Adhyaya 65

Verse 1

। सूत उवाच । तथान्यदपि तत्रास्ति तडागं देवनिर्मितम् । यत्रानर्तो नृपः सिद्धः सुहयो नाम नामतः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅಲ್ಲಿ ದೇವನಿರ್ಮಿತವಾದ ಇನ್ನೊಂದು ತಡಾಗವೂ ಇದೆ; ಅಲ್ಲಿ ‘ಸುಹಯ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಆನರ್ತ ರಾಜನು ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 2

तेनैव भूभुजा तत्र लिंगं संस्थापितं शुभम् । आनर्तेश्वरसंज्ञं च सर्व सिद्धिप्रदं नृणाम्

ಅದೇ ರಾಜನು ಅಲ್ಲಿ ಶುಭವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ಅದು ‘ಆನರ್ತೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿ, ಜನರಿಗೆ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ।

Verse 3

तत्रांगारकषष्ठ्यां यस्तडागे स्नानमाचरेत् । स प्राप्नोति नरः सिद्धिं यथाऽनर्ताधिपेन च

ಅಂಗಾರಕ-ಷಷ್ಠಿಯಂದು ಯಾರು ಆ ತಡಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಆನರ್ತಾಧಿಪತಿಯಂತೆ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 4

ऋषय ऊचुः । कथं सिद्धिस्तु संप्राप्ता आनर्तेन महात्मना । सर्वं कथय तत्सूत सर्वं वेत्सि न संशयः

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಮಹಾತ್ಮ ಆನರ್ತನು ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು? ಓ ಸೂತನೇ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳು; ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 5

सूत उवाच । आनर्तः सुहयो नाम पुरासीत्पृथिवीपतिः । सर्वारिभिर्हतो युद्धे पलायनपरायणः । उच्छिष्टो म्लेच्छसंस्पृष्ट एकाकी बहुभिर्वृतः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ‘ಆನರ್ತ’ ಎಂಬ ಭೂಪತಿ ಇದ್ದನು; ಅವನು ‘ಸುಹಯ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಸೋತು ಪಲಾಯನಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು; ಮ್ಲೇಚ್ಛಸಂಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಕಲుషಿತನಾಗಿ, ಉಚ್ಛಿಷ್ಟದಂತೆ ಅಪವಿತ್ರನಾಗಿ, ಒಂಟಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅನೇಕ ವಿಘ್ನಗಳು/ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 6

अथ तस्य कपालं च कापालिक व्रतान्वितः । जगृहे निजकर्मार्थं ज्ञात्वा तं वीरसंभवम्

ನಂತರ ಕಾಪಾಲಿಕ ವ್ರತದಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ತನ್ನ ಕರ್ಮಾನುಷ್ಠಾನದ ನಿಮಿತ್ತ ಆ ಕಪಾಲಪಾತ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು; ಅದು ವೀರಭಾಗ್ಯಸಂಭವವಾದ ಪಾತ್ರವೆಂದು ತಿಳಿದು ಧರಿಸಿದನು.

Verse 7

आनर्तेश्वरसांनिध्ये वसमानो वने स्थितः । स रात्रौ तेन तोयेन सर्वदेवमयेन च

ಆನರ್ತೇಶ್ವರನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತ, ಅವನು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವದೇವಮಯವಾದ ಆ ನೀರನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 8

तडागोत्थेन संपूर्णं रात्रौ कृत्वा प्रमुंचति । आसीत्पूर्वं वणिङ्नाम्ना सिद्धसेन इति स्मृतः । धनी भृत्यसमोपेतः सदा पुण्यपरायणः

ಅವನು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆರೆಯಿಂದ ತಂದ ನೀರಿನಿಂದ ಆ ಪಾತ್ರವನ್ನು ತುಂಬಿಸಿ, ನಂತರ ಅದನ್ನು ಸುರಿದು ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಹಿಂದೆ ‘ಸಿದ್ಧಸೇನ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಬ್ಬ ವಣಿಕನಿದ್ದನು—ಧನಿಕ, ಸೇವಕರೊಂದಿಗೆ, ಸದಾ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 9

कस्यचित्त्वथ कालस्य पण्यबुद्ध्या द्विजोत्तमाः । प्रस्थितश्चोत्तरां काष्ठां स सार्थेन समन्वितः

ಕೆಲವು ಕಾಲದ ನಂತರ, ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ವ್ಯಾಪಾರಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಅವನು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೊರಟನು; ಒಂದು ಸಾರ್ಥ (ಕಾರವಾನ್) ಜೊತೆಗೆ ಸಮೇತನಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದನು.

Verse 10

अथ प्राप्तः क्रमात्सर्वैः स गच्छन्मरुमंडल म् । वृक्षोदकपरित्यक्तं सर्वसत्त्वविवर्जितम्

ಅನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಾ ಅವನು ಒಂದು ಮರುಮಂಡಲವನ್ನು ತಲುಪಿದನು—ಅದು ವೃಕ್ಷಜಲವಿಹೀನ, ಸರ್ವಸತ್ತ್ವವಿವರ್ಜಿತ ನಿರ್ಜನ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು.

Verse 11

तत्र रात्रिं समासाद्य श्रांताः पांथाः समन्ततः । सुप्ताः स्थानानि संसृत्य गता निद्रावशं तथा

ಅಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ಸಮೀಪಿಸಿದಾಗ, ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಶ್ರಾಂತರಾದ ಪಥಿಕರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಸೇರಿ ಮಲಗಿ, ನಿದ್ರಾವಶರಾದರು.

Verse 12

ततः प्रत्यूषमासाद्य समुत्थाय च सत्वरम् । प्रस्थिता उत्तरां काष्ठां मुक्त्वैकं शूद्रसेवकम्

ನಂತರ ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ಬಂದಾಗ, ಅವರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಎದ್ದು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಹೊರಟರು; ಒಬ್ಬ ಶೂದ್ರ ಸೇವಕನನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟುಹೋದರು.

Verse 13

स वै मार्गपरिश्रांतो गत्वा निद्रावशं भृशम् । न जजागार जातेऽपि प्रयाणे बहुशब्दिते

ಅವನು ಮಾರ್ಗಶ್ರಮದಿಂದ ಬಹಳವಾಗಿ ನಿದ್ರಾವಶನಾದನು; ಪ್ರಯಾಣ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಶಬ್ದವಾದರೂ ಅವನು ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.

Verse 14

न च तैः स स्मृतः सार्थैर्यैः समं प्रस्थितो गृहात् । न च केनापि संदृष्टः स तु रोधसि संस्थितः

ಅವನು ಮನೆಯಿನಿಂದ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಹೊರಟ ಸಾರ್ಥಿಕರು ಅವನನ್ನು ನೆನಪಿಸಲಿಲ್ಲ; ಯಾರಿಗೂ ಅವನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ—ಅವನು ತೀರ/ಬಂಧದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತೇ ಇದ್ದನು.

Verse 15

एवं गते ततः सार्थे प्रोद्गते सूर्यमंडले । तीव्रतापपरिस्पृष्टो जजागार ततः परम्

ಹೀಗೆ ಸಾರ್ಥವು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿತು; ಸೂರ್ಯಮಂಡಲ ಉದಯವಾಯಿತು. ತೀವ್ರ ತಾಪದಿಂದ ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವನು ನಂತರ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡನು.

Verse 18

एवं तस्य तृषार्तस्य पतितस्य धरातले । धृतप्राणस्य कृच्छ्रेण संयातोऽस्ताचलं रविः

ಹೀಗೆ ದಾಹದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಅವನು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದನು; ಕಷ್ಟದಿಂದ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದ್ದನು. ಆಗ ರವಿ ಅಸ್ತಾಚಲವನ್ನು ಸೇರಿ ಅಸ್ತಮಿಸಿದನು.

Verse 19

ततः किंचित्ससंज्ञोऽभून्मंदीभूते दिवाकरे । चिन्तयामास चित्तेन क्वाहं गच्छामि सांप्रतम्

ನಂತರ ದಿವಾಕರನು ಮಂಕಾದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಂಜ್ಞೆ ಬಂದಿತು. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ—“ಈಗ ನಾನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿ?” ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದನು.

Verse 20

न लक्ष्यते क्वचिन्मार्गो दृश्यते न च मानुषम् । नात्र तोयं न च च्छाया नूनं मे मृत्यु रागतः

ಎಲ್ಲಿಯೂ ದಾರಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ, ಮಾನವನೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ನೀರೂ ಇಲ್ಲ, ನೆರಳೂ ಇಲ್ಲ—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮರಣವು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಂದಿದೆ.

Verse 21

एवं चिन्ताप्रपन्नस्य तस्य शूद्रस्य निर्जने । मरौ तस्मिन्समायाता शर्वरी तदनन्तरम्

ಹೀಗೆ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ಆ ಶೂದ್ರನು ಆ ನಿರ್ಜನ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೇ ಇದ್ದನು; ತದನಂತರ ತಕ್ಷಣವೇ ರಾತ್ರಿ ಬಂದಿತು.

Verse 22

अथ क्षणेन शुश्राव स गीतं मधुरध्वनि । पठतां नन्दिवृद्धानां तथा शब्दं मनोहरम्

ಆಗ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಅವನು ಮಧುರಧ್ವನಿಯುಕ್ತ ಗೀತವನ್ನು ಕೇಳಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ನಂದಿವೃದ್ಧರು ಪಠಿಸುವ ಮನೋಹರ ಶಬ್ದವನ್ನೂ ಕೇಳಿದನು।

Verse 23

अथापश्यत्क्षणेनैव प्रेतसंघैः सभावृतम् । प्रेतमेकं च सर्वेषामाधिपत्ये व्यव स्थितम्

ನಂತರ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅವನು ಪ್ರೇತಸಂಘಗಳಿಂದ ಆವರಿತ ಸಭೆಯನ್ನು ಕಂಡನು; ಅವರ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲೂ ಅಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರೇತನನ್ನೂ ಕಂಡನು।

Verse 24

ततस्ते पार्श्वगाः प्रेता एके नृत्यं प्रचक्रिरे । तत्पुरो गीतमन्ये तु स्तुतिं चैव तथा परे

ಆಮೇಲೆ ಅವನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಪ್ರೇತಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ನೃತ್ಯ ಆರಂಭಿಸಿದರು; ಕೆಲವರು ಅವನ ಮುಂದೆ ಗಾನ ಮಾಡಿದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಸ್ತುತಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು।

Verse 25

अथासौ प्राह तं शूद्रमतिथे कुरु भोजनम् । स्वेच्छया पिब तोयं च श्रेयो येन भवेन्मम

ಆಗ ಅವನು ಆ ಶೂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಅತಿಥಿಯೇ, ಭೋಜನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡು; ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿ; ಇದರಿಂದ ನನಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಾಗಲಿ।”

Verse 26

ततः स भोजनं चक्रे क्षुधार्तश्च पपौ जलम् । भयं त्यक्त्वा सुविश्रब्धः प्रेतराजस्य शासनात्

ನಂತರ ಅವನು ಭೋಜನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡಿದನು; ಹಸಿವಿನಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿದನು. ಪ್ರೇತರಾಜನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅವನು ನಿಶ್ಚಿಂತನಾಗಿ ವಿಶ್ವಾಸದಿಂದಿದ್ದನು।

Verse 27

ततः प्रेताश्च ते सर्वे प्रेतत्वेन समन्विताः । यथाज्येष्ठं यथान्यायं प्रचक्रुर्भोजनक्रियाम्

ನಂತರ ಪ್ರೇತತ್ವದಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದ ಆ ಎಲ್ಲ ಪ್ರೇತರು ಜ್ಯೇಷ್ಠತಕ್ರಮದಂತೆ ಹಾಗೂ ವಿಧಿನಿಯಮಾನುಸಾರ ಭೋಜನಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರು।

Verse 28

एवं तेषां समस्तानां विलासैः पार्थिवोचितैः । अतिक्रान्ता निशा सर्वा क्रीडतां द्विजसत्तमाः

ಹೀಗೆ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ರಾಜೋಚಿತ ವಿಲಾಸಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಮগ্নರಾಗಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿರಲು, ಹೇ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮರೇ, ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದುಹೋಯಿತು।

Verse 29

ततः प्रभाते विमले प्रोद्गते रविमंडले । यावत्पश्यति शूद्रः स तावत्तत्र न किञ्चन

ನಂತರ ನಿರ್ಮಲ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಮಂಡಲ ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಆ ಶೂದ್ರನು ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ನೋಡಿದನೋ ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಏನೂ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ।

Verse 30

ततश्च चिन्तयामास किमेतत्स्वप्नदर्शनम् । चित्तभ्रमोऽथवाऽस्माकमिन्द्रजालमथापि वा

ನಂತರ ಅವನು ಚಿಂತಿಸಿದನು—“ಇದು ಸ್ವಪ್ನದರ್ಶನವೇ? ಅಥವಾ ಮನೋಭ್ರಮವೇ? ಇಲ್ಲವೇ ಯಾವುದೋ ಇಂದ್ರಜಾಲದ ಮಾಯೆಯೇ?”

Verse 32

एवं चिन्तयमानस्य भास्करो गगनांगणम् । समारुरोह तापेन तापयन्धरणीतलम्

ಅವನು ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಭಾಸ್ಕರನು ಗಗನಾಂಗಣಕ್ಕೆ ಏರಿ, ತನ್ನ ತಾಪದಿಂದ ಧರಣೀತಲವನ್ನು ಸುಡಲಾರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 33

ततः कंचित्समाश्रित्य स्वल्पच्छायं महीरुहम् । प्राप्तवान्दिवसस्यांतं क्षुत्पिपासाप्रपीडितः

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಸ್ವಲ್ಪ ನೆರಳು ನೀಡುವ ಒಂದು ಮರವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಹಸಿವು ದಾಹಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ದಿನಾಂತವರೆಗೆ ತಾಳಿಕೊಂಡನು।

Verse 34

ततो निशामुखे प्राप्ते भूयोऽपि प्रेतराजकम् । प्रेतैस्तैश्चसमोपेतं तथारूपं व्यलोकयत्

ನಂತರ ರಾತ್ರಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಮತ್ತೆ ಆ ಪ್ರೇತಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದ ಪ್ರೇತರಾಜನನ್ನು, ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಅದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡನು।

Verse 35

तथैव भोजनं चक्रे तस्यातिथ्यसमुद्भवम् । भयेन रहितः शूद्रो हर्षेण महतान्वितः

ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಆ ಆತಿಥ್ಯದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಭೋಜನವನ್ನು ಮಾಡಿದನು; ಭಯರಹಿತನಾದ ಆ ಶೂದ್ರನು ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದನು।

Verse 36

एवं तस्य निशावक्त्रे नित्यमेव स भूपतिः । आतिथ्यं प्रकरोत्येव समागत्य तथैव च

ಹೀಗೆ ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆ ರಾಜನು ನಿತ್ಯವೂ ಬಂದು, ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 37

ततोऽन्यदिवसे प्राप्ते तेन शूद्रेण भूपतिः । पृष्टः किमेतदाश्चर्यं दृश्यते रजनीमुखे

ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಬಂದಾಗ, ಆ ಶೂದ್ರನು ರಾಜನನ್ನು ಕೇಳಿದನು—“ರಾತ್ರಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಈ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನು?”

Verse 38

विभवस्ते महाभाग प्रणश्यति निशाक्षये । एतत्कीर्तय मे गुह्यं न चेत्प्रेतप संस्थितम् । अत्र कौतूहलं जातं दृष्ट्वेदं सुविचेष्टितम्

ಓ ಮಹಾಭಾಗ! ರಾತ್ರಿ ಕ್ಷಯವಾದಾಗ ನಿನ್ನ ವೈಭವ ನಶಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಗುಹ್ಯ ವಿಷಯವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೀನು ಪ್ರೇತಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವೆ ಎಂಬಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಸುಸಂಯೋಜಿತ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ನೋಡಿ ನನಗೆ ಮಹಾ ಕುತೂಹಲ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

Verse 39

प्रेत उवाच । अस्ति पुण्यं महाक्षेत्रं हाटकेश्वरसंज्ञितम् । गंगा च यमुना चैव स्थिते तत्र च संगमे

ಪ್ರೇತನು ಹೇಳಿದನು—ಹಾಟಕೇಶ್ವರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪರಮ ಪುಣ್ಯದಾಯಕ ಮಹಾಕ್ಷೇತ್ರವೊಂದು ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗಮಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ಎರಡೂ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 40

ताभ्यामतिसमीपस्थं शिवस्यायतनं शुभम् । महाव्रतधरस्तत्र तपस्यति सुनैष्ठिकः

ಆ ಎರಡು ನದಿಗಳ ಅತಿಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಶುಭಾಲಯವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾವ್ರತಧಾರಿ, ಪರಮ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ತಪಸ್ವಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 41

स सदा रात्रिशौचार्थं कपालं जलपूरितम् । मदीयं शयने चक्रे तत्र कृत्वा निजां क्रियाम्

ಅವನು ಸದಾ ರಾತ್ರಿಶೌಚಾರ್ಥವಾಗಿ ಕಪಾಲಪಾತ್ರವನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದ. ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನಿಯಮಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಅದನ್ನು ನನ್ನ ಶಯನಸ್ಥಾನದ ಬಳಿ ಇಡುತ್ತಿದ್ದ.

Verse 42

तत्प्रभावान्ममेयं हि विभूतिर्जायते निशि । दिवा रिक्ते कृते याति भूय एव महामते

ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನನ್ನ ಈ ವಿಭೂತಿ (ಭಸ್ಮ) ರಾತ್ರಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಹಗಲು ಅದನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ಅಂತರಧಾನವಾಗುತ್ತದೆ; ಓ ಮಹಾಮತೇ, ಮತ್ತೆ ಪುನಃ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 43

तस्मात्कुरु प्रसादं मे तत्र गत्वा कपालकम् । चूर्णं कृत्वा मदीयं तत्तस्मिंस्तोये विनिक्षिप

ಆದುದರಿಂದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೃಪೆ ತೋರು; ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ನನ್ನ ಕಪಾಲಾವಶೇಷವನ್ನು ತೆಗೆದು, ಅದನ್ನು ಪುಡಿಮಾಡಿ ಆ ಪವಿತ್ರ ಜಲದಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪಿಸು।

Verse 44

येन मे जायते मोक्षः प्रेतभावात्सुदारुणात्

ಈ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರ ಪ್ರೇತಭಾವದಿಂದ ನನಗೆ ಮೋಕ್ಷವು ಉಂಟಾಗುವಂತೆ।

Verse 45

तथा तत्रास्ति पूर्वस्यां दिशि तत्तीर्थमुत्तमम् । गयाशिर इति ख्यातं प्रेतत्वान्मुक्तिदा यकम्

ಮತ್ತೂ ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ‘ಗಯಾಶಿರ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತವಾದ ಒಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಪ್ರೇತತ್ವದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ।

Verse 46

तत्र गत्वा कुरु श्राद्धं सर्वेषां त्वं महामते । दृश्यते तव पार्श्वस्था भद्र संपुटिका शुभाम्

ಹೇ ಮಹಾಮತೇ! ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ನೀನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು. ಮತ್ತೂ ನೋಡು—ಹೇ ಭದ್ರನೇ! ನಿನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಶುಭವಾದ ಸಂಪುಟಿಕೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ।

Verse 47

अस्यां नामानि सर्वेषां यथाज्येष्ठं समालिख । ततः श्राद्धं कुरुष्वाशु दयां कृत्वा गरीयसीम्

ಇದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಜ್ಯೇಷ್ಠತೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬರೆಯು. ನಂತರ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕರುಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು।

Verse 48

वयं त्वां तत्र नेष्यामः सुखोपायेन भद्रक । निधिं च दर्शयिष्यामः श्राद्धार्थं सुमहत्तरम्

ಹೇ ಭದ್ರಕಾ! ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ಸುಲಭೋಪಾಯದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತೇವೆ; ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿಗದಿಯಾದ ಅತಿಮಹತ್ತರ ನಿಧಿಯನ್ನೂ ನಿನಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 49

तथेति समनुज्ञाते तेन शूद्रेण सत्वरम् । निन्युस्तं स्कन्धमारोप्य शूद्रं क्षेत्रे यथोदितम्

‘ಹಾಗೆಯೇ’ ಎಂದು ಶೂದ್ರನು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದ ತಕ್ಷಣ, ಅವರು ಅವನನ್ನು ಬೇಗನೆ ಭುಜಗಳ ಮೇಲೆ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, ಹೇಳಿದಂತೆ ಆ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು।

Verse 50

दर्शयामासुरेवास्य निधानं भूरिवित्तजम् । तदादाय गतस्तत्र यत्रासौ नैष्ठिकः स्थितः

ಅವರು ಅವನಿಗೆ ಅವನ ಹೂತಿಟ್ಟ ನಿಧಿಯನ್ನು—ಅಪಾರ ಸಂಪತ್ತನ್ನು—ತೋರಿಸಿದರು; ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಆ ನೈಷ್ಠಿಕ ತಪಸ್ವಿ ಇದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಅವನು ಹೋದನು।

Verse 51

ततः प्रणम्य तं भक्त्या कथ यामास विस्तरात् । तस्य भूतपतेः सर्वं वृत्तांतं विनयान्वितः

ನಂತರ ಅವನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ವಿನಯದಿಂದ ಆ ಭೂತಪತಿಯ ವಿಷಯವಾದ ಸಮಸ್ತ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು।

Verse 52

ततो लब्ध्वा कपालं तच्चूर्णयित्वा समाहितः । गंगायमुनयोर्मध्ये प्रचिक्षेप मुदान्वितः

ನಂತರ ಅವನು ಕಪಾಲವನ್ನು ಪಡೆದು, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ ಅದನ್ನು ಪುಡಿಮಾಡಿ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಗಂಗಾ-ಯಮುನೆಗಳ ಮಧ್ಯದ ಜಲದಲ್ಲಿ ಎಸೆದನು।

Verse 53

एतस्मिन्नंतरे प्रेतो दिव्यरूपवपुर्धरः । विमानस्थोऽब्रवीद्वाक्यं शूद्रं तं हर्षसंयुतः

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರೇತನು ದಿವ್ಯ ತೇಜೋಮಯ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ವಿಮಾನಸ್ಥನಾಗಿ, ಹರ್ಷಸಹಿತವಾಗಿ ಆ ಶೂದ್ರನಿಗೆ ವಾಕ್ಯವನ್ನಾಡಿದನು।

Verse 54

प्रसादात्तव मुक्तोऽहं प्रेतत्वाद्दारुणादितः । स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामि सांप्रतं त्रिदिवालयम्

ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಾನು ಈ ದಾರುಣ ಪ್ರೇತತ್ವದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದೆನು। ನಿನಗೆ ಸ್ವಸ್ತಿ ಇರಲಿ; ಈಗ ನಾನು ತ್ರಿದಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ತೆರಳುವೆನು।

Verse 55

एतेषामेव सर्वेषामिदानीं श्राद्धमाचर । गत्वा गयाशिरः पुण्यं येन मुक्तिः प्रजायते

ಈಗ ಇವರ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಆಚರಿಸು। ನಂತರ ಪುಣ್ಯವಾದ ಗಯಾಶಿರಸ್ಸಿಗೆ ಹೋಗು; ಅದರಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 56

ततः स विस्मयाविष्टस्तेषामेव पृथक्पृथक् । श्राद्धं चक्रे च भूतानां नित्यमेव समाहितः

ನಂತರ ಅವನು ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ, ಆ ಭೂತಗಳಿಗಾಗಿ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು; ಸದಾ ಸಮಾಹಿತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 57

तेऽपि सर्वे गताः स्वर्गं प्रेतास्तस्य प्रभावतः । ददुश्च दर्शनं तस्य स्वप्रे हर्षसमन्विताः

ಅವನ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರೇತರೂ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಹರ್ಷಸಹಿತವಾಗಿ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ತಮ್ಮ ದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿದರು।

Verse 58

ततः शूद्रः स विज्ञाय तत्क्षेत्रं पुण्यवर्ध नम् । न जगाम गृहं भूयस्तत्रैव तपसि स्थितः

ಆ ಶೂದ್ರನು ಆ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಪುಣ್ಯವರ್ಧಕವೆಂದು ತಿಳಿದು ಮತ್ತೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲಿಯೇ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಉಳಿದನು.

Verse 59

गंगायमुनयोः पार्श्वे शूद्रकेश्वरसंज्ञितम् । लिगं संस्थापितं तेन सर्वपातकनाशनम्

ಗಂಗಾ-ಯಮುನೆಗಳ ತೀರಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು ‘ಶೂದ್ರಕೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು; ಅದು ಸರ್ವಪಾತಕನಾಶಕವಾಗಿದೆ.

Verse 60

यस्तयोर्विधिवत्स्नानं कृत्वा पूजयते नरः । शूद्रकेश्वरसंज्ञं च लिंगं श्रद्धासमन्वितः

ಆ ತೀರ್ಥಜಲಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ‘ಶೂದ್ರಕೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನು—

Verse 61

स सर्वैः पातकैर्मुक्तः प्रयाति शिव मंदिरम् । स्तूयमानश्च गंधर्वैर्विमानवरमाश्रितः

ಅವನು ಸರ್ವ ಪಾತಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಶಿವಮಂದಿರ/ಶಿವಧಾಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ; ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಮಾನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 62

यस्तत्र त्यजति प्राणान्कृत्वा प्रायोपवेशनम् । न च भूयोऽत्र संसारे स जन्माप्नोति ।मानवः

ಯಾರು ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯೋಪವೇಶನ (ಉಪವಾಸದಿಂದ ದೇಹತ್ಯಾಗ) ಮಾಡಿ ಪ್ರಾಣ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೋ, ಆ ಮಾನವನು ಈ ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 63

गंडूषमपि तोयस्य यस्तस्य निवसन्पिबेत् । सोऽपि संमुच्यते पापादाजन्ममरणांतिकात्

ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುತ್ತಾ ಆ ಜಲವನ್ನು ಗಂಡೂಷಮಾತ್ರವಾದರೂ ಕುಡಿಯುವವನು, ಜನ್ಮದಿಂದ ಮರಣಾಂತವರೆಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಪಾಪಭಾರದಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 64

यस्तत्र ब्राह्मणेंद्राणां संप्रयच्छति भोजनम् । पितरस्तस्य तृप्यंति यावत्कल्पशतत्रयम्

ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಂದ್ರರಿಗೆ ಭೋಜನವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸುವವನ ಪಿತೃಗಳು ಮೂರು ನೂರು ಕಲ್ಪಗಳವರೆಗೆ ತೃಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 65

त्रुटिमात्रं च यो दद्यात्तत्र स्वर्णं समाहितः । स प्राप्नोति फलं कृत्स्नं राजसूयाश्वमेधयोः

ಅಲ್ಲಿ ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ ಸ್ವರ್ಣವನ್ನು ತ್ರುಟಿಮಾತ್ರವಾದರೂ ದಾನ ಮಾಡುವವನು, ರಾಜಸೂಯ ಹಾಗೂ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 66

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्तीर्थवरमाश्रयेत् । य इच्छेच्छाश्वतं स्वर्गं सदैव मनुजो द्विजाः

ಆದುದರಿಂದ, ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ! ಶಾಶ್ವತ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಬಯಸುವ ಮಾನವನು ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕು।

Verse 67

अत्र गाथा पुरा गीता गौतमेन महर्षिणा । गंगायमुनयोस्तं च प्रभावं वीक्ष्य विस्मयात्

ಇಲ್ಲಿ ಪುರಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ಗೌತಮರು ಗಂಗಾ-ಯಮುನೆಯ ಆ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ನೋಡಿ ವಿಸ್ಮಯಗೊಂಡು ಒಂದು ಗಾಥೆಯನ್ನು ಹಾಡಿದರು।

Verse 68

गंगायमुनयोः संगे नरः स्नात्वा समाहितः । शूद्रेश्वरं समालोक्य सद्यः स्वर्गमवाप्नुयात्

ಗಂಗಾ-ಯಮುನಾ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತದಿಂದ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಶೂದ್ರೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದವನು ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 69

एतद्वः सर्वमाख्यातं गंगायमुनयोर्मया । माहात्म्यं ब्राह्मणश्रेष्ठाः सर्वपातकनाशनम्

ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠರೇ! ಗಂಗಾ-ಯಮುನೆಗಳ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿದೆನು; ಅದು ಸರ್ವಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು.