Adhyaya 39

Verse 1

ब्रह्मोवाच । शृणु पुत्र प्रवक्ष्यामि रहस्यं परमं मतम् । एते ब्रह्मविदः प्रोक्ताश्चातुर्विद्या महा द्विजाः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಪುತ್ರನೇ, ಕೇಳು; ಪರಮ ರಹಸ್ಯವಾದ ಮಹಾಮತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆನು. ಇವರು ಬ್ರಹ್ಮವಿದರು, ಚತುರ್ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾದ ಮಹಾದ್ವಿಜರು ಎಂದು ಘೋಷಿತರು।

Verse 2

स्वाध्यायाश्च वषट्काराः स्वधाकाराश्च नित्यशः । रामाज्ञापालकाश्चैव हनुमद्भक्तितत्पराः

ಅವರು ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರಾಗಿದ್ದು ನಿತ್ಯ ವಷಟ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸ್ವಧಾಕಾರಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೆ; ರಾಮಾಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ ಹನುಮದ್ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ತತ್ಪರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 3

एकदा तु ततो देवा ब्रह्माणं समुपागताः । ब्राह्मणान्द्रष्टुकामास्ते ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः

ಒಮ್ಮೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು. ಬ್ರಹ್ಮ–ವಿಷ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಯನ್ನು ನೋಡಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಅವರು ಆಗಮಿಸಿದರು.

Verse 4

तान्देवानागतान्दृष्ट्वा स्वस्थानाच्चलितास्तु ते । अर्घपाद्यं पुरस्कृत्य मधुपर्कं तथैव च

ಬಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಅವರು ತಮ್ಮ ಆಸನಗಳಿಂದ ಎದ್ದರು. ಅಗ್ರದಲ್ಲಿ ಅರ್ಘ್ಯ–ಪಾದ್ಯವನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಹಾಗೆಯೇ ಮಧುಪರ್ಕವನ್ನೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮರ್ಪಿಸಿದರು.

Verse 5

पूजयित्वा ततो विप्रा देवान्ब्रह्मपुरोगमान् । ब्रह्मात्र उपविष्टास्ते वेदानुच्चारयन्ति हि

ನಂತರ ಆ ವಿಪ್ರರು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಅಗ್ರವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು. ಅನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಅವರು ವೇದಪಠಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.

Verse 6

संहितां च पदं चैव क्रमं घनं तथैव च । उच्चैः स्वरेण कुर्वीत ऋचामृग्वेदसंहिताम्

ಅವರು ಸಂಹಿತಾ, ಪದ, ಕ್ರಮ, ಘನ ಎಂಬ ಪಾಠಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಋಗ್ವೇದದ ಋಚೆಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪಠಿಸಿ, ಋಗ್ವೇದ-ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 7

सामगाश्च प्रकुर्वंति स्तोत्राणि विविधानि च । शास्त्राणि च तथा याज्यापुरोनुवाक्या स्तथा

ಸಾಮಗಾನ ಮಾಡುವವರು ನಾನಾವಿಧ ಸ್ತೋತ್ರಗಳನ್ನು ಗಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಾಗೆಯೇ ಶಾಸ್ತ್ರಭಾಗಗಳು, ಯಾಜ್ಯ ಮಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಪುರೋನುವಾಕ್ಯಾ ಋಚೆಗಳೂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಠಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದವು.

Verse 8

चतुरक्षरं परं चैव चतुरक्षरमेव च । द्व्यक्षरं च तथा पंचाक्षरं द्वयक्षरमेव च । एतद्यज्ञस्वरूपं च यो जपेज्ज्ञानपूर्वकम्

ಪರಮ ಚತುರಕ್ಷರೀ ಮಂತ್ರವೂ ಚತುರಕ್ಷರೀ ಸ್ವರೂಪವೂ, ದ್ವ್ಯಕ್ಷರೀ ಹಾಗೂ ಪಂಚಾಕ್ಷರೀ, ಮತ್ತೆ ದ್ವ್ಯಕ್ಷರೀ—ಇದನ್ನೇ ಯಜ್ಞಸ್ವರೂಪವೆಂದು ತಿಳಿದು ಜ್ಞಾನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಜಪಿಸುವವನು…

Verse 9

अंते ब्रह्म पदप्राप्तिः सत्यंसत्यं वदाम्यहम् । एकाग्रमानसाः सर्वे वेदपाठरता द्विजाः

ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಪದಪ್ರಾಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಇದು ಸತ್ಯ, ಸತ್ಯ, ಎಂದು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಏಕಾಗ್ರಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಆ ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜರು ವೇದಪಾಠದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 10

तेषामंगणदेशेषु कण्डूयन्ते कचान्मृगाः । ब्राह्मणा वेदमातां च जपंति विधिपूर्वकम्

ಅವರ ಅಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಂಕೆಗಳು ತಮ್ಮ ರೋಮಗಳನ್ನು ಕೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದವು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ‘ವೇದಮಾತೆ’ಯನ್ನೂ ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 11

हस्ते धृतांश्च तैर्दर्भान्भक्षंते मृगपोतकाः । निर्वैरं तं तदा दृष्ट्वा आश्रमं गृहमेधिनाम्

ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದ ದರ್ಭೆಯನ್ನು ಜಿಂಕೆಮರಿಗಳು ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದವು. ಗೃಹಸ್ಥರ ಆ ಆಶ್ರಮವು ವೈರವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ (ಎಲ್ಲರೂ) ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟರು.

Verse 12

तुतुषुः परमं देवा ऊचुस्ते च परस्परम् । त्रेतायुगमिदानीं च सर्वे धर्मपरायणाः

ದೇವತೆಗಳು ಪರಮವಾಗಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಪರಸ್ಪರ ಹೇಳಿದರು—“ಇದೀಗ ತ್ರೇತಾಯುಗವೇ ಬಂದಂತಿದೆ; ಎಲ್ಲರೂ ಧರ್ಮಪರಾಯಣರು.”

Verse 13

कलिर्दुष्टस्तथा प्रोक्तः किं करिष्यति पापकः । चातुर्विद्यान्समाहूय ऊचुस्ते त्रय एव च

“ಕಲಿ ದುಷ್ಟನೆಂದು ಘೋಷಿತ—ಆ ಪಾಪಿ ಏನು ಮಾಡುವನು?” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಆ ಮೂವರು ದಿವ್ಯರು ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು।

Verse 14

वृत्त्यर्थं भवतां चैव त्रैविद्यानां तथैव च । विभागं वः प्रदास्यामो यथावत्प्रतिपाल्यताम्

“ನಿಮ್ಮ ಜೀವನವೃತ್ತಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಹಾಗೆಯೇ ತ್ರೈವಿದ್ಯರ ಜೀವನಾರ್ಥಕ್ಕೂ, ನಾವು ನಿಮಗೆ ಯಥೋಚಿತ ಭಾಗವನ್ನು ನೀಡುವೆವು; ಅದನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಯಥಾವಿಧಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು.”

Verse 15

ये वणिजः पुरा प्रोक्ताः षट्त्रिंशच्च सहस्रकाः । त्रिसहस्रास्तु त्रैविद्या दशपंचसहस्रकाः

“ಹಿಂದೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ವಣಿಜರು ಮೂವತ್ತಾರು ಸಾವಿರ. ತ್ರೈವಿದ್ಯರು ಮೂರು ಸಾವಿರ; ದಶಪಂಚಸಹಸ್ರಕರು ಹದಿನೈದು ಸಾವಿರ.”

Verse 16

चातुर्विद्यास्तथा प्रोक्ता अन्योन्यं वृत्तिमाश्रिताः । सत्रिभागास्तु त्रैविद्याश्चतुर्भागास्तु चात्रिणः

“ಹೀಗೆ ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯರು ಘೋಷಿತರಾಗಿ, ಪರಸ್ಪರ ಜೀವನವೃತ್ತಿಗೆ ಅವಲಂಬಿತರಾದರು. ತ್ರೈವಿದ್ಯರಿಗೆ ಮೂರು ಪಾಲು, ಚಾತ್ರಿಣರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಪಾಲು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು.”

Verse 17

वणिजां गृहमागत्य पौरोहित्यस्य नित्यशः । भागं विभज्य संप्रापुः काजेशेन विनिर्मिताः

ವಣಿಜರ ಮನೆಗಳಿಗೆ ನಿತ್ಯ ಪೌರೋಹಿತ್ಯ ಸೇವೆಗೆ ಬಂದು, ಅವರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಪಾಲನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ ಪಡೆದರು—ಇದು ಕಾಜೇಶನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 18

परस्परं न विवाहश्चातुर्विद्यत्रिविद्ययोः । चातुर्विद्या मया प्रोक्तास्त्रिविद्यास्तु तथैव च

ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯರು ಮತ್ತು ತ್ರಿವಿದ್ಯರ ನಡುವೆ ಪರಸ್ಪರ ವಿವಾಹ ಮಾಡಬಾರದು. ನಾನು ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯರನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ತ್ರಿವಿದ್ಯರನ್ನೂ॥

Verse 19

त्रैविभागेन त्रैविद्याश्चतुर्भागेन चात्रिणः । एवं ज्ञातिविभागस्तु काजेशेन विनिर्मितः

ತ್ರಿವಿದ್ಯರಿಗೆ ಮೂರು ಭಾಗದ ಪಾಲು, ಚಾತ್ರಿಣರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಭಾಗದ ಪಾಲು ನಿಗದಿಯಾಯಿತು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಜ್ಞಾತಿವಿಭಾಗವನ್ನು ಕಾಜೇಶನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು॥

Verse 20

कृतकृत्यास्तु ते विप्राः प्रणेमुस्तान्सुरोत्तमान् । वृत्तिं दत्त्वा ततो देवाः स्वस्थानं च प्रतस्थिरे

ಕೃತಕೃತ್ಯರಾದ ಆ ವಿಪ್ರರು ದೇವೋತ್ತಮರಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ದೇವರುಗಳು ಜೀವನವೃತ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ ತಮ್ಮ ಧಾಮಕ್ಕೆ ಹೊರಟರು॥

Verse 21

पंचपंचाशद्ग्रामाणां ते द्विजाश्च निवासिनः । चतुर्विद्यास्तु ते प्रोक्तास्तदादि तु त्रिविद्यकाः

ಆ ದ್ವಿಜರು ಐವತ್ತೈದು ಗ್ರಾಮಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳಾದರು. ಅವರನ್ನು ‘ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು; ಆ ಬಳಿಕ (ಇತರರು) ‘ತ್ರಿವಿದ್ಯಕ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು॥

Verse 22

चातुर्विद्यस्य गोत्राणि दशपंच तथैव च । भारद्वाजस्तथा वत्सः कौशिकः ८ कुश एव च

ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯರ ಗೋತ್ರಗಳೂ ಹದಿನೈದು—ಭಾರದ್ವಾಜ, ವತ್ಸ, ಕೌಶಿಕ, ಕುಶ ಮೊದಲಾದವು॥

Verse 23

जातूकर्ण्यस्तथा कुंतो वशिष्ठो ११ धारणस्तथा

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಜಾತೂಕರ್ಣ್ಯ, ಕುಂತ; (ಹನ್ನೊಂದನೆಯ) ವಶಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಧಾರಣರೂ ಸ್ಮೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 24

आत्रेयो मांडिलश्चैव १४ लौगाक्षश्च १५ ततः परम् । स्वस्थानानां च नामानि प्रवक्ष्याम्यनुपूर्वशः

ಆತ್ರೇಯ ಮತ್ತು ಮಾಂಡಿಲ (ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ), ಹಾಗೂ ಲೌಗಾಕ್ಷ (ಹದಿನೈದನೆಯ); ಅನಂತರ ಅವರ ಸ್ವಸ್ಥಾನಗಳ ನಾಮಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾನು ಹೇಳುವೆನು.

Verse 25

सीतापूरं च श्रीक्षेत्रं २ मगोडी च ३ तथा स्मृता । ज्येठलोजस्तथा चैव शेरथा च ततः परम्

ಸೀತಾಪೂರ, (ಎರಡನೆಯ) ಶ್ರೀಕ್ಷೇತ್ರ, (ಮೂರನೆಯ) ಮಗೋಡಿ ಎಂದು ಸ್ಮೃತ; ನಂತರ ಜ್ಯೇಠಲೋಜ ಮತ್ತು ಶೇರಥಾ ಬರುತ್ತವೆ.

Verse 26

छेदे ताली वनोडी च गोव्यंदली तथैव च । कंटाचोषली चैव कोहेचं चंदनस्तथा

ಛೇದ, ತಾಳಿ, ವನೋಡಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಗೋವ್ಯಂದಲೀ; ಮತ್ತು ಕಂಟಾಚೋಷಲೀ, ಕೋಹೇಚಂ, ಚಂದನ ಕೂಡ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 27

थलग्रामश्च सोहं च हाथंजं कपडवाणकम् । व्रजन्होरी च वनोडी च फीणां वगोलं दृणस्तथा

ಥಲಗ್ರಾಮ ಮತ್ತು ಸೋಹಂ; ಹಾಥಂಜಂ ಮತ್ತು ಕಪಡವಾಣಕಂ; ವ್ರಜನ್ಹೋರಿ ಮತ್ತು ವನೋಡಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಫೀಣಾಂ, ವಗೋಲಂ, ದೃಣವೂ ಉಲ್ಲೇಖಿತ.

Verse 28

थलजा चारणं सिद्धा भालजाश्च ततः परम् । महोवी आईया मलीआ गोधरी आमतः परम्

ಥಲಜಾ, ಚಾರಣ, ಸಿದ್ಧಾ ಮತ್ತು ನಂತರ ಭಾಲಜಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಹೋವೀ, ಐಯಾ, ಮಲೀಯಾ, ಗೋಧರೀ ಮತ್ತು ಆಮೇಲೆ ಆಮತಃ।

Verse 29

वाठसुहाली तथा चैव माणजा सानदीयास्तथा । आनन्दीया पाटडीअ टीकोलीया ततः परम्

ವಾಠಸುಹಾಲೀ ಸಹ; ಮಾಣಜಾ ಮತ್ತು ಸಾನದೀಯಾ; ನಂತರ ಆನಂದೀಯಾ, ಪಾಟಡೀಅ, ಟೀಕೋಲೀಯಾ ಮುಂದಾಗಿ।

Verse 30

गंभी धणीआ मात्रा च नातमोरास्तथैव च । वलोला रांत्यजाश्चैव रूपोला बोधणीच वै

ಗಂಭೀ, ಧಣೀಯಾ, ಮಾತ್ರಾ; ಹಾಗೆಯೇ ನಾತಮೋರಾ; ವಲೋಲಾ, ರಾಂತ್ಯಜಾ; ರೂಪೋಲಾ, ಬೋಧಣೀ ಸಹ।

Verse 31

छत्रोटा अलु एवा च वासतडीआमतः परम् । जाषासणा गोतीया च चरणीया दुधीयास्तथा

ಛತ್ರೋಟಾ ಮತ್ತು ಅಲು; ನಂತರ ವಾಸತಡೀ ಮುಂದಾಗಿ; ಜಾಷಾಸಣಾ, ಗೋತೀಯಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಚರಣೀಯಾ, ದುಧೀಯಾ ಸಹ।

Verse 32

हालोला वैहोला च असाला नालाडास्तथा । देहोलो सौहासीया च संहालीयास्तथैव च

ಹಾಲೋಲಾ, ವೈಹೋಲಾ; ಅಸಾಲಾ, ನಾಲಾಡಾ ಹಾಗೆಯೇ; ದೇಹೋಲೋ, ಸೌಹಾಸೀಯಾ ಮತ್ತು ಸಂಹಾಲೀಯಾ ಸಹ।

Verse 33

स्वस्थानं पंचपत्ताशद्ग्रामा एते ह्यनुक्रमात् । दत्ता रामेण विधिवत्कृत्वा विप्रेभ्य एव च

ಇವು ಕ್ರಮಾನುಸಾರ ಸ್ವಸ್ಥಾನದ ಐವತ್ತೈದು ಗ್ರಾಮಗಳು; ರಾಮನು ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳಿಂದ ಕರ್ಮ ನೆರವೇರಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದನು.

Verse 34

अतः परं प्रवक्ष्यामि स्वस्थानस्य च गोत्रजान् । तथा हि प्रवरांश्चैव यथावद्विधिपूर्वकम्

ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಸ್ವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಗೋತ್ರಜನರನ್ನು ಹಾಗೂ ಪ್ರವರಗಳನ್ನೂ ಪರಂಪರೆ-ವಿಧಿಯಂತೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 35

ज्ञात्वा तु गोत्रदेवीं च तथा प्रवरमेव च । स्वस्थानं जायते चैव द्विजाः स्वस्थानवासिनः

ಗೋತ್ರದೇವಿಯನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ತನ್ನ ಪ್ರವರವನ್ನೂ ತಿಳಿದರೆ ಸ್ವಸ್ಥಾನವು ನಿಜವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಸ್ವಸ್ಥಾನವಾಸಿ ದ್ವಿಜರು ತಮ್ಮ ಯಥಾರ್ಥ ಗುರುತಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 36

नारद उवाच । कथं च जायते गोत्रं कथं तु ज्ञायते कुलम् । कथं वा ज्ञायते देवी तद्वदस्व यथार्थतः

ನಾರದನು ಹೇಳಿದರು—ಗೋತ್ರವು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಕುಲವು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ? ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಿ ಹೇಗೆ ಗುರುತಾಗುತ್ತಾಳೆ? ಅದನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ.

Verse 37

ब्रह्मोवाच । सीतापुरं तु प्रथमं प्रवरद्वयमेव च । कुशवत्सौ तथा चात्र मया ते परिकीर्त्तितौ

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಸೀತಾಪುರವೇ ಮೊದಲದು, ಅದರ ಪ್ರವರವು ದ್ವಯವಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಕುಶ ಮತ್ತು ವತ್ಸ—ಈ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ನಾನು ನಿನಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 38

१ श्रीक्षेत्रे द्वितीयं चैव गोत्राणां त्रयमेव च । छांदनसस्तथा वत्सस्तृतीयं कुशमेव च

ಶ್ರೀಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ನಿವಾಸಸ್ಥಾನವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಮೂರು ಗೋತ್ರಗಳಿವೆ—ಛಾಂದನಸ, ವತ್ಸ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯದು ಕುಶ ಗೋತ್ರವೇ.

Verse 39

शोहोली च चतुर्थं वै कुशप्रवरमेव च

ಶೋಹೋಲೀ ನಾಲ್ಕನೆಯ (ಸ್ಥಾನ); ಅದರ ಪ್ರವರ ಕುಶವೇ.

Verse 40

श्रेयस्थानं हि षष्ठं वै भारद्वाजः कुशस्तथा

ಶ್ರೇಯಸ್ಥಾನವು ಆರನೆಯ (ಸ್ಥಾನ); ಅಲ್ಲಿ (ವಂಶಸೂಚಕ) ಭಾರದ್ವಾಜ ಮತ್ತು ಕುಶ.

Verse 41

वटस्थानमष्टमं च निबोध सुतसत्तम

ಓ ಸುತ್ತಮಪುತ್ರನೇ! ತಿಳಿದುಕೋ—ವಟಸ್ಥಾನವು ಎಂಟನೆಯ (ಸ್ಥಾನ).

Verse 42

तत्र गोत्रं कुशं कुत्सं भारद्वाजं तथैव च । राज्ञः पुरं नवमं च भारद्वाजप्रवरमेव च ९

ಅಲ್ಲಿ ಗೋತ್ರಗಳು—ಕುಶ, ಕುತ್ಸ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜವೂ. ಹಾಗೆಯೇ ರಾಜ್ಞಃಪುರವು ಒಂಬತ್ತನೆಯ (ಸ್ಥಾನ); ಅದರ ಪ್ರವರ ಭಾರದ್ವಾಜವೇ.

Verse 43

कृष्णवाटं दशमं चैव कुशप्रवरमेव च । दहलोडमेकादशं वत्सप्रवरमेव हि

ಹತ್ತನೆಯದು ‘ಕೃಷ್ಣವಾಟ’; ಅದು ‘ಕುಶ-ಪ್ರವರ’ ಲಕ್ಷಣಯುಕ್ತ. ಹನ್ನೊಂದನೆಯದು ‘ದಹಲೋಡ’; ಅದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ‘ವತ್ಸ-ಪ್ರವರ’ ಸಂಬಂಧಿತ.

Verse 44

चेखलीद्वादशं पौककुशप्रवरमेव च

ಹನ್ನೆರಡನೆಯದು ‘ಚೇಖಲೀ’; ಅದು ‘ಪೌಕ–ಕುಶ-ಪ್ರವರ’ಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

Verse 45

चांचोदखे १२ देहोलोडी आत्रयश्च वत्सकुत्सकश्चैव । भारद्वाजीकोणाया च भारद्वाजगोलंदृणाशकुस्तथा

ಚಾಂಚೋದಖ (ಹನ್ನೆರಡು) ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ‘ದೇಹಲೋಡೀ’ ಆತ್ರೇಯ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತ; ಹಾಗೆಯೇ ವತ್ಸ–ಕುತ್ಸ ಸಂಬಂಧವೂ ಇದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಭಾರದ್ವಾಜ—ಕೋಣಾಯಾ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ—ಗೋಲಂದೃಣ—ಆಶಕು ಸಂಬಂಧಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 46

थलत्यजाद्वये चैव कुशधारणमेव च । नारणसिद्धा च स्वस्थानं कुत्सं गोत्रं प्रकीर्तितम्

‘ಥಲತ್ಯಜಾ’ ಎಂಬ ಜೋಡಿಯಲ್ಲಿ, ‘ಕುಶಧಾರಣ’ದಲ್ಲಿಯೂ, ‘ನಾರಣಸಿದ್ಧಾ’ದಲ್ಲಿಯೂ—ಇವು ಅವರವರ ಸ್ವಸ್ಥಾನಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ಇವರಿಗೆ ‘ಕುತ್ಸ ಗೋತ್ರ’ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.

Verse 47

भालजां कुत्सवत्सौ च मोहोवी आकुशस्तथा । ईयाश्लीआ शांडिलश्च गोधरीपात्रमेव च

‘ಭಾಲಜಾ’ ಕುತ್ಸ–ವತ್ಸ ಸಂಬಂಧಿತ; ‘ಮೋಹೋವೀ’ ಆಕುಶ ಪರಂಪರೆಯದು. ಹಾಗೆಯೇ ‘ಈಯಾಶ್ಲೀಆ’, ‘ಶಾಂಡಿಲ’ ಮತ್ತು ‘ಗೋಧರೀ-ಪಾತ್ರ’ಗಳೂ ಉಲ್ಲೇಖಿತ.

Verse 48

आनंदीया द्वे चैव भारद्वाजशांडिलश्चैव पाटडीआ कुशमेव च

ಆನಂದೀಯಾ ಎಂಬ ಎರಡು (ಗುಂಪುಗಳು/ಸ್ಥಾನಗಳು) ಇವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಭಾರದ್ವಾಜ–ಶಾಂಡಿಲ್ಯ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು ಇರುವರು; ಕುಶ ವಂಶದ ಪಾಟಡಿಯಾ ಕೂಡ ಇದೆ।

Verse 49

वांसडीआश्चैव जास्वा कौत्समणा वत्सआत्रेयौ गीता आकुशगौतमौ

ಮತ್ತು ವಾಂಸಡಿಯಾ ಹಾಗೂ ಜಾಸ್ವಾ ಇವೆ; ಕೌತ್ಸಮಣಾ; ವತ್ಸ–ಆತ್ರೇಯ; ಹಾಗೆಯೇ ಆಕುಶ–ಗೌತಮ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗೀತಾ ಕೂಡ ಇದೆ।

Verse 50

चरणीआ भारद्वाजः दुधीआधारणसा हि अहो सोन्नामांडिल्यस्तथा

ಚರಣೀಯಾ ಭಾರದ್ವಾಜ ಗೋತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದು; ದುಧೀಯಾ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಧಾರಣಾ ಶಾಖೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದದು; ಹಾಗೆಯೇ ಸೊನ್ನಾಮಾಂಡಿಲ್ಯವೂ ಇದೆ।

Verse 51

वेलोला हुराश्चैवा असाला कुशश्चैव धारणा च द्वितीय कम्

ವೇಲೋಲಾ ಮತ್ತು ಹುರಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಅಸಾಲಾ; ಕುಶವೂ; ಮತ್ತು ಧಾರಣಾ—ಇದು ಎರಡನೇ ಸಮೂಹ.

Verse 52

नालोला वत्सधारणीया च देलोला कुत्समेव च । सोहासीया भारद्वाजकुशवत्समेव च

ನಾಲೋಲಾ ವತ್ಸ–ಧಾರಣೀಯ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದದು; ದೇಲೋಲಾ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕುತ್ಸ ಗೋತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದದು; ಸೊಹಾಸೀಯಾ ಕೂಡ ಭಾರದ್ವಾಜ–ಕುಶ–ವತ್ಸ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದದು।

Verse 53

सुहालीआ वत्सं वै प्रोक्तं गोत्राणि यथाक्रमम् । मया प्रोक्तानि चैवात्र स्वस्थानानि यथाक्रमम्

‘ಸುಹಾಲೀಆ’ ಮತ್ತು ‘ವತ್ಸ’ ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಗೋತ್ರಗಳೂ ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ಉಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಅವರವರ ನಿವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು ಹಾಗೂ ವಸತಿ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 54

शीतवाडिया ये प्रोक्ताः कुशो वत्सस्तथैव च । विश्वामित्रो देवरातस्तृतीयो दलमेव च

‘ಶೀತವಾಡಿಯಾ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವರು ಉಕ್ತರಾದರು; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಕುಶ’ ಮತ್ತು ‘ವತ್ಸ’ ಕೂಡ. ‘ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ’ ಹಾಗೂ ‘ದೇವರಾತ’ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟರು; ಮೂರನೆಯದು ‘ದಲ’ ಸಹ.

Verse 55

भार्गवच्यावनाप्नवानौर्वजमदग्निरेव हि । वचार्द्दशेषाबुटला गोत्रदेव्यः प्रकीर्तिताः

ಭಾರ್ಗವ, ಚ್ಯಾವನ, ಆಪ್ನವಾನ, ಔರ್ವ, ಜಮದಗ್ನಿ—ಇವರು ಘೋಷಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೊಂದಿಗೆ ಗೋತ್ರದೇವಿಯರು—ವಾಕ್, ಅರ್ಧಶೇಷಾ, ಅಬುಟಲಾ—ಎಂದು ನಾಮತಃ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 56

श्रीक्षेत्रं द्वितीयं प्रोक्तं गोत्रद्वितयमेव च । छांदनसस्तथा वत्सं देवी द्वितयमेव च

‘ಶ್ರೀಕ್ಷೇತ್ರ’ವನ್ನು ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ಗೋತ್ರಗಳು. ‘ಛಾಂದನಸ’ ಮತ್ತು ‘ವತ್ಸ’ ಉಕ್ತವಾಗಿವೆ; ಜೊತೆಗೆ (ಸಂಬಂಧಿತ) ಎರಡು ದೇವಿಯರೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 57

आंगिरसांबरीषश्च यौवनाश्वस्तथैव च । भृगुच्यवनआप्नवानौ र्वजमदग्निमेव च

ಆಂಗಿರಸ, ಆಂಬರೀಷ ಮತ್ತು ಯೌವನಾಶ್ವ—ಇವರೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಭೃಗು, ಚ್ಯಾವನ, ಆಪ್ನವಾನ, ಔರ್ವ, ಜಮದಗ್ನಿ ಇವರೂ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 58

देवी भट्टारिका प्रोक्ता द्वितीया शेपला तथा । एतद्वंशोद्भवा ये च शृणु तान्मुनिसत्तम

ದೇವಿ ಭಟ್ಟಾರಿಕಾ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು; ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಶೇಪಲಾ ದೇವಿಯೂ. ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರ ವಿಷಯವನ್ನು ಕೇಳು, ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ।

Verse 59

सक्रोधनाः सदाचाराः श्रौतस्मार्तक्रियापराः । पंचयज्ञरता नित्यं संबंधसंमाश्रिताः । क्षतज्ञाः क्रतुजाश्चैव ते सर्वे नृपसत्तमाः

ಅವರು ಧರ್ಮೋಚಿತ ಕ್ರೋಧವುಳ್ಳವರು, ಸದಾಚಾರಿಗಳು, ಶ್ರೌತ-ಸ್ಮಾರ್ತ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರು. ನಿತ್ಯ ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ರತರು, ಯೋಗ್ಯ ಸಂಬಂಧ-ಧರ್ಮಮರ್ಯಾದೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ಷತಿ-ಪ್ರತಿದಾನವನ್ನು ತಿಳಿದವರು, ಕ್ರತುಜಾತರು—ಅವರೆಲ್ಲ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠರು।

Verse 60

तृतीयं मगोडोआ वै गोत्रद्वितयमेव च । भारद्वाजस्तथा कुत्सं देवी द्वितयमेव च

ಮೂರನೆಯದಾಗಿ ‘ಮಗೋಡೋಆ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ಗೋತ್ರಗಳು—ಭಾರದ್ವಾಜ ಮತ್ತು ಕುತ್ಸ. ಇನ್ನೂ ದೇವಿಯರ ಜೋಡಿಯೂ (ಇಲ್ಲಿ) ಉಲ್ಲೇಖಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 61

आंगिरसबार्हस्पत्यभारद्वाजस्तथैव च । विश्वामित्रदेव रातौप्रवरत्रयमेव च

ಆಂಗಿರಸ, ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ, ಭಾರದ್ವಾಜ—ಇವುಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ–ದೇವರಾತನಿಗೆ ಪ್ರವರತ್ರಯವೂ ಘೋಷಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 62

शेषला बुधला प्रोक्ताधारशांतिस्तथैव च । अस्मिन्ग्रामे च ये जाता ब्राह्मणाः सत्यवादिनः

ಶೇಷಲಾ, ಬುಧಲಾ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಆಧಾರಶಾಂತಿಯೂ. ಈ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸತ್ಯವಚನಿಗಳು।

Verse 63

द्विजपूजाक्रिया युक्ता नानायज्ञक्रियापराः । अस्मिन्गोत्रे समुत्पन्ना द्विजाः सर्वे मुनीश्वराः

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ನಾನಾ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ, ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ದ್ವಿಜರೆಲ್ಲರೂ ಮುನೀಶ್ವರರು.

Verse 64

चतुर्थं शीहोलियाग्रामं गोत्रद्वित यमेव च । विश्वामित्रदेवराततृतीयौदलमेव च

ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಶೀಹೋಲಿಯಾ ಗ್ರಾಮ, ಅಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗೋತ್ರಗಳಿವೆ. ಮೂರನೆಯದು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೇವರಾತ (ಔದಲ) ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 65

देवी चचाई वै तेषां गोत्रदेवी प्रकीर्तिता । अस्मिन्गोत्रे तुये जाता दुर्बला दीनमा नसाः

ದೇವಿ 'ಚಚಾಯಿ' ಅವರ ಗೋತ್ರದೇವತೆಯೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರು ದುರ್ಬಲರು ಮತ್ತು ದೀನ ಮನಸ್ಸಿನವರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 66

असत्यभाषिणो विप्रा लोभिनो नृपसत्तम । सर्व्वविद्याप्रवीणाश्च ब्राह्मणा ब्रह्मसत्तम

ಎಲೈ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳುವವರು ಮತ್ತು ಲೋಭಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಎಲೈ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯೇ! ಅವರು ಸರ್ವವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೀಣರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 67

ज्येष्ठलोजा पंचमं च स्वस्थानं प्रतिकीर्तितम् । वत्सशीया कुत्सशीया प्रवरद्वितयं स्मृतम्

ಐದನೆಯದು 'ಜ್ಯೇಷ್ಠಲೋಜಾ' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅವರ ಸ್ವಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ವತ್ಸಶೀಯ ಮತ್ತು ಕುತ್ಸಶೀಯ ಎಂಬ ಎರಡು ಪ್ರವರಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 68

आवरिवृवाप्रः यौवनाश्वभृगुच्यवनआप्नोर्वजमदग्निस्तथैव हि

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸ್ಮರಣೀಯ ಪಿತೃಋಷಿಗಳು—ಆವರಿವೃವಾಪ್ರ, ಯೌವನಾಶ್ವ, ಭೃಗು, ಚ್ಯವನ, ಆಪ್ನೋರ್ವ, ಜಾಮದಗ್ನಿ—ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟರು।

Verse 69

चचाई वत्सगोत्रस्य शांता च कुत्सगोत्रजा । एतैस्त्रिभिः पंचभिश्च द्विजा ब्रह्मस्वरूपिणः

ಚಚಾಈ ವತ್ಸಗೋತ್ರದವಳು; ಶಾಂತಾ ಕುತ್ಸಗೋತ್ರಜಳು. ಈ ಮೂವರಿಂದಲೂ ಹಾಗೂ ಆ ಐವರಿಂದಲೂ ಈ ದ್ವಿಜರು ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 70

शांता दांताः सुशीलाश्च धन पुत्रैश्च संयुताः । वेदाध्ययनहीनाश्च कुशलाः सर्वकर्मसु

ಅವರು ಶಾಂತರು, ದಾಂತರು, ಸುಶೀಲರು; ಧನ ಮತ್ತು ಪುತ್ರರಿಂದ ಸಂಯುತರು. ವೇದಾಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಹೀನರಾದರೂ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕುಶಲರು।

Verse 71

सुरूपाश्च सदाचाराः सर्वधर्मेषु निष्ठिताः । दानधर्म्मरताः सर्वे अत्रजा जलदा द्विजाः

ಅವರು ಸುರೂಪಿಗಳು, ಸದಾಚಾರಿಗಳು, ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಿಷ್ಠಿತರು. ಇಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಈ ದ್ವಿಜರೆಲ್ಲ ದಾನದರ್ಮದಲ್ಲಿ ರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ—ಜಲದ ಮೇಘಗಳಂತೆ।

Verse 72

शेरथाग्रामेषु वै जाताः प्रवरद्वयसंयुताः । कुशभारद्वाजाश्चैव देवीद्वयं तथैव च

ಅವರು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಶೇರಥಾ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು; ದ್ವಿಪ್ರವರಸಂಯುತರು—ಕುಶ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ. ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ದೇವಿಯರೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಸಂಬಂಧಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 73

विश्वामित्रो देवरातस्तृतीयौ दल एव च । आंगिरसबार्हस्पत्यभारद्वाजास्तथैव च

ಇಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೇವರಾತ, ಹಾಗೆಯೇ ತೃತೀಯ ಮತ್ತು ದಲ ಎಂಬವರೂ ಉಲ್ಲೇಖಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಅದೇ ರೀತಿ ಆಂಗಿರಸ, ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ ಎಂಬ ಪ್ರವರ/ವಂಶಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 74

कमला च महालक्ष्मीर्द्वितीया यक्षिणी तथा । अस्मिन्गोत्रे च ये जाताः श्रौतस्मार्त्तरता बुधाः

ಕಮಲಾ ಮತ್ತು ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ದ್ವಿತೀಯವಾಗಿ ಯಕ್ಷಿಣಿಯೂ. ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ಶ್ರೌತ–ಸ್ಮಾರ್ತ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 75

अस्मिन्वंशे च ये जाता ब्राह्मणाः सत्यवादिनः । अलौल्याश्च महायज्ञा वेदाज्ञाप्रतिपालकाः

ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸತ್ಯವಚನಿಗಳು; ಲೋಭರಹಿತರು, ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವವರು ಮತ್ತು ವೇದಾಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು ಆಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 76

दंतालीया भारद्वाजकुत्सशायास्तथैव च । आंगिरसबार्हस्पत्यभारद्वाजास्तथैव च

ದಂತಾಲೀಯರು ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ–ಕುತ್ಸ–ಶಾಯ ಪರಂಪರೆಯೂ ಉಲ್ಲೇಖಿತ; ಹಾಗೆಯೇ ಆಂಗಿರಸ, ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ, ಭಾರದ್ವಾಜ ಎಂಬ ಪ್ರವರಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 77

देवी च यक्षिणी प्रोक्ता द्वितीया कर्मला तथा । अस्मिन्गोत्रे च ये जाता वाडवा धनिनः शुभाः

ದೇವಿ ಮತ್ತು ಯಕ್ಷಿಣಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ದ್ವಿತೀಯವಾಗಿ ಕರ್ಮಲೆಯೂ. ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ವಾಡವ ವಂಶಜರು ಧನವಂತರಾಗಿ ಶುಭಕರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 78

वस्त्रालंकरणोपेता द्विजभक्तिपरायणाः । ब्रह्मभोज्यपराः सर्वे सर्वे धर्मपरायणाः

ಅವರು ವಸ್ತ್ರಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರು, ದ್ವಿಜರ ಪೂಜಾಭಕ್ತಿಗೆ ಪರಾಯಣರು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ದಾನ-ಭೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ತತ್ಪರರು—ಎಲ್ಲರೂ ಧರ್ಮಪರಾಯಣರು.

Verse 79

वडोद्रीयान्वये जाताश्चत्वारः प्रवराः स्मृताः । कुशः कुत्सश्च वत्सश्च भारद्वाजस्तथैव च

ವಡೋದ್ರೀಯ ವಂಶದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರವರರು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ—ಕುಶ, ಕುತ್ಸ, ವತ್ಸ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ.

Verse 80

तत्प्रवराण्यहं वक्ष्ये तथा गोत्राण्यनुक्रमात् । विश्वामित्रो देवरातस्तृतीयौदल एव च

ಈಗ ನಾನು ಆ ಪ್ರವರಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಗೋತ್ರಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ, ದೇವರಾತ, ತೃತೀಯ ಮತ್ತು ದಲ.

Verse 81

आंगिरसांबरीषश्च यौवनाश्वस्तृतीयकः । भार्गवश्च्यावनाप्नवानौर्वजमदग्निस्तथैव च

ಆಂಗಿರಸ ಮತ್ತು ಅಂಬರೀಷ, ಮೂರನೆಯದು ಯೌವನಾಶ್ವ; ಹಾಗೆಯೇ ಭಾರ್ಗವ, ಚ್ಯಾವನ, ಆಪ್ನವಾನ, ಔರ್ವ ಮತ್ತು ಜಮದಗ್ನಿ.

Verse 82

आंगिरसबार्हस्पत्यभारद्वाजास्तथैव च । कर्मला क्षेमला चैव धारभट्टारिका तथा

ಹಾಗೆಯೇ ಆಂಗಿರಸ, ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾರದ್ವಾಜ; ಜೊತೆಗೆ ಕರ್ಮಲಾ, ಕ್ಷೇಮಲಾ ಮತ್ತು ಧಾರಭಟ್ಟಾರಿಕಾ ಕೂಡ ಉಲ್ಲೇಖಿತರು.

Verse 83

चतुर्थी क्षेमला प्रोक्ता गोत्रमाता अनुक्रमात् । अस्मिन्गोत्रे तु ये जाताः पंचयज्ञरताः सदा

ಕ್ರಮಾನುಸಾರ ನಾಲ್ಕನೇ ಗೋತ್ರಮಾತೆ ‘ಕ್ಷೇಮಲಾ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ಸದಾ ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 84

लोभिनः क्रोधिनश्चैव प्रजायंते बहुप्रजाः । स्नानदानादि निरताः सदा विनिर्जितेंद्रियाः

ಅವರು ಲೋಭಿಗಳೂ ಕ್ರೋಧಿಗಳೂ ಆಗಿ ಹುಟ್ಟಿದರೂ ಬಹುಸಂತಾನದಿಂದ ಧನ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸ್ನಾನ, ದಾನ ಮೊದಲಾದ ಧರ್ಮಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ನಿರತರಾಗಿ ಸದಾ ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 85

वापीकूपतडागानां कर्तारश्च सहस्रशः । व्रतशीला गुणज्ञाश्च मूर्खा वेदविवर्जिताः

ಅವರು ಸಹಸ್ರಗಳಷ್ಟು ವಾಪಿ, ಕೂಪು, ತಡಾಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವವರಾಗುತ್ತಾರೆ. ವ್ರತಶೀಲರೂ ಗುಣಜ್ಞರೂ ಆದರೂ, ಮಂದಬುದ್ಧಿಗಳಾಗಿ ವೇದವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ವಂಚಿತರಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 86

गोदणीयाभिधे ग्रामे गोत्रौ द्वौ तत्र संस्थितौ । वत्सगोत्रं प्रथमकं भारद्वाजं द्वितीयकम्

‘ಗೋದಣೀಯಾ’ ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗೋತ್ರಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ—ಮೊದಲದು ವತ್ಸಗೋತ್ರ, ಎರಡದು ಭಾರದ್ವಾಜಗೋತ್ರ.

Verse 87

भृगुच्यवनाप्नवानौर्वपुरोध समेव च । शीहरी प्रथमा ज्ञेया द्वितीया यक्षिणी तथा

ಭೃಗು, ಚ್ಯವನ, ಆಪ್ನವ, ಔರ್ವ, ಪುರೋಧ, ಸಮ ಇವೆಯೂ ಈ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಶೀಹರಿಯನ್ನು ಮೊದಲ (ಗೋತ್ರಮಾತೆ) ಎಂದು, ಯಕ್ಷಿಣಿಯನ್ನು ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ತಿಳಿಯಿರಿ.

Verse 88

अस्मिन्गोत्रोद्भवा विप्रा धनधान्यसमन्विताः । सामर्षा लौल्यहीनाश्च द्वेषिणः कुटिलास्तथा

ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಧನಧಾನ್ಯಸಂಪನ್ನರು. ಅವರು ಬೇಗ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುವವರು, ಚಂಚಲತೆಯಿಲ್ಲದವರು; ಆದರೂ ದ್ವೇಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಕುಟಿಲಾಚಾರಿಗಳು ಕೂಡ.

Verse 89

हिंसिनो धनलुब्धाश्च मया प्रोक्तास्तु भूपते

ಓ ಭೂಪತೇ! ನಾನು ಅವರನ್ನು ಹಿಂಸಕರು ಮತ್ತು ಧನಲೋಭಿಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.

Verse 90

कण्टवाडीआ ग्रामे विप्राः कुशगोत्र । शुक्लशुश्च समुद्भवाः । प्रवरं तस्य वक्ष्यामि शृणु त्वं च नृपोत्तम

ಕಣ್ಟವಾಡೀಯ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕುಶಗೋತ್ರದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಇದ್ದಾರೆ; ಶುಕ್ಲಶುವಿನ ಸಂತತಿಯವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಆ ವಂಶದ ಪ್ರವರವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆ—ಓ ನೃಪೋತ್ತಮ, ಕೇಳು.

Verse 91

विश्वमित्रो देवरात उदलश्च त्रयः स्मृताः । चचाई देवी सा प्रोक्ता शृणु त्वं नृप सत्तम

ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ, ದೇವರಾತ, ಉದಲಾ—ಈ ಮೂವರು ಪ್ರವರ ಋಷಿಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಚಚಾಈ ದೇವಿಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತಳು; ಓ ನೃಪಸತ್ತಮ, ಕೇಳು.

Verse 92

यजंते क्रतुभिस्तत्र हृष्टचित्तैकमानसाः । सर्वविद्यासु कुशला ब्राह्मणाः सत्यवादिनः

ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹರ್ಷಿತಚಿತ್ತದಿಂದ, ಏಕಾಗ್ರಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕ್ರತುಗಳ ಮೂಲಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸರ್ವವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುಶಲರು ಮತ್ತು ಸತ್ಯವಚನಿಗಳು.

Verse 93

वेखलोया मया प्रोक्ता कुत्सवंशे समुद्भवाः । प्रवरत्रयसंयुक्ताः शृणुत्वं च नृपोत्तम

ಕುತ್ಸವಂಶದಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿ ತ್ರಿ-ಪ್ರವರಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದ ವೇಖಲೋಯರನ್ನು ನಾನು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ, ಮುಂದೆಯೂ ಕೇಳು.

Verse 94

विश्वामित्रो देवराजौदलश्चेति त्रयः स्मृताः । चचाई देवी तेषां वै कुलरक्षाकरी स्मृता

ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ, ದೇವರಾಜ-ಔದಲ ಮೊದಲಾದ ಮೂವರು ಪ್ರವರರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ದೇವಿ ಚಚಾಯೀ ಅವರ ಕುಲರಕ್ಷಕಿಯೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಳು.

Verse 95

ब्राह्मणाश्च महात्मानः सत्त्ववंतो गुणान्विताः । तपस्वियोगिनश्चैव वेदवेदांगपारगाः

ಅವರು ಮಹಾತ್ಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—ಸತ್ತ್ವಸಂಪನ್ನರು, ಗುಣಾನ್ವಿತರು; ತಪಸ್ವಿಗಳು, ಯೋಗಿಗಳು, ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರು.

Verse 96

साधवश्च सदाचारा विष्णुभक्तिपरायणाः । स्नानसंध्यापरा नित्यं ब्रह्मभोज्यपरायणाः

ಅವರು ಸಾಧುಗಳು, ಸದಾಚಾರಿಗಳು, ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರು; ನಿತ್ಯ ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರರು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಯಥೋಚಿತ ಭೋಜನ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರು.

Verse 97

अस्मिन्वंशे मया प्रोक्ताः शृणुत्वं च अतः परम्

ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ನಾನು ಹೇಳಿದುದನ್ನು ಹೇಳಿದೆನು; ಹೇ ರಾಜನೇ, ಇನ್ನು ಮುಂದಿನದನ್ನೂ ಕೇಳು.

Verse 98

देहलोडीआ ये प्रोक्ताः कुत्सप्रवरसंयुताः । आंगिरस आंबरीषो युवनाश्वस्तृतीयकः

‘ದೇಹಲೋಡೀಯಾ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವರು ಕುತ್ಸ-ಪ್ರವರಯುಕ್ತರು. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು—ಆಂಗಿರಸ, ಆಂಬರೀಷ ಮತ್ತು ತೃತೀಯ ಯುವನಾಶ್ವ.

Verse 99

गोत्रदेवी मया प्रोक्ता श्रीशेषदुर्बलेति च । कुत्सवंशे च ये जाताः सद्वृत्ताः सत्यभाषिणः

ಗೋತ್ರದೇವಿಯನ್ನು ನಾನು ‘ಶ್ರೀ-ಶೇಷ-ದುರ್ಬಲಾ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಕುತ್ಸವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ಸದ್ವೃತ್ತರು, ಸತ್ಯಭಾಷಿಗಳು.

Verse 100

वेदाध्ययनशीलाश्च परच्छिद्रैकदर्शिनः । सामर्षा लौल्यतो हीना द्वेषिणः कुटिलास्तथा

ಅವರು ವೇದಾಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರು; ಆದರೆ ಪರರ ದೋಷವನ್ನೇ ಮಾತ್ರ ನೋಡುವವರು. ಅವರು ಕೋಪಯುಕ್ತರು, ಚಂಚಲತೆಯಿಲ್ಲದವರು, ಹಾಗೆಯೇ ದ್ವೇಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಕುಟಿಲರೂ ಹೌದು.

Verse 110

शांता दांता सुशीलाश्च धनपुत्रसमन्विताः । धर्मारण्ये द्विजाः श्रेष्ठाः क्रतुकर्मणि कोविदाः

ಧರ್ಮಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಶಾಂತರು, ದಾಂತರು (ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹಿಗಳು), ಸುಶೀಲರು. ಅವರು ಧನ-ಪುತ್ರಸಂಪನ್ನರು, ಕ್ರತುಕರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೋವಿದರು.

Verse 120

हाथीजणे च ये जाता वत्सा भारद्वाजास्तथा । ज्ञानजा यक्षिणी चैव गोत्रदेव्यौ प्रकी र्तिते

ಹಾಥೀಜಣದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ವತ್ಸರು ಹಾಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಭಾರದ್ವಾಜರು. ಅಲ್ಲಿ ‘ಜ್ಞಾನಜಾ’ ಮತ್ತು ‘ಯಕ್ಷಿಣೀ’ ಎಂಬ ಎರಡು ಗೋತ್ರದೇವಿಯರು ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 130

महोत्कटा महाकायाः प्रलंबाश्च महोद्धताः । क्लेशरूपाः कृष्णवर्णाः सर्वशास्त्र विशारदाः

ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರರು, ಮಹಾಕಾಯರು, ದೀರ್ಘದೇಹಿಗಳು, ಮಹೋದ್ದತರು; ಕ್ಲೇಶಸ್ವರೂಪರು, ಕೃಷ್ಣವರ್ಣರು, ಆದರೂ ಸಮಸ್ತ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಾರದರು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ।

Verse 140

ब्रह्मभोज्यपराः सर्वे सर्वे धर्म्म परायणाः

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಬ್ರಹ್ಮಭೋಜ್ಯ (ಶುದ್ಧ ವೈದಿಕ ಅರ್ಪಣೆ) ಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರರು; ಎಲ್ಲರೂ ಧರ್ಮಪರಾಯಣರು।

Verse 150

वारणसिद्धाश्च ये प्रोक्ता ब्राह्मणा ज्ञानवित्तमाः । अस्मिन्गोत्रे च ये विप्राः सत्यवादिजितव्रताः

‘ವಾರಣಸಿದ್ಧ’ರೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—ಜ್ಞಾನಧನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು—ಮತ್ತು ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಸತ್ಯವಾದಿಗಳು, ಜಿತವ್ರತರು (ಸಂಯಮಿತ ವ್ರತಧಾರಿಗಳು) ಆದ ವಿಪ್ರರು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ।

Verse 160

विश्वामित्रो देवरातस्तृतीयौदल एव च । देवी चवाई चैवात्र रक्षारूपा व्यवस्थिता

ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ, ದೇವರಾತ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯವನಾದ ಉದಲ—ಇವರ ಹೆಸರುಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಚವಾಯಿ ರಕ್ಷಾಶಕ್ತಿರೂಪವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ।

Verse 170

गोधरीयाश्च ये जाता ब्राह्मणा ज्ञानसत्तमाः । गोत्रत्रयमथो वक्ष्ये यथा चैवाप्यनुक्रमात्

ಗೋಧರೀಯರೆಂದು ಜನಿಸಿದ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು; ಈಗ ನಾನು ಕ್ರಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಮೂರು ಗೋತ್ರಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 180

आंगिरसांबरीषौ च यौवनाश्वस्तृतीयकः । देवी चच्छत्रजा चैव द्वितीया शेषला तथा

ಆಂಗಿರಸ ಮತ್ತು ಆಂಬರೀಷ ಎಂಬವರು, ಮೂರನೆಯವನು ಯೌವನಾಶ್ವ; ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಿ ಚಚ್ಚತ್ರಜಾ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ಶೇಷಲಾ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.

Verse 190

साणदां च परं स्थानं पवित्रं परमं मतम् । कुशप्रवरजा विप्रास्तत्रस्थाः पावनाः स्मृताः

ಸಾಣದಾ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವೆಂದು, ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಕುಶ-ಪ್ರವರಜ ವಿಪ್ರರು ಪಾವನಕರರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 200

विश्वामित्रो देवरातस्तृतीयौदलमेव हि । अस्मिन्गोत्रे च ये जाता वेदशास्त्र परायणाः

ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೇವರಾತ, ಹಾಗೆಯೇ ನಿಜವಾಗಿ ಮೂರನೆಯವನು ಉದಲ; ಈ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ವೇದ-ಶಾಸ್ತ್ರಪರಾಯಣರು.

Verse 210

अस्मिन्वंशे समुद्भूता ब्राह्मणा देवतत्पराः । सस्वाधायवषट्कारा वेदशास्त्रप्रवर्तकाः

ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ದೇವತಾಭಕ್ತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಉದ್ಭವಿಸಿದರು—ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ಮಾಡುವವರು, ವಷಟ್ಕಾರ ಉಚ್ಚರಿಸುವವರು, ಮತ್ತು ವೇದ-ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರವર્તಿಸುವವರು.

Verse 220

रूपोला परमं स्थानं पवित्रमतिपुण्यदम् । अस्मिन्गोत्रत्रये चैव देवीत्रितयमेव च

ರೂಪೋಲಾ ಪರಮ ಸ್ಥಾನ—ಪವಿತ್ರವೂ ಅತಿಪುಣ್ಯದಾಯಕವೂ. ಈ ಗೋತ್ರತ್ರಯದಲ್ಲಿ ದೇವೀತ್ರಯವೂ ಇದೆ.

Verse 230

छत्रोटा च परं स्थानं सर्वलोकैकपूजितम् । कुशगोत्रं समाख्यातं प्रवरत्रयमेव हि

ಛತ್ರೋಟಾ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಾನವೆಂದು, ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಏಕಪೂಜಿತವೆಂದು ಘೋಷಿತವಾಗಿದೆ. ಇದರ ವಂಶವು ಕುಶಗೋತ್ರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರವರತ್ರಯವಿದೆ.

Verse 240

अतः परं च संस्थानं जाखासणमुदाहृतम् । गोत्रं वै वात्स्यसंज्ञं तु गोत्रजा शीहुरी तथा । प्रवराणि च पंचैव मया तव प्रकाशितम्

ಇದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂದಿನ ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನು ‘ಜಾಖಾಸಣ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅದರ ಗೋತ್ರವು ‘ವಾತ್ಸ್ಯ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಆ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ‘ಶೀಹುರೀ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರವರಗಳು ನಿಖರವಾಗಿ ಐದು ಎಂದು ನಾನು ನಿನಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 250

आंगिरसं बार्हस्पत्यं भारद्वाजं तृतीयकम् । अस्मिन्वंशे च ये जाताः ब्राह्मणा पूतमूर्तयः

ಆಂಗಿರಸ, ಬಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ, ಭಾರದ್ವಾಜ—ಇವು ಮೂರು ಪ್ರವರಗಳು. ಈ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಧರ್ಮದಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಪೂತಮೂರ್ತಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 260

अरोगिणः सदा देवाः सत्यव्रतपरायणाः

ಅವರು ಸದಾ ಅರೋಗಿಗಳಾಗಿ, ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ದೇವತೂಲ್ಯರಾಗಿದ್ದು, ಸತ್ಯವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಯಣರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 270

तस्मिन्गोत्रे द्विजा जाताः पूर्वोक्तगुणशालिनः

ಆ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರು ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಪೂರ್ವೋಕ್ತ ಗುಣಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧರು—ಧರ್ಮನಿಷ್ಠರು ಮತ್ತು ಶುಚಿ ಆಚರಣೆಯವರು.

Verse 280

कडोव्या नवमं चैव कोहाटोया दशमं तथा । हरडीयैकादशं चैव भदुकीया द्वादशं तथा

ಕಡೋವ್ಯಾ ಒಂಬತ್ತನೆಯದು, ಕೋಹಾಟೋಯಾ ಹತ್ತನೆಯದು. ಹರಡೀಯಾ ಹನ್ನೊಂದನೆಯದು, ಹಾಗೆಯೇ ಭದುಕೀಯಾ ಹನ್ನೆರಡನೆಯದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 290

शूद्रेषु जातिभेदः स्यात्कलौ प्राप्ते नराधिप । भ्रष्टाचाराः परं ज्ञात्वा ज्ञातिबंधेन पीडिताः

ಓ ನರಾಧಿಪ! ಕಲಿಯುಗ ಬಂದಾಗ ಶೂದ್ರರಲ್ಲಿ ಜಾತಿ-ಉಪಜಾತಿ ಭೇದಗಳು ಉಂಟಾಗುವವು. ಶ್ರೇಷ್ಠವನ್ನು ತಿಳಿದರೂ ಆಚಾರಭ್ರಷ್ಟರಾಗಿ, ಬಂಧು-ಜಾತಿಬಂಧನದ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗುವರು.

Verse 300

स्वकर्मनिरताः शांताः कृषिकर्मपरायणाः । धर्मारण्यान्नातिदूरे धेनूः संचारयंति ते

ಅವರು ಸ್ವಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ, ಶಾಂತಸ್ವಭಾವಿಗಳಾಗಿ, ಕೃಷಿಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಧರ್ಮಾರಣ್ಯದಿಂದ ಅತಿದೂರವಲ್ಲದೆ ತಮ್ಮ ಧೇನುಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸುತ್ತಾ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 310

वृत्तिं चक्रुर्ब्राह्मणास्तेऽ न्योन्यं मिश्रसमुद्भवाः । अन्यच्च श्रूयतां राजंस्त्रैविद्यानां द्विजन्मनाम्

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪರಸ್ಪರ ಮಿಶ್ರಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿ, ತಮ್ಮೊಳಗೇ ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಓ ರಾಜನ್! ತ್ರಿವೇದಜ್ಞರಾದ ದ್ವಿಜರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕೇಳು.

Verse 320

यदि जीवति दैवाच्चेद्भ्रष्टाचारा भवेदिति

ದೈವವಶಾತ್ ಅವನು ಜೀವಂತನಾಗಿದ್ದರೆ, ಆಗ ಅವನು ಆಚಾರಭ್ರಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ—ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 326

एकादशसमा ये च बहिर्ग्रामे वसंति ते । एवं भेदाः समभवन्नाना मोढद्विजन्मनाम् । युगानुसारात्कालेन ज्ञातीनां च वृषस्य वा

ಹನ್ನೊಂದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗ್ರಾಮದ ಹೊರಗೆ ವಾಸಿಸಿದವರಿಂದ—ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮೋಢ ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವಿಭಾಗಗಳು ಉಂಟಾದವು. ಯುಗಕ್ರಮಾನುಸಾರ ಕಾಲ ಸಾಗಿದಂತೆ ಬಂಧುಕುಲಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ವೃಷ (ವಂಶಶಾಖೆ) ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಭೇದಗಳು ಪ್ರಕಟವಾದವು.