Adhyaya 166
Chapter Arc: युधिष्ठिर श्रीकृष्ण से पूछते हैं—दुर्वासा के प्रसाद से जो अद्भुत प्रसंग घटा, उसमें भगवान शंकर का माहात्म्य, उनके नाम और उनका महान सौभाग्य क्या है; वे उसे विस्तार से जानना चाहते हैं। → वायुदेव (वक्ता-रूप में) कपर्दी रुद्र को नमस्कार कर उस दिव्य आख्यान का आरम्भ करते हैं: देवगण एक संकट में घिरते हैं, असुर-बल बढ़ता है, और देवताओं की सभा में रुद्र की शरणागति का भाव तीव्र होता जाता है; साथ ही देवताओं के भीतर अहं और ईर्ष्या की रेखाएँ भी उभरती हैं। → इन्द्र ईर्ष्यावश वज्र से प्रहार करना चाहते हैं, पर वह दिव्य बालक/ईश्वर-तत्त्व वज्र को स्तम्भित कर देता है; समस्त देवता और प्रजापति भी उस भुवनेश्वर को पहचान नहीं पाते और विस्मय में डूब जाते हैं—यहीं रुद्र की अचिन्त्य सत्ता का प्रत्यक्ष उद्घाटन होता है। → देवगण रुद्र की सर्वरूपता का स्तवन करते हैं—वह एक भी हैं, दो भी, अनेक भी; शत, सहस्र, शतसहस्र रूपों में व्याप्त हैं। अंततः देवता रुद्र से प्रार्थना करते हैं कि वे दैत्यों का संहार कर लोकों की रक्षा करें और धर्म-व्यवस्था को स्थिर करें। → देवताओं की याचना के बाद रुद्र की प्रत्युत्तर-क्रिया और दैत्यों के विनाश का अगला चरण आगे के प्रसंग की ओर संकेत करता है।
Shlokas
Verse 1
नफमशा+ (0) अमन न षष्टर्याधिकशततमो< ध्याय: श्रीकृष्णद्वारा भगवान् शड्करके माहात्म्यका वर्णन युधिछिर उवाच दुर्वासस: प्रसादात् ते यत् तदा मधुसूदन । अवाप्तमिह विज्ञान तन्मे व्याख्यातुमरहसि
ຢຸທິດຖິຣະກ່າວວ່າ: «ໂອ ມະທຸສູດະນະ, ໃນເວລານັ້ນ ໂດຍພຣະກຸສົນຂອງດຸຣວາສາ ເຈົ້າໄດ້ຮັບປັນຍາຮູ້ແຈ້ງພິເສດໃນໂລກນີ້. ຂໍໃຫ້ເຈົ້າອະທິບາຍຄວາມຮູ້ນັ້ນໃຫ້ຂ້າພະອົງຟັງຢ່າງລະອຽດ».
Verse 2
महाभाग्यं च यत् तस्य नामानि च महात्मन: । तत् त्वत्तो ज्ञातुमिच्छामि सर्व मतिमतां वर
ຢຸທິດຖິຣະກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ປັນຍາສູງສຸດໃນຫມູ່ຜູ້ຮູ້, ໂອ ກຣິສນະ, ຂ້າພະອົງປາຖະນາຈະຮູ້ຈາກເຈົ້າໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ທັງຄວາມໂຊກດີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງມະຫາອາດຕະມານັ້ນ ແລະນາມຂອງທ່ານ. ຂໍໃຫ້ເຈົ້າອະທິບາຍທັງໝົດນັ້ນຢ່າງຄົບຖ້ວນ».
Verse 3
वायुदेव उवाच हन्त ते कीर्तयिष्यामि नमस्कृत्य कपर्दिने । यदवाप्तं मया राजन् श्रेयो यच्चार्जितं यश:
ພະວາຍຸເທວະກ່າວວ່າ: «ມາເຖີດ ໂອ້ ພະຣາຊາ! ຂ້າຈະເລົ່າໃຫ້ຟັງ—ໂດຍໄດ້ນ້ອມກົດຫົວຄາລະວະແດ່ ກະປັຣດິນ (ພຣະສິວະ ຜູ້ມີຜົມມັດ)—ວ່າຄວາມດີອັນແທ້ຈິງໃດທີ່ຂ້າໄດ້ບັນລຸ ແລະຊື່ສຽງໃດທີ່ຂ້າໄດ້ສະສົມ».
Verse 4
प्रयत: प्रातरुत्थाय यदधीये विशाम्पते । प्राज्जलि: शतरुद्रीयं तन््मे निगदत: शृणु
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ້ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງປະຊາ! ທຸກໆມື້ຂ້າຕື່ນແຕ່ຮຸ່ງອາລຸນ ຄວບຄຸມໃຈແລະອິນທຣີຍ໌ ແລ້ວປະນົມມືສະວດແລະສຶກສາ ‘ສະຕະຣຸທຣີຍະ’ ຢູ່ເປັນນິດ. ຈົ່ງຟັງເມື່ອຂ້າຈະກ່າວມັນໃຫ້ທ່ານ».
Verse 5
प्रजापतिस्तत् ससृजे तपसो<न्ते महातपा: । शड्करस्त्वसृजत् तात प्रजा: स्थावरजड़मा:,तात! महातपस्वी प्रजापतिने तपस्याके अन्तमें उस शतरुद्रियकी रचना की और शंकरजीने समस्त चराचर प्राणियोंकी सृष्टि की
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ເມື່ອຕະປະສະຍາສິ້ນສຸດ ພຣະປະຊາປະຕິ ຜູ້ບຳເນັດຕະປະອັນຍິ່ງ ໄດ້ກໍ່ກຳເນີດຖ້ອຍຄຳສັກສິດນັ້ນ. ແລ້ວພຣະສັງກະຣະ, ໂອ້ ລູກເອີຍ, ໄດ້ສ້າງສັດທັງປວງໃນໂລກ—ທັງທີ່ຢູ່ນິ່ງ ແລະທີ່ເຄື່ອນໄຫວ».
Verse 6
नास्ति किंचित् परं भूतं महादेवाद् विशाम्पते । इह त्रिष्वपि लोकेषु भूतानां प्रभवो हि सः
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໂອ້ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງປະຊາ! ໃນສາມໂລກນີ້ ບໍ່ມີສິ່ງໃດສູງສຸດເຫນືອກວ່າ ພຣະມະຫາເທວະ. ເພາະພຣະອົງແມ່ນແຫຼ່ງກຳເນີດຂອງສັດທັງປວງ».
Verse 7
न चैवोत्सहते स्थातु कश्रिदग्रे महात्मन: । न हि भूतं सम॑ तेन त्रिषु लोकेषु विद्यते,उन महात्मा शंकरके सामने कोई भी खड़ा होनेका साहस नहीं कर सकता। तीनों लोकोंमें कोई भी प्राणी उनकी समता करनेवाला नहीं है
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ບໍ່ມີໃຜກ້າຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າພຣະມະຫາວິນຍານນັ້ນ. ໃນສາມໂລກ ບໍ່ມີສັດໃດເທົ່າທຽມພຣະອົງ».
Verse 8
गन्धेनापि हि संग्रामे तस्य क्रुद्धस्य शत्रव:ः । विसंज्ञा हतभूयिष्ठा वेपन्ते च पतन्ति च
ພຣະວາຍຸເທວະກ່າວວ່າ: ໃນສະໜາມຮົບ ເມື່ອພຣະອົງພິໂລດ ແມ່ນແຕ່ກິ່ນຂອງພຣະອົງກໍທຳໃຫ້ສັດຕູສູນສະຕິ ດຸດດັ່ງຖືກສັງຫານແລ້ວ—ສັ່ນສະທ້ານ ແລະລົ້ມລົງສູ່ພື້ນ.
Verse 9
घोरं च निनदं तस्य पर्जन्यनिनदोपमम् | श्रुत्वा विशीर्येद् हृदयं देवानामपि संयुगे,संग्राममें मेघगर्जनाके समान गम्भीर उनका घोर सिंहनाद सुनकर देवताओंका भी हृदय विदीर्ण हो सकता है
«ແລະເມື່ອໄດ້ຍິນສຽງຮ້ອງຄຳຮາມອັນນ່າສະພຶງຂອງພຣະອົງ—ເລິກດັ່ງສຽງຟ້າຮ້ອງໃນເມກຝົນ—ໃນກາງສົງຄາມ ແມ່ນແຕ່ດວງໃຈຂອງເທວະດາກໍອາດແຕກສະລາຍ».
Verse 10
यांश्व घोरेण रूपेण पश्येत् क्रुद्ध/ पिनाकधृत् | न सुरा नासुरा लोके न गन्धर्वा न पन्नगा:
ຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ພຣະເຈົ້າຜູ້ຖືຄັນທະນູປິນາກາ ເມື່ອພິໂລດ ໄດ້ທອດພຣະເນດເຫັນໃນຮູບອັນນ່າຢ້ານ—ໃນໂລກນີ້ບໍ່ມີໃຜຢືນຕ້ານທັດສະນະນັ້ນໄດ້: ບໍ່ວ່າເທວະດາ ຫຼືອະສຸຣາ ຫຼືຄັນທະວະ ຫຼືພວກນາກ.
Verse 11
प्रजापति दक्ष जब यज्ञ कर रहे थे, उस समय उनका यज्ञ आरम्भ होनेपर कुपित हुए भगवान् शंकरने निर्भय होकर उनके यज्ञको अपने बाणोंसे बींध डाला और धनुषसे बाण छोड़कर गम्भीर स्वरमें सिंहनाद किया
ພຣະວາຍຸກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະປະຊາປະຕິ ທັກສະ (Dakṣa) ກຳລັງປະກອບພິທີຍັດ ໃນຂະນະທີ່ພິທີນັ້ນເພິ່ງເລີ່ມຕົ້ນ ພຣະສັງກະຣະ (Śaṅkara) ພິໂລດ ແລະຢືນຢ່າງບໍ່ຢ້ານກົວ. ພຣະອົງໃຊ້ລູກສອນທະລຸຍັດນັ້ນ ຍິງອອກຈາກຄັນທະນູ ແລ້ວຮ້ອງຄຳຮາມດັ່ງສິງໂຕດ້ວຍສຽງເລິກ—ເປັນເຄື່ອງໝາຍວ່າພິທີທີ່ກາຍເປັນການລະເມີດຕໍ່ລະບຽບທິບພະ ກຳລັງພັງທະລາຍ.
Verse 12
विव्याध कुपितो यज्ञ निर्भयस्तु भवस्तदा । धनुषा बाणमुत्यज्य सघोषं विननाद च
ໃນເວລານັ້ນ ພຣະພະວະ (Bhava) ພິໂລດ ແລະຢືນຢ່າງບໍ່ຢ້ານກົວ ທອດລູກສອນທະລຸຍັດ. ພຣະອົງຍິງລູກສອນອອກຈາກຄັນທະນູ ແລ້ວຮ້ອງສຽງກັງວານດັ່ງຟ້າສະໜັ່ນ.
Verse 13
प्रजापतेश्व॒ दक्षस्य यजतो वितते क्रतौ
ເມື່ອພຣະປະຊາປະຕິ ດັກສະ ກຳລັງປະກອບພິທີຍັດຍະອັນກວ້າງໃຫຍ່ ບັນດາເທວະດາກໍບໍ່ໄດ້ຮັບຄວາມສຸກສະບາຍ—ແລ້ວຈະຫາຄວາມສະຫງົບຈາກໃສ? ເມື່ອຍັດຍະຖືກລູກສອນທະລຸກະທັນຫັນ ແລະພຣະມະເຫສະວະຣະໂກດຂຶ້ນ ເທວະດາຜູ້ນ່າສົງສານກໍຈົມຢູ່ໃນຄວາມເສົ້າໂສກຢ່າງໜັກ.
Verse 14
तेन ज्यातलघोषेण सर्वे लोका: समाकुला: । बभूवुरवशा: पार्थ विषेदुश्च सुरसुरा:,पार्थ! उनके धनुषकी प्रत्यंचाके शब्दसे समस्त लोक व्याकुल और विवश हो उठे और सभी देवता एवं असुर विषादमें मग्न हो गये
ດ້ວຍສຽງກັງວານດັ່ງຟ້າຮ້ອງຂອງສາຍຄັນທະນູ ໂລກທັງປວງກໍວຸ້ນວາຍສັ່ນຄືນ. ໂອ ປາຣຖະ! ສັດທັງຫຼາຍທົ່ວທຸກແຫ່ງກາຍເປັນອ່ອນແອດ້ວຍຄວາມຫວາດຫວັນ ແມ່ນແຕ່ເທວະດາແລະອະສຸຣະກໍຈົມຢູ່ໃນຄວາມເສົ້າໂສກ—ພຽງສຽງດຽວນັ້ນກໍມີອຳນາດຫຼວງຫຼາຍເຊັ່ນນີ້.
Verse 15
आपक्षुक्षुभिरे चैव चकम्पे च वसुन्धरा । व्यद्रवन् गिरयश्चापि द्यौ: पफाल च सर्वश:,समुद्र आदिका जल क्षुब्ध हो उठा, पृथ्वी काँपने लगी, पर्वत पिघलने लगे और आकाश सब ओरसे फटने-सा लगा
ທະເລແລະນ້ຳທັງຫຼາຍຖືກກວນຂຶ້ນຢ່າງຮຸນແຮງ; ແຜ່ນດິນສັ່ນໄຫວ; ແມ່ນແຕ່ພູເຂົາກໍຮາວກັບລະລາຍແລະເຄື່ອນວຸ້ນ; ແລະຟ້າເອງກໍຮາວກັບແຕກອອກໄປທຸກທິດ.
Verse 16
अन्धेन तमसा लोका:ः प्रावृता न चकाशिरे । प्रणष्टा ज्योतिषां भाश्व सह सूर्येण भारत
ໂລກທັງປວງຖືກປົກຄຸມດ້ວຍຄວາມມືດອັນໜາທຶບ ແລະບໍ່ສ່ອງສະຫວ່າງອີກ. ໂອ ພາຣະຕະ! ແສງອັນຮຸ່ງເຮືອງຂອງດາວເຄາະແລະດາວທັງຫຼາຍ ກໍຫາຍໄປຈາກສາຍຕາພ້ອມກັບພຣະອາທິດ.
Verse 17
भृशं भीतास्तत: शान्तिं चक्रुः स्वस्त्ययनानि च । ऋषय: सर्वभूतानामात्मनश्न हितैषिण:,सम्पूर्ण भूतोंका और अपना भी हित चाहनेवाले ऋषि अत्यन्त भयभीत हो शान्ति एवं स्वस्तिवाचन आदि कर्म करने लगे
ດ້ວຍຄວາມຫວາດຫວັນຢ່າງຫນັກ ບັນດາລິສີຈຶ່ງປະກອບພິທີສັນຕິ ແລະສວດຖ້ອຍຄຳອວຍພອນອັນເປັນມົງຄຸນ. ເພາະເປັນຜູ້ປາຖະໜາປະໂຫຍດແກ່ສັດທັງປວງ—ແລະແກ່ຕົນເອງດ້ວຍ—ພວກເຂົາຈຶ່ງກະທຳກິດອັນປະໂຫຍດເຫຼົ່ານັ້ນເພື່ອປັດເປົ່າເຄາະຮ້າຍ ແລະຟື້ນຟູລະບຽບໂລກ.
Verse 18
ततः सो<भ्यद्रवद् देवान् रुद्रो रौद्रपराक्रम: । भगस्य नयने क्रुद्धः प्रहारेण व्यशातयत्,तदनन्तर भयानक पराक्रमी रुद्र देवताओंकी ओर दौड़े। उन्होंने क्रोधपूर्वक प्रहार करके भगदेवताके नेत्र नष्ट कर दिये
ຕໍ່ມາ ພຣະຣຸດຣະ ຜູ້ມີລິດເດດດຸຮ້າຍ ແລະນ່າຢ້ານ ໄດ້ພຸ້ນເຂົ້າໄປຫາເທວະທັງຫຼາຍ. ດ້ວຍຄວາມໂກດ ພຣະອົງຟາດຄັ້ງດຽວ ທຳລາຍດວງຕາຂອງເທວະພະຄະໃຫ້ສິ້ນ.
Verse 19
पूषणं चाभिदुद्राव पादेन च रुषान्वित: । पुरोडाशं भक्षयतो दशनान् वै व्यशातयत्,फिर उन्होंने रोषमें भरकर पैदल ही पूषादेवताका पीछा किया और पुरोडाश भक्षण करनेवाले उनके दाँतोंको तोड़ डाला
ແລ້ວພຣະອົງກໍໄດ້ພຸ້ນໄລ່ຕາມເທວະປູຊັນ ດ້ວຍຕີນ ໃນຄວາມໂກດ. ໃນຂະນະທີ່ປູຊັນກຳລັງກິນ «ປູໂຣດາຊະ» ແຫ່ງພິທີບູຊາ ພຣະອົງກໍທຳລາຍແຂ້ວຂອງລາວໃຫ້ແຕກຫັກ.
Verse 20
ततः प्रणेमुर्देवास्ते वेपमाना: सम शड्करम् | पुनश्च संदधे रुद्रो दीप्तं सुनिशितं शरम्
ແລ້ວເທວະທັງຫຼາຍນັ້ນ ຕົກໃຈສັ່ນກົວ ໄດ້ກໍ່ມືນົບນ້ອມຕໍ່ພຣະສັງກະຣະ. ໃນຂະນະດຽວກັນ ພຣະຣຸດຣະໄດ້ສອດລູກສອນອີກດອກ ທີ່ລຸກໂຊດດັ່ງໄຟ ແລະຄົມກະທັ້ງຫຼາຍ ເຂົ້າກັບຄັນທະນູ.
Verse 21
रुद्रस्य विक्रमं दृष्टवा भीता देवा: सहर्षिभि: । ततः प्रसादयामासु: शर्व ते विबुधोत्तमा:,रुद्रका पराक्रम देखकर ऋषियोंसहित सम्पूर्ण देवता थर्या उठे। फिर उन श्रेष्ठ देवताओंने भगवान् शिवको प्रसन्न किया
ເມື່ອເຫັນວິລິຍະອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້ຂອງພຣະຣຸດຣະ ເທວະທັງຫຼາຍພ້ອມດ້ວຍພວກິສີ ກໍຕົກໃຈຢ້ານກົວ. ແລ້ວເທວະຜູ້ສູງສຸດເຫຼົ່ານັ້ນ ຈຶ່ງພາກັນປະນີປະນອມ ເພື່ອໃຫ້ພຣະສະຣະວະ (ພຣະສິວະ) ພໍພຣະໄທ.
Verse 22
जेपुश्न शतरुद्रीयं देवा: कृत्वाउ्जलिं तदा । संस्तूयमानस्त्रिदशै: प्रससाद महेश्वर:,उस समय देवतालोग हाथ जोड़कर शतरुद्रियका जप करने लगे। देवताओं के द्वारा अपनी स्तुति की जानेपर महेश्वर प्रसन्न हो गये
ໃນເວລານັ້ນ ເທວະທັງຫຼາຍໄດ້ປະນົມມື ແລະເລີ່ມສວດຈັນ «ສະຕະຣຸດຣີຍະ». ເມື່ອອະມະຕະທັງຫຼາຍສັນລະເສີນພຣະອົງ ພຣະມະເຫສະວະຣະກໍຊົມຊື່ນ ແລະປະທານພຣະກະລຸນາ.
Verse 23
रुद्रस्य भागं यज्ञे च विशिष्ट ते त्वकल्पयन् | भयेन त्रिदशा राजन् शरणं च प्रपेदिरे
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ຂ້າແຕ່ພະຣາຊາ, ເພາະຄວາມຢ້ານກົວ ບັນດາເທວະທັງຫມົດໄດ້ໄປຂໍພຶ່ງພາພຣະຣຸດຣະ (ສັງກະຣະ). ແລ້ວພວກເຂົາໄດ້ຈັດສັນສ່ວນອັນພິເສດ ແລະສູງສົ່ງໃນພິທີຍັດໃຫ້ພຣະຣຸດຣະ ໂດຍກຳນົດໃຫ້ຂອງທີ່ເຫຼືອຈາກຍັດເປັນຂອງພຣະຣຸດຣະ».
Verse 24
तेन चैव हि तुष्टेन स यज्ञ: संधितो5भवत् । यद् यच्चापद्वतं तत्र तत्तथैवान्वजीवयत्
ເມື່ອພຣະສັງກະຣະພໍໃຈແລ້ວ ພິທີຍັດນັ້ນກໍຖືກຟື້ນຟູ ແລະສຳເລັດສົມບູນ. ສິ່ງໃດໆທີ່ຖືກທຳລາຍໃນທີ່ນັ້ນ ພຣະອົງກໍໃຫ້ກັບມາມີຊີວິດດັ່ງເກົ່າທຸກປະການ.
Verse 25
असुराणां पुराण्यासंस्त्रीणि वीर्यवर्तां दिवि । आयसं राजतं चैव सौवर्णमपि चापरम्
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໃນການກ່ອນການ ອະສຸຣະຜູ້ມີກຳລັງໄດ້ຄອບຄອງນະຄອນປ້ອມປາການສາມແຫ່ງ ທີ່ເຄື່ອນໄຫວໄດ້ໃນທ້ອງຟ້າ. ແຫ່ງໜຶ່ງເຮັດດ້ວຍເຫຼັກ, ແຫ່ງໜຶ່ງເຮັດດ້ວຍເງິນ, ແລະແຫ່ງທີສາມເຮັດດ້ວຍຄຳ».
Verse 26
नाशकत् तानि मघवा जेतु सर्वायुधैरपि । अथ सर्वेडमरा रुद्रं जग्मु: शरणमर्दिता:
ມະຄະວາ (ອິນທຣະ) ບໍ່ອາດຊະນະນະຄອນເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ ແມ່ນແຕ່ໃຊ້ອາວຸດທຸກຢ່າງຂອງຕົນ. ແລ້ວບັນດາເທວະທັງຫມົດຜູ້ຖືກທຸກທ້ອນ ແລະຖືກບີບຄັ້ນ ກໍໄປຂໍພຶ່ງພາພຣະຣຸດຣະ.
Verse 27
तत ऊचुर्महात्मानो देवा: सर्वे समागता: । रुद्र रौद्रा भविष्यन्ति पशव: सर्वकर्मसु
ແລ້ວບັນດາເທວະຜູ້ໃຈໃຫຍ່ທັງຫມົດ ຜູ້ມາຊຸມນຸມກັນ ໄດ້ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະຣຸດຣະ, ໃນພິທີກຳ ແລະການງານທຸກຢ່າງ ສັດທີ່ໃຊ້ໃນການບູຊາຈະກາຍເປັນດຸຮ້າຍ ແລະບໍ່ຢູ່ໃນລະບຽບ».
Verse 28
स तथोक्तस्तथेत्युक्त्वा कृत्वा विष्णुं शरोत्तमम्
ເມື່ອຖືກກ່າວດັ່ງນັ້ນ ພຣະສິວະກໍຮັບຄໍາດ້ວຍວ່າ «ຈົ່ງເປັນໄປຕາມນັ້ນ»। ແລ້ວພຣະອົງປັ້ນໃຫ້ພຣະວິສະນຸເປັນລູກສອນອັນສູງສຸດ ໃຫ້ອັກນີເປັນປາຍສອນອັນແຫຼມຄົມ ແຕ່ງຕັ້ງວາຍວັສວະຕະ ຍະມະ ເປັນຂົນສອນ ໃຫ້ວິເທດທັງປວງເປັນຄັນທະນູ ໃຫ້ຄາຍະຕຣີເປັນສາຍທະນູອັນປະເສີດ ແລະໃຫ້ພຣະພຣະຫມາເປັນສາຣະຖີ। ເມື່ອຈັດວາງແຕ່ລະພະລັງໃຫ້ຖືກໜ້າທີ່ແລ້ວ ພຣະອົງໃຊ້ລູກສອນນັ້ນ—ມີຂໍ້ຕໍ່ສາມ ແລະຫົວແຫຼມສາມ—ຜ່າທະລຸແລະທໍາລາຍນະຄອນສາມໃຫ້ພັງທະລາຍ।
Verse 29
शल्यमरग्निं तथा कृत्वा पुड्खं वैवस्वतं यमम् । वेदान् कृत्वा धनु: सर्वान् ज्यां च सावित्रिमुत्तमाम्
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະອົງໃຫ້ໄຟເປັນຫົວສອນອັນແຫຼມຄົມ ແລະໃຫ້ວາຍວັສວະຕະ ຍະມະ ເປັນຂົນສອນ; ໃຫ້ວິເທດທັງປວງເປັນຄັນທະນູ ແລະໃຫ້ສາວິຕຣີ (ຄາຍະຕຣີ) ເປັນສາຍທະນູອັນສູງສຸດ. ເມື່ອຮັບຄໍາຂໍດ້ວຍ ‘ຈົ່ງເປັນໄປຕາມນັ້ນ’ ພຣະສິວະຈັດວາງພະລັງເທວະແຕ່ລະອົງໃຫ້ຖືກໜ້າທີ່ ແລະໃຊ້ລູກສອນທີ່ມີຂໍ້ຕໍ່ສາມ ແລະຫົວແຫຼມສາມ ທະລຸຜ່າແລະທໍາລາຍນະຄອນສາມ»។
Verse 30
ब्रहद्माणं सारथिं कृत्वा विनियुज्य च सर्वश:ः । त्रिपर्वणा त्रिशल्येन तेन तानि बिभेद सः
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະອົງແຕ່ງຕັ້ງພຣະພຣະຫມາເປັນສາຣະຖີ ແລະຈັດວາງທຸກພະລັງໃຫ້ຖືກໜ້າທີ່. ແລ້ວພຣະສິວະໃຊ້ລູກສອນນັ້ນ—ມີຂໍ້ຕໍ່ສາມ ແລະຫົວແຫຼມສາມ—ທະລຸຜ່າແລະທໍາລາຍນະຄອນສາມນັ້ນ»។
Verse 31
शरेणादित्यवर्णेन कालाग्निसमतेजसा । तेडसुरा: सपुरास्तत्र दग्धा रुद्रेण भारत
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ດ້ວຍລູກສອນດຽວ—ສະຫວ່າງດັ່ງດວງອາທິດ ແລະເຜົາແຮງດັ່ງໄຟແຫ່ງການລ້າງໂລກ—ພຣະຣຸດຣະ, ໂອ ພາຣະຕະ, ໄດ້ເຜົາອະສຸຣະທັງຫມົດຢູ່ນັ້ນ ພ້ອມທັງນະຄອນປ້ອມປະການຂອງພວກເຂົາ ໃຫ້ເປັນຂີ້ເຖົ່າ»។
Verse 32
तं चैवाड्कगतं दृष्टवा बालं पजचशिखं पुन: । उमा जिज्ञासमाना वै को<यमित्यब्रवीत् तदा
ເມື່ອເຫັນພຣະອົງປາກົດອີກຄັ້ງເປັນເດັກນ້ອຍມີຈຸກຜົມຫ້າຈຸກ ນັ່ງຢູ່ເທິງຕັກຂອງນາງ, ພຣະນາງອຸມາ—ປາຖະໜາຮູ້ຄວາມຈິງ—ໄດ້ຖາມເທວະທັງຫມົດໃນຂະນະນັ້ນວ່າ: «ຜູ້ນີ້ແມ່ນໃຜ?»
Verse 33
असूयतश्च शक्रस्य वज्ेण प्रहरिष्यत: । स वज्ं स्तम्भयामास त॑ बाहुं परिघोपमम्
ວາຍຸກ່າວວ່າ: ເມື່ອສັກຣະ (ອິນທຣາ) ຖືກຄວາມອິດສາຄອບງຳ ແລະກຳລັງຈະຟາດດ້ວຍວັດຊຣະ, ເດັກນ້ອຍນັ້ນໄດ້ທຳໃຫ້ແຂນທີ່ຖືວັດຊຣະ—ໜາແຂງ ແລະນ່າຢ້ານດັ່ງຄອນເຫຼັກ—ຢຸດນິ່ງບໍ່ອາດເຄື່ອນໄດ້.
Verse 34
न सम्बुबुधिरे चैव देवास्तं भुवनेश्वरम् । सप्रजापतय: सर्वे तस्मिन् मुमुहुरी श्चरे,समस्त देवता और प्रजापति उन भुवनेश्वर महादेवजीको न पहचान सके। सबको उन ईश्वरके विषयमें मोह छा गया
ວາຍຸກ່າວວ່າ: ແມ່ນແຕ່ເທວະທັງຫຼາຍກໍບໍ່ຮູ້ຈັກພຣະເຈົ້າແຫ່ງໂລກນັ້ນ. ທຸກອົງ—ພ້ອມດ້ວຍປຣະຊາປະຕິ—ຕ່າງຫຼົງມົວ ເກີດມາຍາຄອບງຳ ບໍ່ເຫັນສະພາບແທ້ຂອງພຣະອົງຜູ້ສູງສຸດ.
Verse 35
ततो ध्यात्वा च भगवान् ब्रह्मा तममितौजसम् | अयं श्रेष्ठ इति ज्ञात्वा ववन्दे तमुमापतिम्
ຕໍ່ມາ ພຣະພຣະຫມາຜູ້ຄວນເຄົາລົບ ໄດ້ເຂົ້າສະມາທິ ແລະຮູ້ຈັກພຣະອົງຜູ້ມີຣັດສະຫມີຫາຂອບເຂດບໍ່ໄດ້. ເມື່ອຮູ້ວ່າ “ພຣະອົງນີ້ແມ່ນຜູ້ສູງສຸດ” ຈຶ່ງກ້ອມກາຍນົບນ້ອມຕໍ່ຄູ່ຄອງຂອງອຸມາ (ພຣະສິວະ).
Verse 36
ततः प्रसादयामासुरुमां रुद्रं च ते सुरा: । बभूव स तदा बाहुर्बलहन्तुर्यथा पुरा,तत्पश्चात् उन देवताओंने उमादेवी और भगवान् रुद्रको प्रसन्न किया। तब इन्द्रकी वह बाँह पूर्ववत् हो गयी
ຕໍ່ມາ ເທວະເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ຂໍພຣະເມດຕາ ໃຫ້ອຸມາ ແລະ ຣຸດຣະ ພໍໃຈ. ດ້ວຍພຣະກະລຸນາຂອງພຣະອົງ ແຂນນັ້ນ—ທີ່ເຄີຍເປັນຜູ້ທຳລາຍພະລັງ—ກໍກັບຄືນເປັນດັ່ງເກົ່າ.
Verse 37
स चापि ब्राह्माणो भूत्वा दुर्वासा नाम वीर्यवान् द्वारवत्यां मम गृहे चिरं कालमुपावसत्,वे ही पराक्रमी महादेव दुर्वासा नामक ब्राह्मण बनकर द्वारकापुरीमें मेरे घरके भीतर दीर्घकालतक टिके रहे
ແລະພຣະອົງຜູ້ມີິດທິພະລັງນັ້ນ ໄດ້ຮັບຮູບເປັນພຣາຫມັນ ຊື່ວ່າ ດຸຣວາສາ ແລະພັກອາໄສຢູ່ໃນເຮືອນຂອງຂ້ອຍ ທີ່ເມືອງດວາຣະວະຕີ (ດວາຣະກາ) ເປັນເວລາດົນນານ.
Verse 38
विप्रकारान् प्रयुद्धक्ते सम सुबहून् मम वेश्मनि । तानुदारतया चाहं चक्षमे चातिदुःसहान्
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ໃນເຮືອນຂອງຂ້າເອງ ພວກພຣາຫມັນຫຼາຍຄົນໄດ້ກໍ່ຄວາມຜິດຕໍ່ຂ້າ ແລະຍັງປະພຶດດັ່ງຜູ້ເປັນສັດຕູ. ແມ່ນແຕ່ການກະທໍານັ້ນທົນຮັບຍາກຢ່າງຍິ່ງ ຂ້າກໍຍັງອົດທົນ ແລະອະໄພດ້ວຍໃຈກວ້າງ».
Verse 39
स वै रुद्र: स च शिव: सो<ग्नि: सर्व: स सर्वजित् | स चैवेन्द्रश्न वायुश्न सोडश्चिनौ स च विद्युत:
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະອົງນັ້ນແທ້ແມ່ນຣຸດຣະ; ພຣະອົງນັ້ນກໍແມ່ນຊິວະ. ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນອັກນິ, ເປັນສະພາບທີ່ແຜ່ຊຶມທົ່ວທຸກສິ່ງ, ແລະເປັນຜູ້ຊະນະທຸກຢ່າງ. ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນອິນທຣະ ແລະແມ່ນວາຍຸ; ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນອັສວິນຄູ່ ແລະແມ່ນຟ້າຜ່າດ້ວຍ».
Verse 40
स चन्द्रमा: स चेशान: स सूर्यो वरुणश्न सः । स काल: सोडन््तको मृत्यु: स यमो रात्र्यहानि च
ພະວາຍຸດຳລັດປະກາດວ່າ: «ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນດວງຈັນ ແລະແມ່ນອີສານ; ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນດວງອາທິດ ແລະແມ່ນວະຣຸນ. ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນເວລາເອງ, ແມ່ນຜູ້ສິ້ນສຸດ ແລະແມ່ນຄວາມຕາຍ; ພຣະອົງນັ້ນແມ່ນຍະມະ ແລະແມ່ນຈັງຫວະສັບປ່ຽນຂອງຄືນແລະວັນ».
Verse 41
मासार्धमासा ऋतव: संध्ये संवत्सरश्न सः । स धाता स विधाता च विश्वकर्मा स सर्ववित्,मास, पक्ष, ऋतु, संध्या और संवत्सर भी वे ही हैं। वे ही धाता, विधाता, विश्वकर्मा और सर्वज्ञ हैं
ພະວາຍຸດຳລັດວ່າ: «ເດືອນ, ກຶ່ງເດືອນ, ລະດູ, ເວລາສົນທະຍາ, ແລະປີ—ທັງໝົດນີ້ກໍແມ່ນພຣະອົງສູງສຸດພຽງອົງດຽວ. ພຣະອົງແມ່ນທາຕາ ແລະວິທາຕາ, ແມ່ນວິສະວະກັມມະ—ຊ່າງໃຫຍ່ແຫ່ງສາກົນ—ແລະແມ່ນຜູ້ຮູ້ທຸກສິ່ງ».
Verse 42
नक्षत्राणि गृहाश्वैव दिशो5थ प्रदिशस्तथा । विश्वमूर्तिरमेयात्मा भगवान् परमद्युति:,नक्षत्र, गृह, दिशा, विदिशा भी वे ही हैं। वे ही विश्वरूप, अप्रमेयात्मा, षड़्विध ऐश्वर्यसे युक्त एवं परम तेजस्वी हैं
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະອົງພຽງອົງດຽວນັ້ນແມ່ນດາວນັກສັດ ແລະເປັນທີ່ພຳນັກແຫ່ງຟ້າ. ພຣະອົງແມ່ນທິດ ແລະແມ່ນທິດຍ່ອຍດ້ວຍ. ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຜູ້ມີຮູບເປັນສາກົນ, ມີອັດຕາອັນຫາທີ່ວັດບໍ່ໄດ້, ແລະມີລັດສະໝີສູງສຸດ—ພຣະອົງແຜ່ຊຶມຢູ່ໃນທຸກສິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນເປັນຄວາມແທ້ພາຍໃນ».
Verse 43
एकधा च द्विधा चैव बहुधा च स एव हि । शतधा सहस्रधा चैव तथा शतसहस्रधा,उनके एक, दो, अनेक, सौ, हजार और लाखों रूप हैं
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ພຣະອົງພຽງອົງດຽວນັ້ນ ປາກົດເປັນຮູບດຽວ ເປັນສອງຮູບ ແລະເປັນຫຼາຍຮູບ; ທັງເປັນຮູບຮ້ອຍ ຮູບພັນ ແລະກະທັ້ງຮູບແສນ».
Verse 44
ईदृश: स महादेवो भूयश्वष भगवानत: । न हि शक््या गुणा वक्तुमपि वर्षशतैरपि,भगवान् महादेव ऐसे प्रभावशाली हैं, बल्कि इससे भी बढ़कर हैं। सैकड़ों वर्षोमें भी उनके गुणोंका वर्णन नहीं किया जा सकता
ວາຍຸກ່າວວ່າ: «ມະຫາເທວະນັ້ນເປັນເຊັ່ນນີ້ແທ້; ແຕ່ພຣະອົງຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່ານີ້ອີກ. ຄຸນຄວາມດີຂອງພຣະອົງ ບໍ່ອາດກ່າວໃຫ້ຄົບໄດ້ ແມ່ນແຕ່ຈະພະຍາຍາມຕະຫຼອດຮ້ອຍປີກໍຕາມ».
Verse 103
कुपिते सुखमेधन्ते तस्मिन्नपि गुहागता: । पिनाकधारी रुद्र कुपित होकर जिन्हें भयंकररूपसे देख लें
ເມື່ອຣຸດຣະຜູ້ຖືພິນາກະໂກດຂຶ້ນ ແລະຈ້ອງເບິ່ງຜູ້ໃດດ້ວຍຮູບອັນນ່າຢ້ານ ຫົວໃຈຂອງຜູ້ນັ້ນກໍຈະແຕກອອກເປັນຊິ້ນໆ. ໃນໂລກນີ້ ເມື່ອພຣະສັງກະຣະກ່ອດພຣະພິໂຣດ ເທວະ ອະສຸຣະ ຄັນທັບພະ ແລະນາກ ແມ່ນແຕ່ຈະຫນີເຂົ້າໄປຫຼົບໃນຖ້ຳ ກໍບໍ່ອາດຢູ່ຢ່າງສຸກສະບາຍໄດ້.
Verse 159
इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें दुवासाकी भिक्षा नामक एक सौ उनसठवाँ अध्याय पूरा हुआ
ດັ່ງນັ້ນ ຈຶ່ງສິ້ນສຸດບົດທີ 159 ຊື່ວ່າ «ທານຂອງດຸຣວາສາ» ໃນພາກທານະທັມ ພາຍໃນອະນຸສາສະນະປະຣະວະ ແຫ່ງມະຫາພາຣະຕະອັນສັກສິດ.
Verse 160
इति श्रीमहाभारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि ईश्वरप्रशंसा नाम षष्ट्यधिकशततमो< ध्याय:,इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपववके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें ईश्चषरकी प्रशंसा नामक एक सौ साठवाँ अध्याय पूरा हुआ
ດັ່ງນັ້ນ ໃນສຣີມະຫາພາຣະຕະ ພາຍໃນອະນຸສາສະນະປະຣະວະ—ໃນພາກທານະທັມ—ບົດທີ 160 ຊື່ວ່າ «ການສັນລະເສີນພຣະເຈົ້າ» ກໍສິ້ນສຸດລົງ.
Verse 276
जहि दैत्यान् सह पुरैलोंकांस्त्रायस्व मानद | तदनन्तर वहाँ पधारे हुए सम्पूर्ण महामना देवताओंने रुद्रदेवसे कहा--“भगवन् रुद्र! पशुतुल्य असुर हमारे समस्त कर्मोंके लिये भयंकर हो गये हैं और भविष्यमें भी ये हमें भय देते रहेंगे। अत: मानद! हमारी प्रार्थना है कि आप तीनों पुरोंसहित समस्त दैत्योंका नाश और लोकोंकी रक्षा करें"
ພະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ຈົ່ງປະຫານພວກໄດຕະຍະພ້ອມທັງນະຄອນຂອງພວກເຂົາ ແລະຈົ່ງປົກປ້ອງໂລກທັງຫຼາຍ ໂອ ຜູ້ປະທານເກຍດສັກ!» ຫຼັງຈາກນັ້ນ ບັນດາເທວະທັງປວງຜູ້ມີໃຈຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ມາຮອດທີ່ນັ້ນ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ພຣະຣຸທຣະວ່າ: «ໂອ ພຣະຣຸທຣະຜູ້ຄວນນະມັດສະການ! ອະສຸຣະທີ່ດຸດສັດເຫຼົ່ານີ້ ໄດ້ກາຍເປັນພະຍັນຕະລາຍນ່າຢ້ານກົວຕໍ່ກິດທຳອັນສັກສິດຂອງພວກເຮົາທັງປວງ ແລະໃນອະນາຄົດກໍຈະຍັງຂົ່ມຂູ່ພວກເຮົາຢູ່. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ຜູ້ສູງສົ່ງ! ພວກເຮົາຂໍວອນ: ຈົ່ງທຳລາຍໄດຕະຍະທັງປວງພ້ອມທັງນະຄອນສາມ ແລະຈົ່ງປົກປ້ອງໂລກທັງຫຼາຍ».