Adhyaya 33

Verse 1

नारद उवाच । ततस्तं गिरिवर्ष्माणं पतितं वसुधोपरि । आलिंगितमिव पृथ्व्या गुणिन्या गुणिनं यथा

ನಾರದರು ಹೇಳಿದರು—ಆಮೇಲೆ ಆ ಪರ್ವತದೇಹಿಯು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದನು; ಗುಣವತಿಯಾದ ಪೃಥ್ವಿಯು ಗುಣವಂತನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದಂತೆ ಅವನು ತೋರ್ಪಟ್ಟನು।

Verse 2

दृष्ट्वा देवा विस्मितास्ते जयं जगुस्तथा मुहुः । केचित्समीपमागंतुं बिभ्यति त्रिदिवौकसः

ಅದನ್ನು ಕಂಡ ದೇವರುಗಳು ವಿಸ್ಮಿತರಾಗಿ ಮರುಮರು “ಜಯ” ಎಂದು ಜಯಘೋಷ ಮಾಡಿದರು. ಆದರೂ ತ್ರಿದಿವವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬರಲು ಭಯಪಟ್ಟರು.

Verse 3

उत्थाय तारको दैत्यः कदा चिन्नो निहंति चेत् । तं तथा पतितं दृष्ट्वा वसुधामण्डले गुहः

“ದೈತ್ಯ ತಾರಕನು ಮತ್ತೆ ಎದ್ದು ಬಂದರೆ, ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲವೇ?”—ಎಂಬ ಶಂಕೆಯಿಂದ, ಭೂಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಅವನು ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಗುಹ (ಸ್ಕಂದ) ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದನು.

Verse 4

आसीद्दीनमनाः पार्थ शुशोच च महामतिः । स्तवनं चापि देवानां वारयित्वा वचोऽब्रवीत्

ಓ ಪಾರ್ಥ, ಆ ಮಹಾಮತಿ ದೀನಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಶೋಕಿಸಿದನು. ದೇವರ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನೂ ತಡೆದು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 5

शोच्यं पातकिनं मां च संस्तुवध्वं कथं सुराः । पंचानामपि यो भर्ता प्राकृतोऽसौ न कीर्त्यते

“ಓ ಸುರರೇ, ಶೋಕ್ಯನಾದ ಪಾತಕಿಯಾದ ನನ್ನನ್ನು ನೀವು ಹೇಗೆ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತೀರಿ? ಐದು (ಇಂದ್ರಿಯಗಳ) ಅಧಿಪತಿಯಾದರೂ ಪ್ರಾಕೃತ-ಸಾಂಸಾರಿಕನಾದವನು ಕೀರ್ತನೀಯನಲ್ಲ.”

Verse 6

स तु रुद्रांशजः प्रोक्तस्तस्य द्रुह्यन्न रुद्रंवत् । स्वायंभुवेन गीतश्च श्लोकः संश्रूयते तथा

“ಅವನು ರುದ್ರಾಂಶಜನಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ; ಅವನಿಗೆ ದ್ರೋಹ ಮಾಡುವವನು ರುದ್ರನಿಗೇ ದ್ರೋಹ ಮಾಡಿದವನಂತೆ. ಸ್ವಾಯಂಭುವ (ಮನು) ಹಾಡಿದ ಈ ಶ್ಲೋಕವೂ ಹಾಗೆಯೇ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ.”

Verse 7

वीरं हि पुरुषं हत्वा गोसहस्रेण मुच्यते । यथाकथंचित्पुरुषो न हंतव्यस्ततो बुधैः

ವೀರನಾದ ಪುರುಷನನ್ನು ಹತಮಾಡಿದ ಪಾಪವೂ ಸಹಸ್ರ ಗೋಗಳ ದಾನ-ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತದಿಂದ ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಾದರೂ ಮನುಷ್ಯನ ವಧ ಮಾಡಬಾರದು—ಇದು ಬುದ್ಧಿವಂತರ ನಿರ್ಣಯ.

Verse 8

पापशीलस्य हनने दोषो यद्यपि नास्ति च । तथापि रुद्रभक्तोऽयं संस्मरन्निति शोचिमि

ಪಾಪಶೀಲನ ವಧೆಯಲ್ಲಿ ದೋಷವಿಲ್ಲವೆಂದರೂ, ಇವನು ರುದ್ರಭಕ್ತನು ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ನಾನು ಶೋಕಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 9

तदहं श्रोतुमिच्छामि प्रायाश्चित्तं च किंचन । प्रायश्चित्तैरपैत्येनो यतोपि महदर्जितम्

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಯಾವುದೋ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ; ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಮಹಾಪಾಪವು ದೂರವಾಗಲಿ.

Verse 10

इति संशोचतस्तस्य शिवपुत्रस्य धीमतः । वासुदेवो गुरुः पुंसां देवमध्ये वचोऽब्रवीत्

ಹೀಗೆ ಶೋಕಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಧೀಮಂತ ಶಿವಪುತ್ರನ ಕುರಿತು, ದೇವರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರ ಗುರು ವಾಸುದೇವನು ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 11

श्रुतिः स्मृतिश्चेतिहासाः पुराणं च शिवात्मज । प्रमाणं चेत्ततो दुष्टवधे दोषो न विद्यते

ಹೇ ಶಿವಾತ್ಮಜ, ಶ್ರುತಿ, ಸ್ಮೃತಿ, ಇತಿಹಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳು ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರೆ, ದುಷ್ಟವಧದಲ್ಲಿ ದೋಷವಿಲ್ಲ.

Verse 12

स्वप्राणान्यः परप्राणैः प्रपुष्णात्यघृणः पुमान् । तद्वधस्तस्य हि श्रेयो यद्दोषाद्यात्यधः पुमान्

ಇತರರ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಹರಣಮಾಡಿ ತನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ ನಿರ್ದಯನು—ಅವನ ವಧವೇ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವನ ದೋಷದಿಂದ ಜನರು ಅಧೋಗತಿಗೆ ಬಿದ್ದು ವಿನಾಶವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ।

Verse 13

अन्नादे भ्रूणहा मार्ष्टि पत्यौ भार्या पचारिणी । गुरौ शिष्यश्च याज्यश्च स्तेनो राजनि किल्बिषम्

ಭ್ರೂಣಹಂತಕನು ತನ್ನ ಪಾಪವನ್ನು ಅನ್ನದಾತನ ಮೇಲೆ ತಳ್ಳುತ್ತಾನೆ; ವ್ಯಭಿಚಾರಿಣಿ ಪತ್ನಿ ಅದನ್ನು ಪತಿಯ ಮೇಲೆ; ಶಿಷ್ಯನು (ಅಪರಾಧದಿಂದ) ಗುರುವಿನ ಮೇಲೆ; ಯಾಜಕನು ಯಜಮಾನನ ಮೇಲೆ; ಕಳ್ಳನು ತನ್ನ ದೋಷವನ್ನು ರಾಜನ ಮೇಲೆ ಇಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 14

पापिनं पुरुषं यो हि समर्थो न निहंति च । तस्य तावंति पापानि तदर्धं सोऽप्यवाश्रुते

ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದರೂ ಪಾಪಿ ಪುರುಷನನ್ನು ದಂಡಿಸದೆ ಬಿಡುವವನಿಗೆ, ಆ ಅಪರಾಧಿಯಷ್ಟು ಪಾಪಗಳು ಅವನಿಗೂ ಸೇರುತ್ತವೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧವನ್ನು ಅವನೇ ಹೊರುತ್ತಾನೆ।

Verse 15

पापिनो यदि वध्यंते नैव पालनसंस्थितैः । ततोऽयमक्षमो लोकः कं याति शरणं गुह

ಹೇ ಗುಹಾ! ರಕ್ಷಣಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ರಾಜರು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಕರು ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ದಂಡಿಸದೆ ಹೋದರೆ, ಈ ಅಸಹಾಯಕ ಲೋಕವು ಯಾರ ಶರಣಿಗೆ ಹೋಗುವುದು?

Verse 16

कथं यज्ञाश्च वेदाश्च वर्तते विश्वधारकाः । तस्मात्त्वया पुण्यमाप्तं न च पापं कथंचन

ದುಷ್ಟರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸದೆ ಹೋದರೆ, ವಿಶ್ವವನ್ನು ಧರಿಸುವ ಯಜ್ಞಗಳು ಮತ್ತು ವೇದಗಳು ಹೇಗೆ ನಡೆಯುವವು? ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಪುಣ್ಯವನ್ನೇ ಪಡೆದಿದ್ದೀ; ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಪಾಪವಿಲ್ಲ।

Verse 17

अथ चेद्रुद्रभक्तेषु बहुमानस्तव प्रभो । तत्र ते कीर्तयिष्यामि प्रायश्चित्तं महोत्तमम्

ಪ್ರಭೋ, ರುದ್ರಭಕ್ತರ ಮೇಲಿನ ನಿನಗೆ ಮಹಾ ಗೌರವವಿದ್ದರೆ, ಆ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿನಗೆ ಮಹೋತ್ತಮ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವೆನು।

Verse 18

आजन्मसंभवैः पापैः पुमान्येन विमुच्यते । आकल्पांत च वा येन रुद्रलोके प्रमोदते

ಯಾವುದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ಜನ್ಮದಿಂದ ಸಂಚಿತವಾದ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಯಾವುದರಿಂದ ಅವನು ಕಲ್ಪಾಂತವರೆಗೆ ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 19

कृते पापेऽनुतापो वै यस्य स्कन्द प्रजायते । रुद्राराधनतोऽन्यच्च प्रायश्तित्तं परं न हि

ಹೇ ಸ್ಕಂದ, ಪಾಪ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಯಾರಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಅನುತಾಪ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೋ, ಅವನಿಗೆ ರುದ್ರಾರಾಧನೆಯಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಮತ್ತಿಲ್ಲ।

Verse 20

न यस्यालमपि ब्रह्मामहिमानं विवर्णितुम् । श्रुतिश्च भीता यं वक्ति किं तस्मात्परमं भवेत्

ಯಾರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಯಾರನ್ನು ಶ್ರುತಿ (ವೇದ) ಕೂಡ ಭಯ-ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಸಂಯತ ವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ—ಅವನಿಗಿಂತ ಪರಮ ಇನ್ನೇನು ಇರಬಹುದು?

Verse 21

अकांडे यच्च ब्रह्मांडक्षयोद्युक्तं हलाहलम् । कण्ठे दधार श्रीकण्ठः कस्तस्मात्परमो भवेत्

ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡನಾಶಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ಹಾಲಾಹಲ ವಿಷ ಉದ್ಭವಿಸಿದಾಗ, ಶ್ರೀಕಂಠನು ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದನು—ಅವನಿಗಿಂತ ಪರಮನು ಇನ್ನಾರು?

Verse 22

दुःखतांडवदीनोऽभूदण्डसंकीर्णमानसः । मारमारश्च यो देवः कस्तस्मात्परमो भवेत्

ದುಃಖತಾಂಡವಕ್ಕೂ ಅಧಿಪತಿಯಾದವನು, ಮನಸ್ಸು ಸಮಸ್ತ ಅಂಡಮಂಡಲವನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದವನು, ಮಾರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ದೇವನು—ಅವನಿಗಿಂತ ಪರಮನು ಯಾರು?

Verse 23

वियद्व्यापी सुरसरित्प्रवाहो विप्रुषाकृतिः । बभूव यस्य शिरसि कस्तस्मात्परमो भवेत्

ಆಕಾಶವ್ಯಾಪಿಯಾದ ದೇವನದಿಯ ಪ್ರವಾಹವೂ ಅವನ ಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಹನಿಯಾಗಿ ಆಯಿತು—ಅವನಿಗಿಂತ ಪರಮನು ಯಾರು?

Verse 24

यज्ञादिकाश्च ये धर्मा विना यस्यार्चनं वृथा । दक्षोऽत्र सत्यदृष्टांतः कस्तस्मात्परमो भवेत्

ಯಜ್ಞಾದಿ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಕರ್ಮಗಳು ಅವನ ಅರ್ಚನೆ ಇಲ್ಲದೆ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತವೆ; ಇಲ್ಲಿ ದಕ್ಷನೇ ಸತ್ಯ ದೃಷ್ಟಾಂತ—ಅವನಿಗಿಂತ ಪರಮನು ಯಾರು?

Verse 25

क्षोणी रथो विधिर्यंता शरोऽहं मन्दरो धनुः । रथांगे चापि चंद्रार्कौ युद्धे यस्य च त्रैपुरे

ತ್ರಿಪುರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಅವನ ರಥವಾಯಿತು, ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸಾರಥಿಯಾದ, ನಾನು (ವಿಷ್ಣು) ಅವನ ಬಾಣವಾಯಿತು, ಮಂದರ ಪರ್ವತ ಧನುಸ್ಸಾಯಿತು, ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯರು ರಥಚಕ್ರಗಳಾದರು.

Verse 26

आराधनं तस्य केचिद्योगमार्गेण कुर्वते । दुःखसाध्यं हि तत्तेषां नित्यं शून्यमुपासताम्

ಕೆಲವರು ಯೋಗಮಾರ್ಗದಿಂದ ಅವನ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ನಿತ್ಯ ಶೂನ್ಯವನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವವರಿಗೆ ಆ ಸಾಧನೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ದುಃಖಸಾಧ್ಯ ಮತ್ತು ಕಠಿಣವಾಗಿದೆ.

Verse 27

तस्मात्तस्यार्चयेल्लिंगं भुक्तिमुक्ती य इच्छति । सृष्ट्यादौ लिंगरूपी स विवादो मम ब्रह्मणः

ಆದುದರಿಂದ ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ಬಯಸುವವನು ಅವನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಲಿ. ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆದಿಯಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನ ನಡುವೆ ವಿವಾದ ಉಂಟಾದಾಗ, ಅವನೇ ಲಿಂಗರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು.

Verse 28

अभूद्यस्य परिच्छेदे नालमावां बभूविव । चराचरं जगत्सर्वं यतो लीनं सदात्र च

ನಾವು ಅವನ ಮಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಯತ್ನಿಸಿದಾಗ, ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಸಮರ್ಥರಾದೆವು. ಅವನಿಂದಲೇ ಮತ್ತು ಅವನಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಸಮಸ್ತ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತು ಸದಾ ಲೀನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

Verse 29

तस्माल्लिंगमिति प्रोक्तं देवै रुद्रस्य धीमतः । तोयेन स्नापयेल्लिंगं श्रद्धया शुचिना च यः

ಆದ್ದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಧೀಮಂತನಾದ ರುದ್ರನ ಆ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ‘ಲಿಂಗ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಾರು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದಲೂ ಶುದ್ಧಿಯಿಂದಲೂ ನೀರಿನಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ನಾಪನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ—

Verse 30

ब्रह्मादितृणपर्यंतं तेनेदं तर्पितं जगत् । पंचामृतेन तल्लिंगं स्नापयेद्यश्च बुद्धिमान्

ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ತೃಣದವರೆಗೆ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಅವನಿಂದಲೇ ತೃಪ್ತಿಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಯಾರು ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಪಂಚಾಮೃತದಿಂದ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ನಾಪನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ—

Verse 31

तर्पितं तेन विश्वं स्यात्सुधया पितृभिः समम् । पुष्पैरभ्यर्चयेल्लिंगं यथाकालोद्भवैश्चयः

ಅವನಿಂದ ಪಿತೃಗಳೊಡನೆ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವು ಅಮೃತಸಮಾನ ತರ್ಪಣದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಯಥಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಚಿಸುವವನು ಯಥೋಚಿತ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 32

तेन संपूजितं विश्वं सकलं नात्र संशयः । नैवेद्यं तत्र यो दद्याल्लिंगस्याग्रे विचक्षणः

ಆ ಕರ್ಮದಿಂದ ಸಮಗ್ರ ವಿಶ್ವವೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪೂಜಿತವಾಗುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ವಿವೇಕಿಯಾದ ಭಕ್ತನು ಅಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗದ ಮುಂದೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕ ಪೂಜಾಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 33

भोजितं तेन विश्वं स्याल्लिंगस्यैवं फलं महत् । किमत्र बहुनोक्तेन स्वल्पं वा यदि व बहु

ಅವನಿಂದ ವಿಶ್ವವೇ ಭೋಜಿತವಾದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ—ಲಿಂಗಪೂಜೆಯ ಮಹಾಫಲ ಇದು. ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳಬೇಕು—ಸ್ವಲ್ಪವಾಗಲಿ ಬಹುವಾಗಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದರೂ.

Verse 34

लिंगस्य क्रियते यच्च तत्सर्वं विश्वप्रीतिदम् । तच्च लिगं स्थापयेद्यः शुचौ देशे सुभक्तितः

ಲಿಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಏನು ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ಸಮಗ್ರ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಪ್ರೀತಿಕರವಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶುಭಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವವನು, ಅವನ ಕರ್ಮ ಸರ್ವಹಿತಕರವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 35

स सर्वपापनिर्मुक्तो रुद्रलोके प्रमोदते । यन्नित्यं यजतो यज्ञैः फलमाहुर्मनीषिणः

ಅವನು ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಿತ್ಯ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವನಿಗೆ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುವ ಫಲವೇ ಅವನಿಗೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 36

तच्च स्थापयतो लिंगं शिवस्य शुभलक्षणम् । यथाग्निः सर्वदेवानां मुखं स्कन्द प्रकीर्त्यते

ಶಿವನ ಶುಭಲಕ್ಷಣವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವವನಿಗೂ ಅಂತಹ ಮಹಿಮೆ ಇದೆ; ಹೇ ಸ್ಕಂದ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸರ್ವದೇವತೆಗಳ ‘ಮುಖ’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗುವಂತೆ.

Verse 37

तथैव सर्वजगतां मुखं लिंगं न संशयः । प्रारंभान्मुच्यते पापैः सर्वजन्मकृतैरपि

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಲಿಂಗವೇ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳ ‘ಮುಖ’. ಈ ಕರ್ಮದ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಅನೇಕ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 38

अतीतं च तथागामि कुलानां तारयेच्छतम् । मृन्मयं काष्ठनिष्पन्नं पक्वेष्टं शैलमेव च

ಅತೀತವೂ ಆಗಾಮಿ ಯೂ ಆದ ಕುಲಗಳಲ್ಲಿ ಶತಕುಲಗಳನ್ನು ಅವನು ತಾರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಲಿಂಗವು ಮಣ್ಣಿನದಾಗಿರಲಿ, ಮರದಿಂದ ಮಾಡಿದದಾಗಿರಲಿ, ಬೇಯಿಸಿದ ಇಟ್ಟಿಗೆಯದಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಕಲ್ಲಿನದಾಗಿರಲಿ—ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪಾವನಕರ.

Verse 39

कृतमायतनं दद्यात्क्रमाच्छतगुणं फलम् । कलशं तत्र चारोप्य एकविंशत्कुलैर्युतः

ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಆಯತನವನ್ನು (ದೇವಾಲಯ-ಗೃಹವನ್ನು) ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅದರ ಫಲ ಶತಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಕಲಶವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಕುಲಗಳೊಂದಿಗೆ (ಪುಣ್ಯಸಂಬಂಧದಿಂದ) ಯುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 40

आकल्पांतं रुद्रलोके मोदते रुद्रवत्सुखी । एवंविधफलं लिंगमतो भूयोऽप्यधो न हि

ಕಲ್ಪಾಂತದವರೆಗೆ ಅವನು ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ರುದ್ರನಂತೆ ಸುಖಿಯಾಗಿ ಮೋದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂತಹ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವುದು ಈ ಲಿಂಗ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಅಧೋಗತಿಗೆ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 41

तस्मादत्र महासेन लिंगं स्थापितुमर्हसि । यदुक्तमेतदश्लीलं यदि किंचन चात्र चेत्

ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಮಹಾಸೇನ, ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಯೋಗ್ಯನಾಗಿದ್ದೀ. ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದಲಾದರೂ ಅಶ್ಲೀಲವೆನಿಸಿದರೆ—

Verse 42

तद्ब्रवीतु महा सेन स्वयं साक्षी महेश्वरः । एवं वदति गोविंदे साधुवादो महानभूत्

ಮಹಾಸೇನನೇ ಇದನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಿ; ಸ್ವಯಂ ಮಹೇಶ್ವರನೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಸಾಕ್ಷಿ. ಗೋವಿಂದನು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ “ಸಾಧು! ಸಾಧು!” ಎಂಬ ಮಹಾ ಪ್ರಶಂಸಾಧ್ವನಿ ಎದ್ದಿತು.

Verse 43

महादेवो ह्यथालिंग्य स्कन्दं वचनब्रवीत् । यद्भवान्मम भक्तेषु प्रकरोति कृपां पराम्

ಆಮೇಲೆ ಮಹಾದೇವನು ಸ್ಕಂದನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ನೀನು ನನ್ನ ಭಕ್ತರ ಮೇಲೆ ಪರಮ ಕೃಪೆಯನ್ನು ತೋರುವದರಿಂದ—”

Verse 44

तेनापि परमा प्रीतिर्मम जाता तवोपरि । किं तु यद्भगवानाह वासुदेवो जगद्गुरुः

ಅದರಿಂದಲೇ ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಪರಮ ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಜಗದ್ಗುರು ಭಗವಾನ್ ವಾಸುದೇವನು ಹೇಳಿದದ್ದು—

Verse 45

तत्त्था नान्यथा किंचिदत्र प्रोक्तं हि विष्णुना । यो ह्यहं स हरिर्ज्ञेयो यो हरिः सोऽहमित्युता

ಅದು ಹಾಗೆಯೇ, ಬೇರೆಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದುದು ಸತ್ಯ. ‘ನಾನು ಯಾರು ಅವನೇ ಹರಿ; ಹರಿ ಯಾರು ಅವನೇ ನಾನು’— ಎಂಬುದು ನಿಶ್ಚಿತ.

Verse 46

नावयोरंतरं किंचिद्दीपयोरिव सुव्रत । एनं द्वेष्टि स मां द्वेष्टियोन्वेत्येनं स माऽनुगः

ಹೇ ಸುವ್ರತ! ಎರಡು ದೀಪಗಳ ಜ್ವಾಲೆಗಳಂತೆ ನಮ್ಮ ನಡುವೆ ಏನೂ ಭೇದವಿಲ್ಲ. ಅವನನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವನು ನನ್ನನ್ನೇ ದ್ವೇಷಿಸುವನು; ಅವನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವನು ನನ್ನ ಅನುಗಾಮಿ.

Verse 47

इति स्कन्द विजानाति स मद्भक्तोन्यथा न हि

ಸ್ಕಂದನು ಹೀಗೆಯೇ ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ನನ್ನ ಭಕ್ತನು, ಬೇರೆಯಲ್ಲ.

Verse 48

स्कन्द उवाच । एवमेवास्मि जानामि त्वां च विष्णुं च शंकर

ಸ್ಕಂದನು ಹೇಳಿದನು: ಓ ಶಂಕರನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನೂ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವನ್ನೂ ಹೀಗೆಯೇ ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ.

Verse 49

यच्च लिंगकृते प्राह हरिर्मां धर्मवत्सलः । खे वाणी तारकवधे एवमेव पुराह माम्

ಧರ್ಮವತ್ಸಲನಾದ ಹರಿಯು ಲಿಂಗದ ಕುರಿತು ನನಗೆ ಏನು ಹೇಳಿದನೋ, ತಾರಕಾಸುರನ ವಧೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಕಾಶವಾಣಿಯು ಕೂಡ ನನಗೆ ಹಿಂದೆ ಅದನ್ನೇ ಹೇಳಿತ್ತು.

Verse 50

लिंगं संस्थापयिष्यामि सर्वपापा पहं ततः । एकं यत्र प्रतिज्ञा मे गृहीतास्य वधाय च

ನಾನು ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ವಪಾಪಹರವಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅವನ ವಧೆಗಾಗಿ ನಾನು ಎಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆನೋ, ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲಿಂಗವಿರುವುದು.

Verse 51

द्वितीयं यत्र निःसत्त्वसत्यक्तः शक्त्याऽसुरोऽभवत् । तृतीयं यत्र निहतो हत्या पापोपशांतिदम्

ಎರಡನೆಯದು, ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಅಸುರನು ನಿಸ್ತೇಜನಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವುದು. ಮೂರನೆಯದು, ಅವನು ಹತವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವುದು; ಅದು ಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವುದು.

Verse 52

इत्युक्त्वा विश्वकर्माणमाहूय प्राह पावकिः । त्रीणि लिंगानि शुद्धानि शीघ्रं त्वं कर्तुमर्हसि

ಇಂತೆಂದು ಪಾವಕಿಯು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ನೀನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಮೂರು ಶುದ್ಧ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು.”

Verse 53

वचनाद्बाहुलेयस्य निर्ममे देववर्द्धकिः । त्रीणि लिंगानि शुद्धानि न्यवेदयत तानि च

ಬಾಹುಲೆಯನ ವಚನದಂತೆ ದೇವಶಿಲ್ಪಿ ದೇವವರ್ಧಕಿಯು ಮೂರು ಶುದ್ಧ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಅವನ್ನೂ ಸಮರ್ಪಿಸಿದನು.

Verse 54

ततो ब्रह्मादिभिः सार्धं विष्णुना शंकरेण च । पूर्वं संस्थापयामास पश्चिमायामदूरतः

ನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವರೊಂದಿಗೆ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಶಂಕರರ ಸಹಿತ, ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಿಂದ ದೂರವಲ್ಲದಂತೆ, ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು.

Verse 55

प्रतिज्ञेश्वरमित्येव लिंगं परमशोभनम् । अष्टम्यां बहुले चात्र चैत्रे स्नात्वा उपोष्य च

ಆ ಪರಮಶೋಭನ ಲಿಂಗವು ‘ಪ್ರತಿಜ್ಞೇಶ್ವರ’ವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಇಲ್ಲಿ ಚೈತ್ರಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಅಷ್ಟಮಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು…

Verse 56

पूजां च जागरं कृत्वा मुच्येत्पारुष्यपापतः । इत्याह स्कंदप्रीत्यर्थं स्वयं तत्र महेश्वरः

…ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಿದರೆ ಕಠೋರತೆ/ಕ್ರೂರತೆಯ ಪಾಪದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಸ್ಕಂದನ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ ಮಹೇಶ್ವರನು ಹೀಗೆಂದನು.

Verse 57

ततो द्वितीयं लिंगं तु वह्निकोणाश्रितं तथा । स्थापयामास सरसो यत्र शक्तिर्विनिर्ययौ

ನಂತರ ಅವನು ಅಗ್ನಿಕೋಣದಲ್ಲಿ (ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ) ಸ್ಥಿತವಾದ ಎರಡನೇ ಲಿಂಗವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಸರೋವರದ ಸಮೀಪ, ಶಕ್ತಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು.

Verse 58

कपालेश्वरमित्येव लिंगं पापापहं शुभम् । शक्तिं च तामभिष्टूय स्थापयामास तत्र च

ಆ ಶುಭಕರ, ಪಾಪಹರ ಲಿಂಗವು ‘ಕಪಾಲೇಶ್ವರ’ವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಅವಳ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು.

Verse 59

कपालेश्वरसांनिध्यं देवीं कापालिकेश्वरीम् । तत्र चोत्तरदिग्भागे शक्तिच्छिद्रं प्रचक्षते

ಕಪಾಲೇಶ್ವರದ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಪಾಲಿಕೇಶ್ವರಿ’ ಎಂಬ ದೇವಿ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿ ಆ ಸ್ಥಳದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಶಕ್ತಿಚ್ಛಿದ್ರ’ವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 60

पातालगंगा यत्रास्तिं सर्वपापहरा शिवा । तत्र स्नात्वा ददौ स्कंदः कृपयाभिपरिप्लुतः

ಸರ್ವಪಾಪಹರಿಣಿ ಶಿವಾಸ್ವರূপಿಣಿಯಾದ ಪಾತಾಳಗಂಗೆಯು ಹರಿಯುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸ್ಕಂದನು ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ ಪವಿತ್ರ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

Verse 61

तदा तोयं तारकाय सहितः सर्वदैवतैः

ಆಗ ಅವನು ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ತಾರಕನಿಗಾಗಿ ಆ ನೀರನ್ನು ತರ್ಪಣರೂಪವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.

Verse 62

काश्यपेयाय वज्रांगतनयाय महात्मने । रुद्रभक्ताय सतिलमक्षय्योदकमस्त्विति

ಕಾಶ್ಯಪೇಯನಿಗೆ, ವಜ್ರಾಂಗನ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರನಿಗೆ, ರುದ್ರಭಕ್ತನಿಗೆ—ಎಳ್ಳಿನೊಂದಿಗೆ ಈ ಅಕ್ಷಯ ಜಲತರ್ಪಣವು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಲಿ ಎಂದು ಅವನು ಘೋಷಿಸಿದನು।

Verse 63

ततो महेश्वरः प्रीतः प्राह स्कंदस्य श्रृण्वतः । चतुर्दश्यां कृष्णपक्षे मधौ चैवात्र यो नरः । स्नात्वोपोष्य समभ्यर्च्य कपालेश्वरमीश्वरीम्

ಆಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನು, ಸ್ಕಂದನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವಾಗ ಹೇಳಿದರು—ಮಧು ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಚತುರ್ದಶಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು, ಕಪಾಲೇಶ್ವರನನ್ನೂ ದೇವಿಯನ್ನೂ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಅರ್ಚಿಸುವನೋ…

Verse 64

तेजोवधसमुद्भूतपातकेन स मुच्यते

ಅವನು ತೇಜೋವಧದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಪಾತಕದಿಂದ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 65

अस्यामेव तिथौ सोमः शिवयोगश्च तैतिलम् । षड्योगः शक्तिच्छिद्रेयो दिनं रुद्रं जपन्निशि । स्नात्वात्र सशरीरो वै रुद्रलोकं व्रजीष्यति

ಈ ತಿಥಿಯಲ್ಲೇ ಸೋಮ ಮತ್ತು ಶಿವಯೋಗ ಸಂಯೋಗವಾದಾಗ ತಿಲವ್ರತ ಶುಭ; ಶಕ್ತಿಚ್ಛಿದ್ರದಲ್ಲಿ ಷಡ್ಯೋಗ ಇರುವ ದಿನ, ಹಗಲು ರುದ್ರಜಪ ಮಾಡಿ, ರಾತ್ರಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ದೇಹಸಹಿತ ರುದ್ರಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 66

कपालेशस्य सांनिध्ये शक्तिच्छिद्रं हि कीर्त्यते । तस्य तुल्यं परं तीर्थं पृथिव्यां नैव विद्यते

ಕಪಾಲೇಶ್ವರನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲೇ ‘ಶಕ್ತಿಚ್ಛಿದ್ರ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಪರಮ ತೀರ್ಥವೇ ಇಲ್ಲ।

Verse 67

इति श्रुत्वा रुद्रवाक्यं स्कंदः प्रीतोऽभवद्भृशम् । देवाश्च मुदिताः सर्वे साधुसाध्विति ते जगुः

ರುದ್ರನ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿ ಸ್ಕಂದನು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು. ಎಲ್ಲ ದೇವರೂ ಹರ್ಷಿಸಿ “ಸಾಧು! ಸಾಧು!” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.