Adhyaya 21

Verse 1

लोमश उवाच । वर्द्धमाना तदा साध्वी रराज प्रतिवासरम् । अष्टवर्षा यदा जाता हिमालयगृहे सती

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಸತಿ ಎಂಟು ವರ್ಷದಾಗಿದ್ದಾಗ ಹಿಮಾಲಯನ ಗೃಹದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 2

महेशो हिमवद्द्रोण्यां तताप परमं तपः । सर्वैर्गणैः परिवृतो वीरभद्रादिभिस्तदा

ಆಗ ಮಹೇಶನು ಹಿಮಾಲಯದ ಒಂದು ದ್ರೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಪರಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೀರಭದ್ರಾದಿ ಸಮಸ್ತ ಗಣಗಳಿಂದ ಪರಿವೃತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 3

एतत्तपो जुषाणं तं महेशं हिमवान्ययौ । तत्पादपल्लवं द्रष्टुं पार्वत्या सह बुद्धिमान्

ಆ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದ ಮಹೇಶನನ್ನು ನೋಡಿ ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಹಿಮವಾನ್ ಪಾರ್ವತಿಯೊಂದಿಗೆ, ಅವನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳ ಕೋಮಲ ಪಲ್ಲವವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಲು ಸಮೀಪಿಸಿದನು.

Verse 4

यावत्समागतो द्रष्टं नंदिनासौ निवारितः । द्वारि स्थिते च तदा क्षणमेकं स्थिरोऽभवत्

ಅವನು ಶಿವದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ನಂದಿ ಅವನನ್ನು ತಡೆದನು. ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಅವನು ಆಗ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ ನಿಂತನು.

Verse 5

पुनर्विज्ञापयामास नंदिना हिमवान्गिरिः । विज्ञप्तो नंदिना शंभुरचलो द्रष्टुमागतः

ಮತ್ತೆ ಗಿರಿರಾಜ ಹಿಮವಾನ್ ನಂದಿಯ ಮೂಲಕ ವಿನಂತಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು. ನಂದಿಯಿಂದ ತಿಳಿದು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಚಲನಾದ ಶಂಭು ದರ್ಶನಾರ್ಥ ಬಂದವನನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದನು.

Verse 6

तदाकर्ण्य वचस्तस्य नंदिनः परमेश्वरः । आनयस्व गिरिं चात्र नंदिनं वाक्यमब्रवीत्

ನಂದಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಪರಮೇಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—“ಆ ಗಿರಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕರೆತರು.” ಎಂದು ನಂದಿಗೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನು.

Verse 7

तथेति मत्वा नंदी तं पर्वतं च हिमाचलम् । आनयामास स तथा शंकरं लोकशंकरम्

“ತಥೇತಿ” ಎಂದು ಮನಸಿಟ್ಟು ನಂದಿ ಆ ಹಿಮಾಚಲ ಪರ್ವತವನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಕರೆತಂದನು; ಹೀಗೆ ಲೋಕಶಂಕರನಾದ ಶಂಕರನೊಂದಿಗೆ ಭೇಟಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 8

दृष्ट्वा तदानीं सकलेश्वरं प्रभुं तपो जुषाणं विनिमीलितेक्षणम्

ಆಗ ಅವನು ಸಕಲೇಶ್ವರನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಕಂಡನು—ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮೃದುವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದನು.

Verse 9

कपर्द्धिनं चंद्रकलाविभूषणं वेदांतवेद्यं परमात्मनि स्थितम् । ववंद शीर्ष्णा च तदा हिमाचलः परां मुदं प्रापदहीनसत्त्वः

ಆಗ ಹಿಮಾಚಲನು ಜಟಾಧಾರಿ, ಚಂದ್ರಕಲಾಭೂಷಿತ, ವೇದಾಂತದಿಂದ ವೇದ್ಯನಾದ ಮತ್ತು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಶಿರಸಾ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅಚಲಚಿತ್ತದಿಂದ ಪರಮಾನಂದವನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 10

उवाच वाक्यं जगदेकमंगलं हिमालयो वाक्यविदां वरिष्ठः

ಆಗ ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಹಿಮಾಲಯನು ಜಗತ್ತಿನ ಏಕಮಾತ್ರ ಮಂಗಳಕರವಾದ ವಚನವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದನು।

Verse 11

सभाग्योऽहं महादेव प्रसादात्तव शंकर । प्रत्यहं चागमिष्यामि दर्शनार्थं तव प्रभो

ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಹೇ ಶಂಕರ! ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಾನು ಧನ್ಯನಾದೆ. ಹೇ ಪ್ರಭು, ನಿನ್ನ ದರ್ಶನಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ಪ್ರತಿದಿನ ಬರುತ್ತೇನೆ।

Verse 12

अनया सह देवेश अनुज्ञां दातुर्महसि । श्रुत्वा तु वचनं तस्य देवदेवो महेश्वरः

ಹೇ ದೇವೇಶ! ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಗಲು ಅನುಜ್ಞೆ ನೀಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತ. ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವದೇವನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು।

Verse 13

आगंतव्यं त्वया नित्यं दर्शनार्थं ममाचल । कुमारीं च गृहे स्थाप्य नान्यथा मम दर्शनम्

ಹೇ ಅಚಲ! ನನ್ನ ದರ್ಶನಾರ್ಥವಾಗಿ ನೀನು ನಿತ್ಯವೂ ಬರಲೇಬೇಕು. ಕುಮಾರಿಯನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ನಂತರವೇ ನನ್ನ ದರ್ಶನ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅಲ್ಲ।

Verse 14

अचलः प्रत्युवाचेदं गिरिशं नतकंधरः । कस्मान्मयानया सार्द्धं नागंतव्यं तदुच्यताम् । अचलं च व्रीत शंभुः प्रहसन्वाक्यमब्रवीत्

ಅಚಲನು ಶಿರಸ್ಸು ಬಾಗಿಸಿ ಗಿರೀಶನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು— “ನಾನು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಏಕೆ ಬರಬಾರದು? ದಯವಿಟ್ಟು ತಿಳಿಸಿರಿ.” ಆಗ ಶಂಭು ನಗುತ್ತಾ ಅಚಲನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 15

इयं कुमारी सुश्रोणी तन्वी चारुप्रभाषिणी । नानेतव्या मत्समीपे वारयामि पुनः पुनः

ಈ ಕನ್ಯೆ—ಸುಶ್ರೋಣಿ, ಸೊಗಸಾದ ದೇಹದವಳು, ಮಧುರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವವಳು—ನನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತರಬಾರದು; ನಾನು ಮರುಮರು ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 16

एतच्छ्रुत्वा वचनं तस्य शंभोर्निरामयं निःस्पृहनिष्ठुरं वा । तपस्विनोक्तं वचनं निशम्य उवाच गौरी च विहस्य शंभुम्

ಶಂಭುವಿನ ಆ ವಚನಗಳು—ನಿರ್ವಿಕಾರ, ನಿಸ್ಸ್ಪೃಹ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಠೋರವೂ—ಕೇಳಿ, ತಪಸ್ವಿಯ ಮಾತನ್ನು ಅರಿತು, ಗೌರೀ ಶಂಭುವನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು.

Verse 17

गौर्युवाच । तपःशक्त्यान्वितः शंभो करोषि विपुलं तपः । तव बुद्धिरियं जाता तपस्तप्तुं महात्मनः

ಗೌರೀ ಹೇಳಿದರು— “ಓ ಶಂಭು, ತಪಃಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ನೀನು ಅಪಾರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೀ. ಓ ಮಹಾತ್ಮನೇ, ತಪಸ್ಸು ತಪಿಸಲು ಈ ಸಂಕಲ್ಪವು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದೆ.”

Verse 18

कस्त्वं का प्रकृतिः सूक्ष्मा भगवंस्तद्विमृश्यताम् । पार्वत्यास्तद्वचः श्रुत्वा महेशो वाक्यमब्रवीत्

“ನೀನು ಯಾರು? ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರಕೃತಿ ಏನು? ಓ ಭಗವನ್, ಇದನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿರಿ.” ಪಾರ್ವತಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಹೇಶನು ಉತ್ತರವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು.

Verse 19

तपसा परमेणैव प्रकृतिं नाशयाम्यहम् । प्रकृत्या रहितः सुभ्रु अहं तिष्ठमि तत्त्वतः । तस्माच्च प्रकृते सिद्धैर् कार्यः संग्रहः क्वचित्

ನಾನು ಪರಮ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಲಯಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ. ಓ ಸುಭ್ರೂ, ಪ್ರಕೃತಿರಹಿತನಾಗಿ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಿದ್ಧರು ಕೆಲಕಾಲ ತಮ್ಮ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.

Verse 20

पार्वत्युवाच । यदुक्तं परया वाचा वचननं शंकर त्वया । सा किं प्रकृति र्नैव स्यादतीतस्तां भवान्कथम्

ಪಾರ್ವತಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಶಂಕರ, ನೀನು ಪರಾವಾಣಿಯಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಿದ ಆ ವಚನವೇ ಪ್ರಕೃತಿ ಅಲ್ಲವೇ? ಹಾಗಾದರೆ ನೀನು ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ಅತೀತನಾದೆ?

Verse 21

यच्छृणोपि यदश्रासि यच्च पश्यसि शंकर । वाग्वादेन च किं कार्यमस्माके चाधुना प्रभो

ಓ ಶಂಕರ, ನೀನು ಕೇಳುವುದೂ, (ಇತರರಿಗೆ) ಕೇಳಿಸುವುದೂ, ನೀನು ನೋಡುವುದೂ—ಓ ಪ್ರಭು, ಈಗ ನಮಗೆ ವಾಗ್ವಾದದ ಅಗತ್ಯವೇನು?

Verse 22

तत्सर्वं प्रकृतेः कार्यं मिथ्यावादो निर्र्थकः । प्रकृतेः परतो भूत्वा किमर्थं तप्यते तपः

ಅದು ಎಲ್ಲವೂ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಕಾರ್ಯವೇ; ಬೇರೆಂತೆ ಹೇಳುವುದು ನಿರರ್ಥಕ. ನೀನು ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಅತೀತನಾದರೆ, ಈ ತಪಸ್ಸು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ?

Verse 23

त्वया शंभोऽधुना ह्यस्मिन्गिरौ हिमवति प्रभो । प्रकृत्या मिलितोऽसि त्वं न जानासि हि शंकर

ಓ ಶಂಭೋ, ಓ ಪ್ರಭೋ, ಈ ಹಿಮವತ್ ಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಈಗ ನೀನು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಿಳಿತನಾಗಿದ್ದೀಯ; ಓ ಶಂಕರ, ನೀನು ಅದನ್ನು ಅರಿಯದಂತಿದೆ.

Verse 24

वाग्वादेन च किं कार्यमस्माकं चाधुना प्रभो । प्रकृतेः परतस्त्वं च यदि सत्यं वचस्तव । तर्हि त्वया न भेतव्यं मम शंकर संप्रति

ಪ್ರಭೋ! ಈಗ ನಮ್ಮಿಗೆ ಕೇವಲ ವಾಗ್ವಾದದಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ನೀನು ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಪರನಾಗಿರುವೆ ಎಂಬ ನಿನ್ನ ವಚನ ಸತ್ಯವಾದರೆ, ಹೇ ಶಂಕರ, ಈ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೀನು ನನ್ನಿಂದ ಭಯಪಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.

Verse 25

प्रहस्य भगवान्देवो गिरिजां प्रत्युवाच ह

ಆಗ ಭಗವಾನ್ ದೇವ ಶಿವನು ನಗುತ್ತಾ ಗಿರಿಜೆಗೆ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದನು.

Verse 27

महादेव उवाच । प्रत्यहं कुरु मे सेवां गिरिजे साधुभाषिणि

ಮಹಾದೇವನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಗಿರಿಜೆ, ಸಾಧುಭಾಷಿಣಿ! ಪ್ರತಿದಿನ ನನ್ನ ಸೇವೆ ಮಾಡು.

Verse 28

तपस्तप्तुमनुज्ञा मे दातव्या पर्वताधिप । अनुज्ञया विना किंचित्तपः कर्तुं न पार्यते

ಹೇ ಪರ್ವತಾಧಿಪ! ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ನನಗೆ ಅನುಜ್ಞೆ ನೀಡಬೇಕು; ಅನುಜ್ಞೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತಪವೂ ನೆರವೇರದು.

Verse 29

एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य देवदेवस्य शूलिनः । प्रहस्य हिमवाञ्छंभुमिदं वचनमब्रवीत्

ದೇವದೇವನಾದ ಶೂಲಧಾರಿಯ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಹಿಮವಾನ್ ನಗುತ್ತಾ ಶಂಭುವಿಗೆ ಈ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 30

त्वदीयं हि जगत्सर्वं सदेवासुरमानुषम् । किमहं तु महादेव तुच्छो भूत्वा ददामि ते

ಓ ಮಹಾದೇವಾ! ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಮಾನವರು ಸೇರಿ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ನಿನ್ನದೇ. ಹಾಗಿರಲು ತুচ್ಛನಾದ ನಾನು ನಿನಗೆ ಏನು ಅರ್ಪಿಸಬಲ್ಲೆ?

Verse 31

एवमुक्तो हिमवता शंकरो लोकशंकरः । प्रहस्य गिरिराजं तं याहीति प्राह सादरम्

ಹಿಮವಾನ್ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಲೋಕಮಂಗಳಕರ ಶಂಕರನು ನಗುತ್ತಾ, ಆ ಗಿರಿರಾಜನಿಗೆ ಆದರದಿಂದ—“ಹೋಗು” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 32

शंकरेणाब्यनुज्ञातः स्वगृहं हिमवान्ययौ । सार्द्धं गिरिजया सोऽपि प्रत्यहं दर्शने स्थितः

ಶಂಕರನ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಹಿಮವಾನ್ ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಗಿರಿಜೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವನೂ ಪ್ರತಿದಿನ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಉಪಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 33

एवं कतिपयः कालो गतश्चोपासनात्तयोः

ಈ ರೀತಿ ಆ ಇಬ್ಬರ ಉಪಾಸನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಾಲ ಕಳೆದಿತು.

Verse 34

सुतापित्रोश्च तत्रैव शंकरो दुरतिक्रमः । पार्वतीं प्रति तत्रैव चिंतामापेदिरे सुराः

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸುತಾಪಿತೃಗಳ ಸಮೀಪ ದುರತಿಕ್ರಮ ಶಂಕರನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದನು; ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಕುರಿತು ದೇವತೆಗಳು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಚಿಂತಾಕುಲರಾದರು.

Verse 35

ते चिंत्यमानाश्च सुरास्तदानीं कथं महेशो गिरिजां समेष्यति । किं कार्यमद्यैव वयं च कुर्मो बृहस्पते तत्कथयस्व मा चिरम्

ಆಗ ದೇವರುಗಳು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು— “ಮಹೇಶನು ಗಿರಿಜೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಂಯೋಗವಾಗುವನು? ಇಂದೇ ನಾವು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು? ಹೇ ಬೃಹಸ್ಪತೇ, ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಶೀಘ್ರ ಹೇಳು।”

Verse 36

बृहस्पतिरुवाचेदं महेंद्रं प्रति सद्वचः । एवमेतत्त्वया कार्यं महेंद्र श्रूयतां तदा

ಬೃಹಸ್ಪತಿಗಳು ಮಹೇಂದ್ರನಿಗೆ ಶುಭವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು— “ಹೇ ಮಹೇಂದ್ರ, ನೀನು ಇದನ್ನೇ ಮಾಡಬೇಕು; ಈಗ ಕೇಳು।”

Verse 37

एतत्कार्यं मदनेनैव राजन्नान्यः समर्थो भविता त्रिलोके । विप्लावितं तापसानां तपो हि तस्मात्त्वरात्प्रार्थनीयो हि मारः

“ಹೇ ರಾಜನ್, ಈ ಕಾರ್ಯ ಮದನನಿಂದಲೇ ಸಾಧ್ಯ; ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ. ಅವನು ತಪಸ್ವಿಗಳ ತಪಸ್ಸನ್ನೂ ಕದಲಿಸುವನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಮಾರ (ಕಾಮದೇವ)ನನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು।”

Verse 38

गुरोर्वचनमाकर्ण्य आह्वयन्मदनं हरिः । आह्वानादाजगामाथ मदनः कार्यसाधकः

ಗುರುವಿನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಹರಿಯು ಮದನನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದನು; ಆ ಆಹ್ವಾನಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯಸಾಧಕ ಮದನನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದನು।

Verse 39

रत्या समेतः सह माधवेन स पुष्पधन्वा पुरतः सभायाम् । महेंद्रमागम्य उवाच वाक्यं सगर्वितं लोकमनोहरं च

ರತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಮಾಧವನ ಜೊತೆಗೆ ಆ ಪುಷ್ಪಧನ್ವ (ಕಾಮದೇವ) ಸಭೆಯ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಮಹೇಂದ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಗರ್ವಭರಿತವೂ ಲೋಕಮನೋಹರವೂ ಆದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು।

Verse 40

अहमाकारितः कस्माद्ब्रूहि मेऽद्य शचीपते । किं कार्यं करवाण्यद्य कथ्यतां मा विलंबितम्

ಹೇ ಶಚೀಪತೇ! ಇಂದು ನನ್ನನ್ನು ಏಕೆ ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ? ಹೇಳು. ಇಂದು ನಾನು ಯಾವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು? ತಡಮಾಡದೆ ಹೇಳು.

Verse 41

मम स्मरणमात्रेण विभ्रष्टा हि तपस्विनः । त्वमेव जानासि हरे मम वीर्यपराक्रमौ

ನನ್ನ ಸ್ಮರಣಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ತಪಸ್ವಿಗಳು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಚ್ಯುತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಹೇ ಹರಿ, ನನ್ನ ಶಕ್ತಿ-ಪರಾಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೀನೇ ತಿಳಿದಿರುವೆ.

Verse 42

मम वीर्यं च जानाति शक्तेः पुत्रः पराशरः । एवं चानये च बहवो भृग्वाद्य ऋषयो ह्यमी

ನನ್ನ ವೀರ್ಯವನ್ನು ಶಕ್ತಿಯ ಪುತ್ರ ಪರಾಶರನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಭೃಗು ಮೊದಲಾದ ಅನೇಕ ಋಷಿಗಳೂ ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.

Verse 43

गुरुरप्यभिजानाति भार्योतथ्यस्य चैव हि । तस्यां जातो भरद्वाजो गुरुणा संकरो हि सः

ಗುರುವೂ ಅವಳು ಉತಥ್ಯನ ಪತ್ನಿ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ; ಆದರೂ ಅವಳಲ್ಲಿ ಭರದ್ವಾಜನು ಜನಿಸಿದನು—ಗುರುವಿನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅವನು ಸಂಕರನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 44

भरद्वाजो महाभाग इत्युवाच गुरुस्तदा । जानाति मम वीर्यं च शौर्यं चैव प्रजापतिः

ಆಗ ಗುರು ಹೇಳಿದರು—“ಭರದ್ವಾಜನು ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತನು.” ಪ್ರಜಾಪತಿಯೂ ನನ್ನ ವೀರ್ಯ ಮತ್ತು ಶೌರ್ಯವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ.

Verse 45

क्रोधो हि मम बंधुश्च महाबलपरक्रमः । उभाभ्यां द्रावितं विश्वं जंगमाजंगमं महत् । ब्रह्मादिस्तंबपर्यंतं प्लावितं सचराचरम्

ಕ್ರೋಧವೇ ನನ್ನ ಬಂಧು, ಮಹಾಬಲಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿ. ನಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಂದ ಈ ಮಹಾವಿಶ್ವ—ಚರಾಚರ—ಕಲಕಲಗೊಂಡಿತು; ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಯಿಂದ ತೃಣಾಂತವರೆಗೆ ಸಮಸ್ತ ಸಚರಾಚರ ಜಗತ್ತು ಪ್ಲಾವಿತವಾಯಿತು.

Verse 46

देवा ऊचुः । मदनद्वं समर्थोसि अस्माञ्जेतुं सदैव हि । महेशं प्रति गच्छाशु सुरकार्यार्थसिद्धये । पार्वत्या सहितं शंभुं कुरुष्वाद्य महामते

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮದನ! ನೀನು ಸದಾ ನಮ್ಮನ್ನೂ ಜಯಿಸಲು ಸಮರ್ಥನು. ಸುರಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಶೀಘ್ರ ಮಹೇಶನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗು. ಹೇ ಮಹಾಮತೇ! ಇಂದು ಪಾರ್ವತಿಸಹಿತ ಶಂಭುವನ್ನು ವಶಪಡಿಸು.

Verse 47

एवमभ्यर्थितो देवैर्मदनो विश्वमोहनः । जगाम त्वरितो भूत्वा अप्सरोभिः समन्वितः

ದೇವರಿಂದ ಹೀಗೆ ಬೇಡಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಶ್ವಮೋಹನ ಮದನನು ಅಪ್ಸರೆಯರೊಂದಿಗೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೊರಟನು.

Verse 48

ततो जगामाशु महाधनुर्द्धरो विस्फार्य चापं कुसुमान्वितं महत् । तथैव बाणांश्च मनोरमांश्च प्रगृह्य वीरो भुवनैकजेता । तस्मिन्हिमाद्रौ परिदृश्यमानोऽवनौ स्मरो योधयतां वरिष्ठः

ನಂತರ ಮಹಾಧನುರ್ಧರನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹೊರಟನು; ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾದ ಆ ಮಹಾಧನುಸ್ಸನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಎಳೆದು, ಮನೋಹರ ಬಾಣಗಳನ್ನೂ ಹಿಡಿದನು. ಆ ವೀರ, ಭುವನಗಳ ಏಕೈಕ ಜಯಶಾಲಿ, ಹಿಮಾದ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು—ಯೋಧರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಸ್ಮರನು.

Verse 49

तत्रागता तदा रंभा उर्वशी पुंजिकस्थली । सुम्लोचा मिश्रकेशी च सुभगा च तिलोत्तमा

ಅಲ್ಲಿ ಆಗ ರಂಭಾ, ಊರ್ವಶೀ, ಪುಂಜಿಕಸ್ಥಲೀ, ಸುಮ್ಲೋಚಾ, ಮಿಶ್ರಕೇಶೀ, ಸುಭಗಾ ಮತ್ತು ತಿಲೋತ್ತಮಾ ಬಂದರು.

Verse 50

अन्याश्च विविधाः जाताः साहाय्ये मदनस्य च । अप्सरसो गणैर्दृष्टा मदनेन सहैव ताः

ಮದನನ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ನಾನಾವಿಧ ಇತರ ಅಪ್ಸರಸರೂ ಕೂಡ ಬಂದರು. ಆ ಅಪ್ಸರಸರನ್ನು ಮದನನೊಡನೆ ಸೇರಿ ಗಣಗಳು ಕಂಡರು.

Verse 51

सर्वे गणाश्च सहसा मदनेन विमोहिताः । भृंगिणा च तदा रंभा चण्डेन सह चोर्वशी

ಎಲ್ಲ ಗಣರೂ ಸಹಸಾ ಮದನನಿಂದ ಮೋಹಿತರಾದರು. ಆಗ ಭೃಂಗಿಯೊಂದಿಗೆ ರಂಭಾ, ಚಂಡನೊಂದಿಗೆ ಊರ್ವಶೀ ಇದ್ದಳು.

Verse 52

मेनका वीरभद्रेण चण्डेन पुंजिकस्थली । तिलोत्तमादयस्तत्र संवृताश्च गणैस्तदा

ಮೇನಕಾ ವೀರಭದ್ರನೊಂದಿಗೆ, ಪುಂಜಿಕಸ್ಥಲೀ ಚಂಡನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಳು. ಅಲ್ಲಿ ತಿಲೋತ್ತಮಾದಿಗಳು ಆಗ ಗಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 53

अमत्तभूतैर्बहुभिस्त्रपां त्यक्त्वा मनीषिभिः । अकाले कोकिला भिश्च व्याप्तामासीन्महीतलम्

ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತರಾದವರಂತೆ ಲಜ್ಜೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ—ಮುನಿಗಳೂ ಸಹ—ಭೂಮಿಯೆಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದರು. ಹಾಗೆಯೇ ಅಕಾಲದಲ್ಲೇ ಕೋಗಿಲೆಗಳ ಕೂಗು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿತು.

Verse 54

अशोकाश्चंपकाश्चूता यूथ्यश्चैव कदंबकाः । नीषाः प्रियालाः पनसा राजवृक्षाश्चरायणाः

ಅಶೋಕ, ಚಂಪಕ, ಮಾವು, ಯೂಥಿಕಾ ಲತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕದಂಬ; ನೀಷ, ಪ್ರಿಯಾಲ, ಪನಸ ಹಾಗೂ ರಾಜವೃಕ್ಷ—ಇತರ ವನಸ್ಪತಿಗಳೊಡನೆ—ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.

Verse 55

द्राक्षावल्लयः प्रदृश्यंते बहुला नागकेशराः । तथा कदल्यः केतक्यो भ्रमरैरुपशोभिताः

ಎಲ್ಲೆಡೆ ದ್ರಾಕ್ಷಾಲತೆಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು; ನಾಗಕೇಶರ ವೃಕ್ಷಗಳು ಬಹಳವಾಗಿದ್ದವು. ಕದಳಿ ಗಿಡಗಳು ಮತ್ತು ಕೇತಕೀ ಪುಷ್ಪಗಳು ಭ್ರಮರಗುಂಪಿನಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

Verse 56

मत्ता मदनसंगेन हंसीभिः कलहंसकाः । करेणुभिर्गजाह्यासञ्छिखंडीभिः शिखंडिनः

ಮದನಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಮತ್ತರಾದ ಕಲಹಂಸಗಳು ಹಂಸಿನಿಯರೊಡನೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡವು. ಗಜಗಳು ಕರೇಣುಗಳೊಡನೆ ಹತ್ತಿರ ಸೇರಿಕೊಂಡವು; ಶಿಖಂಡಿಗಳು ಶಿಖಂಡಿನಿಯರೊಡನೆ ಆಸಕ್ತರಾದರು.

Verse 57

निष्कामा ह्यतुरा ह्यासञ्छिवसंपर्कजैर्गुणैः । अकस्माच्च तथाभूतं कथं जातं विमृश्य च

ಅವರು ನಿಷ್ಕಾಮರೂ ವ್ಯಥಾರಹಿತರೂ, ಶಿವಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಚಿಂತಿಸಿ—‘ಇಂತಹ ಬದಲಾವಣೆ ಅಚಾನಕ ಹೇಗೆ ಆಯಿತು?’ ಎಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟರು.

Verse 58

शैलादो हि महातेजा नंदी ह्यमितविक्रमः । रक्षसं विबुधानां वा कृत्यमस्तीत्यचिंतयत्

ಆಗ ಶೈಲಾದನ ಪುತ್ರ ನಂದಿ—ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಅಮಿತವಿಕ್ರಮಿ—‘ಇದು ರಾಕ್ಷಸರ ಅಥವಾ ದೇವತೆಗಳ ಯಾವುದೋ ಕಾರ್ಯವೇ ಇರಬೇಕು’ ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದನು.

Verse 59

एतस्मिन्नंतरे तत्र मदनो हि धनुर्द्धरः । पंचबाणान्समारोप्य स्वकीये धनुषि द्विजाः । तरोश्छायां समाश्रित्य देवदारुगतां तदा

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಧನುರ್ಧರನಾದ ಮದನನು—ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ—ತನ್ನ ಧನುಸ್ಸಿಗೆ ಪಂಚಬಾಣಗಳನ್ನು ಏರಿಸಿ, ದೇವದಾರು ಮರದ ನೆರಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು.

Verse 60

निरीक्ष्य शंभुं परमासने स्तितं तपो जुषाणं परमेष्ठिनां पतिम् । गंगाधरं नीलतमालकंठं कपर्दिनं चन्द्रकलासमेतम्

ಪರಮಾಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದ ಪರಮೇಷ್ಠಿಗಳ ಪತಿಯಾದ ಶಂಭುವನ್ನು ನೋಡಿ—ಗಂಗಾಧರ, ನೀಲತಮಾಲಸಮ ಕಂಠ, ಜಟಾಧಾರಿ, ಚಂದ್ರಕಲಾಭೂಷಿತನೆಂದು ದರ್ಶಿಸಿದನು.

Verse 61

भुजंगभोगांकितसर्वगात्रं पंचाननं सिंहविशालविक्रमम् । कर्पूरगौरे परयान्वितं च स वेद्धुकामो मदनस्तपस्विनम्

ಯಾವನ ಸರ್ವಗಾತ್ರವೂ ಭುಜಂಗಭೋಗಚಿಹ್ನಗಳಿಂದ ಅಂಕಿತ, ಪಂಚಾನನ, ಸಿಂಹಸಮ ವಿಶಾಲ ವಿಕ್ರಮ, ಕರ್ಪೂರಗೌರ ಮತ್ತು ಪರಾಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಇರುವ—ಆ ತಪಸ್ವಿ ಪ್ರಭುವನ್ನು ವೇಧಿಸಲು ಮದನನು ಉತ್ಸುಕನಾದನು.

Verse 62

दुरासदं दीप्तिमतां वरिष्ठं महेशमुग्रं सह माधवेन । यावच्छिवं वेद्धुकामः शरेण तावद्याता गिरिजा विश्वमाता । सखीजनैः संवृता पूजनार्थं सदाशिवं मंगलं मंगलानाम्

ದೀಪ್ತಿಮಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ದುರಾಸದ, ಉಗ್ರ ಮಹೇಶನು ಮಾಧವನೊಂದಿಗೆ ನಿಂತಿದ್ದನು. ಮದನನು ಶರದಿಂದ ಶಿವನನ್ನು ವೇಧಿಸಲು ಬಯಸಿದ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ, ಸಖೀಜನರಿಂದ ಆವರಿತ ವಿಶ್ವಮಾತೆ ಗಿರಿಜಾ ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಮಂಗಳಾನಾಂ ಮಂಗಳನಾದ ಸದಾಶಿವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಳು.

Verse 63

कनककुसुममालां संदधे नीलकंठे सितकिरणमनोज्ञादुर्ल्लभा सा तदानीम् । स्मितविकसितनेत्रा चारुवक्त्रं शिवस्य सकलजननित्री वीक्षमाणा बभूव

ಆ ವೇಳೆ ಸಕಲಜನನಿತ್ರೀ ನೀಲಕಂಠನಿಗೆ ಕನಕಕುಸುಮಮಾಲೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದಳು—ಚಂದ್ರಕಿರಣಸಮ ಮನೋಹರ ಹಾಗೂ ದುರ್ಲಭ. ಮೃದುಸ್ಮಿತದಿಂದ ವಿಕಸಿತ ನೇತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವಳು ಶಿವನ ಚಾರುಮುಖವನ್ನು ನೋಟವಿಟ್ಟಳು.

Verse 64

तावद्विद्धः शरेणैव मोहनाख्येन चत्वरात् । विध्यमानस्तदा शंभुः शनैरुन्मील्य लोचने । ददर्श गिरिजां देवोब्धिर्यथा शशिनः कलाम्

ಆ ವೇಳೆ ಚತ್ವರದಿಂದ ‘ಮೋಹನ’ ಎಂಬ ಶರದಿಂದ ವಿಧ್ದನಾದ ಶಂಭು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತೆರೆದು ಗಿರಿಜೆಯನ್ನು ಕಂಡನು—ದೇವಸಮುದ್ರವು ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ.

Verse 65

चारुप्रसन्नवदनां बिंबोष्ठीं सस्मितेक्षणाम् । सुद्विजामग्निजां तन्वीं विशालवदनोत्सवाम्

ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಕಂಡನು—ಮನೋಹರ ಪ್ರಸನ್ನ ಮುಖವಳ, ಬಿಂಬಫಲದಂತೆ ರಕ್ತಿಮ ಓಷ್ಠಗಳವಳ, ಸ್ಮಿತಭರಿತ ದೃಷ್ಟಿಯವಳ; ತನುವಂಗಿ, ತೇಜಸ್ವಿನಿ ಶುಭಲಕ್ಷಣಯುತೆಯಾಗಿ, ವಿಶಾಲ ಮುಖಮಂಡಲವೇ ದರ್ಶನೋತ್ಸವದಂತೆ ತೋರುವವಳಾಗಿ।

Verse 66

गौरीं प्रसन्नमुद्रां च विश्वमोहनमोहनाम् । यया त्रिलोकरचना कृता ब्रह्मादिभिः सह

ಅವನು ಗೌರಿಯನ್ನು ಕಂಡನು—ಪ್ರಸನ್ನ ಮುದ್ರೆಯುಳ್ಳವಳಾಗಿ, ವಿಶ್ವಮೋಹಕನನ್ನೂ ಮೋಹಿಸುವ ಮೋಹಿನಿಯಾಗಿ; ಅವಳ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವರೊಂದಿಗೆ ತ್ರಿಲೋಕದ ರಚನೆ-ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ।

Verse 67

उत्पत्तिपालनविनाशकरी च या वै कृत्वाग्रतः सत्त्वरजस्तमांसि । सा चेतनेन ददृशे पुरतो हरेण संमोहनी सकलमंगलमंगलैका

ಸೃಷ್ಟಿ-ಸ್ಥಿತಿ-ಲಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುವವಳಾಗಿ, ಸತ್ತ್ವ-ರಜಸ್-ತಮಸ್ ಗುಣಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಮುಂದೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡವಳಾಗಿ ಇರುವ ಆ ಸಂಮೋಹಿನಿ—ಸಕಲ ಮಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಪರಮಮಂಗಳೆ—ಚೇತನನಾದ ಹರನಿಂದ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿ ದರ್ಶನಗೊಂಡಳು।

Verse 68

तां निरीक्ष्य भवो देवो गिरिजां लोकपावनीम् । मुमोह दर्शनात्तस्या मदनेनातुरीकृतः । विस्मयोत्फुल्लनयनो बभूव सहसा शिवः

ಲೋಕಪಾವನಿಯಾದ ಗಿರಿಜೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವ ಭವನು, ಅವಳ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಮದನದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ಮೋಹಿತನಾದನು; ಅಚಾನಕವಾಗಿ ಶಿವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಅರಳಿದವು।

Verse 69

एवं विलोकमानोऽसौ देवदेवो जगत्पतिः । मनसा दूयमानेन इदमाह सदाशिवः

ಹೀಗೆ ನೋಡುತ್ತಾ ಇದ್ದ ದೇವದೇವನು, ಜಗತ್ಪತಿಯು—ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದಹಿಸುತ್ತಾ—ಸದಾಶಿವನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 70

अनया मोहितः कस्मात्तपःस्थोऽहं निरामयः । कुतः कस्माच्च केनेदं कृतमस्ति ममाप्रियम्

ನಾನು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ನಿರಾಮಯನಾಗಿದ್ದರೂ ಅವಳಿಂದ ಏಕೆ ಮೋಹಿತನಾದೆ? ಇದು ನನಗೆ ಅಪ್ರಿಯವಾದುದು ಎಲ್ಲಿಂದ, ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ, ಯಾರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ?

Verse 71

ततो व्यलोकयच्छंभुर्द्दिक्षु सर्वासु सादरम् । तावद्दृष्टो दक्षिणस्यां दिशि ह्यात्तशरासनः

ಆಮೇಲೆ ಶಂಭು ಸಾದರವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನೂ ಅವಲೋಕಿಸಿದನು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಧನುಸ್ಸು-ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವನನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 72

चक्रीकृतधनुः सज्जं चक्रे बेद्धुं सदाशिवम् । यावत्पुनः संधयति मदनो मदनांतकम् । तावद्दृष्टो महेशेन सरोषेण तदा द्विजाः

ಧನುಸ್ಸನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಬಾಗಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಮದನನು ಸದಾಶಿವನನ್ನು ಭೇದಿಸಲು ಉದ್ಯತನಾದನು. ಆದರೆ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಮದನಾಂತಕನ ಮೇಲೆ ಗುರಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ, ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ರೋಷದಿಂದ ಮಹೇಶನು ಅವನನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 73

निरीक्षितस्तृतीयेन चक्षुषा परमेण हि । मदनस्तत्क्षणादेव ज्वालामालावृतोऽभवत् । हाहाकारो महानासीद्देवानां तत्र पश्यताम्

ಪರಮ ತೃತೀಯ ನೇತ್ರದಿಂದ ಅವಲೋಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತಕ್ಷಣ ಮದನನು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಯಿಂದ ಆವೃತನಾದನು. ಅಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಹಾಹಾಕಾರ ಉಂಟಾಯಿತು.

Verse 74

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव देवानां वरदो भव । गिरिजायाः सहायार्थं प्रेषितो मदनोऽधुना

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು— ಹೇ ದೇವದೇವ, ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ದೇವರಿಗೆ ವರದಾತನಾಗು. ಗಿರಿಜೆಯ ಸಹಾಯಾರ್ಥವಾಗಿ ಈಗ ಮದನನು ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.

Verse 75

वृथा त्वयाथ दग्धोऽसौ मदनो हि महाप्रभः

ಹೇ ಮಹಾಪ್ರಭು! ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಮದನನು ನಿಮ್ಮಿಂದ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ದಗ್ಧನಾದನು.

Verse 76

त्वया हि कार्यं जगदेकबंधो कार्यं सुराणां परमेण वर्चसा । अस्यां समुत्पत्स्यति देव शंभो तेनैव सर्वं भवतीह कार्यम्

ಹೇ ಜಗದೇಕಬಂಧೋ! ದೇವರ ಕಾರ್ಯವು ನಿಮ್ಮ ಪರಮ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಸಾಧ್ಯ. ಹೇ ದೇವ ಶಂಭೋ! ಅವಳಿಂದ ನಿಯತನು ಉದ್ಭವಿಸುವನು; ಅವನಿಂದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯವೂ ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು.

Verse 77

तारकेण महादेव देवाः संपीडिता भृशम् । तदर्थं जीवितं चास्य दत्त्वा च गिरिजां प्रभो

ಹೇ ಮಹಾದೇವ! ತಾರಕನಿಂದ ದೇವರುಗಳು ಬಹಳವಾಗಿ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಹೇ ಪ್ರಭೋ, ಅವನಿಗೆ ಜೀವದಾನ ನೀಡಿ ಗಿರಿಜೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿದ್ದೇವೆ.

Verse 78

वरयस्व महाभाग देवाकार्ये भव क्षमः । गजासुरात्तवया त्राता वयं सर्वे दिवौकसः

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ! ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ ವರಿಸು; ದೇವಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥನಾಗು. ಗಜಾಸುರನಿಂದ ನಮ್ಮೆಲ್ಲ ದಿವೌಕಸರನ್ನು ನೀನೇ ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದೆ.

Verse 79

कालकूटाच्च नूनं हि रक्षिताः स्मो न चान्यथा । भस्मासुराच्च सर्वेश त्वया त्राता न संशयः

ಕಾಲಕೂಟ ವಿಷದಿಂದ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿಮ್ಮಿಂದಲೇ ನಾವು ರಕ್ಷಿತರಾದೆವು, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ. ಭಸ್ಮಾಸುರನಿಂದಲೂ, ಹೇ ಸರ್ವೇಶ್ವರ, ನೀವೇ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದೀರಿ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 80

मदनोयं समायातः सुराणां कार्यसिद्धये । तस्मात्त्वया रक्षणीय उपकारः परो हि नः

ಈ ಮದನನು ದೇವರ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಅವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಅವನ ಉಪಕಾರವು ನಮಗೆ ಪರಮ ಮೌಲ್ಯವಾದುದು.

Verse 81

विना तेन जगत्सर्वं नाशमेष्यति शंकर । निष्कामस्त्वं कथं शंभो स्वबुद्ध्या च विमृस्यताम्

ಹೇ ಶಂಕರ, ಅವನಿಲ್ಲದೆ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೇ ಶಂಭೋ, ನೀನು ನಿಷ್ಕಾಮನಾದರೂ ಸ್ವಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ವಿಚಾರಿಸು.

Verse 82

तदोवाच रुषाविष्टो देवान्प्रति महेश्वरः । विना कामेन भो देवा भवितव्यं न चान्यथा

ಆಗ ಕೋಪಾವಿಷ್ಟನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನು ದೇವರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ಓ ದೇವರೆ, ಕಾಮನಿಲ್ಲದೆ ಇದು ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವೇ ಇಲ್ಲ.”

Verse 83

यदाःकामं पुरस्कृत्य सर्वे देवाः सवासवाः । पदभ्रष्टाश्च दुःखेन व्याप्ता दैन्यं समाश्रिताः

ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ಕಾಮನನ್ನು ಮುಂಚೆ ಇಟ್ಟಾಗ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಭ್ರಷ್ಟರಾದರು; ದುಃಖದಿಂದ ಆವರಿತರಾಗಿ ದೈನ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು.

Verse 84

कामो हि नरकायैव सर्वेषां प्राणिनां ध्रुवम् । दुःखरूपी ह्यनंगोऽयं जानीध्वं मम भाषितम्

ಕಾಮವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ನರಕದ ಕಡೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಈ ಅನಂಗ ಕಾಮ ದುಃಖಸ್ವರೂಪನು— ನನ್ನ ವಚನವನ್ನು ತಿಳಿಯಿರಿ.

Verse 85

तारकोऽपि दुराचारो निष्कामोऽद्य भविष्यति । विनाकामेन च कथं पापमाचरते नरः

ದುರಾಚಾರಿಯಾದ ತಾರಕನೂ ಇಂದು ನಿಷ್ಕಾಮನಾಗುವನು; ಆಸೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮನುಷ್ಯನು ಪಾಪವನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಚರಿಸಬಲ್ಲನು?

Verse 86

तस्मात्कामो मया दग्धः सर्वेषां शांतिहेतवे । युष्माभिश्च सुरैः सर्वैरसुरैश्च महर्षिभिः

ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ನಾನು ಕಾಮನನ್ನು ದಹಿಸಿದೆನು—ನೀವು ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು, ಅಸುರರು ಹಾಗೂ ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ಸಹ.

Verse 87

अन्यैः प्राणिभिरेवात्र तपसे धीयतां मनः । कामक्रोधविहीनं च जगत्सर्वं मया कृतम्

ಇಲ್ಲಿ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಲಿ; ಏಕೆಂದರೆ ನಾನು ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧರಹಿತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 88

तस्मादेनं पापिनं दुःखमूलं न जीवयिष्यामि सुराः प्रतीक्ष्यताम् । निरन्तरं चात्मसुखप्रबोधमानंदलक्षणमागाधमनन्यरूपम्

ಆದ್ದರಿಂದ ದುಃಖದ ಮೂಲವಾದ ಈ ಪಾಪಿಯನ್ನು ನಾನು ಜೀವಿಸಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ; ಓ ದೇವರೆ, ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿರಿ. ಮತ್ತು ಅದರ ಬದಲಾಗಿ ಆತ್ಮಸুখದ ನಿರಂತರ ಪ್ರಬೋಧ ಉಂಟಾಗಲಿ—ಶುದ್ಧಾನಂದಲಕ್ಷಣ, ಅಗಾಧ, ಅನನ್ಯಸ್ವರೂಪ.

Verse 89

एवमुक्तास्तदा तेन शंभुना परमेष्ठिना । ऊचुर्महर्षयः सर्वे शकर लोकशंकरम्

ಪರಮೇಶ್ವರ ಶಂಭು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಲೋಕಹಿತಕರನಾದ ಶಕರನಿಗೆ ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಮಾತಾಡಿದರು.

Verse 90

यदुक्तं भवता शंभो परं श्रेयस्करं हि नः । किं तु वक्ष्याम देवेश श्रूयतां चावधार्यताम्

ಹೇ ಶಂಭೋ! ನೀವು ಹೇಳಿದುದು ನಮಗೆ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ. ಆದರೆ ಹೇ ದೇವೇಶ್ವರಾ! ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳಬೇಕಿದೆ—ದಯವಿಟ್ಟು ಕೇಳಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅವಧಾರಿಸಿ.

Verse 91

यथा सृष्टमिदं विश्वं कामक्रोधसमन्वितम् । तत्सर्वं कामरूपं हि स कामो न तु हन्यते

ಈ ವಿಶ್ವವು ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವಂತೆ, ಇದಲ್ಲವೂ ಕಾಮಸ್ವರೂಪವೇ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಕಾಮನು ನಿಜವಾಗಿ ಹತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 92

धर्मार्थकामामोक्षाश्च चत्वारो ह्येकरूपताम् । नीतायेन महादेव स कामोऽयं न हन्यते

ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ, ಮೋಕ್ಷ—ಈ ನಾಲ್ಕನ್ನೂ ನೀವು, ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಏಕರೂಪ ಏಕತ್ವಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದೀರಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಕಾಮನು ಹತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 93

कथं त्वया हि संदग्धः कामो हि दुरतिक्रमः । येन संघटितं विश्वमाब्रह्मस्थावरात्मकम्

ಅತಿದುರತಿಕ್ರಮವಾದ ಕಾಮನನ್ನು ನೀವು ಹೇಗೆ ದಹಿಸಿದ್ದೀರಿ? ಅವನಿಂದಲೇ ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಸ್ಥಾವರಗಳವರೆಗೆ ಈ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವು ಸಂಘಟಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 94

कामेन हीयते विश्वं कामेन पाल्यते । कामेनोत्पद्यते विश्वं तस्मात्कामो महाबलः

ಕಾಮದಿಂದಲೇ ವಿಶ್ವ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ, ಕಾಮದಿಂದಲೇ ಅದು ಪಾಲಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಕಾಮದಿಂದಲೇ ವಿಶ್ವ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ—ಆದ್ದರಿಂದ ಕಾಮನು ಮಹಾಬಲವಂತನು.

Verse 95

यस्मात्क्रोधो भवत्युग्रो येन त्वं च वशीकृतः । तस्मात्कामं महादेव संबोधयितुमर्हसि

ಯಾರಿಂದ ಉಗ್ರ ಕ್ರೋಧವು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯಾರಿಂದ ನೀನೂ ವಶೀಕೃತನಾಗುತ್ತೀಯೋ, ಆದಕಾರಣ ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಕಾಮನನ್ನು ಪುನಃ ಚೇತನಗೊಳಿಸಲು ನೀನು ಯೋಗ್ಯನು।

Verse 96

त्वया संपादितो देव मदनो हि महाबलः । समर्थो हि समर्थत्वात्तत्सामर्थ्यं करिष्यति

ಹೇ ದೇವ, ಮಹಾಬಲನಾದ ಮದನನು ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಆ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತರುವಲ್ಪಟ್ಟನು; ಅವನು ಸಮರ್ಥನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು (ಕಾರ್ಯವನ್ನು) ಪುನಃ ನೆರವೇರಿಸುವನು।

Verse 97

ऋषिभिश्चैवमुक्तोऽपि द्विगुणं रूपमास्थितः । चक्षुषा हि तृतीयेन दग्धुकामो हरस्तदा

ಋಷಿಗಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರೂ ಹರನು ದ್ವಿಗುಣ ತೇಜಸ್ವಿ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು; ಆಗ ತೃತೀಯ ನೇತ್ರದಿಂದ (ಕಾಮನನ್ನು) ದಹಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದನು।

Verse 98

मुनिभिश्चारणैः सिद्धैर्गणैश्चापि सदाशिवः । स्तुतश्च वंदितो रुद्रः पिनाकी वृषवाहनः

ಮುನಿಗಳು, ಚಾರಣರು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಗಣಗಳೂ ಪಿನಾಕಧಾರಿ, ವೃಷವಾಹನ ರುದ್ರನಾದ ಸದಾಶಿವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ವಂದಿಸಿದರು।

Verse 99

मदनं च तथा दग्ध्वा त्यक्त्वा तं पर्वतं रुषा । हिमवंताभिधं सद्यस्तिरोधानगतोऽभवत्

ಈ ರೀತಿ ಮದನನನ್ನು ದಹಿಸಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಆ ಪರ್ವತವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ‘ಹಿಮವಂತ’ ಎಂಬ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣವೇ ತಿರೋಧಾನ (ಅಂತರಧಾನ)ಗೊಂಡನು।

Verse 100

तिरोधानगतं देवी वीक्ष्य दग्धं च मन्मथम् । सकोकिलं सचूतं च सभृंगं सहचंपकम्

ದೇವಿ ತಿರೋಭಾವಗೊಂಡುದನ್ನೂ, ಮನ್ಮಥನು ದಗ್ಧನಾದುದನ್ನೂ ನೋಡಿ, ಅವಳು ವಸಂತದ ದೃಶ್ಯವನ್ನೂ ಕಂಡಳು—ಕೋಗಿಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮಾವಿನ ಮರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಭ್ರಮರಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಚಂಪಕ ಪುಷ್ಪಗಳೊಂದಿಗೆ।

Verse 101

तथैव दग्धं मदनं विलोक्य रत्या विलापं च तदा मनस्विनी । सबाष्पदीर्घं विमना विमृस्य कथं स रुद्रो वशगो भवेन्मम

ಅದೇ ರೀತಿ ದಗ್ಧನಾದ ಮದನನನ್ನು ನೋಡಿ, ರತಿಯ ವಿಲಾಪವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಮನಸ್ವಿನಿ ಖಿನ್ನಳಾದಳು; ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ದೀರ್ಘ ನಿಶ್ವಾಸಗಳೊಂದಿಗೆ ಚಿಂತಿಸಿದಳು—“ಆ ರುದ್ರನು ನನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಬರುವನು?”

Verse 102

एवं विमृश्य सुचिरं गिरिजा तदानीं संमोहमाप च सती हि तथा बभाषे । संमुह्यमाना रुदतीं निरीश्यरतिर्महारूपवतीं मनस्विनीम्

ಹೀಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಚಿಂತಿಸಿ ಗಿರಿಜಾ ಆ ವೇಳೆಗೆ ಮೋಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದಳು; ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಸತಿ ಮಾತನಾಡಿದಳು—ಮೋಹಗ್ರಸ್ತವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದ, ಮಹಾರೂಪವತಿಯಾದ ಮನಸ್ವಿನಿ ರತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ।

Verse 103

मा विषादं कुरु सखि मदनं जीवयाम्यहम् । त्वदर्थं भो विशालाक्षि तपसाऽराधयाम्यहम्

“ಸಖಿ, ವಿಷಾದಿಸಬೇಡ; ನಾನು ಮದನನನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುವೆ. ಓ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ, ನಿನ್ನಿಗಾಗಿ ನಾನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ (ಶಿವನನ್ನು) ಆರಾಧಿಸುವೆ.”

Verse 104

हरं रुद्रं विरुपाक्षं देवदेवं जगद्गुरुम् । मा चिंतां कुरु सुश्रोमि मदनं जीवयाम्यहम्

“ನಾನು ಹರ—ರುದ್ರ, ವಿರೂಪಾಕ್ಷ, ದೇವದೇವ, ಜಗದ್ಗುರು—ಆ ಶಿವನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸುವೆ. ಓ ಸುಶ್ರೋಣಿ, ಚಿಂತಿಸಬೇಡ; ನಾನು ಮದನನನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುವೆ.”

Verse 105

एवम श्वास्य तां साध्वी गिरिजां रतिरंजसा । तपस्तेपे च सुमहत्पतिं प्राप्तुं सुमध्यमा

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸಾಧ್ವೀ ರತಿಯನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಸಮಾಶ್ವಾಸನೆ ಮಾಡಿ, ಸುಮಧ್ಯಮೆ ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಪುನಃ ಪಡೆಯಲು ಮಹತ್ತಾದ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು।

Verse 106

मदनो यत्र दग्धश्च रुद्रेण परमात्मना । तप्यमानां तपस्तत्र नारदो ददृशे तदा

ಪರಮಾತ್ಮ ರುದ್ರನು ಮದನನನ್ನು ದಹಿಸಿದ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವಳನ್ನು ನಾರದನು ಆಗ ಕಂಡನು।

Verse 107

उवाच गत्वा सहसा भामिनीं रतिमंतिके । कस्यासि त्वं विशालाक्षि केन वा तप्यते तपः

ನಾರದನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ರತಿ ಎಂಬ ಆ ಭಾಮಿನಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದನು—“ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ, ನೀನು ಯಾರವಳು? ಈ ತಪಸ್ಸು ಯಾರಿಗಾಗಿ?”

Verse 108

तरुणी रूपसंपन्ना सौभाग्येन परेण हि । नारदस्य वचः श्रुत्वा रोषेण महता तदा । उवाच वाक्यं मधुरं किंचिन्निष्ठुरमेव च

ಅವಳು ಯೌವನವತಿ, ರೂಪಸಂಪನ್ನಳು, ಪರಮ ಸೌಭಾಗ್ಯವತಿ; ನಾರದನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಹಾ ಕೋಪದಿಂದ, ಮಧುರವಾದರೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಠೋರವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು।

Verse 109

रतिरुवाच । नारदोऽसि मया ज्ञातः कुमारस्त्वं न संशयः । स्वस्वरूपादर्शनं च कर्तुमर्हसि सुव्रत

ರತಿ ಹೇಳಿದಳು—“ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದೇನೆ—ನೀನು ನಾರದನು; ನೀನು ಕುಮಾರನೇ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಓ ಸುವ್ರತ, ಇಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪರಿಚಿತವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತವಲ್ಲ।”

Verse 110

यथागतेन मार्गेण गच्छ त्वं मा विलंबितम् । बटो न किंचिज्जानासि केवलं कलिकृन्महान्

ನೀನು ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿಯೇ ತಡಮಾಡದೆ ಹಿಂತಿರುಗು. ಎಲೈ ವಟುವೇ, ನಿನಗೆ ಏನೂ ತಿಳಿಯದು, ನೀನು ಬರೀ ಜಗಳ ತಂದಿಡುವವನು.

Verse 111

परस्त्रीकामुकाः क्षुद्रा विटा व्यसनिनश्च ये । तथा ह्यकर्मिणः स्तब्धास्तेषां मध्ये त्वमग्रणीः

ಪರಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಬಯಸುವವರು, ನೀಚರು, ವಿಟರು, ವ್ಯಸನಿಗಳು, ಸೋಮಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಹಂಕಾರಿಗಳು - ಇವರೆಲ್ಲರಲ್ಲಿ ನೀನು ಅಗ್ರಗಣ್ಯನು.

Verse 112

एवं निर्भर्त्सितो रत्या नारदो मुनिसत्तमः । स्वयं जगाम त्वरीतं शंबरं दैत्यपुंगवम्

ರತಿಯಿಂದ ಹೀಗೆ ನಿಂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ನಾರದನು, ತಾನೇ ಸ್ವತಃ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ದೈತ್ಯರಾಜನಾದ ಶಂಬರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.

Verse 113

शशंस दैत्यराजाय दग्धं मदनमेव च । रुद्रेण क्रोधयुक्तेन तस्य भार्या मनस्विनी

ಕೋಪಗೊಂಡ ರುದ್ರನಿಂದ ಮದನನು ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟನೆಂದೂ, ಅವನ ಪತ್ನಿ ದೃಢಚಿತ್ತಳು ಎಂದೂ ನಾರದನು ದೈತ್ಯರಾಜನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು.

Verse 114

तामानय महाभाग भार्यां कुरु महाबल । अतीव रूपसंपन्ना या आनीतास्त्वयानघ । तासां मध्ये रूपवती रतिः सा मदनप्रिया

ಎಲೈ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯೇ, ಅವಳನ್ನು ಕರೆತಂದು ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೋ. ನೀನು ತಂದಿರುವ ಅತೀ ಸುಂದರ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಮದನನ ಪ್ರಿಯೆಯಾದ ರತಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ರೂಪವತಿ.

Verse 115

एवमाकर्ण्य वचनं देवर्षेर्भावितात्मनः । जगाम सहसा तत्र यत्रास्ते सा सुशोभना

ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪರಿಶುದ್ಧವಾದ ಆತ್ಮವುಳ್ಳ ದೇವರ್ಷಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಸುಂದರಿಯು ಇದ್ದಲ್ಲಿಗೆ ಅವನು ಕೂಡಲೇ ಹೋದನು.

Verse 116

तां दृष्ट्वा सु विशालाक्षीं रतिं मदनमोहिनीम् । उवाच प्रहसन्वाक्यं शंबरो देवसंकटः

ಮನ್ಮಥನನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರಗಳುಳ್ಳ ರತಿದೇವಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಕಂಟಕನಾದ ಶಂಬರನು ನಗುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.

Verse 117

एहि तन्वि मया सार्द्धं राज्यं भोगान्यथेष्टतः । भुंक्ष्व देवि प्रसादान्मे तपसा किं प्रयोजनम्

"ಎಲೆ ಸುಂದರಿಯೇ! ಬಾ, ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಮತ್ತು ಇಷ್ಟಬಂದ ಭೋಗಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸು. ಎಲೆ ದೇವಿಯೇ! ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಸುಖಿಸು, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?"

Verse 118

एवमुक्ता तदा तेन शंबरेण महात्मना । उवाच तन्वी मधुरं महिषी मदनस्य सा

ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಆ ಶಂಬರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಮನ್ಮಥನ ರಾಣಿಯಾದ ಆ ಸುಂದರಿಯು ಮಧುರವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.

Verse 119

विधवाहं महाबाहो नैवं भाषितुमर्हसि । राजा त्वं सर्वदैत्यानां लक्ष्णैः परिवारितः

"ಎಲೆ ಮಹಾಬಾಹುವೇ! ನಾನು ವಿಧವೆ, ನೀನು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ತರವಲ್ಲ. ನೀನು ಸಕಲ ದೈತ್ಯರಿಗೂ ರಾಜನು ಮತ್ತು ರಾಜಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು."

Verse 120

एतत्तद्वचनं श्रुत्वा शंबरः काममोहितः । करे ग्रहीतु कामोऽसौ तदा रत्या निवारितः

ಅವಳ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಕಾಮಮೋಹಿತನಾದ ಶಂಬರನು ಅವಳ ಕೈ ಹಿಡಿಯಲು ಬಯಸಿದನು; ಆಗ ರತಿಯು ಅವನನ್ನು ತಡೆದಳು.

Verse 121

विमृश्य मनसा सर्वमजेयत्वं च तस्य वै । मा स्पृश त्वं च रे मूढ मम संस्पर्शजेन वै

ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಮರ್ಶಿಸು—ಅವನ ಅಜೇಯತ್ವವನ್ನೂ; ಓ ಮೂಢಾ, ನನ್ನನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಡ, ನನ್ನ ಸ್ಪರ್ಶಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ…

Verse 122

संपर्केण च दग्धोऽसि नान्यथा मम भाषितम् । तदोवाच महातेजाः शंबरः प्रहसन्निव

ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ನೀನು ದಗ್ಧನಾಗುವೆ—ನನ್ನ ಮಾತು ಬೇರೆ ಆಗದು. ಆಗ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಶಂಬರನು ನಗುವಂತೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

Verse 123

विभीषिकाभिर्बह्वीभिर्मां भीषयसि मानिनि । गच्छ शीघ्रं मम गृहं बहूक्त्या किं प्रयोजनम्

ಓ ಮಾನಿನಿ, ಅನೇಕ ಬೆದರಿಕೆಗಳಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಭಯಪಡಿಸುತ್ತೀಯೆ. ಬೇಗ ನನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬಾ; ಇಷ್ಟು ಮಾತುಗಳೇಕೆ?

Verse 124

इत्युच्यमानेन तदा नीता सा प्रसभं तथा । स्वपुरं परमं तन्वी शंबरेण मनस्विनी

ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಆ ಸೊಗಸಾದ ದೇಹದ, ದೃಢಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಶಂಬರನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ತನ್ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಗರಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು.

Verse 125

कृता महानसेऽध्यक्षा नाम्ना मायावतीति च

ಅವಳನ್ನು ಮಹಾ ಅಡುಗೆಮನೆಯ ಅಧೀಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು; ಅವಳು ‘ಮಾಯಾವತಿ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು।

Verse 126

ऋषय ऊचुः । पार्वत्याधिकृतं सर्वं मदनानयनं प्रति । संबरेण हृतातन्वी मदनस्य प्रिया सती । अत ऊर्ध्वं तदा सूत किं जातं तत्र वर्ण्यताम्

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—“ಮದನನನ್ನು ಕರೆತರುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಪಾರ್ವತಿ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಮದನನ ಸತೀ, ಸೊಗಸಾದ ಪ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಶಂಬರನು ಅಪಹರಿಸಿದನು. ನಂತರ ಏನಾಯಿತು, ಓ ಸೂತ? ದಯವಿಟ್ಟು ವಿವರಿಸು.”

Verse 127

सूत उवाच । गतं तदा शिवं दृष्ट्वा दग्ध्वा मदनमोजसा । पार्वती तपसा युक्ता स्थिता तत्रैव भामिनी

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—“ಆ ವೇಳೆ ಶಿವನು ತೆರಳುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಮದನನನ್ನು ದಹಿಸಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾದ ಪಾರ್ವತಿ ಅಲ್ಲೀಯೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತಳು।”

Verse 128

पित्रा तेन तदा तन्वी मात्रा चैव विचारिता । बाले एहि गृहे शीघ्रं मा श्रमं कर्तुमर्हसि

ಆಗ ಅವಳ ತಂದೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಆ ಸೊಗಸಾದ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದರು—“ಮಗಳೇ, ಬೇಗ ಮನೆಗೆ ಬಾ; ಇಂತಹ ಶ್ರಮವನ್ನು ನೀನು ಮಾಡಬಾರದು।”

Verse 129

उक्ता ताभ्यां तदा साध्वी गिरिजा वाक्यमब्रवीत्

ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಸಾಧ್ವೀ ಗಿರಿಜಾ ಆಗ ಈ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದಳು।

Verse 130

पार्वत्युवाच । नागच्छामि गृहं मातस्तात मे श्रृणु तत्त्वतः । वाक्यं धर्मार्थयुक्तं च येन त्वं तोषमेष्यसि

ಪಾರ್ವತಿ ಹೇಳಿದರು—ಅಮ್ಮಾ, ಅಪ್ಪಾ, ನಾನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ತತ್ತ್ವವಾಗಿ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿರಿ. ಧರ್ಮಾರ್ಥಯುಕ್ತವಾದ ವಚನವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅದರಿಂದ ನೀವು ತೃಪ್ತರಾಗುವಿರಿ.

Verse 131

शंभुः परेषां परमो दग्धो येन महाबलः । मदनो मम सान्निध्यमानयेऽत्रैव तं शिवम्

ಶಂಭು ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿಯೂ ಪರಮನು; ಅವನಿಂದಲೇ ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಮದನನು ದಗ್ಧನಾದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ಶಿವನನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೇ ನನ್ನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ತರುತ್ತೇನೆ.

Verse 132

दुर्लभोहि तदा शंभुः प्राणिनां गृहमिच्छताम् । नागच्छामि गृहं मातस्तस्मात्सर्वं विमृश्यताम्

ಮನೆ-ಸಂಸಾರವನ್ನೇ ಬಯಸುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಶಂಭು ದುರ್ಲಭನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಮ್ಮಾ, ನಾನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ವಿಮರ್ಶಿಸಿರಿ.

Verse 133

तदोवाच महातेजा हिमवान्स्वसुतां प्रति । दुराराध्यः शिवः साक्षात्सर्वदेवनमस्कृतः । त्वया प्राप्तुमशक्यो हि तस्मात्त्वं स्वगृहं व्रज

ಆಗ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಹಿಮವಾನ್ ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದರು—ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶಿವನು ದುರಾರಾಧ್ಯನು; ಸರ್ವದೇವರಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನು. ನೀನು ಅವನನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯಲಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗು.

Verse 134

सा बाष्पपूरितेनैव कंठेन स्वसुतां प्रति । उवाच मेना तन्वंगियाहि शीघ्रं गृहं प्रति

ಆಗ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಂಠದಿಂದ ಮೇನಾ ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಸೊಗಸಾದ ಅಂಗಗಳವಳೇ, ಬೇಗನೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗು.

Verse 135

तदा प्रहस्य चोवाच मातरं प्रति पार्वती । प्रतिज्ञां श्रृणु मे मातस्तपसा परमेण हि

ಆಗ ಪಾರ್ವತಿ ನಗುತ್ತಾ ತಾಯಿಯತ್ತ ಹೇಳಿದಳು—“ಅಮ್ಮಾ, ನನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳು; ಪರಮ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಅದನ್ನು ನಾನು ನೆರವೇರಿಸುವೆನು।”

Verse 136

अत्रैव तं समानीय वरयामि विचक्षणम् । नाशयामि रुद्रस्य रुद्रत्वं वारवर्णिनि

“ಇಲ್ಲಿಯೇ ಅವನನ್ನು ಕರೆಸಿ ಆ ವಿವೇಕವಂತನನ್ನು ವರನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡುವೆನು. ಓ ಗೌರವರ್ಣಿನಿ ಅಮ್ಮಾ, ರುದ್ರನ ರುದ್ರತ್ವ—ಅವನ ಉಗ್ರತೆಯನ್ನೂ ನಾನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವೆನು।”

Verse 137

सुखरूपं परित्यज्य गिरिजा च मनस्विनी । शंभोरारधनं चक्रे परमेण समाधिना

ಸುಖಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮನಸ್ವಿನಿಯಾದ ಗಿರಿಜಾ ಪರಮ ಸಮಾಧಿಯಿಂದ ಶಂಭುವಿನ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಿದಳು।

Verse 138

जया च विजया चैव माधवी च सुलोचना । सुश्रुता च श्रुता चैव तथैव च शुकी परा

ಜಯಾ ಮತ್ತು ವಿಜಯಾ, ಮಾಧವೀ ಮತ್ತು ಸುಲೋಚನಾ; ಸುಶ್ರುತಾ ಮತ್ತು ಶ್ರುತಾ, ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶುಕೀ।

Verse 139

प्रम्लोचा सुभगा श्यामा चित्रांगी चारुणी स्वधा । एताश्चान्याश्च बहवः सख्यस्ता गिरिजां प्रति । उपासांचक्रिरे सा च देवगर्भा च भामिनी

ಪ್ರಮ್ಲೋಚಾ, ಸುಭಗಾ, ಶ್ಯಾಮಾ, ಚಿತ್ರಾಂಗೀ, ಚಾರುಣೀ, ಸ್ವಧಾ—ಇವೆಯೂ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸಖಿಯರೂ ಗಿರಿಜೆಯ ಸೇವಾ-ಉಪಾಸನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು; ಕాంతಿಮತಿಯಾದ ದೇವಗರ್ಭೆಯೂ ಅವಳಿಗೆ ಶുശ್ರೂಷೆ ಮಾಡಿದಳು।

Verse 140

तपसा परमोग्रेण चरंती चारुहासिनी । मदनो यत्र दग्धश्च रुद्रेण च महात्मना । तत्रैव वेदिं कृत्वा च तस्योपरि सुसंस्थिता

ಪರಮ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಸುಂದರಹಾಸಿನಿ, ಮಹಾತ್ಮ ರುದ್ರನು ಮದನನನ್ನು ದಹಿಸಿದ ಅದೇ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ವೇದಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ದೃಢವಾಗಿ ಆಸೀನಳಾದಳು.

Verse 141

त्यक्त्वा जलाशनं बाला पर्णादा ह्यभवच्च सा । ततः साऽर्द्राणि पर्णानि त्यक्त्वा शुष्काणि चाददे

ಆ ಬಾಲೆ ನೀರು ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ ಪರ್ಣಾಹಾರಿಣಿಯಾದಳು. ನಂತರ ಅವಳು ತೇವವಾದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಒಣ ಎಲೆಗಳನ್ನೇ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಳು.

Verse 142

शुष्काणि चैव पर्णानि नाशितानि तया यदा । अपर्णेति च विख्याता बभुव तनुमध्यमा

ಅವಳು ಒಣ ಎಲೆಗಳನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ, ‘ಅಪರ್ಣಾ’—ಅಂದರೆ ‘ಎಲೆಗಳಿಲ್ಲದವಳು’—ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು. ಆ ಸಣ್ಣ ನಡುಮೆಯವಳು ಆ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಳು.

Verse 143

वायुपानरता जाता अंबुपानादनंतरम् । कालक्रमेण महता बभूव गिरिजा सती । एकांगुष्ठेन च तदा दधार च निजं वपुः

ಅಂಬುಪಾನದ ನಂತರ ಗಿರಿಜಾ ಸತಿ ವಾಯುಪಾನದಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾದಳು. ದೀರ್ಘ ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಆಗ ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಂಗುಷ್ಠದಿಂದ (ಪಾದದ ಒಂದು ಬೆರಳಿನಿಂದ) ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿದಳು.

Verse 144

एवमुग्रेण तपसा शंकराराधनं सती । चकार परया तुष्ट्या शंभोः प्रीत्यर्थमेव च

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸತಿಯು ಶಂಕರನ ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದಳು—ಪರಮ ಸಂತೋಷದಿಂದ—ಶಂಭುವಿನ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವೇ.

Verse 145

परं भावं समाश्रित्य जगन्मंगलमंगला । तुष्ट्यर्थं च महेशस्य तताप परमं तपः

ಪರಮ ಭಾವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಜಗತ್ತಿಗೆ ಮಂಗಳವನ್ನು ತರುವ ಆ ಶುಭಮಯಿ ಮಹೇಶನ ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಪರಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು।

Verse 146

एवं दिव्यसहस्राणि वर्षाणि च तताप वै । हिमा लयस्तदागत्य पार्वतीं कृतनिश्चयाम्

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಅವಳು ಸಹಸ್ರಾರು ದಿವ್ಯ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದಳು. ನಂತರ ಹಿಮಾಲಯನು ದೃಢನಿಶ್ಚಯದ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಸೇರಲು ಬಂದನು।

Verse 147

सभार्यः स सुतामाप्त उवाच च महासतीम् । मा खिद्यतां महादेवि तपसानेन भामिनि

ಅವನು ಹಿಮಾಲಯನು ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು, ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಗೌರವದಿಂದ ಮಹಾಸತಿಯನ್ನು ಹೇಳಿದನು—“ಓ ಮಹಾದೇವಿ, ಓ ಕಾಂತಿಮಯಿ, ಈ ತಪಸ್ಸಿನ ಕಾರಣ ದುಃಖಿಸಬೇಡ।”

Verse 148

क्व रुद्रो दृश्यते बाले विरक्तो नात्र संशयः । त्वं तन्वी तरुणी बाला तपसा च विमोहिता

“ಓ ಬಾಲೆ, ರುದ್ರನು ಎಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ? ಅವನು ವಿರಕ್ತನು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನೀನು ಸೊಗಸಾದ, ಯೌವನವತಿ ಬಾಲೆ; ಈ ತಪಸ್ಸು ನಿನ್ನನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿದೆ।”

Verse 149

भविष्यति न संदेहः सत्यं प्रतिवदामि ते । तस्मादुत्तिष्ठ याह्याशु स्वगृहं वरवर्णिनि

“ಇದು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ನಿನಗೆ ನಾನು ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎದ್ದು ಬೇಗನೆ ನಿನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗು, ಓ ಸುಂದರವರ್ಣಿನಿ।”

Verse 150

किं तेन तव रुद्रेण ये दग्धः पुराऽनघे । मदनो निर्विकारित्वात्तं कथं प्रार्थयिष्यसि

ಹೇ ನಿರ್ದೋಷಿನಿ! ಹಿಂದೆ ಕಾಮದೇವನನ್ನು ದಹಿಸಿದ ಆ ರುದ್ರನಿಂದ ನಿನಗೆ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಆತನು ನಿರ್ವಿಕಾರನು; ಅಂಥವನನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವೆ?

Verse 151

गगनस्थो यथा चंद्रो ग्रहीतुं न हि शक्यते । तथैव दुर्गमः शर्भुर्जानीहि त्वं शुचिस्मिते

ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಹಿಡಿಯಲಾಗದಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಶರ್ಭು (ಶಿವ) ದುರ್ಗಮನು—ಹೇ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೋ.

Verse 152

तथैव मेनया चोक्ता तथा सह्याद्रिणा सती । मेरुणा मंदरेणैव मैनाकेन तथैव च

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮೇನಾ ಸತಿಯನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ, ಮೇರೂ, ಮಂದರ ಮತ್ತು ಮೈನಾಕರೂ (ಅವಳಿಗೆ) ಉಪದೇಶಿಸಿದರು.

Verse 153

एभिरुक्ता तदा तन्वी पार्वती तपसि स्थिता । उवाच प्रहसन्त्तेव हिमवंतं शुचिस्मिता

ಅವರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಉಕ್ತಳಾದ, ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಳಾದ ಸೊಗಸಾದ ಅಂಗಗಳ ಪಾರ್ವತಿ—ಶುಚಿಸ್ಮಿತಳಾಗಿ, ಮೃದುವಾಗಿ ನಗುವಂತೆ—ಹಿಮವಂತನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.

Verse 154

पुरा प्रोक्तं त्वया तात अंब किं विस्मृतं त्वया । अधुनैव प्रतिज्ञां च श्रृणुध्वं मम बांधवाः

ತಾತ, ನೀನು ಹಿಂದೆ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದೆ—ನಿನಗೆ ಮರೆತಿತೇ? ಈಗಲೇ, ಹೇ ನನ್ನ ಬಂಧುಗಳೇ, ನನ್ನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 155

विरक्तोऽसौ महादेवो मदनो येन वै हतः । तं तोषयामि तपसा शंकरं लोकशंकरम्

ಆ ಮಹಾದೇವನು ವಿರಕ್ತನು; ಅವನಿಂದಲೇ ಮದನ (ಕಾಮದೇವ) ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹತನಾದನು. ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಲೋಕಹಿತಕರ ಶಂಕರನನ್ನು ನಾನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸುವೆನು.

Verse 156

सर्वे यूयं च गच्छंतु नात्र कार्या विचारणा । दग्धो हि मदनो येन येन दग्धं गिरेर्वनम्

ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಹೋಗಿರಿ; ಇಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಯಾರು ಮದನನನ್ನು ದಹಿಸಿದರೋ, ಅವರೇ ಈ ಪರ್ವತದ ಅರಣ್ಯವನ್ನೂ ದಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

Verse 157

तमानयामि चात्रैव तपसा केवलेन हि । तपोबलेन महता सुसेव्यो हि सदाशिवः

ಇಲ್ಲಿಯೇ ಕೇವಲ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನಾನು ಅವನನ್ನು (ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ) ಕರೆತರುವೆನು. ಮಹತ್ತಾದ ತಪೋಬಲದಿಂದ ಸದಾಶಿವನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸುಸೇವ್ಯನೂ, ಪ್ರಸಾದ್ಯನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 158

तं जानीध्वं महाभागाः सत्यंसत्यं वदाम्यहम्

ಓ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ; ನಾನು ಸತ್ಯವನ್ನೇ, ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 159

संभाषमाणा जननीं तदानीं हिमालयं चैव तथा च मेनाम् । तथैव मेरुं मितभाषिणी तदा सा मंदरं पर्वतराजकन्या । जग्मुस्तदा तेन पथा च पर्वता यथागतेनापि विचक्षमाणाः

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಿತಭಾಷಿಣಿಯಾದ ಪರ್ವತರಾಜಕನ್ಯೆ ತನ್ನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಹಿಮಾಲಯ ಮತ್ತು ಮೇನಾರೊಂದಿಗೆ ಸಂಭಾಷಿಸಿ ಮಂದರ ಪರ್ವತದ ಕಡೆ ಹೊರಟಳು; ಪರ್ವತಗಳೂ ಅವಳು ಹೋದ ಅದೇ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ, ಅವಳು ಹೊರಟುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ನೋಡುತ್ತಾ, ಜೊತೆಯಾಗಿ ನಡೆದವು.

Verse 160

गतेषु तेषु सर्वेषु सखीभिः परिवारिता । तत्रैव च तपस्तेपे परमार्था सती तदा

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ, ಸಖಿಯರಿಂದ ಆವರಿತಳಾದ ಸತೀ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪರಮಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾಗಿ ಆಗ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದಳು।

Verse 161

तपसा तेन महता तप्तमासीच्चराचरम् । तदा सुरासुराः सर्वे ब्रह्माणं शरणं गताः

ಆ ಮಹಾತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಚರಾಚರ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ದಗ್ಧವಾಯಿತು; ಆಗ ದೇವರೂ ಅಸುರರೂ ಎಲ್ಲರೂ ಬ್ರಹ್ಮನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋದರು।

Verse 162

देवा ऊचुः । त्वया सृष्टमिदं सर्वं जगद्देव चराचरम् । त्रातुमर्हसि देवान्नस्त्वदन्यो नोपपद्यते

ದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವ! ಈ ಚರಾಚರ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ನೀನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದೀ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮ ದೇವರ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ನೀನೇ ಮಾಡಬೇಕು; ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಮತ್ತಾರೂ ಯೋಗ್ಯರಲ್ಲ।

Verse 163

अस्माकं रक्षणे शक्त इत्याकर्ण्य वचस्तदा । विमृश्य च तदा ब्रह्मा मनसा परमेण हि

‘ಅವನು ನಮ್ಮ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಶಕ್ತನು’ ಎಂಬ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಆಗ ತನ್ನ ಪರಮ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಆಳವಾಗಿ ವಿಮರ್ಶಿಸಿದನು।

Verse 164

गिरिजातपसोद्भूतं दावाग्निं परमं महत् । ज्ञात्वा ब्रह्मा जगा माशु क्षीराब्धिं परमाद्भुतम्

ಗಿರಿಜೆಯ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಆ ಪರಮ ಮಹಾ ದಾವಾಗ್ನಿಯನ್ನು ತಿಳಿದು, ಬ್ರಹ್ಮನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪರಮಾದ್ಭುತ ಕ್ಷೀರಾಬ್ಧಿಗೆ ಹೋದನು।

Verse 165

तत्र सुप्तं सुप्लयंके शेषाख्ये चातिशोभने । लक्ष्म्या पादोपयुगलं सेव्यमानं निरंतरम्

ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಶೇಷನೆಂಬ ಅತಿಶೋಭನ ಶಯ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಕಂಡನು; ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿ ಅವರ ಪಾದಯುಗ್ಮವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 166

दूरस्थेनापि तार्क्ष्येण नतकंधरधारिणा । सेव्यमानं श्रिया कांत्या क्षांत्या वृत्त्या दयादिभिः

ದೂರದಲ್ಲಿಯೇ ನಿಂತು ಕಂಠ ವಾಲಿಸಿದ ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ (ಗರುಡ) ಕೂಡ ಅವನನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೀದೇವಿ ಕಾಂತಿ, ಕ್ಷಾಂತಿ, ಸದ್ವೃತ್ತಿ, ದಯೆ ಮೊದಲಾದ ರೂಪಗಳಿಂದ ನಿತ್ಯ ಪರಿಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 167

नवशक्तियुतं विष्णुं पार्पदैः परिवारितम् । कुमुदोथ कुमुद्वांश्च सनकश्च सनंदनः

ಅವನು ನವಶಕ್ತಿಯುತ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಕಂಡನು; ಅವನು ಪಾರ್ಷದರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದನು—ಕುಮುದ, ಕುಮುದ್ವಾನ್, ಹಾಗೆಯೇ ಮುನಿಗಳಾದ ಸನಕ ಮತ್ತು ಸನಂದನ।

Verse 168

सनातनो महाभागः प्रसुप्तो विजयोऽरिजित् । जयंतश्च जयत्सेनो जयश्चैव महाप्रभः

ಅಲ್ಲಿ ಸನಾತನ ಮಹಾಭಾಗ, ಪ್ರಸೂಪ್ತ, ಶತ್ರುಜಿತ ವಿಜಯ; ಹಾಗೆಯೇ ಜಯಂತ, ಜಯತ್ಸೇನ ಮತ್ತು ಮಹಾಪ್ರಭ ಜಯ ಕೂಡ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು.

Verse 169

सनत्कुमारः सुतपा नारदश्चैव तुंबुरुः । पांचजन्यो महाशंखो गदा कौमोदकी तथा

ಅಲ್ಲಿ ಸನತ್ಕುಮಾರ, ಸುತಪಾ, ನಾರದ ಮತ್ತು ತುಂಬುರು ಇದ್ದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಂಚಜನ್ಯ ಮಹಾಶಂಖ ಮತ್ತು ಕೌಮೋದಕೀ ಗದೆಯೂ ಅಲ್ಲಿ ಇತ್ತು.

Verse 170

सुदर्शनं तथा चापं शार्ङ्गं च परमाद्भुतम् । एतानि वै रूपवंति दृष्टानि परमेष्ठिना

ಅವನು ಸುದರ್ಶನವನ್ನೂ, ಪರಮ ಅದ್ಭುತವಾದ ಶಾರ್ಙ್ಗ ಧನುಸ್ಸನ್ನೂ ಕಂಡನು. ಆ ದಿವ್ಯರೂಪಗಳು ನಿಜವಾಗಿ ಪರಮೇಷ್ಠಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಯಿಂದ ದರ್ಶನಗೊಂಡವು.

Verse 171

विष्णोः समीपे परमामनो भृशं समेत्य सर्वे सुरदानवास्तदा । विष्णुं चाहुः परमेष्ठिनां पतिं तीरे तदानीमुदधेर्महात्मनः

ಆಗ ಎಲ್ಲ ದೇವರೂ ದಾನವರೂ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಕುಲಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಹಾಸಮುದ್ರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಮೀಪ ಸೇರಿ, ಅವರನ್ನು ‘ಪರಮೇಷ್ಠಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ’ ಎಂದು ಸಂಬೋಧಿಸಿದರು.

Verse 172

त्राहित्राहि महाविष्णो तप्तान्नः शरणागतान् । तपसोग्रेण महता पार्वत्याः परमेण हि । शेषासने चोपविष्ट उवाच परमेश्वरः

ಅವರು ಹೇಳಿದರು—“ತ್ರಾಹಿ ತ್ರಾಹಿ, ಓ ಮಹಾವಿಷ್ಣೋ! ನಾವು ದಗ್ಧರಾಗಿ ಶರಣಾಗತರು; ಪಾರ್ವತಿಯ ಉಗ್ರ, ಮಹತ್, ಪರಮ ತಪಸ್ಸಿನ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.” ಆಗ ಶೇಷಾಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾದ ಪ್ರಭು ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 173

युष्माभिः सहितश्चापि व्रजामि परमेश्वरम् । महादेवं प्रार्थयामो गिरिजां प्रति वै सुराः

“ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ನಾನು ಪರಮೇಶ್ವರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. ಓ ದೇವರೇ! ಗಿರಿಜಾ (ಪಾರ್ವತಿ) ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸೋಣ.”

Verse 174

पाणिग्रहार्थमधुना देवदेवः पिनाकधृक् । यथा नेष्यति तत्रैव करिष्यामोऽधुना वयम्

“ಈಗ ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ (ವಿವಾಹ) ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, ದೇವದೇವನಾದ ಪಿನಾಕಧಾರಿ ಶಿವನು ಹೇಗೆ ನಡೆಸುವನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನಾವು ಕೂಡ ಮಾಡೋಣ.”

Verse 175

तस्माद्वयं गमिष्यामो यत्र रुद्रो महाप्रभुः । तपसोग्रेण संयुक्तो ह्यास्ते परममंगलः

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗೋಣ; ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಪ್ರಭು ರುದ್ರನು ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನೇ ಪರಮ ಮಂಗಳಸ್ವರೂಪನು.

Verse 176

विष्णोस्तद्वचनं श्रुत्वा ऊचुः सर्वे सुरासुराः । न यास्यामो वयं सर्वे विरूपाक्षं महाप्रभम्

ವಿಷ್ಣುವಿನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳೂ ಅಸುರರೂ ಹೇಳಿದರು—“ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಮಹಾಪ್ರಭು ವಿರೂಪಾಕ್ಷನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.”

Verse 177

यदा दग्धः पुरा तेन मदनो दुरतिक्रमः । तथैव धक्ष्यत्यस्माकं नात्र कार्या विचारणा

ಏಕೆಂದರೆ ಹಿಂದೆ ಅವನೇ ದುರತಿಕ್ರಮ ಮದನನನ್ನೂ ದಹಿಸಿದ್ದನು; ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮನ್ನೂ ದಹಿಸುವನು—ಇಲ್ಲಿ ವಿಚಾರ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

Verse 178

प्रहस्य भगवान्विष्णुरुवाच परमेश्वरः । मा भयं क्रियतां सर्वैः शिवरूपी सदाशिवः

ಅప్పుడు ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ನಗೆಮಾಡಿ ಹೇಳಿದರು—“ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಭಯಪಡಬೇಡಿ; ಸದಾಶಿವನು ಶಿವಸ್ವರೂಪನೇ.”

Verse 179

स न धक्ष्यति सर्वेषां देवानां भयनाशनः । तस्माद्भवद्भिर्गतव्यं मया सार्द्धं विचक्षणाः

ಅವನು ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ದಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ—ಅವನು ಸಮಸ್ತ ದೇವರ ಭಯವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ವಿವೇಕಿಗಳೇ, ನನ್ನೊಡನೆ ಸೇರಿ ಹೋಗಿರಿ.

Verse 180

शंभुं पुराणं पुरुषं ह्यधीशं वरेण्यरूपं च परं पराणाम् । तपो जुषाणं परमार्थरूपं परात्परं तं शरणं व्रजामि

ಪ್ರಾಚೀನ ಪುರುಷ, ಅಧೀಶ್ವರ, ವರಣೀಯ ರೂಪಧಾರಿ, ಪರಾತ್ಪರ ಪರಮ—ಅಂತಹ ಶಂಭುವಿಗೆ ನಾನು ಶರಣಾಗುತ್ತೇನೆ; ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವನು, ಪರಮಾರ್ಥಸ್ವರೂಪನು ಅವನೇ।