Adhyaya 149

Verse 1

ऋषय ऊचुः । केलीश्वरी च या देवी श्रूयते सूतनंदन । माहात्म्यं वद नस्तस्या उत्पत्तिं च सुविस्तरात्

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಸೂತನಂದನ! ‘ಕೇಲೀಶ್ವರಿ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದ ಆ ದೇವಿಯ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳು; ಅವಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನೂ ವಿಶದವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸು।

Verse 2

कस्मिन्काले समुत्पन्ना किमर्थं च सुरेश्वरी । किं तस्या जायते श्रेयः पूजया नमनेन च

ಸುರೇಶ್ವರಿ ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದಳು, ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ? ಅವಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಯಾವ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ?

Verse 3

त्वया कात्यायनी प्रोक्ता चामुण्डा च सुरेश्वरी । श्रीमाता च समुत्पन्ना किमर्थं च सुरेश्वरी

ನೀವು ಕಾತ್ಯಾಯನಿಯನ್ನೂ, ದೇವಾಧಿಪತಿಯಾದ ಚಾಮುಂಡಾ ಸುರೇಶ್ವರಿಯನ್ನೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೀಮಾತೆಯ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವವನ್ನೂ ಹೇಳಿದ್ದೀರಿ. ಹಾಗಾದರೆ ಈ ಸುರೇಶ್ವರಿ (ಕೇಲೀಶ್ವರಿ) ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದಳು?

Verse 4

श्रीमाता च तथा तारा देवी शत्रुविनाशिनी । केलीश्वरी न संप्रोक्ता तस्मात्तां वद सांप्रतम्

ಶ್ರೀಮಾತೆಯೂ, ಶತ್ರುನಾಶಿನಿಯಾದ ತಾರಾದೇವಿಯೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಆದರೆ ಕೇಲೀಶ್ವರಿ ಇನ್ನೂ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈಗ ಅವಳ ಕುರಿತು ಹೇಳಿರಿ.

Verse 5

कौतुकं नः समुत्पन्नमत्रार्थे सूतनंदन

ಹೇ ಸೂತನಂದನ, ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಕೌತುಕ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

Verse 6

सूत उवाच । आद्यैका देवता लोके बहुरूपा व्यवस्थिता । देवतानां हितार्थाय दैत्यपक्षक्षयाय च

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೇ ಆದ್ಯ ದೇವತೆ ಇದ್ದಾಳೆ; ಅವಳು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ದೇವತೆಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ದೈತ್ಯಪಕ್ಷದ ಕ್ಷಯಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳು ಪ್ರकटವಾಗುತ್ತಾಳೆ.

Verse 7

यदायदात्र देवानां व्यसनं जायते क्वचित् । तदातदा परा शक्तिर्या सा व्याप्य व्यवस्थिता

ಯಾವಾಗ ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ವಿಪತ್ತು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೋ, ಆಗಾಗಲೇ ಸರ್ವವ്യാപಿನಿಯಾದ ಆ ಪರಾಶಕ್ತಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.

Verse 8

सर्वमेतज्जगद्धात्री जन्म चक्रे धरातले । महिषासुरनाशाय सा च कात्यायनी भुवि

ಅದೇ ಜಗದ್ದಾತ್ರಿ ದೇವಿ ಇವೆಲ್ಲ ವಿಧಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ತಾಳಿದಳು. ಮಹಿಷಾಸುರನ ನಾಶಾರ್ಥವಾಗಿ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕಾತ್ಯಾಯಿನಿಯಾಗಿ ಆಯಿತು.

Verse 9

अवतीर्णा परा मूर्तिर्गतास्मिन्भुवनत्रये । यदा शुंभनिक्षंभौ च दानवौ बलदर्पितौ

ಬಲದರ್ಪದಿಂದ ಮದೋನ್ಮತ್ತರಾದ ದಾನವ ಸಹೋದರರು ಶುಂಭ-ನಿಶುಂಭರು ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಪರಮಮೂರ್ತಿ ಅವತರಿಸಿ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ ಸಂಚರಿಸಿದಳು.

Verse 10

अवतीर्णा तदा सैव चामुंडा रूपमाश्रिता । प्रोद्गते कालयवने सर्वदेवभयावहे

ಸರ್ವ ದೇವರಿಗೆ ಭಯಂಕರನಾದ ಕಾಲಯವನನು ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಅದೇ ದೇವಿ ಮತ್ತೆ ಅವತರಿಸಿ ಚಾಮುಂಡಾ ರೂಪವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದಳು.

Verse 11

श्रीमातारूपिणी देवी सैव जाता महीतले । अंधासुरवधार्थाय शंभुनाऽक्रांतचेतसा । सृष्टा केलीवरी देवी यया व्याप्तमिदं जगत्

ಅದೇ ದೇವಿ ಶ್ರೀಮಾತಾ ರೂಪಿಣಿಯಾಗಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ತಾಳಿದಳು. ಅಂಧಾಸುರವಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲಚಿತ್ತನಾದ ಶಂಭುವು ಕೇಲೀವರೀ ದೇವಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಆಕೆಯಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.

Verse 12

ततस्तस्याः प्रभावेन हत्वा दैत्यानशेषतः । अन्धको निहतः पश्चात्त्रैलोक्यव्यसनप्रदः

ನಂತರ ಆಕೆಯ ಪ್ರಭಾವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ದೈತ್ಯರು ಉಳಿಯದೆ ಹತರಾದರು; ಆಮೇಲೆ ತ್ರಿಲೋಕಕ್ಕೆ ವ್ಯಸನ ನೀಡುವ ಅಂಧಕನೂ ಸಂಹೃತನಾದನು.

Verse 13

ऋषय ऊचुः । अन्धकः कस्य पुत्रोऽयं किंप्रभावः कथं हतः । कस्माद्धतस्तु संग्रामे सर्वं विस्तरतो वद

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಈ ಅಂಧಕನು ಯಾರ ಪುತ್ರನು? ಅವನ ಪ್ರಭಾವವೇನು, ಮತ್ತು ಅವನು ಹೇಗೆ ಹತನಾದನು? ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ವಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು? ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು।

Verse 14

सूत उवाच । दक्षस्य दुहिता नाम्ना दितिः सर्वगुणालया । हिरण्यकशिपुर्नाम तस्याः पुत्रो बभूव ह

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ದಕ್ಷನಿಗೆ ದಿತಿ ಎಂಬ ಪುತ್ರಿ ಇದ್ದಳು; ಅವಳು ಸರ್ವಗುಣಗಳ ಆಲಯ. ಅವಳಿಂದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುತ್ರನು ಜನಿಸಿದನು।

Verse 15

येन शक्रादयो देवा जिताः सर्वे रणाजिरे । स्वर्गे राज्यं कृतं भूरि स्वयमेव महात्मना

ಅವನಿಂದ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ರಣಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ತಾನೇ ಮಹತ್ತರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।

Verse 16

यद्भयात्सकलैर्देवैर्नानाशस्त्राण्यनेकशः । निर्मितान्यतिमुख्यानि वर्मचर्मयुतानि च

ಅವನ ಭಯದಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ಅನೇಕ ವಿಧದ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ಭಯಂಕರವಾದವುಗಳನ್ನು—ಮತ್ತು ಕವಚಗಳು ಹಾಗೂ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥ ಚರ್ಮಗಳನ್ನೂ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದರು।

Verse 18

तस्य पुत्रद्वयं जज्ञ वीर्यौदार्यगुणान्वितम् । ज्येष्ठः प्रह्लाद इत्युक्तो द्वितीयश्चांधकस्तथा

ಅವನಿಗೆ ವೀರ್ಯ ಮತ್ತು ಔದಾರ್ಯಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು. ಹಿರಿಯನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು; ಎರಡನೆಯವನು ಅಂಧಕನು।

Verse 19

हिरण्यकशिपौ प्राप्ते मृत्युलोकं सुहृद्गणैः । अमात्यैश्च ततः प्रोक्तः प्रह्लादो विनयान्वितैः

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಮೃತ್ಯುಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ, ವಿನಯಸಂಪನ್ನರಾದ ಸುಹೃದ್ಗಣರೂ ಅಮಾತ್ಯರೂ ಆಗ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದರು।

Verse 21

प्रह्राद उवाच । नाहं राज्यं करिष्यामि कथंचिदपि भूतले । यतस्ततो निबोधध्वं वचनं मम सांप्रतम्

ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈಗ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿರಿ।

Verse 22

दैत्यराज्यं न वांछंति देवाः शक्रपुरोगमाः । तेषां रक्षाकरो नित्यं विष्णुः स भगवान्स्वयम्

ಇಂದ್ರನ ನೇತೃತ್ವದ ದೇವತೆಗಳು ದೈತ್ಯರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ನಿತ್ಯ ರಕ್ಷಕನು ಸ್ವಯಂ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವೇ।

Verse 23

अप्यहं सन्त्यजे प्राणान्सर्वस्वं वा न संशयः । हरिणा सह संग्रामं नाहं कर्तुमहो क्षमः

ನಾನು ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನಾದರೂ, ಸರ್ವಸ್ವವನ್ನಾದರೂ ತ್ಯಜಿಸುವೆ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಅಯ್ಯೋ, ಹರಿಯೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ನಾನು ಸಮರ್ಥನಲ್ಲ।

Verse 24

यो मयाऽभ्यर्चितो नित्यं प्रणतश्च सुरेश्वरः । न तेन सहितो युद्धं करिष्यामि कथञ्चन

ನಾನು ನಿತ್ಯ ಪೂಜಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ದೇವೇಶ್ವರನ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನಾನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 25

सूत उवाच । प्रह्लादेन च संत्यक्ते राज्ये पितृसमुद्भवे । अन्धकः स्थापितस्तत्र संमंत्र्य सचिवैर्मिथः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಪಿತೃಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಬಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ, ಸಚಿವರು ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಮಾಡಿ ಅಲ್ಲಿ ಅಂಧಕನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು।

Verse 26

हिरण्यकशिपोः पुत्रो देवदानवदर्पहा । सोऽपि राज्यममात्येभ्यो निधाय तदनन्तरम्

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಪುತ್ರನು—ದೇವ-ದಾನವರ ದರ್ಪವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದವನು—ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಅಮಾತ್ಯರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ರಾಜಕಾರ್ಯದಿಂದ ನಿವೃತ್ತನಾದನು।

Verse 27

तपश्चक्रे चिरं कालं ध्यायमानः पितामहम् । त्यक्त्वा कामं तथा क्रोधं दंभं मत्सरमेव च

ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು; ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ದಂಭ ಮತ್ತು ಮತ್ಸರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದನು।

Verse 28

जितेंद्रियः सुशांतात्मा समः सर्वेषु जन्तुषु । वृक्षमूलाश्रयः शांतः संतुष्टेनांतरात्मना

ಅವನು ಇಂದ್ರಿಯಜಿತ, ಸುಶಾಂತಾತ್ಮ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಮಭಾವ ಹೊಂದಿದವನು; ವೃಕ್ಷಮೂಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಶಾಂತನಾಗಿ, ಒಳಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 29

यावद्वर्षसहस्रांतं फलाहारो बभूव ह । शीर्णपर्णाशनाहारो यावद्वर्षसहस्रकम्

ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ಫಲಾಹಾರಿಯಾಗಿ ಇದ್ದನು; ಮತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಬಿದ್ದ ಎಲೆಗಳನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬದುಕಿದನು।

Verse 30

ध्यायमानो दिवानक्तं देवदेवं पितामहम् । वायुभक्षस्ततो जज्ञे तावत्कालं द्विजोत्तमाः

ಅವನು ದೇವದೇವನಾದ ಪಿತಾಮಹನನ್ನು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಆಗ, ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಅಷ್ಟೇ ಕಾಲ ವಾಯುಭಕ್ಷನಾಗಿ ಉಳಿದನು।

Verse 31

ततो वर्षसहस्रांते चतुर्थे समुपस्थिते । तमुवाच स्वयं ब्रह्मा स्वयमभ्येत्य हर्षितः

ನಂತರ ನಾಲ್ಕನೇ ಸಹಸ್ರವರ್ಷಕಾಲ ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ಹರ್ಷಿತನಾದ ಸ್ವಯಂ ಬ್ರಹ್ಮನು ತಾನೇ ಬಂದು ಅವನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 33

ब्रह्मोवाच । परितुष्टोऽस्मि ते वत्स वरं वरय सुव्रत । तुष्टोऽहं ते प्रदास्यामि यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम् । अन्धक उवाच । यदि यच्छसि मे ब्रह्मन्वरं मनसि वांछितम् । जरामरणनाशाय दीयतां सुरसत्तम

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ವತ್ಸ, ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನಾನು ಪರಿತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಹೇ ಸುವ್ರತನೇ, ವರವನ್ನು ಬೇಡು. ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾದರೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಿನಗೆ ನೀಡುವೆ. ಅಂಧಕನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ವರವನ್ನು ನೀಡುವುದಾದರೆ, ಹೇ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಜರಾ ಮತ್ತು ಮರಣ ನಾಶವಾಗುವ ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು।

Verse 34

श्रीब्रह्मोवाच । न कश्चिच्च जराहीनो विद्यतेऽत्र धरातले । मरणेन विना नैव यस्य जन्म भवेत्क्षितौ

ಶ್ರೀಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಈ ಧರಾತಲದಲ್ಲಿ ಜರಾರಹಿತನಾದವನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ; ಮರಣವಿಲ್ಲದೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಜನ್ಮ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 35

तथापि तव दास्यामि बहुधर्मरतस्य च । तस्मात्कुरु महाभाग राज्यं गत्वा निजं गृहम्

ಆದರೂ, ನೀನು ಬಹುಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಾನು ನಿನಗೆ (ವರವನ್ನು) ನೀಡುವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗನೇ, ನಿನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ನಿನ್ನ ರಾಜ್ಯಪಾಲನೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳು।

Verse 36

भवेद्बहुफलं राज्यं श्मशानं भवनं यथा । बहुकण्टकसंकीर्णं क्रूरकर्मभिरावृतम्

ರಾಜ್ಯವು ಬಹು ಫಲಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ—ಶ್ಮಶಾನಸಮಾನವಾದ ಗೃಹದಂತೆ; ಅನೇಕ ಮುಳ್ಳುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಕ್ರೂರಕರ್ಮಭಾರಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ।

Verse 37

सूत उवाच । एवमुक्त्वा चतुर्वक्त्रस्ततश्चादर्शनं गतः । कस्यचित्त्वथ कालस्य प्रेरितः कालधर्मणा । प्रोवाच सचिवान्सोऽथ पितुर्वैरमनुस्मरन्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಚತುರ್ಮುಖ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಅಂತರಧಾನನಾದನು. ಕೆಲಕಾಲದ ನಂತರ, ಕಾಲಧರ್ಮದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ, ತಂದೆಯ ವೈರವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತ ಅಂಧಕನು ಸಚಿವರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 38

अन्धक उवाच । पितास्माकं हतो देवैः पितृव्यश्च महाबलः । कपटेन न शौर्येण तस्मात्तान्सूदयाम्यहम्

ಅಂಧಕನು ಹೇಳಿದನು—ದೇವರುಗಳು ನಮ್ಮ ತಂದೆಯನ್ನು, ನಮ್ಮ ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠ ಪಿತೃವ್ಯನನ್ನೂ ಹತಮಾಡಿದರು; ಅದು ಶೌರ್ಯದಿಂದಲ್ಲ, ಕಪಟದಿಂದ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಸಂಹರಿಸುವೆನು।

Verse 39

कोऽर्थः पुत्रेण जातेन यो न कृत्यैः सुशंसितैः । प्राकट्यं याति सर्वत्र वंशस्याग्रे ध्वजो यथा

ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ಕೃತ್ಯಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗದ ಮಗನಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ವಂಶದ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಏರಿಸಲಾದ ಧ್ವಜದಂತೆ ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಬೇಕು।

Verse 41

अस्माकं खल्विमे लोकाः के देवाः के द्विजातयः । यज्ञभागान्हरिष्यामो हत्वा शक्रमुखान्सुरान्

ನಿಜಕ್ಕೂ ಈ ಲೋಕಗಳು ನಮ್ಮವೇ; ದೇವರುಗಳು ಯಾರು, ದ್ವಿಜರು ಯಾರು? ಶಕ್ರಮುಖ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಯಜ್ಞಭಾಗಗಳನ್ನು ನಾವು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವೆವು।

Verse 42

एवं ते समयं कृत्वा सैन्येन महतान्विताः । प्रजग्मुस्त्वरितास्तत्र यत्र शक्रो व्यवस्थितः

ಹೀಗೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿ ಮಹಾಸೈನ್ಯದಿಂದ ಸಮನ್ವಿತರಾಗಿ ಅವರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು.

Verse 43

शक्रोऽपि दानवानीकं दृष्ट्वा तान्सहसागतान् । आरुह्यैरावणं नागं युद्धार्थं निर्ययौ तदा

ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ಸಹ ಅಚಾನಕ ಬಂದ ದಾನವಸೈನ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ, ಐರಾವತ ಗಜದ ಮೇಲೆ ಏರಿ ಆಗ ಯುದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೊರಟನು.

Verse 44

सह देवगणैः सर्वैर्वसुरुद्रार्कपूर्वकैः । एतस्मिन्नंतरे शक्रो वज्रं रौद्रतमं च यत्

ವಸು, ರುದ್ರ, ಆದಿತ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಸಮಸ್ತ ದೇವಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಆ ಮಧ್ಯಂತರದಲ್ಲೇ ಶಕ್ರನು ಅತ್ಯಂತ ರೌದ್ರವಾದ ವಜ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.

Verse 45

समुद्दिश्यांधकं तस्मै मुमोच परवीरहा । स हतस्तेन वज्रेण विहस्य दनुजोत्तमः

ಪರವೀರಹಾ (ಇಂದ್ರನು) ಅಂಧಕನನ್ನು ಗುರಿಮಾಡಿ ಅವನ ಮೇಲೆ ವಜ್ರವನ್ನು ಎಸೆದನು. ಆ ವಜ್ರದಿಂದ ಹತನಾದರೂ ದನುಜೋತ್ತಮನು ನಗಿದನು.

Verse 46

शक्रं प्रोवाच संहृष्टस्तारनादेन संयुगे । दृष्टं बाहुबलं शक्र तवाद्य सुचिरान्मया

ಸಂಯುಗದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಗೊಂಡು ಘನವಾದ ನಾದದಿಂದ ಅವನು ಶಕ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಶಕ್ರ, ಇಂದು ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ನಿನ್ನ ಬಾಹುಬಲವನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆನು.”

Verse 47

अधुना पश्य चास्माकं त्वमेव बलसूदन

ಈಗ ನೀನೇ, ಹೇ ಬಲಸೂದನ, ನಮ್ಮ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡು।

Verse 48

सूत उवाच । एवमुक्त्वाथ चाविध्य गदां गुर्वीं मुमोच ह । शतघंटामहारावां निर्मितां विश्वकर्मणा

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಭಾರವಾದ ಗದೆಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿ ಎಸೆದನು; ನೂರು ಗಂಟೆಗಳ ಮಹಾನಾದದಂತೆ ಗರ್ಜಿಸುವ, ವಿಶ್ವಕರ್ಮನ ನಿರ್ಮಿತ।

Verse 49

सर्वायसमयीं गुर्वीं यमजिह्वाभिवापराम् । शतहस्तां प्रमाणेन प्राणिनां भयवर्द्धिनीम्

ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಬ್ಬಿಣದದು, ಅತಿಭಾರವಾದುದು, ಯಮನ ಜ್ವಲಂತ ನಾಲಿಗೆಯಂತೆ, ನೂರು ಕೈ ಪ್ರಮಾಣದ—ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಭಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು.

Verse 50

तया विनिहतः शक्रो मूर्छाव्याकुलितेंद्रियः । ध्वजयष्टिं समाश्रित्य निविष्टो गजमूर्द्धनि

ಅದರಿಂದ ಹೊಡೆತಪಟ್ಟು ಶಕ್ರನು ಮೂರ್ಚೆಯಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ವ್ಯಾಕುಲವಾಗಿ ಬಿದ್ದನು; ಧ್ವಜದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಗಜದ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತನು।

Verse 51

अथ संमूर्छितं दृष्ट्वा शक्रं स्कन्दः प्रकोपितः । मुमोचाथ निजां शक्तिममोघां वज्रसंनिभाम्

ಅಥ ಶಕ್ರನು ಮೂರ್ಚಿತನಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಸ್ಕಂದನು ಕೋಪಗೊಂಡು, ವಜ್ರಸಮಾನವಾದ ತನ್ನ ಅಮೋಘ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು।

Verse 52

तामायांतीं समालोक्य दानवो निशितैः शरैः । प्रतिलोमां ततश्चक्रे लीलयैव महाबलः

ಅವಳು ತನ್ನತ್ತ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಮಹಾಬಲ ದಾನವನು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಕ್ರೀಡೆಯಂತೆ, ಅವಳನ್ನು ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು।

Verse 53

ततः स्कन्दोऽपि संगृह्य चापं तं प्रति सायकान् । मुमोचाशीविषाकाराल्लंघ्वस्त्रं तस्य दर्शयन्

ಆಮೇಲೆ ಸ್ಕಂದನೂ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅವನ ಮೇಲೆ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿದನು—ಭಯಂಕರ ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತೆ—ತನ್ನ ಅಸ್ತ್ರಪ್ರಯೋಗದ ವೇಗವನ್ನು ಅವನಿಗೆ ತೋರಿಸಿದನು।

Verse 54

एतस्मिन्नन्तरे देवाः सर्वे शस्त्रप्रवृष्टिभिः । समंताच्छादयामासुर्दानवानामनीकिनीम्

ಈ ನಡುವೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ದಾನವರ ಸೇನೆಯನ್ನು ಆವರಿಸಿದರು।

Verse 55

ततस्तु दानवाः सर्वे देवतानामनीकिनीम् । प्रहारैः पीडयामासुर्दुद्रुवुस्ते दिवौकसः

ಆದರೆ ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ದಾನವರು ಪ್ರಹಾರಗಳಿಂದ ದೇವತೆಗಳ ಸೇನೆಯನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದರು; ಆ ದಿವೌಕಸ ದೇವರುಗಳು ಓಡಿ ಹೋದರು।

Verse 57

मा भैष्ट देवताः सर्वाः पश्यध्वं मद्विचेष्टितम् । इत्युक्त्वा भगवाञ्छम्भुर्मंत्रैराथर्वणैस्तदा

“ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೇ, ಭಯಪಡಬೇಡಿ; ನನ್ನ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೋಡಿ.” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಭಗವಾನ್ ಶಂಭು ಆಗ ಆಥರ್ವಣ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು।

Verse 58

आह्वयामास विश्वेशां परां शक्तिमनुत्तमाम् । आहूता परमा शक्तिर्जगाम हरसंनिधिम्

ಅವನು ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನ ಪರಮ, ಅನುತ್ತಮ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಆವಾಹಿಸಿದನು; ಆಹ್ವಾನಿತಳಾದ ಆ ಪರಾಶಕ್ತಿ ಹರನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಳು।

Verse 59

ततो भग्नान्सुरान्दृष्ट्वा सगणो वृषवाहनः । दर्शयामास चात्मानं देवानाश्वासयन्निव

ನಂತರ ಭಂಗಗೊಂಡು ಹಿಂಜರಿದ ದೇವರನ್ನು ನೋಡಿ, ಗಣಸಹಿತ ವೃಷವಾಹನ ಶಿವನು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು—ದೇವರಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿಸುವಂತೆ।

Verse 60

श्रीभगवानुवाच । नमस्ते देवदेवेशि नमस्ते भक्तिवल्लभे । सर्वगे सर्वदे देवि नमस्ते विश्वधारिणि

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವದೇವೇಶಿ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಹೇ ಭಕ್ತಿವಲ್ಲಭೆ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ। ಹೇ ಸರ್ವಗಮಿನಿ, ಸರ್ವವರಪ್ರದೆಯಾದ ದೇವಿ, ವಿಶ್ವಧಾರಿಣಿ—ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 61

नमस्ते शक्तिरूपेण सृष्टिप्रलयकारिणि । नमस्ते प्रभया युक्ते विद्युज्ज्वलितकुण्डले

ಶಕ್ತಿಸ್ವರೂಪಿಣಿ, ಸೃಷ್ಟಿ-ಪ್ರಳಯಕಾರಿಣಿ—ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ। ಪ್ರಭೆಯಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾಗಿ, ವಿದ್ಯುತ್‌ನಂತೆ ಜ್ವಲಿಸುವ ಕುಂಡಲಧಾರಿಣಿ—ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 62

त्वं स्वाहा त्वं स्वधा देवि त्वं सृष्टिस्त्वं शुचिर्धृतिः । अरुंधती तथेंद्राणी त्वं लक्ष्मीस्त्वं च पार्वती

ಹೇ ದೇವಿ, ನೀನೇ ಸ್ವಾಹಾ, ನೀನೇ ಸ್ವಧಾ; ನೀನೇ ಸೃಷ್ಟಿ, ನೀನೇ ಶುಚಿ ಮತ್ತು ಧೃತಿ. ನೀನೇ ಅರುಂಧತಿ ಹಾಗು ಇಂದ್ರಾಣಿ; ನೀನೇ ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ನೀನೇ ಪಾರ್ವತಿ।

Verse 63

यत्किंचित्स्त्रीस्वरूपं च समस्तं भुवनत्रये । तत्सर्वं त्वत्स्वरूपं स्यादिति शास्त्रेषु निश्चयः

ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವರೂಪವೆಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವೇ ಆಗಿದೆಯೆಂದು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿದೆ.

Verse 64

श्रीदेव्युवाच । किमर्थं च समाहूता त्वयाहं वृषवाहन । मंत्रैराथर्वणै रौद्रैस्तत्सर्वं मे प्रकीर्तय

ಶ್ರೀದೇವಿಯು ಹೇಳಿದಳು: ಎಲೈ ವೃಷಭವಾಹನನೇ! ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆಸಿರುವೆ? ಆಥರ್ವಣ ಮತ್ತು ರೌದ್ರ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ ವಿಷಯವೇನೆಂದು ನನಗೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಸು.

Verse 65

येन ते कृत्स्नशः कृत्यं प्रकरोमि यथोदितम्

ಇದರಿಂದಾಗಿ ನೀನು ಹೇಳಿದಂತೆ ನಿನ್ನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬಲ್ಲೆನು.

Verse 66

श्रीभगवानुवाच । एते शक्रादयो देवाः सर्वे स्वर्गाद्विवासिताः । अंधकेन महाभागे दैत्यानामधिपेन च

ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ಎಲೈ ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಯೇ! ದೈತ್ಯರ ಅಧಿಪತಿಯಾದ ಅಂಧಕಾಸುರನು ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಿದ್ದಾನೆ.

Verse 67

तस्मात्तस्य वधार्थाय गच्छमानस्य मे शृणु । साहाय्यं कुरु मे चाशु सूदयामि रणाजिरे

ಆದುದರಿಂದ ಅವನ ವಧೆಗಾಗಿ ಹೊರಟಿರುವ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು. ನೀನು ನನಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡು, ಆಗ ನಾನು ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಬಲ್ಲೆನು.

Verse 68

एते मातृगणाः सर्वे मया दत्तास्तवाधुना । क्षुत्क्षामाः सूदयिष्यंति दानवान्ये पुरः स्थिताः

ಈ ಎಲ್ಲಾ ಮಾತೃಗಣಗಳನ್ನು ನಾನು ಈಗ ನಿನಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ, ಅವರು ಮುಂದೆ ನಿಂತಿರುವ ದಾನವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವರು.

Verse 69

यस्मात्केलीमयं रूपं विधाय त्वं सहस्रधा । अनेकैर्विकृतै रूपैः समाहूताग्निमध्यतः

ನೀನು ಕ್ರೀಡಾಮಯವಾದ ಅದ್ಭುತ ರೂಪವನ್ನು ಸಹಸ್ರ ವಿಧವಾಗಿ ಧರಿಸಿ, ಅನೇಕ ಭಯಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವ ವಿಕೃತ ರೂಪಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಯ ಮಧ್ಯದಿಂದಲೇ ಆಹ್ವಾನಿತಳಾದ್ದರಿಂದ,

Verse 70

तस्मात्केलीश्वरीनाम त्रैलोक्ये त्वं भविष्यसि । अनेनैव तु रूपेण यस्त्वां भक्त्याऽर्चयिष्यति

ಆದ್ದರಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ನೀನು ‘ಕೇಳೀಶ್ವರಿ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗುವೆ. ಮತ್ತು ಯಾರು ಇದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುವರೋ,

Verse 71

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां तस्याभीष्टं भविष्यति । युद्धकालेऽथ संप्राप्ते स्तोत्रेणानेन ते स्तुतिम्

ಅಷ್ಟಮಿ ಮತ್ತು ಚತುರ್ದಶಿ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ ಅಭೀಷ್ಟವು ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು. ಯುದ್ಧಕಾಲ ಬಂದಾಗ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದಲೇ ನಿನ್ನ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 72

यः करिष्यति भूपालो जयस्तस्य भविष्यति । अपि स्वल्पस्वसैन्यस्य स्वल्पाश्वस्य च संगरे

ಯಾವ ಭೂಪಾಲನು ಹೀಗೆ ಮಾಡುವನೋ, ಜಯವು ಅವನದೇ ಆಗುವುದು—ಸಮರದಲ್ಲಿ ಅವನ ಸೇನೆ ಸ್ವಲ್ಪವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕುದುರೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದರೂ ಸಹ.

Verse 73

भविष्यति जयो नूनं त्वत्प्रसादादसंशयम् । एवं सा देवदेवेन प्रोक्ता केलीश्वरी तदा

ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದಲೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಜಯವು ಸಂಭವಿಸುವುದು; ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವದೇವನು ಕೇಲೀಶ್ವರಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದನು.

Verse 74

प्रस्थिता पुरतस्तस्य भवसैन्यस्य हर्षिता । सर्वैर्मातृगणैः सार्धं रौद्रारावैःसुभीषणैः

ಹರ್ಷದಿಂದ ಉಲ್ಲಸಿಸಿ ಅವಳು ಭವಸೈನ್ಯದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊರಟಳು; ಎಲ್ಲಾ ಮಾತೃಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಭಯಂಕರ ರೌದ್ರ ಯುದ್ಧನಾದಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ ಸಾಗಿದಳು.

Verse 75

युद्धोत्साहपरै रौद्रैर्नानाशस्त्रप्रहारिभिः । अथ ते दानवा दृष्ट्वा स्त्रीसैन्यं तत्समागतम्

ಯುದ್ಧೋತ್ಸಾಹದಿಂದ ತುಂಬಿದ, ರೌದ್ರ ಸ್ವಭಾವದ, ನಾನಾ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡುವ ಆ ಸ್ತ್ರೀಸೈನ್ಯವು ಬಂದುದನ್ನು ನೋಡಿ ದಾನವರು ಗಮನಿಸಿದರು.

Verse 76

विकृतं विकृताकारं विकृताकाररावणम् । शस्त्रोद्यतकरं सर्वयुद्धवांछापरायणम्

ಅದು ಅವರಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಕಂಡಿತು—ವಿಚಿತ್ರಾಕಾರದದು, ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುವದು; ಶಸ್ತ್ರ ಎತ್ತಿದ ಕೈಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಯುದ್ಧಕಾಂಕ್ಷೆಗೆ ಸಮರ್ಪಿತ.

Verse 77

जहसुः सुस्वरं केचित्केचिन्निर्भर्त्सयंति च । अन्ये स्त्रीति परिज्ञाय प्रहरंति न दानवाः

ಕೆಲವರು ಜೋರಾಗಿ ನಕ್ಕರು, ಕೆಲವರು ನಿಂದಿಸಿದರು; ಇತರ ದಾನವರು ‘ಇವರು ಸ್ತ್ರೀಯರು’ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.

Verse 78

वध्यमानापि लज्जंतः पौरुषे स्वे व्यवस्थिताः । एतस्मिन्नंतरे प्राप्तो नारदो मुनिसत्तमः

ವಧಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರು ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಪೌರುಷದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿತರಾದರು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದರು ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದರು.

Verse 79

अन्धकाय स वृत्तांतं कथयामास कृत्स्नशः । नैताः स्त्रियो दनुश्रेष्ठ युद्धार्थं समुपस्थिताः

ಅವನು ಅಂಧಕನಿಗೆ ಆ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದನು— “ಓ ದನುಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ಯುದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಇವರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಅಲ್ಲ.”

Verse 80

एषा कृत्या वधार्थाय तव रुद्रेण निर्मिता । यैषा सिंहसमारूढा चक्रांकितकरा स्थिता

“ಇದು ಕೃತ್ಯಾ—ನಿನ್ನ ವಧಾರ್ಥವಾಗಿ ರುದ್ರನು ನಿರ್ಮಿಸಿದದು. ಇದು ಸಿಂಹಾರೂಢವಾಗಿ ನಿಂತು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಚಕ್ರಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದೆ.”

Verse 81

एषा केलीश्वरीनाम वह्निकुण्डाद्विनिर्गता । एताभिः सह रौद्राभिः स्त्रीभिर्मंत्रबलाश्रयात्

“ಇದು ‘ಕೇಳೀಶ್ವರಿ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಅಗ್ನಿಕುಂಡದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಮಂತ್ರಬಲದ ಆಶ್ರಯದಿಂದ ಈ ರೌದ್ರ ಸ್ತ್ರೀಯರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಬಂದಿದೆ.”

Verse 82

स्वरक्तेन कृते होमे देवदेवेन शम्भुना । स एष भगवान्क्रुद्धः स्वयमभ्येति तेंऽतिकम्

“ದೇವದೇವ ಶಂಭುವು ತನ್ನ ಸ್ವರಕ್ತದಿಂದ ಹೋಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಆ ಭಗವಾನನು ಈಗ ಕ್ರುದ್ಧನಾಗಿ ಸ್ವಯಂ ನಿನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.”

Verse 83

युद्धाय निजहर्म्ये तान्स्थापयित्वा सुरोत्तमान् । प्रतिज्ञाय वधं तुभ्यं पुरतः परमेष्ठिनः

ಯುದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ವನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ದೇವೋತ್ತಮರನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಪರಮೇಷ್ಠಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲೇ ನಿನ್ನ ವಧವನ್ನು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು।

Verse 84

एतज्ज्ञात्वा महाभाग यद्युक्तं तत्समाचर

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು, ಯುಕ್ತವೂ ಯಥೋಚಿತವೂ ಆದುದನ್ನೇ ಆಚರಿಸು।

Verse 85

अन्धक उवाच । नाहं बिभेमि रुद्रस्य तथान्यस्यापि कस्यचित् । न स्त्रीणां प्रहरिष्यामि पालयन्पुरुषव्रतम्

ಅಂಧಕನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ರುದ್ರನಿಗೂ ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಇನ್ನಾರಿಗೂ ಅಲ್ಲ. ಪುರುಷಧರ್ಮದ ವ್ರತವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ ನಾನು ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 86

सूत उवाच । एवं प्रवदतस्तस्य दानवस्य महात्मनः । आक्रंदः सुमहाञ्जज्ञे तस्मिन्देशे समंततः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಆ ಮಹಾತ್ಮ ದಾನವನು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ಮಹಾ ಆಕ್ರಂದನ ಉಂಟಾಯಿತು।

Verse 87

भक्ष्यन्ते दानवाः केचिद्वध्यन्ते त्वथ चापरे । अर्धभक्षित गात्राश्च प्रणश्यंति तथा परे

ಕೆಲವು ದಾನವರು ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ವಧಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮತ್ತಿತರರು ಅರ್ಧಭಕ್ಷಿತ ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೆಯೇ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 88

युध्यमानास्तथैवान्ये शक्तिमंतोऽपि दानवाः । भक्ष्यंते मातृभिस्तत्र सायुधाश्च सवाहनाः

ಅದೇ ರೀತಿ ಇತರ ದಾನವರು—ಶಕ್ತಿಮಂತರಾಗಿಯೂ ಯುದ್ಧಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ—ಅಲ್ಲಿ ಮಾತೃಕೆಯರಿಂದ ತಮ್ಮ ಆಯುಧಗಳೂ ವಾಹನಗಳೂ ಸಹಿತ ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು।

Verse 89

तच्छ्रुत्वा स महाक्रंदमंधकः क्रोधमूर्छितः । आदाय खड्गमुत्तस्थौ किमिदं किमिदं ब्रुवन्

ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಂಧಕನು ಮಹಾಕ್ರಂದನ ಮಾಡಿ, ಕ್ರೋಧಮೂರ್ಚಿತನಾಗಿ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಏಳ್ದು ನಿಂತು, ಮರುಮರು—“ಇದೇನು? ಇದೇನು?” ಎಂದು ಹೇಳಿದನು।

Verse 90

अथ पश्यति विध्वस्तान्दानवान्बलदर्पितान् । भक्ष्यमाणास्तथैवान्यान्पलायनपरायणान्

ನಂತರ ಅವನು ಬಲದ ದರ್ಪದಿಂದ ಮದಗೊಂಡ ದಾನವರನ್ನು ಧ್ವಸ್ತವಾಗಿ ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು; ಇನ್ನೂ ಇತರರನ್ನು—ಓಡಿಹೋಗುವುದರಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿದ್ದರೂ—ಅದೇ ರೀತಿ ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದನು।

Verse 91

अन्येषां निहतानां च रुदंत्यो निकटस्थिताः । स पश्यति प्रिया भार्याः प्रलपंत्योऽतिदुःखिताः

ಅವನು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಇತರರು ಹತರಾದುದಕ್ಕಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕಂಡನು; ಹಾಗೆಯೇ ಅತಿದುಃಖದಿಂದ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯರು ವಿಲಪಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನೂ ನೋಡಿದನು।

Verse 92

अथ तत्कदनं दृष्ट्वा अंधकः क्रोधमूर्छितः । भर्त्सयामास ताः सर्वा योगिनीः समरोद्यताः

ಆ ಸಂಹಾರವನ್ನು ನೋಡಿ ಅಂಧಕನು ಮತ್ತೆ ಕ್ರೋಧಮೂರ್ಚಿತನಾದನು; ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಯೋಗಿನಿಯರನ್ನು ಅವನು ಕಠಿಣವಾಗಿ ಭರ್ತ್ಸಿಸಿದನು।

Verse 93

न च तास्तस्य दैत्यस्य भयं चक्रुः कथंचन । केवलं सूदयंति स्म भक्षयंति च दानवान्

ಅವರು ಆ ದೈತ್ಯನನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಭಯಪಡಲಿಲ್ಲ; ಕೇವಲ ದಾನವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಭಕ್ಷಿಸುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು।

Verse 94

ततः स दानवस्तासां दृष्ट्वा तच्चेष्टितं रुषा । स्वस्य गात्रस्य रक्षां स चकार भयसंकुलः

ನಂತರ ಆ ದಾನವನು ಅವರ ಚೇಷ್ಟೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಕೋಪದಿಂದ ಉರಿದನು; ಭಯಾಕುಲಗೊಂಡು ತನ್ನ ದೇಹರಕ್ಷಣೆಗೆ ತೊಡಗಿದನು।

Verse 95

तमोऽस्त्रं मुमुचे रौद्रं कृत्वा रावं स तत्क्षणात् । एतस्मिन्नंतरे कृत्स्नं त्रैलोक्यं तमसा वृतम्

ಭೀಕರ ಘರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ಅವನು ತಕ್ಷಣವೇ ರೌದ್ರ ತಮೋಸ್ತ್ರವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದನು; ಆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಸಮಸ್ತ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವು ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಯಿತು।

Verse 96

न किंचिज्ज्ञायते तत्र समं विषममेव च । केवलं दानवेन्द्रश्च सर्वं पश्यति नेतरः

ಅಲ್ಲಿ ಏನೂ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ—ಸಮವೂ ಅಲ್ಲ, ವಿಷಮವೂ ಅಲ್ಲ; ಕೇವಲ ದಾನವೇಂದ್ರನೇ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನು, ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ।

Verse 97

ततः स सूदयामास योगिनीस्ताः शितैः शरैः । यथायथा परा नार्यस्तादृग्रूपा भवन्ति च

ನಂತರ ಅವನು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಆ ಯೋಗಿನಿಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು; ಆದರೆ ಅವನು ಎಷ್ಟೆಷ್ಟು ಹೊಡೆದನೋ, ಅಷ್ಟೇ ಅಷ್ಟೇ ಅದೇ ರೂಪದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಪುನಃ ಪುನಃ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು।

Verse 98

अथ दृष्ट्वा परां वृद्धिं योगिनीनां स दानवः । संहारं तस्य चास्त्रस्य चकार भयसंकुलः

ಆಗ ಯೋಗಿನಿಯರ ಅಪೂರ್ವ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕಂಡ ಆ ದಾನವನು ಭಯಾಕುಲನಾಗಿ ತನ್ನ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಉಪಸಂಹರಿಸಿದನು।

Verse 99

ततः शुक्रं समासाद्य दीनः प्राह कृतांजलिः । पश्य मे भार्गवश्रेष्ठ स्त्रीभिर्यत्कदनं कृतम्

ನಂತರ ಅವನು ದೀನನಾಗಿ ಭೃಗುಕುಲಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಶುಕ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕೃತಾಂಜಲಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಭಾರ್ಗವಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ ನನಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಈ ವಿನಾಶವನ್ನು ನೋಡು।”

Verse 101

तस्मात्त्वमपि तां विद्यां प्रसाधय महामते । यदि मे वांछसि श्रेयो नान्यथास्ति जयो रणे

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಮತೇ, ನೀನೂ ಆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಾಧಿಸು. ನನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ।

Verse 107

स्वयं विदारितो यश्च विष्णुना प्रभविष्णुना । करजैर्जानुनि पृष्ठे विनिधाय प्रकोपतः

ಮತ್ತು ಯಾರು ಸ್ವತಃ ಸರ್ವಪ್ರಭುವಾದ ವಿಷ್ಣುವಿನಿಂದ ವಿದಾರಿತನಾದನು—ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಮೊಣಕಾಲಿನಿಂದ ಒತ್ತಿ, ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ನಖಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟನು।