Adhyaya 37

Verse 1

श्रीनारद उवाच । बर्बरीतीर्थमाहात्म्यमथो वक्ष्यामि तेऽर्जुन । यथा बर्बरिका जाता शतश्रृंगा नृपात्मजा

ಶ್ರೀ ನಾರದರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಅರ್ಜುನ, ಈಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಬರ್ಬರೀ ತೀರ್ಥದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು; ಶತಶೃಂಗ ರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಬರ್ಬರಿಕಾ ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿದಳೋ ಹಾಗೆ.

Verse 2

कुमारिकेति विख्याता तस्या नाम्ना प्रकथ्यते । इदं कौमारिकाखंडं चतुर्वर्गफलप्रदम्

ಅವಳು ‘ಕುಮಾರಿಕಾ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತಳಾದಳು; ಅವಳ ನಾಮದಿಂದಲೇ ಈ ಖಂಡವು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕೌಮಾರಿಕಾಖಂಡವು ಧರ್ಮಾರ್ಥಕಾಮಮೋಕ್ಷ ಎಂಬ ಚತುರ್ವರ್ಗಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 3

यया कृता पृथिव्यां च नानाग्रामादिकल्पना । इदं भरतखंडं च यया सम्यक्प्रकल्पितम्

ಅವಳಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಾನಾ ಗ್ರಾಮ-ನಗರಾದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ನಿರ್ಮಿತವಾದವು; ಅವಳಿಂದಲೇ ಈ ಭಾರತಖಂಡವೂ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡು ಸುಸಂಸ್ಥಿತವಾಯಿತು.

Verse 4

धनंजय उवाच । महदेतन्ममाश्चर्यं श्रोतव्यं परमं मुने । कुमारीचरितं सर्वं ब्रूहि मह्यं सविस्तरम्

ಧನಂಜಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮುನಿಯೇ, ಇದು ನನಗೆ ಮಹಾ ಆಶ್ಚರ್ಯ, ಪರಮವಾಗಿ ಶ್ರವಣೀಯ. ಕುಮಾರಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೂ ಅವಳ ಕೃತ್ಯಗಳನ್ನೂ ನನಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ.

Verse 5

कथं विश्वमिदं जातं कर्मजातिप्रकल्पितम् । कथं वा भारतं खंडं शुश्रूषेय सदा मम

ಈ ವಿಶ್ವವು ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿತು—ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಜನ್ಮಭೇದಗಳ ಅನುಸಾರ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಈ ಜಗತ್ತು ಹೇಗೆ ರೂಪಿತವಾಯಿತು? ಮತ್ತು ನಾನು ಸದಾ ಭಾರತಖಂಡವನ್ನು ಹೇಗೆ ಸೇವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು?

Verse 6

नारद उवाच । अव्यक्तोऽस्मिन्निरालोके प्रधानपुरुषावुभौ । अजौ समागतावेकौ केवलं श्रृणुमो वयम्

ನಾರದನು ಉವಾಚ—ಈ ಅವ್ಯಕ್ತ, ಪ್ರಕಾಶರಹಿತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಮತ್ತು ಪುರುಷ—ಇಬ್ಬರೂ ಅಜರು, ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿ ಏಕರೂಪವಾಗಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದರು. ನಮ್ಮಿಂದ ಈ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಶ್ರವಣಮಾಡಿರಿ.

Verse 7

ततः स्वभावकालाभ्यां स्वरूपाभ्यां समीरितम् । ईक्षणेनैव प्रकृतेर्महत्तत्त्वमजायत

ಅನಂತರ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ಕಾಲ—ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ವರೂಪಾನುಸಾರ ಪ್ರೇರಿತರಾದಾಗ, ಕೇವಲ ಈಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಿಂದ ಪ್ರಕೃತಿಯಿಂದ ಮಹತ್ತತ್ತ್ವವು ಉದ್ಭವಿಸಿತು.

Verse 8

महत्तत्त्वाद्विकुर्वाणादहंतत्त्वं व्यजायत । त्रिधा तन्मुनिभिः प्रोक्तं सत्त्वरासतामसम्

ವಿಕಾರಗೊಂಡ ಮಹತ್ತತ್ತ್ವದಿಂದ ಅಹಂತತ್ತ್ವವು ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಮುನಿಗಳು ಅದನ್ನು ತ್ರಿವಿಧವೆಂದು ಹೇಳಿದರು—ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ರಾಜಸ, ತಾಮಸ.

Verse 9

तामसात्पंच जातानि तन्मात्राणि वुदुर्बुधाः । तन्मात्रेभ्यश्च भूतानि वेशेषाः पंच तद्भवाः

ತಾಮಸ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಐದು ತನ್ಮಾತ್ರೆಗಳು ಜನಿಸಿದವೆಂದು ಬುದ್ಧಿವಂತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆ ತನ್ಮಾತ್ರೆಗಳಿಂದಲೇ ಐದು ಭೂತವಿಶೇಷಗಳು (ಸ್ಥೂಲಭೂತಗಳು) ಅವುಗಳ ಕಾರ್ಯರೂಪವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದವು.

Verse 10

सात्त्विकाच्चाप्यहंकाराद्विद्वि कर्मेद्रियाणि च । एकादशं मनश्चैव राजसं च द्वयोर्विदुः

ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ; ಹನ್ನೊಂದನೆಯದು ಮನಸ್ಸು. ರಾಜಸ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಇವೆರಡನ್ನೂ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸುವುದೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 11

चतुर्विशतितत्त्वानि जातानीति पुरा विदुः । सदाशिवेन वै पुंसा तानि दृष्टानि भारत

ಪ್ರಾಚೀನ ಉಪದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ತತ್ತ್ವಗಳು ಉತ್ಪನ್ನವಾದವು ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಹೇ ಭಾರತ, ಅವನ್ನು ಸದಾಶಿವಸ್ವರೂಪ ಪರಮಪುರುಷನು ದರ್ಶನಮಾಡಿದನು.

Verse 12

बुद्बुदाकारतां जग्मुरंडं जातं ततः शुभम् । शकतोटिप्रमाणं च ब्रह्मांडमिदमुच्यते

ಅವು ಬುಬ್ಬುಳದ ಆಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದವು; ನಂತರ ಶುಭವಾದ ಅಂಡವು ಉತ್ಪನ್ನವಾಯಿತು. ಇದನ್ನೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ—ಅಪಾರ, ಅನೇಕ ಶಕಟಭಾರಗಳಷ್ಟು ವಿಶಾಲ.

Verse 13

आत्मास्य कथितो ब्रह्मा व्यभजत्स त्रिधा त्विदम् । ऊर्ध्वं तत्र स्थिता देवा मध्ये चैव च मानवाः

ಇದರ ಆತ್ಮವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರಹ್ಮನು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿದನು. ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೇವರುಗಳು ಸ್ಥಿತರಾದರು; ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಇದ್ದರು.

Verse 14

नागा दैत्याश्च पाताले त्रिधैतत्परिकल्पितम् । ऐकैकं सप्तधाभूय ततस्तेन प्रकल्पितम्

ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ನಾಗರು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆ ಲೋಕವನ್ನು ತ್ರಿವಿಧವಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಆ ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಏಳು ವಿಧವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿ ಹಾಗೆಯೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

Verse 15

पातालानि च द्वीपानि स्वर्लोकाः सप्तसप्त च । सप्त द्वीपानि वक्ष्यामि श्रृणु तेषां प्रकल्पनाम्

ಏಳು ಪಾತಾಳಗಳು, ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಏಳು ಸ್ವರ್ಲೋಕಗಳಿವೆ. ಈಗ ನಾನು ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಅವುಗಳ ಕ್ರಮವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 16

लक्षयोजनविस्तारं जंबूद्वीपं प्रकीर्त्यते । सूर्यबिंबसमाकारं तावत्क्षारार्णवावृतम्

ಜಂಬೂದ್ವೀಪವು ಲಕ್ಷ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿದೆ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಸೂರ್ಯಬಿಂಬದಂತೆ ಆಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಕ್ಷಾರಾರ್ಣವದಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 17

शाकद्वीपं द्विगुणतो जंबूद्वीपात्ततः परम् । तावता क्षीरतोयेन समुद्रेण परीवृतम्

ಜಂಬೂದ್ವೀಪದ ಆಚೆಗೆ ಶಾಕದ್ವೀಪವು ಇದೆ; ಅದು ಅದಕ್ಕಿಂತ ದ್ವಿಗುಣ. ಅದು ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಕ್ಷೀರಸಮುದ್ರದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ.

Verse 18

सुरातोयेन दैत्यानां मोहकार्यर्णवेन हि । पुष्करं तु ततो द्वीपं द्विगुणं तावता वृतम्

ನಂತರ ಪುಷ್ಕರದ್ವೀಪವು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದು ಹಿಂದಿನದಕ್ಕಿಂತ ದ್ವಿಗುಣ. ಅದು ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ಸುರಾತೋಯಸಮುದ್ರದಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ; ಆ ಸಮುದ್ರವು ದೈತ್ಯರಿಗೆ ಮೋಹಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 19

कुशद्वीपं द्विगुणतस्ततस्तत्परतः स्मृतम् । दधितोयेन परितस्तावदर्णवसंवृतम्

ಅದಾದ ನಂತರ ಕುಶದ್ವೀಪವು ದ್ವಿಗುಣವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದ ದಧಿತೋಯಸಮುದ್ರದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ.

Verse 20

ततः परं क्रौञ्चसंज्ञं द्विगुणं हि घृताब्धिना । ततः शाल्मलिद्वीपं च द्विगुणं तावतैव च

ಅನಂತರ ಕ್ರೌಂಚಸಂಜ್ಞಕ ದ್ವೀಪವು ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿದ್ದು, ಘೃತಸಮುದ್ರದಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ. ಬಳಿಕ ಶಾಲ್ಮಲಿದ್ವೀಪವೂ ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದ್ವಿಗುಣ ಪ್ರಮಾಣದಾಗಿದೆ.

Verse 21

इक्षुसारस्वरूपेण समुद्रेण परिवृतम् । गोमेदं तस्य परितो द्विगुणं तावता वृतम्

ಆ ದ್ವೀಪವು ಇಕ್ಷುರಸಸಾರಸ್ವರೂಪವಾದ ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪರಿವೃತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ಸುತ್ತ ಗೋಮೇದದ್ವೀಪವಿದ್ದು, ಅದು ಪರಿಮಾಣದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಪರಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಆವೃತವಾಗಿಯೂ ಇದೆ.

Verse 22

स्वादुतोयेन रम्येण समुद्रेण समंततः । एवं कोटिद्वयं पार्थ लक्षपंचाशतत्रयम्

ಅದು ಸಿಹಿನೀರಿನಿಂದ ಮನೋಹರವಾದ ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಓ ಪಾರ್ಥ, ಒಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣವು ಎರಡು ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಐವತ್ತು ಲಕ್ಷದ ಮೂರರಷ್ಟು ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 23

पंचाशच्च सहस्राणि सप्तद्वीपाः ससागराः । दशोत्तराणि पंचैव अंगुलानां शतानि च

ಸಮುದ್ರಗಳೊಡನೆ ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳ ಪ್ರಮಾಣವು ಐವತ್ತು ಸಾವಿರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಅಂಗಳಗಳ ಐದು ನೂರು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಮೇಲಾಗಿ ಹತ್ತು ಸಹ ಇವೆ.

Verse 24

अपां वृद्धिक्षयो दृष्टः पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः । ततो हेममयी भूमिर्दशकोट्यः कुरूद्वह

ಶುಕ್ಲ-ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ವೃದ್ಧಿ-ಕ್ಷಯವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅದರ ಆಚೆಗೆ, ಓ ಕುರುದ್ವಹ, ಹತ್ತು ಕೋಟಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಹೇಮಮಯ ಭೂಮಿ ಇದೆ.

Verse 25

देवानां क्रीडनस्थानं लोकालोकस्ततः परम् । पर्वतो वलयाकारो योजनायुतविस्तृतः

ಅದರ ಆಚೆಗೆ ಲೋಕಾಲೋಕವಿದೆ; ಅದು ದೇವತೆಗಳ ಕ್ರೀಡಾಸ್ಥಾನವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಲ್ಲಿ ವಲಯಾಕಾರದ ಪರ್ವತವು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ.

Verse 26

अस्य बाह्ये तमो घोरं दुष्प्रेक्ष्यं जीववर्जितम् । पंचत्रिंशत्स्मृताः कोट्यो लक्षाण्येकोनविंशतिः

ಅದರ ಹೊರಗೆ ಭಯಂಕರವಾದ, ನೋಡಲು ದುಷ್ಕರವಾದ, ಜೀವವರ್ಜಿತವಾದ ಘೋರ ತಮಸ್ಸು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮೂವತ್ತೈದು ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು ಲಕ್ಷ ಎಂದು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 27

चत्वारिंशत्सहस्राणि योजनानां च फाल्गुन । सप्तसागरमानस्तु गर्भोदस्तदनंतरम्

ಓ ಫಾಲ್ಗುಣ, ಅದರ ಪ್ರಮಾಣ ನಲವತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳು. ಅದರ ತಕ್ಷಣವೇ ಏಳು ಸಾಗರಗಳ ಸಮಾನ ಪ್ರಮಾಣದ ಗರ್ಭೋದ ಸಾಗರವು ಇದೆ.

Verse 28

कोटियोजनविस्तारः कटाहऋ संव्यवस्थितः । ब्रह्मणोंऽडं कटाहेन संयुक्तं मेरुमध्यतः

ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟಿ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿರುವ ‘ಕಟಾಹ’ ಎಂಬ ಆವರಣವು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. ಆ ಕಟಾಹದೊಳಗೆ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೇರು ನಿಂತಿರುವಂತೆ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಅಂಡ (ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ) ಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿ ಅಡಕವಾಗಿದೆ.

Verse 29

पंचाशत्कोटयो ज्ञेया दशदिक्षु समंततः । जंबुद्वीपस्य मध्ये तु मेरुनामास्ति पर्वतः

ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಐವತ್ತು ಕೋಟಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಜಂಬೂದ್ವೀಪದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೇರು ಎಂಬ ಪರ್ವತವು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 30

स लक्षयोजनो ज्ञेयो ह्यधश्चोर्ध्वं प्रमाणतः । षोडशैव सहस्राणि योजनानामधः स्थितः

ಮೇರುವಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಯೋಜನಗಳು ಎಂದು—ಕೆಳಗೂ ಮೇಲಗೂ—ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಅದರಲ್ಲಿ ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳು ಭೂಮಿಸ್ತರದ ಕೆಳಗೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿವೆ.

Verse 31

उच्छ्रयश्चतुराशीतिर्द्वात्रिंशन्मूर्ध्नि विस्तृतः । त्रिभिः शृंगैः समायुक्तः शरावाकृतिमस्तकः

ಅದರ ಎತ್ತರ ಚತುರಾಶೀತಿ ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನಗಳು; ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶತ್ ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರ. ಮೂರು ಶೃಂಗಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಮೇಲ್ಭಾಗವು ಶರಾವ (ತಟ್ಟೆ) ಸಮಾನ ಅಲ್ಪಗಹ್ವರ ಪಾತ್ರಾಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.

Verse 32

मध्यशृंगे ब्रह्मवास ऐशान्यां त्र्यंबकस्य च । नैरृत्ये वासुदेवस्य हेमशृंगं च ब्रह्मणः

ಮಧ್ಯ ಶೃಂಗದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ನಿವಾಸ; ಈಶಾನ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವ) ಶೃಂಗದಲ್ಲಿ ತ್ರ್ಯಂಬಕ (ಶಿವ)ನ ಧಾಮ. ನೈಋತ್ಯ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ಶೃಂಗದಲ್ಲಿ ವಾಸುದೇವನ ನಿವಾಸ; ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಿಮ (ಸ್ವರ್ಣ) ಶೃಂಗವೂ ಇದೆ.

Verse 33

रत्नजं शंकरस्यापि राजतं केशवस्य च । मेरुदिक्षु चतसृषु विष्कंभा गिरयः स्मृताः

ಶಂಕರನಿಗೆ ರತ್ನಮಯ ಶೃಂಗವೂ, ಕೇಶವನಿಗೆ ರಜತಮಯ ಶೃಂಗವೂ ಇದೆ. ಮೇರುವಿನ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ‘ವಿಷ್ಕಂಭ’ ಎಂಬ ಆಧಾರ ಪರ್ವತಗಳು ಸ್ಮೃತವಾಗಿವೆ.

Verse 34

पूर्वेण मंदरो नामदक्षिणे गंधमादनः । विपुलः पश्चिमो ज्ञेयः सुपार्श्वस्तु तथोत्तरे

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂದರ ಎಂಬ ಪರ್ವತ; ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಗಂಧಮಾದನ. ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ವಿಪುಲ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾಗೆಯೇ ಸುಪಾರ್ಶ್ವ ಇದೆ.

Verse 35

कदंबो मंदरे ज्ञेयोजंबुर्वै गंधमादने । अश्वत्थो विपुले चैव सुपार्श्वेच वटोमतः

ಮಂದರದಲ್ಲಿ ಕದಂಬ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಗಂಧಮಾದನದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಜಂಬು ವೃಕ್ಷ. ವಿಪುಲದಲ್ಲಿ ಅಶ್ವತ್ಥ; ಸುಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ವಟ (ಆಲ) ವೃಕ್ಷವಿದೆ ಎಂದು ಮತವಾಗಿದೆ.

Verse 36

एकादशशतायामाश्चत्वारो गिरिकेतवः । एतेषां संति चत्वारि वनानि जयमूर्धसु

ಈ ನಾಲ್ಕು ಗಿರಿಕೇತುಗಳು (ಶಿಖರಗಳು) ಹನ್ನೊಂದು ನೂರು ಯೋಜನಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ; ಅವುಗಳ ಜಯಮೂರ್ಧ ಶಿಖರಗಳ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ಪವಿತ್ರ ವನಗಳಿವೆ।

Verse 37

पूर्वं चैत्ररथं नामदक्षिणे गंधमादनम् । वैभ्राजंपश्चिमे ज्ञेयमुदक्चित्ररथं वनम्

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ‘ಚೈತ್ರರಥ’ ಎಂಬ ವನ; ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ‘ಗಂಧಮಾದನ’; ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ‘ವೈಭ್ರಾಜ’; ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ‘ಚಿತ್ರರಥ’ ಎಂಬ ವನವೆಂದು ತಿಳಿ।

Verse 38

सरांसि चापि चत्वारि चतुर्दिक्षु निबोध मे । प्राच्येऽरुणोदसंज्ञं तु मानसं दक्षिणे सरः

ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸರೋವರಗಳಿವೆ—ನನ್ನಿಂದ ತಿಳಿದುಕೋ. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ‘ಅರುಣೋದ’ ಎಂಬ ಸರೋವರ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ‘ಮಾನಸ’ ಸರೋವರ।

Verse 39

प्रत्यक्छीतो दकंनाम उत्तरे च महाह्रदः । विष्कंभगिरयो ह्येत उच्छ्रिताः पंचविंशतिः

ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ‘ಶೀತ’ ಎಂಬ ಸರೋವರ, ‘ದಕ’ ಎಂಬ ಸರೋವರ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ‘ಮಹಾಹ್ರದ’ ಇದೆ. ಇವು ‘ವಿಷ್ಕಂಭ’ ಪರ್ವತಗಳು; ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಯೋಜನ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿವೆ।

Verse 40

योजनानां सहस्राणि सहस्रं पिंडतः स्मृतम् । अन्ये च संति बहुशस्तत्र वै केसराचलाः

ಅದರ ಪಿಂಡ (ವಿಸ್ತಾರ/ಭಾರ) ಸಾವಿರ-ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳೆಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ‘ಕೇಸರಾಚಲ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅನೇಕ ಇತರ ಪರ್ವತಗಳೂ ಇವೆ।

Verse 41

मेरोर्दक्षिणतश्चैव त्रयो मर्यादपर्वताः । निषधो हेमकूटश्च हिमवानिति ते त्रयः

ಮೇರುಪರ್ವತದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮર્યಾದಾ ಪರ್ವತಗಳಿವೆ—ನಿಷಧ, ಹೇಮಕೂಟ, ಹಿಮವಾನ್; ಇವೆಯೇ ಆ ಮೂರು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ।

Verse 42

लक्षयोजनदीर्घाश्च विस्तीर्णा द्विसहस्रकम् । त्रयश्चोत्तरतो मेरोर्नीलः श्वेतोऽथ श्रृंगवान्

ಅವು ಲಕ್ಷ ಯೋಜನ ದೀರ್ಘವೂ, ಎರಡು ಸಾವಿರ ಯೋಜನ ವಿಶಾಲವೂ ಆಗಿವೆ. ಮತ್ತು ಮೇರುದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪರ್ವತಗಳು—ನೀಲ, ಶ್ವೇತ ಹಾಗೂ ಶೃಂಗವಾನ್।

Verse 43

माल्यवान्पूर्वतो मेरोर्गंधाख्यः पश्चिमे तथा । इत्येते गिरयः प्रोक्ता जंबुद्वीपे समंततः

ಮೇರುದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾಲ್ಯವಾನ್, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಗಂಧ ಎಂಬ ಪರ್ವತ. ಹೀಗೆ ಜಂಬೂದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ಈ ಪರ್ವತಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।

Verse 44

गंधमादनसंस्थाया महागजप्रमाणतः । फलानि जंबवास्तन्नाम्ना जंबूद्वीपमिति स्मृतम्

ಗಂಧಮಾದನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾದ ಜಂಬೂವೃಕ್ಷದ ಫಲಗಳು ಮಹಾಗಜದ ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವು; ಆ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಈ ದೇಶ ‘ಜಂಬೂದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 45

आसीत्स्वायंभुवोनाम मनुराद्यः प्रजापतिः । आसीत्स्त्री शतरूपा तामुदुवोढ प्रजापतिः । प्रियव्रतोत्तानपादौ तस्याऽस्तां तनयावुभौ

ಆದಿ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಎಂಬ ಮನು ಇದ್ದನು. ಅವನ ಪತ್ನಿ ಶತರೂಪಾ; ಪ್ರಜಾಪತಿಯು ಅವಳನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಅವರಿಬ್ಬರಿಂದ ಪ್ರಿಯವ್ರತ ಮತ್ತು ಉತ್ತಾನಪಾದ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು।

Verse 46

ध्रुवश्चोत्तानपादस्य पुत्रः परमधार्मिकः । भक्त्या स विष्णुमाराध्य स्थानं चैवाक्षयं गतः

ಉತ್ತಾನಪಾದನ ಪುತ್ರ ಧ್ರುವನು ಪರಮಧಾರ್ಮಿಕನು. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಅವನು ಅಕ್ಷಯ ಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 47

प्रियव्रतस्य राजर्षेरुत्पन्ना दश सूनवः । त्रयः प्रव्रजितास्तत्र परंब्रह्म समाश्रिताः

ರಾಜರ್ಷಿ ಪ್ರಿಯವ್ರತನಿಗೆ ಹತ್ತು ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಪ್ರವ್ರಜ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು.

Verse 48

सप्त सप्तसु द्वीपेषु तेन पुत्राः प्रतिष्ठिताः । जंबूद्वीपाधिपो ज्येष्ठ आग्नीध्र इति विश्रुतः

ಅವನು ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪುತ್ರರನ್ನು ಅಧಿಪತಿಗಳಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಹಿರಿಯನಾದ ಆಗ್ನೀಧ್ರನು ಜಂಬೂದ್ವೀಪಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು.

Verse 49

तस्यासन्नव सुताः पार्थ नववर्षेश्वराः स्मृताः । तेषां नाम्ना च ते वर्षास्तिष्ठंत्यद्यापि चांकिताः

ಹೇ ಪಾರ್ಥ, ಅವನಿಗೆ ಒಂಬತ್ತು ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು; ಅವರು ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅಧೀಶ್ವರರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇಂದಿಗೂ ಆ ವರ್ಷಗಳು ಅವರ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 50

योजनानां सहस्राणि नव प्रत्येकशः स्मृताः । मेरोश्चतुर्दशं खंडं गंधमाल्यवतोर्द्वयोः

ಪ್ರತಿ ವಿಭಾಗವೂ ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರವೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗಂಧಮಾದನ ಮತ್ತು ಮಾಲ್ಯವತ್ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಮೇರುವಿನ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಖಂಡಗಳ ವಿಭಾಗವನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 51

अंतरे हेमभूमिष्ठमिलावृतमिहोच्यते । माल्यवत्सागरांतस्य भद्राश्वमिति प्रोच्यते

ಇದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಣಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾದ ‘ಇಲಾವೃತ’ವೆಂದು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮತ್ತು ಮಾಲ್ಯವತ್ ಸಮೀಪ ಸಮುದ್ರಸೀಮೆಯವರೆಗೆ ಇರುವ ದೇಶವನ್ನು ‘ಭದ್ರಾಶ್ವ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 52

गंधवत्सागरांतस्य केतुमालमिति स्मृतम्

ಗಂಧವತ್ ಸಮೀಪ ಸಮುದ್ರದವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ ದೇಶವನ್ನು ‘ಕೇತುಮಾಲ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 53

श्रृंगवज्जलधेरंतः कुरुखंडमिति स्मृतम् । श्रृंगवच्छ्वेतमध्ये च खण्डं प्रोक्तं हिरण्मयम्

ಶೃಂಗವತ್ ಸಮೀಪ ಸಮುದ್ರಸೀಮೆಯೊಳಗಿನ ವಿಭಾಗವನ್ನು ‘ಕುರು-ಖಂಡ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಶೃಂಗವತ್ ಮತ್ತು ಶ್ವೇತ ನಡುವಿನ ವಿಭಾಗ ‘ಹಿರಣ್ಮಯ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 54

सुनीलश्वेतयोर्मध्ये खंडमाहुश्च रम्यकम् । निषधो हेमकूटश्च हरिखंडं तदंतरा

ಸುनीಲ ಮತ್ತು ಶ್ವೇತ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ‘ರಮ್ಯಕ’ ಎಂಬ ಮನೋಹರ ಖಂಡವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿಷಧ ಮತ್ತು ಹೇಮಕೂಟ ನಡುವಿನ ದೇಶ ‘ಹರಿಖಂಡ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 55

हिमवद्धिमकूटांतः खण्डं किंपुरुषं स्मृतम् । हिमाद्रिजलधेरन्तर्नाभि खण्डमिति स्मृतम्

ಹಿಮವತ್‌ನಿಂದ ಹೇಮಕೂಟದವರೆಗೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ‘ಕಿಂಪುರುಷ’ ಖಂಡ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಹಿಮಾದ್ರಿ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದ ಭಾಗ ‘ನಾಭಿಖಂಡ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 56

नाभिखण्डं च कुरवो द्वे वर्षे धनुपाकृती । हिमवांश्च गिरिश्रृंगी ज्यास्थाने परिकीर्तितौ

ನಾಭಿಖಂಡ ಮತ್ತು ಕುರು—ಈ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳು ಧನುಸ್ಸಿನ ಆಕಾರದವು. ಹಿಮವಾನ್ ಮತ್ತು ಗಿರಿಶೃಂಗೀ ಧನುಸ್ಸಿನ ಜ್ಯಾ (ದೋರಿಯ) ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 57

नाभेः पुत्रश्च ऋषभ ऋषभाद्बरतोऽभवत् । तस्य नाम्ना त्विदं वर्षं भारतं चेति कीर्त्यते

ನಾಭಿಯ ಪುತ್ರ ಋಷಭನು; ಋಷಭನಿಂದ ಭರತನು ಜನಿಸಿದನು. ಅವನ ನಾಮದಿಂದಲೇ ಈ ವರ್ಷ ‘ಭಾರತ’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 58

अत्र धर्मार्थकामानां मोक्षस्य च उपार्जनम् । अन्यत्र भोगभूमिश्च सर्वत्र कुरुनंदन

ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ—ಇವೆಲ್ಲದರ ಉಪಾರ್ಜನೆ ಸಾಧ್ಯ. ಇತರತ್ರ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಭೋಗಭೂಮಿಯೇ—ಓ ಕುರುನಂದನ!

Verse 59

शाकद्वीपे च शाकोऽस्ति योजनानां सहस्रकः । तस्य नाम्ना च तद्वर्षं शाकद्वीपमिति स्मृतम्

ಶಾಕದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿರುವ ಶಾಕವೃಕ್ಷವಿದೆ. ಅದರ ನಾಮದಿಂದಲೇ ಆ ವರ್ಷ ‘ಶಾಕದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ.

Verse 60

तस्य च प्रियव्रत एवाधिपतिर्नाम्ना मेधातिथिरिति

ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಪ್ರಿಯವ್ರತನೇ; ಅವನು ‘ಮೇಧಾತಿಥಿ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು.

Verse 61

तस्य पुरोजवमनोजववेपमानधूम्रानीकचित्ररेफबहुरूपविश्वचारसंज्ञानि पुत्रनामानि सप्त वर्षाणि

ಅವನ ಪುತ್ರರ ಹೆಸರುಗಳು—ಪುರೋಜವ, ಮನೋಜವ, ವೇಪಮಾನ, ಧೂಮ್ರಾನೀಕ, ಚಿತ್ರರೇಫ, ಬಹುರೂಪ, ವಿಶ್ವಚಾರ—ಇವೇ ಏಳು ವರ್ಷ-ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೆಸರುಗಳಾಗಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

Verse 62

शाकद्वीपे च वर्ष ऋतव्रतसत्यव्रतानुव्रतनामानो वाय्यवात्कमं भगवंतं जपंति

ಶಾಕದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಋತವ್ರತ, ಸತ್ಯವ್ರತ ಮತ್ತು ಅನುವ್ರತ ಎಂಬ ವರ್ಷ-ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಜಪದ ಮೂಲಕ ಭಗವಾನ್ ವಾಯ್ಯವಾತ್ಕಮನನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 63

अंतः प्रविश्य भूतानि यो विभज्यात्मकेतुभिः । अंतर्यामीश्वरः साक्षात्पातु नो यद्वशे जगत्

ಯನು ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಆತ್ಮಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುತ್ತಾನೋ, ಆ ಸాక్షಾತ್ ಅಂತರ್ಯಾಮಿ ಈಶ್ವರನು—ಯಾವನ ವಶದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತು ಇರುವುದೋ—ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ।

Verse 64

इति जपः । कुशद्वीपे कुशस्तंबो योजनानां सहस्रकः । तच्चिह्नचिह्नितं तस्मात्कुशद्वीपं ततः स्मृतम्

ಇದು ಜಪ. ಕುಶದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಕುಶಗಾಸಿನ ಒಂದು ಸ್ತಂಭ/ಗುಚ್ಛವು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ; ಆ ಚಿಹ್ನೆಯಿಂದ ಚಿಹ್ನಿತವಾದುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ‘ಕುಶದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 65

तद्द्वीपपतिश्च प्रैयव्रतो हिरण्यरोमा तत्पुत्रवसुवसुदानदृढकविनाभिगुप्तसत्यव्रतवामदेवनामांकितानि सप्त वर्षाणि । वर्णाश्च कुलिशकोविदाभियुक्तकुलकसंज्ञा जातवेदसं भगवंतं स्तुवंति

ಆ ದ್ವೀಪದ ಅಧಿಪತಿ ಪ್ರೈಯವ್ರತ ವಂಶದ ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯರೋಮಾ. ಅವನ ಪುತ್ರರ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಏಳು ವರ್ಷ-ಪ್ರದೇಶಗಳು—ವಸು, ವಸುದಾನ, ದೃಢ, ಕವಿ, ನಾಭಿ, ಗುಪ್ತ, ಸತ್ಯವ್ರತ, ವಾಮದೇವ—ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಲ್ಲಿ ಕುಲಿಶ, ಕೋವಿದ, ಅಭಿಯುಕ್ತ, ಕುಲಕ ಎಂಬ ವರ್ಣಗಳು ಭಗವಾನ್ ಜಾತವೇದಸ್ (ಅಗ್ನಿ)ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 66

परस्य ब्रह्णः साक्षाज्जातवेदासि हव्यवाट् । देवानां पुरुषांगानां यज्ञेन पुरुषं यजः

ನೀನು ಪರಬ್ರಹ್ಮನ ಸాక్షಾತ್ ಪ್ರಕಾಶವಾದ ಜಾತವೇದ (ಅಗ್ನಿ), ಹವ್ಯವಾಹಕನೂ ಹವ್ಯಭೋಕ್ತನೂ ಆಗಿದ್ದೀ. ಯಜ್ಞದ ಮೂಲಕ ನೀನು ವಿಶ್ವಪುರುಷನನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತೀ; ದೇವತೆಗಳ ವಿಶ್ವದೇಹದ ಒಂದು ಅಂಗ ನೀನೇ.

Verse 67

इति स्तुतिः । क्रौंचद्वीपे क्रौंचनामा पर्वतो योजनायतः । योऽसौ गुहेन निर्भिन्नस्तच्चिह्नं क्रौंचद्वीपकम्

ಇಂತೆ ಸ್ತುತಿ ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ಕ್ರೌಂಚದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಕ್ರೌಂಚನೆಂಬ ಪರ್ವತವು ಒಂದು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಿದೆ. ಆ ಪರ್ವತವನ್ನು ಗುಹ (ಸ್ಕಂದ)ನು ಚೀರಿ ಬಿಟ್ಟದ್ದೇ ಕ್ರೌಂಚದ್ವೀಪದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

Verse 68

तत्र च प्रैयव्रतो घृतपृष्टिनामा तत्पुत्राममधुरुहमेघपृष्ठस्वदामऋताश्वलोहितार्णववनस्पतिइतिसप्तपुत्रनामांकितानि सप्त वर्षाणि

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರೈಯವ್ರತ ವಂಶದ ರಾಜನು ಘೃತಪೃಷ್ಠಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು. ಅವನ ಏಳು ಪುತ್ರರ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಏಳು ವರ್ಷಗಳು (ಪ್ರದೇಶಗಳು) ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ—ಮಮಧುರುಹ, ಮೇಘಪೃಷ್ಠ, ಸ್ವದಾಮ, ಋತಾಶ್ವ, ಲೋಹಿತಾರ್ಣವ, ವನಸ್ಪತಿ ಮತ್ತು ಏಳನೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ವರ್ಷ।

Verse 69

वर्णाश्च गुरुऋषभद्रविणदेवकसंज्ञाः

ಅಲ್ಲಿನ ವರ್ಣಗಳು ‘ಗುರು’, ‘ಋಷಭ’, ‘ದ್ರವಿಣ’, ‘ದೇವಕ’ ಎಂಬ ಸಂಜ್ಞೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ.

Verse 70

आपोमयं भगवंतं स्तुवंति

ಅವರು ಜಲಸ್ವರೂಪನಾದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 71

आपः पुरुषवीर्याश्च पुनंतीर्भूर्भूवःस्वश्च । तैः पुनरमीवघ्नाःसंस्पृशेतात्मना भुवः

ಪುರುಷವೀರ್ಯಸಂಪನ್ನವಾದ ಆಪಃ ಭೂಃ, ಭುವಃ, ಸ್ವಃ ಎಂಬ ತ್ರಿಲೋಕಗಳನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ಜಲವನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದವನು ರೋಗನಾಶಕನಾಗಿ, ತನ್ನ ಆತ್ಮಸತ್ತೆಯಿಂದ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 72

इति जपः । शाल्मलेर्नाम वृक्षस्य तत्रवासः सहस्रं योजनानां तच्चिह्नं शाल्मलिद्विपमुच्यते

ಇದೆಯೇ ಜಪ (ಮಂತ್ರಪಠನ). ಅಲ್ಲಿ ‘ಶಾಲ್ಮಲಿ’ ಎಂಬ ವೃಕ್ಷವು ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರ ಹೊಂದಿದೆ; ಆ ಚಿಹ್ನೆಯಿಂದಲೇ ಅದು ‘ಶಾಲ್ಮಲಿದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

Verse 73

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो यज्ञबाहुस्तत्पुत्रसुरोचनसौमनस्यरमणकदेवबर्हिपारिभद्राप्यायनाभिज्ञाननामानि सप्तवर्षाणि

ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಪ್ರೈಯವ್ರತ ವಂಶದ ರಾಜ ಯಜ್ಞಬಾಹು. ಅವನ ಪುತ್ರರ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಏಳು ವರ್ಷಗಳು—ಸುರೋಚನ, ಸೌಮನಸ್ಯ, ರಮಣಕ, ದೇವ, ಬರ್ಹಿ, ಪಾರಿಭದ್ರ, ಆಪ್ಯಾಯನ ಮತ್ತು ಅಭಿಜ್ಞಾನ—ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.

Verse 74

वर्णाश्च श्रुतधरवीर्यवसुंधरैषंधरसंज्ञा भगवंतं सोमं यजंति

ಶ್ರುತಧರ, ವೀರ್ಯ, ವಸುಂಧರಾ, ಏಷಂಧರ ಎಂಬ ಸಂಜ್ಞೆಯ ವರ್ಣಗಳು ಭಗವಾನ್ ಸೋಮನನ್ನು ಯಜಿಸಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 75

स्वयोनिः पितृदेवेभ्यो विभजञ्छुक्लकृष्णयोः । अधः प्रजानां सर्वासां राजा नः सोमोस्तु

ಸ್ವಯಂಭೂ ಸೋಮನು ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ದೇವರಿಗೂ ಶುಕ್ಲ-ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಕೆಳಗಿರುವ ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ರಾಜ ಸೋಮನೇ ಆಗಲಿ.

Verse 76

इति जपः गोमेदनामा प्लक्षोस्ति सुरम्यो यस्य च्छायया । मोदोवृद्धिं गतं लौल्याद्गोमेदं द्वीपमुच्यते

ಇತಿ ಜಪಃ। ‘ಗೋಮೇದ’ ಎಂಬ ಅತಿರಮ್ಯ ಪ್ಲಕ್ಷವೃಕ್ಷವಿದೆ; ಅದರ ಛಾಯೆಯಿಂದ ಸ्नेಹಾಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಆನಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ದ್ವೀಪವನ್ನು ‘ಗೋಮೇದದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 77

तत्र प्रैयव्रत इध्मजिह्वः पतिस्तत्पुत्रसिवसुरम्यसुभद्र शांत्यशप्तमृताभयनामांकितानि सप्त वर्षाणि

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರೈಯವ್ರತ ವಂಶದ ಅಧಿಪತಿ ಇಧ್ಮಜಿಹ್ವನು; ಅವನ ಪುತ್ರರು—ಶಿವ, ಸುರಮ್ಯ, ಸುಭದ್ರ, ಶಾಂತ್ಯ, ಶಪ್ತ, ಮೃತಾಭಯ—ಇವರ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಏಳು ವರ್ಷಗಳು (ಪ್ರದೇಶಗಳು) ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ।

Verse 78

वर्णाश्च हंसपतंगोर्ध्वांचनसत्यांगसंज्ञाश्चत्वारो भगवंतं सूर्यं यजंते

ಅಲ್ಲಿ ಹಂಸ, ಪತಂಗ, ಊರ್ಧ್ವಾಂಚನ, ಸತ್ಯಾಂಗ ಎಂಬ ನಾಮಗಳ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳು ಭಗವಾನ್ ಸೂರ್ಯದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 79

प्रश्रस्य विष्णुरूपंयत्तत्रोत्थस्य ब्रह्मणोऽमृतस्य च । मृत्योश्च सूर्यमात्मानं धीमहि

ವಿಷ್ಣುರೂಪನಾಗಿ, ಬ್ರಹ್ಮೋತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಕಾರಣನಾಗಿ, ಅಮೃತಪ್ರಕಾಶನಾಗಿ, ಮರಣವನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸುವವನೆಂದು—ಆ ಪರಮಾತ್ಮಸ್ವರೂಪ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನಾವು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 80

इति जपः । स्वर्णपत्राणि नियुतं योजनानां सहस्रकम् । पुष्करं ज्वलदा भाति तच्चिह्नं द्वीपपुष्करम्

ಇತಿ ಜಪಃ। ಸ್ವರ್ಣಪತ್ರಯುಕ್ತ ಪದ್ಮವು ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಜ್ವಲಿಸಿ ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ; ಅದೇ ಚಿಹ್ನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಆ ದ್ವೀಪ ‘ಪುಷ್ಕರದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ।

Verse 81

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो वीतहोत्रनामा तत्पुत्रौ रमणकघातकौ

ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ಪ್ರೈಯವ್ರತ ವಂಶಜ ವೀತಹೋತ್ರನೆಂಬವನು; ಅವನ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು ರಮಣಕ ಮತ್ತು ಘಾತಕ.

Verse 82

तन्नामचिह्नतं खंडद्वयम्

ಆ ಎರಡು ಖಂಡಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ನಾಮಚಿಹ್ನಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 83

तयोरंतरालेमानसाचलो नाम वलयाकारः पर्वतो यस्मिन्भ्रमति भगवान्भास्कर इति

ಅವೆರಡರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾನಸಾಚಲವೆಂಬ ವಲಯಾಕಾರದ ಪರ್ವತವಿದೆ; ಅದರ ಮೇಲೆ ಭಗವಾನ್ ಭಾಸ್ಕರ (ಸೂರ್ಯ) ತನ್ನ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 84

तत्र वर्णाश्च न संति केवलं समानास्ते ब्रह्म ध्यायंति

ಅಲ್ಲಿ ವರ್ಣಭೇದಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಇಲ್ಲ; ಎಲ್ಲರೂ ಸಮಾನರಾಗಿ ಕೇವಲ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನೇ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 85

यद्यत्कर्ममयं लिंगं ब्रह्मलिंगं जनोर्चयन् । भेदेनैकांतमद्वैतं तस्मै भगवते नमः

ಜನರು ಯಾವ ಯಾವ ಕರ್ಮಮಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅದೇ ಬ್ರಹ್ಮಲಿಂಗ; ಭೇದಭಾವದಿಂದ ಉಪಾಸಿಸಿದರೂ ತತ್ತ್ವತಃ ಅದು ಪರಮ ಏಕಾಂತ ಅದ್ವೈತವೇ—ಆ ಭಗವಂತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 86

इति जपः । नैषु क्रोधो न मात्सर्यं पुण्यपापार्जनेन च । अयुतं द्विगुणं चापि क्रमादायुः प्रकीर्तितम्

ಇಂತೆಯೇ ಜಪವಿಧಿ. ಅವರಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಧವೂ ಇಲ್ಲ, ಮಾತ್ಸರ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ; ಪುಣ್ಯ‑ಪಾಪಗಳ ಅರ್ಜನೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಅವರ ಆಯುಷ್ಯ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ, ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ದ್ವಿಗುಣವೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 87

जपंतः कामिनीयुक्ता विहरंत्यमरा इव । अथ ते संप्रवक्ष्यामि ऊर्ध्वलोकस्य संस्थितिम्

ಜಪದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ, ದಿವ್ಯ ಕಾಮಿನಿಯರೊಂದಿಗೆ, ಅವರು ಅಮರರಂತೆ ವಿಹರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಊರ್ಧ್ವಲೋಕಗಳ ಸ್ಥಿತಿ‑ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವೆನು.