກວ່າພວກເຂົາເອງ.”

Verse 17

यथा शाद्रो5पि ब्राह्मण्यां जन्तुं बाह्ां प्रसूयते । एवं बाह्यृतराद्‌ बाह्दाश्षातुर्वर्ण्यात्‌ प्रजायते

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ເຊັ່ນທີ່ແມ່ນແຕ່ຊູດຣະ ເມື່ອຮ່ວມກັບຍິງພຣາຫມະນະ ຍ່ອມໃຫ້ກຳເນີດລູກນອກວັນນະ (ຜູ້ຖືກຂັບອອກຈາກລຳດັບວັນນະ) ທີ່ເອີ້ນວ່າ ຈັນດາລະ; ດັ່ງນັ້ນຜູ້ທີ່ຢູ່ນອກລຳດັບສັງຄົມແລ້ວ ເມື່ອໄປສຳພັນກັບຍິງໃນສີ່ວັນນະ (ແລະກັບຍິງໃນກຸ່ມທີ່ນອກກວ່ານັ້ນອີກ) ຍ່ອມໃຫ້ກຳເນີດລູກທີ່ຖືກນັບວ່າຕ່ຳກວ່າຕົນເອງອີກ.

Verse 18

प्रतिलोम॑ तु वर्धन्ते बाह्माद्‌ बाह्ुतरात्‌ पुनः । हीनाद्धीना: प्रसूयन्ते वर्णा: पजचदशैव तु

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໃນການຮ່ວມຢູ່ທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ປະຕິໂລມະ’ (ການຝ່າຝືນລຳດັບທີ່ກຳນົດ) ລູກຫຼານຈະເພີ່ມພູນເປັນຮູບແບບປົນຫຼາຍຂຶ້ນເລື້ອຍໆ. ຈາກຜູ້ທີ່ຖືກນັບວ່າ ‘ຕ່ຳ’ ກໍຍັງເກີດກຸ່ມທີ່ ‘ຕ່ຳກວ່າ’ ອີກ; ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງກ່າວກັນວ່າມີປະເພດປົນເຫຼົ່ານີ້ທັງໝົດສິບຫ້າປະເພດ.

Verse 19

इस तरह बाह्य और बाह्मतर जातिकी स्ट्रियोंसे समागम करनेपर प्रतिलोम वर्णसंकरोंकी सृष्टि बढ़ती जाती है। क्रमश: हीन-से-हीन जातिके बालक जन्म लेने लगते हैं। इन संकर जातियोंकी संख्या सामान्यतः: पंद्रह है ।।

Bhishma said: From illicit unions—approaching women with whom union is forbidden—there arises the mixing of social orders (varṇa-saṅkara). In particular, when men of the Brahmin order consort with Sairandhrī women among the Māgadhas, the offspring that is born is described as skilled in personal adornment and attendant services (such as applying unguents and arranging ornaments) for kings and other elites, living by a servile mode of livelihood even without being formally a slave. The passage frames such unions as ethically disordered and socially destabilizing, leading to progressively degraded mixed groups.

Verse 20

अतश्नायोगवं सूते वागुराबन्धजीवनम्‌ | मैरेयकं च वैदेह: सम्प्रसूतेडथ माधुकम्‌

Bhishma said: From the union that produces an Ataśnāyogava is born one whose livelihood is the setting of snares and nets (vāgurā), living by trapping animals. And from a Vaideha is born the Maireyaka—one associated with the preparation of intoxicating liquor; and thereafter (is mentioned) the Mādhuka as well. In this section Bhishma is describing, in the context of social and ethical order (dharma), traditional classifications of mixed unions and the occupations ascribed to their offspring, presenting them as part of a normative scheme of duties and livelihoods.

Verse 21

निषादके वीर्य और मागधसैरन्ध्रीके गर्भसे मदगुर जातिका पुरुष उत्पन्न होता है

Bhishma said: From the seed of a Niṣāda and the womb of a Māgadha woman of the Sairandhrī class is born a man called Madgura, also known as a Dāsa; he earns his livelihood by working with a boat. From the union of a Cāṇḍāla and a Māgadhī woman of the Sairandhrī class arises one famed as Śvapāka, regarded as a degraded Cāṇḍāla; his occupation is guarding the dead. In this passage, Bhishma is describing traditional social classifications by birth and the occupations associated with them, as part of a broader discourse on social order and prescribed duties.

Verse 22

चतुरो मागधी सूते क्रूरान्‌ मायोपजीविन: । मांसं स्वादुकरं क्षौद्रं सौगन्धमिति विश्रुतम्‌

Bhīṣma said: “The Māgadhī woman bore four sons—cruel men who lived by deceit. They became notorious for producing and peddling things famed as ‘tasty meat,’ ‘honey,’ and ‘fragrance’—goods associated with sensual allure and moral corruption.”

Verse 23

इस प्रकार मागध जातिकी सैरन्ध्री स्‍त्री आयोगव आदि चार जातियोंसे समागम करके मायासे जीविका चलानेवाले पूर्वोक्त चार प्रकारके क्रूर पुत्रोंकोी उत्पन्न करती है। इनके सिवा दूसरे भी चार प्रकारके पुत्र मागधी सैरन्ध्रीसे उत्पन्न होते हैं जो उसके सजातीय अर्थात्‌ मागध-सैरन्ध्रसे ही उत्पन्न होते हैं। उनकी मांस

Bhishma said: From a Vaidehaka man, that most sinful woman of the Āyogava stock gives birth to a son who is exceedingly cruel and lives by deceit. And from union with a Niṣāda she produces another group called Madranābha, people known for travelling by riding donkeys. The passage continues Bhishma’s ethical warning about social disorder and the harsh, deceptive livelihoods that arise from illicit or transgressive unions, presenting them as causes of cruelty and moral decline.

Verse 24

चाण्डालात्‌ पुल्कसं चापि खराश्चगजभोजिनम्‌ | मृतचैलप्रतिच्छन्न॑ भिन्नभाजनभोजिनम्‌

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ແມ່ນຄວນຮູ້ວ່າ ແມ່ນແຕ່ “ປຸລກະສະ” ຜູ້ເກີດຈາກ “ຈັນດາລະ” ກໍເປັນຜູ້ຕົກຕ່ຳ ແລະ ບໍ່ບໍລິສຸດ—ຜູ້ດຳລົງຊີວິດດ້ວຍການກິນເນື້ອລາ ແລະ ເນື້ອຊ້າງ, ນຸ່ງຜ້າທີ່ເອົາມາຈາກສົບ, ແລະ ກິນຈາກພາຊະນະທີ່ແຕກຫັກ»។

Verse 25

वही पापिष्ठा स्त्री जब चाण्डालसे समागम करती है तब पुल्कस जातिको जन्म देती है। पुल्कस गधे, घोड़े और हाथीके मांस खाते हैं। वे मुर्दोपर चढ़े हुए कफन लेकर पहनते और फूटे बर्तनमें भोजन करते हैं ।।

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ຈາກການຮ່ວມສຳພັນທີ່ຖືວ່າຜິດລະບຽບ ຕາມຄຳສອນເກົ່າ ກ່າວວ່າມີກຸ່ມຜູ້ຕົກຕ່ຳທາງສັງຄົມ 3 ກຸ່ມເກີດຂຶ້ນ. ພວກເຂົາຖືກພັນລະນາວ່າມີສະຖານະຫຼຸດຕ່ຳ, ອາໄສຢູ່ນອກເຂດຊາຍແດນຂອງບ້ານ, ແລະ ຜູກພັນກັບອາຊີບຕ່ຳຕ້ອຍ—ອັນເປັນການບັນຍາຍພາຍໃນວາທະກຳຂອງຄຳພີວ່າດ້ວຍລະບຽບສັງຄົມ ແລະ ຜົນທີ່ຖືວ່າເກີດຈາກການລະເມີດບັນທັດຖານ»។

Verse 26

चाण्डालात्‌ पाण्डुसौपाकस्त्वक्सारव्यवहारवान्‌

ພີສະມະ ອະທິບາຍການຈັດປະເພດຕາມປະເພນີຂອງການຮ່ວມສາຍເລືອດປົນປົວ: «ຈາກຊາຍ “ຈັນດາລະ” ແລະ ຍິງ “ນິສາດ” ເກີດກຸ່ມທີ່ເອີ້ນວ່າ “ປານດຸ-ສໍປາກະ” ໂດຍກ່າວວ່າດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວຽກງານໄມ້ໄຜ່—ເຮັດກະຕ່າ ແລະ ຂອງໃຊ້ຄ້າຍກັນ. ຖ້າຍິງ “ໄວເດຫະ” ຄົບຫາກັບ “ນິສາດ” ກ່າວວ່າເກີດ “ອາຫິນດະກະ”; ແຕ່ຖ້າຍິງຄົນນັ້ນຄົບຫາກັບ “ຈັນດາລະ” ກ່າວວ່າເກີດ “ສໍປາກະ” ແລະ ວິຖີຫາກິນຂອງ “ສໍປາກະ” ຖືວ່າຄ້າຍກັບຂອງ “ຈັນດາລະ”»។

Verse 27

आहिण्डको निषादेन वैदेहाां सम्प्रसूयते । चण्डालेन तु सौपाकश्नण्डालसमतवृत्तिमान्‌

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ຈາກການຮ່ວມກັນຂອງຊາຍ “ນິສາດ” ກັບຍິງ “ໄວເດຫາ” ເກີດ “ອາຫິນດະກະ”. ແຕ່ຈາກການຮ່ວມກັນຂອງຊາຍ “ຈັນດາລະ” ກັບຍິງໄວເດຫາຄົນນັ້ນເອງ ເກີດ “ສໍປາກະ” ຜູ້ທີ່ວິຖີຫາກິນ ແລະ ສະຖານະທາງສັງຄົມ ຖືວ່າເທົ່າກັບ “ຈັນດາລະ”.»

Verse 28

निषादी चापि चाण्डालातू पुत्रमन्तेवसायिनम्‌ । श्मशानगोचरं सूते बाहौरपि बहिष्कृतम्‌

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ຍິງ “ນິສາດ” ເມື່ອຮ່ວມກັບ “ຈັນດາລະ” ຈະໃຫ້ກຳເນີດລູກຊາຍທີ່ເອີ້ນວ່າ “ອັນເຕວາສາຍິນ” —ຜູ້ທີ່ເຄື່ອນໄຫວຢູ່ຕາມປ່າຊ້າ ແລະ ຖືກປະຕິເສດເປັນຄົນນອກ ແມ່ນແຕ່ໂດຍກຸ່ມ “ບາຫຍະ” (ພາຍນອກ) ກໍຕາມ»។

Verse 29

इत्येते संकरे जाता: पितृमातृव्यतिक्रमात्‌ | प्रच्छन्ना वा प्रकाशा वा वेदितव्या: स्वकर्मभि:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ດັ່ງນັ້ນ ກຸ່ມຊົນຊາດປົນປົວເຫຼົ່ານີ້ ເກີດຈາກການລ່ວງລະເມີດ ຫຼືຂ້າມຂອບເຂດສາຍເລືອດຝ່າຍພໍ່ແລະແມ່ (ຄືການຮ່ວມພັນຂ້າມວັນນະ)។ ບາງອັດຕະລັກຖືກປິດບັງ ແຕ່ບາງອັນປະກາດແຈ້ງ; ຄວນຮູ້ຈັກພວກເຂົາດ້ວຍການປະພຶດແລະການກະທຳຂອງຕົນເອງ»។

Verse 30

चतुणमिव वर्णानां धर्मो नान्यस्य विद्यते | वर्णानां धर्महीनेषु संख्या नास्तीह कस्यचित्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ໃນຄຳສອນແຫ່ງຄຳພີ ມີແຕ່ທຳຂອງວັນນະທັງສີ່ເທົ່ານັ້ນທີ່ຖືກກຳນົດໄວ້; ສຳລັບອື່ນໆ ບໍ່ມີ. ໃນຫມູ່ຊົນປົນປົວທີ່ຂາດທຳນັ້ນ ບໍ່ມີຈຳນວນທີ່ແນ່ນອນຂອງການແບ່ງຊັ້ນແລະຊັ້ນຍ່ອຍຕາມວັນນະໃນທີ່ນີ້»។

Verse 31

यद्च्छयोपसम्पन्नैर्यज्ञसा धुबहिष्कृतै: । बाह्या बाह्ौौश्व जायन्ते यथावृत्ति यथाश्रयम्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ຈາກຜູ້ທີ່ຖືກຄວາມຢາກຕາມໃຈພາໄປ ໂດຍບໍ່ຄຳນຶງເຖິງກຳເນີດແລະຄວາມສົມຄວນ ໄປຮ່ວມພັນກັບຍິງໃນວັນນະອື່ນ; ແລະຈາກຜູ້ທີ່ຖືກຕັດອອກຈາກສິດໃນພິທີຍັດ ແລະຖືກຂັບອອກຈາກຄົນດີ—ຈາກຄົນນອກລະບົບເຫຼົ່ານັ້ນແຫຼະ ລູກຫຼານປົນປົວຈຶ່ງເກີດ. ພວກເຂົາຈຶ່ງຮັບອາຊີບຫຼາກຫຼາຍ ແລະຫາທີ່ພຶ່ງພາຕາມທີ່ໃຈຕົນພໍ ປະພຶດຕາມນິໄສແລະສະພາບຂອງຕົນ»។

Verse 32

चतुष्पथश्मशानानि शैलांश्वान्यान्‌ वनस्पतीन्‌ | कार्ष्णायसमलंकारं परिगृहय॒ च नित्यश:,ऐसे लोग सदा लोहेके आभूषण पहनकर चौराहोंमें, मरघटमें, पहाड़ोंपर और वृक्षोंके नीचे निवास करते हैं

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ຄົນເຫຼົ່ານັ້ນສວມເຄື່ອງປະດັບເຫຼັກດຳເປັນນິດ ແລະຕັ້ງຖິ່ນຖານຢູ່ບ່ອນອັບມົງຄຸນ ແລະບ່ອນຊາຍຂອບ—ທີ່ສີ່ແຍກ, ປ່າຊ້າ, ເທິງພູ, ແລະໃຕ້ຕົ້ນໄມ້»។

Verse 33

वसेयुरेते विज्ञाता वर्तयन्त: स्वकर्मभि: । युञ्जन्तो वाप्यलंकारांसतथोपकरणानि च,इन्हें चाहिये कि गहने तथा अन्य उपकरणोंको बनायें तथा अपने उद्योग-धंधोंसे जीविका चलाते हुए प्रकटरूपसे निवास करें

ພີສະມະກ່າວວ່າ: «ໃຫ້ຄົນເຫຼົ່ານີ້—ເມື່ອຖືກຮູ້ຈັກແລ້ວ—ດຳລົງຊີວິດຢ່າງເປີດເຜີຍ. ໃຫ້ພວກເຂົາຫາລ້ຽງຊີບດ້ວຍອາຊີບຂອງຕົນ ແລະພາກພຽນໃນການເຮັດເຄື່ອງປະດັບ ແລະເຄື່ອງໃຊ້ອື່ນໆ»។

Verse 34

गोब्राह्मणाय साहाय्य॑ कुर्वाणा वै न संशय: । आनुृशंस्यमनुक्रोश: सत्यवाक्यं तथा क्षमा

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສເລີຍ ວ່າແມ່ນແຕ່ຜູ້ມີຊາດກຳເນີດປົນປົວກໍສາມາດບັນລຸຄວາມເຈີຣິນທາງທຳອັນແທ້ຈິງໄດ້ ຖ້າເຂົາຊ່ວຍເຫຼືອງົວ ແລະ ພຣາຫມັນ ລະທິ້ງການກະທຳອັນໂຫດຮ້າຍ ມີເມດຕາກະລຸນາຕໍ່ທຸກຜູ້ ເວົ້າຄວາມຈິງ ແລະ ຝຶກການອະໄພ. ໂອ ສິງແຫ່ງບຸລຸດ! ຄວາມປະພຶດທີ່ຕັ້ງຢູ່ເທິງເມດຕາ ຄວາມຈິງ ແລະ ຄວາມອົດທົນ ຍ່ອມເປີດທາງໄປສູ່ຄວາມຜາສຸກອັນສູງສົ່ງ.

Verse 35

स्वशरीरैरपि त्राणं बाह्यानां सिद्धिकारणम्‌ । भवन्ति मनुजव्याघ्र तत्र मे नास्ति संशय:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ແມ່ນແຕ່ຕ້ອງເສຍສະລະຮ່າງກາຍຂອງຕົນ ການປົກປ້ອງຜູ້ອື່ນກໍເປັນເຫດໃຫ້ເກີດການບັນລຸທາງທຳ. ໂອ ເສືອແຫ່ງມະນຸດ! ໃນເລື່ອງນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ສົງໄສເລີຍ.

Verse 36

यथोपदेशं परिकीर्तितासु नर: प्रजायेत विचार्य बुद्धिमान । निहीनयोनिर्हि सुतो&5वसादयेत्‌ तितीर्षमाणं हि यथोपलो जले

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣະຣາຊາ, ຜູ້ມີປັນຍາຄວນໃຫ້ກຳເນີດລູກຫຼັງຈາກພິຈາລະນາຢ່າງລະອຽດ ຕາມຄຳສອນຂອງລະສີທັງຫຼາຍ ແລະ ກັບແມ່ຍິງໃນຊັ້ນວັນນະທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້. ເພາະລູກຊາຍທີ່ເກີດຈາກຄັນທີ່ຕ່ຳຕ້ອຍ ຈະລາກພໍ່ຜູ້ປາດຖະໜາຂ້າມທະເລແຫ່ງສັງສານໃຫ້ຈົມລົງ—ດັ່ງຫີນໃນນ້ຳທີ່ເຮັດໃຫ້ຜູ້ກຳລັງຂ້າມນ້ຳຈົມ.

Verse 37

अविद्वांसमलं लोके विद्वांसमपि वा पुनः । नयन्ति हापथं नार्य: कामक्रोधवशानुगम्‌,संसारमें कोई मूर्ख हो या विद्वान, काम और क्रोधके वशीभूत हुए मनुष्यको नारियाँ अवश्य ही कुमार्गपर पहुँचा देती हैं

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໃນໂລກນີ້ ບໍ່ວ່າຜູ້ຊາຍຈະໂງ່ຫຼືຮູ້ຫຼາຍ ແມ່ຍິງກໍສາມາດນຳເຂົາໄປສູ່ທາງຜິດໄດ້ແທ້—ຖ້າເຂົາເປັນຜູ້ຕາມອຳນາດແຫ່ງຕັນຫາ ແລະ ຄວາມໂກດ.

Verse 38

स्वभावश्चैव नारीणां नराणामिह दूषणम्‌ | अत्यर्थ न प्रसज्जन्ते प्रमदासु विपक्चित:,इस जगतमें मनुष्योंको कलंकित कर देना नारियोंका स्वभाव है; अतः विवेकी पुरुष युवती स्त्रियोंमें अधिक आसक्त नहीं होते हैं

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໃນໂລກນີ້ ນິໄສທຳມະຊາດຂອງແມ່ຍິງອາດເປັນເຫດໃຫ້ຜູ້ຊາຍເສຍຊື່ສຽງ. ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ມີວິເວກຈຶ່ງບໍ່ຫຼົງຕິດໃນສາວນ້ອຍຢ່າງເກີນຄວນ.

Verse 39

युधिछिर उवाच वण्णपितमविज्ञाय नरं कलुषयोनिजम्‌ । आर्यरूपमिवानार्य कथं विद्यामहे वयम्‌

ຢຸທິສຖິຣ ກ່າວຖາມວ່າ: «ໂອ ປິຕາມະຫະ! ຜູ້ຊາຍຜູ້ໜຶ່ງທີ່ຖືກຂັບອອກຈາກວັນນະທັງສີ່ ເກີດຈາກສາຍເລືອດທີ່ມົນທິນ ແລະເປັນອະນາຣະຍະ ແຕ່ພາຍນອກກັບເບິ່ງຄືອາຣະຍະ—ພວກເຮົາຈະຮູ້ຈັກເຂົາໄດ້ແນວໃດ?»

Verse 40

भीष्म उवाच योनिसंकलुषे जातं नानाभावसमन्वितम्‌ । कर्मभि: सज्जनाचीर्ण॑विज्ञेया योनिशुद्धता

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ຢຸທິສຖິຣ, ຜູ້ທີ່ເກີດຈາກສາຍເລືອດທີ່ມົນທິນ ມັກມີອາການແລະການກະທຳຫຼາຍຢ່າງ ທີ່ຂັດກັບຈັນຍາຂອງຄົນດີ; ດັ່ງນັ້ນ ຈຶ່ງຄວນຮູ້ຈັກເຂົາຈາກການກະທຳ. ແລະໃນທຳນອງດຽວກັນ ຄວາມບໍລິສຸດຂອງສາຍເລືອດ ກໍຄວນເຂົ້າໃຈຈາກການປະພຶດທີ່ສອດຄ່ອງກັບມາດຕະຖານຂອງຄົນດີ»

Verse 41

अनार्यत्वमनाचार: क्र्रत्वं निष्क्रियात्मता । पुरुषं व्यज्जयन्तीह लोके कलुषयोनिजम्‌,इस जगत्‌में अनार्यता, अनाचार, क्रूरता और अकर्मण्यता आदि दोष मनुष्यको कलुषित योनिसे उत्पन्न (वर्णसंकर) सिद्ध करते हैं

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໃນໂລກນີ້ ຄວາມເປັນອະນາຣະຍະ, ການຂາດຈັນຍາ, ຄວາມໂຫດຮ້າຍ, ແລະຈິດໃຈທີ່ເກີນຂີ້ຄ້ານບໍ່ກະຕືລືລົ້ນ—ຄວາມບົກພ່ອງເຫຼົ່ານີ້ເປັນເຄື່ອງເປີດເຜີຍວ່າຜູ້ນັ້ນເກີດຈາກສາຍເລືອດທີ່ມົນທິນ»

Verse 42

पित्रयं वा भजते शीलं मातृजं वा तथोभयम्‌ । न कथंचन संकीर्ण: प्रकृतिं स्वां नियच्छति,वर्णसंकर पुरुष अपने पिता या माताके अथवा दोनोंके ही स्वभावका अनुसरण करता है। वह किसी तरह अपनी प्रकृतिको छिपा नहीं सकता

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ມະນຸດຜູ້ໜຶ່ງອາດຈະດຳເນີນຕາມນິໄສຂອງພໍ່ ຫຼືຂອງແມ່ ຫຼືປະສົມທັງສອງ. ແມ່ນແມ່ນວ່າການເກີດຈະປົນປົວປານໃດ ເຂົາກໍບໍ່ອາດກັ້ນຫຼືປິດບັງທຳມະຊາດແທ້ຂອງຕົນໄດ້»

Verse 43

यथैव सदृशो रूपे मातापित्रोहि जायते । व्याप्रश्नित्रैस्तथा योनिं पुरुष: स्वां नियच्छति

ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ດັ່ງສັດທີ່ເກີດມາມີຮູບຮ່າງຄ້າຍພໍ່ແມ່—ເຊັ່ນເສືອທີ່ຮູ້ໄດ້ຈາກລາຍຜິວຂອງມັນ—ມະນຸດກໍດຳເນີນຕາມສາຍກຳເນີດຂອງຕົນເຊັ່ນກັນ»

Verse 44

कुले स्रोतसि संच्छन्ने यस्य स्थाद्‌ योनिसंकर: । संश्रयत्येव तच्छीलं नरोडल्पमथवा बहु

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ແມ່ນແຕ່ເມື່ອສາຍຕະກູນຖືກປິດບັງ ຈົນບໍ່ຮູ້ຈາກພາຍນອກວ່າໃຜຢູ່ຕະກູນໃດ ຫຼືເກີດຈາກເມັດພັນຂອງໃຜ ແຕ່ຜູ້ທີ່ເກີດຈາກການປະສົມປົນຫຼືການຮ່ວມກັນທີ່ສັບສົນ (ສັງກະຣ-ໂຢນິ) ນັ້ນ ຍ່ອມຮັບເອົານິໄສຂອງພໍ່ຕິດຕົວ ບໍ່ວ່ານ້ອຍຫຼືຫຼາຍ.

Verse 45

आर्यरूपसमाचारं चरन्तं कृतके पथि । सुवर्णमन्यवर्ण वा स्वशीलं शास्ति निश्चये

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ເມື່ອຜູ້ໃດອາໄສເສັ້ນທາງທີ່ປອມ ແລະລອງປະພຶດຕາມມາລະຍາດຂອງຜູ້ສູງສົງ, ຄົນອາດສົງໄສວ່າເຂົາແມ່ນຄຳແທ້ ຫຼືແຕ່ຂອງອື່ນ—ເປັນສາຍພັນບໍລິສຸດ ຫຼືປົນປົວ. ແຕ່ໃນການຕັດສິນນັ້ນ ນິໄສຂອງເຂົາເອງ—ຄວາມເປັນຕົວຕົນທີ່ສະໝໍ້ສະເໝີ—ເປັນຜູ້ເຜີຍຄວາມຈິງ.

Verse 46

नानावृत्तेषु भूतेषु नानाकर्मरतेषु च । जन्मवृत्तसमं लोके सुश्लिष्टं न विरज्यते

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ສັດທັງຫຼາຍໃນໂລກມີວິຖີປະພຶດຫຼາກຫຼາຍ ແລະຂະຫຍັນໃນກຳຫຼາຍຢ່າງ; ດັ່ງນັ້ນ ບໍ່ມີສິ່ງໃດຈະເປີດເຜີຍຄວາມລັບແຫ່ງການເກີດໄດ້ຊັດເທົ່າກັບການປະພຶດແລະນິໄສ.

Verse 47

शरीरमिह सत्त्वेन न तस्य परिकृष्यते । ज्येष्ठमध्यावरं सत्त्वं तुल्यसत्त्वं प्रमोदते

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໃນໂລກນີ້ ຮ່າງກາຍຂອງຄົນບໍ່ຖືກດຶງອອກຈາກນິໄສແຕ່ເກີດຂອງຕົນໄດ້ ເພີ່ງແຕ່ດ້ວຍການໄດ້ຮັບທັດສະນະທີ່ລະອຽດຫຼືຄວາມຮູ້ທາງຄຳສອນ. ນິໄສທີ່ສູງ, ປານກາງ, ຫຼືຕ່ຳ—ອັນໃດກໍຕາມທີ່ປັ້ນແຕ່ງຮ່າງແລະໃຈ—ຄົນຍ່ອມເຫັນນິໄສນັ້ນເປັນທີ່ພໍໃຈ ແລະຍິນດີກັບສິ່ງທີ່ຄ້າຍກັນ.

Verse 48

ज्यायांसमपि शीलेन विहीनं नैव पूजयेत्‌ । अपि शूद्रं च धर्मज्ञं सदवृत्तमभिपूजयेत्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຢ່າໄດ້ນັບຖືບູຊາຜູ້ທີ່ສູງສະຖານະ ແຕ່ຂາດຄຸນຄວາມດີແຫ່ງການປະພຶດ. ແຕ່ແມ່ນແຕ່ຜູ້ເປັນ ຊູດຣະ (Śūdra) ຖ້າຮູ້ທຳ (dharma) ແລະມີຄວາມປະພຶດດີ ກໍຄວນໄດ້ຮັບການນັບຖືເປັນພິເສດ.

Verse 49

आत्मानमाख्याति हि कर्मभिर्नर: सुशीलचारित्रकुलै: शुभाशुभै: । प्रणष्टमप्याशु कुलं तथा नर: पुन: प्रकाशं कुरुते स्वकर्मत:

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຄົນເຮົາຖືກຮູ້ຈັກແທ້ໆດ້ວຍກຳຂອງຕົນ—ດີຫຼືຊົ່ວ—ພ້ອມດ້ວຍຄວາມສຸພາບ, ຈິດໃຈ, ຄວາມປະພຶດ ແລະສາຍຕະກູນ. ແມ່ນແຕ່ຖ້າຕະກູນຂອງເຂົາເຄີຍຕົກຕ່ຳ ຫຼືສູນຫາຍໄປຈາກກຽດສັກສີ ຊາຍຜູ້ນັ້ນກໍສາມາດນຳມັນກັບຄືນສູ່ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງໄດ້ໄວ ດ້ວຍອຳນາດແຫ່ງການກະທຳຂອງຕົນເອງ.

Verse 50

योनिष्वेतासु सर्वासु संकीर्णास्वितरासु च । यत्रात्मानं न जनयेद्‌ बुधस्तां परिवर्जयेत्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ໃນບັນດາການເກີດທັງຫມົດທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ ແລະໃນການເກີດທີ່ປົນປົວ ຫຼືຖືກນັບວ່າຕ່ຳຕ້ອຍອື່ນໆດ້ວຍ, ຄົນມີປັນຍາບໍ່ຄວນກໍ່ໃຫ້ເກີດລູກໃນບ່ອນທີ່ຕົນບໍ່ປາດຖະໜາໃຫ້ຕົນເອງຖືກສືບຕໍ່. ຄວນຫຼີກລ້ຽງການຄົບຄືນແບບນັ້ນໂດຍສິ້ນເຊີງ.

Verse 231

निषादो मदगुरं सूते दासं नावोपजीविनम्‌ | मृतपं चापि चाण्डाल: श्वपाकमिति विश्रुतम्‌

ພີສະມະກ່າວວ່າ: “ນິສາດະໃຫ້ກຳເນີດຜູ້ທີ່ເອີ້ນວ່າ ມະດະກຸຣ; ຈາກນັ້ນເກີດ ດາສະ ຜູ້ດຳລົງຊີວິດດ້ວຍການເຮັດມາຫາກິນກັບເຮືອ. ຈາກສາຍນັ້ນເກີດຜູ້ທີ່ຮູ້ຈັກວ່າ ມຣິຕະປະ; ແລະຈາກເຂົາເກີດ ຈັນດາລະ ຜູ້ມີຊື່ສຽງອີກວ່າ ‘ສະວະປາກະ’ (ຜູ້ປຸງໝາ).”

Verse 253

कारावरो निषाद्यां तु चर्मकार: प्रसूयते । इस प्रकार ये तीन नीच जातिके मनुष्य आयोगवीकी संतानें हैं। निघाद जातिकी स्त्रीका यदि वैदेहक जातिके पुरुषसे संसर्ग हो तो क्षुद्र

ພີສະມະກ່າວວ່າ: ຈາກນິສາດີ (ຍິງແຫ່ງຊຸມຊົນນິສາດະ) ເກີດ ກາຣາວະຣະ; ແລະເກີດ ຈະຣະມະກາຣະ (ຊ່າງໜັງ) ດ້ວຍ. ໃນຕອນນີ້ ພີສະມະກຳລັງອະທິບາຍການຈັດປະເພດວັນນະ–ຊາຕິຕາມການເກີດແລະອາຊີບຕາມຂະບວນປະເພນີ, ໂດຍກ່າວວ່າການປົນປົວບາງຢ່າງຖືກເວົ້າວ່ານຳໄປສູ່ຊຸມຊົນທີ່ຢູ່ນອກບ້ານ ແລະດຳລົງຊີວິດດ້ວຍການລ່າສັດ ຫຼືການເຮັດວຽກກັບໜັງຂອງສັດທີ່ຕາຍ—ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ “ຈະຣະມະກາຣະ” ຄືຜູ້ເຮັດວຽກກັບໜັງ.