Ramayana sarga illustration
Aranya KandaSarga 4941 Verses

Sarga 49

सीताहरणम् — Ravana reveals his true form and abducts Sita

अरण्यकाण्ड

ಈ ಸರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯದ ಒತ್ತಡದಿಂದ ದೈಹಿಕ ಬಲಪ್ರಯೋಗದ ಅಪಹರಣದವರೆಗೆ ನಡೆದ ತಿರುವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೀತೆಯ ದೃಢ ನಿರಾಕರಣೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾವಣನು ಕರತಾಳಧ್ವನಿ ಮಾಡಿ ಭಿಕ್ಷುಕವೇಷವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಸ್ವರ್ಣಾಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾದ ಭೀಕರ ನಿಜರೂಪವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಮೃತ್ಯುಸಮಾನವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲು ಆತ್ಮಪ್ರಶಂಸೆಯಿಂದ ಪ್ರಲೋಭಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿ—ತನ್ನ ಲೋಕವಿಖ್ಯಾತಿ, ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ರೂಪಧಾರಣೆಯ ಶಕ್ತಿ, ಅತಿಮಾನವ ಯುದ್ಧಬಲವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ ರಾಮನನ್ನು ವನವಾಸದಲ್ಲಿರುವ ನಿರ್ವಾಸಿತ ಮನುಷ್ಯ, ಕಾಡುಮೃಗಗಳ ನಡುವೆ ವಾಸಿಸುವವನೆಂದು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾತು ತಕ್ಷಣ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ರಾವಣನು ಸೀತೆಯ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ತೊಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಎಳೆದು, ಅರಣ್ಯದೇವತೆಗಳನ್ನು ಭಯಪಡಿಸಿ, ಕತ್ತೆಗಳನ್ನೂಡಿಸಿದ ಮಾಯಾಮಯ ಸ್ವರ್ಣರಥವನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಅದರಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ಆಕಾಶಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕರೆದೊಯ್ಯಲ್ಪಡುವ ಸೀತೆ ರಾಮ-ಲಕ್ಷ್ಮಣರನ್ನು ಆಕ್ರಂದನದಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾಳೆ, ಕಾಲ ಮತ್ತು ಕರ್ಮಫಲವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಜನಸ್ಥಾನದ ಮರಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು (ಮಾಲ್ಯವಾನ್, ಪ್ರಸ್ರವಣ) ಹಾಗೂ ಗೋದಾವರಿ ನದಿಯನ್ನು ಸಾಕ್ಷಿಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿ ಅಪಹರಣದ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಜಟಾಯುವನ್ನು ಕಂಡು, ನಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ನಿಖರವಾಗಿ ರಾಮ-ಲಕ್ಷ್ಮಣರಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕೆಂದು ವಿನಯದಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಹೀಗೆ ಮುಂದಿನ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಹಿಂಬಾಲಿಕೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯ-ಪರಂಪರೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

Shlokas

Verse 1

सीताया वचनं श्रुत्वा दशग्रीवः प्रतापवाम्।हस्ते हस्तं समाहत्य चकार सुमहद्वपुः।।3.49.1।।

ಸೀತೆಯ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿ ದಶಗ್ರೀವನು ಕೈಗೆ ಕೈ ಹೊಡೆದು, ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತಾದ ರೂಪವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡನು.

Verse 2

स मैथिलीं पुनर्वाक्यं बभाषे च ततो भृशम्।नोन्मत्तया श्रुतौ मन्ये मम वीर्यपराक्रमौ।।3.49.2।।

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಮೈಥಿಲಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಠೋರವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು: “ನೀನು ಸಮಚಿತ್ತದಲ್ಲಿಲ್ಲವೆಂದು ನನಗೆ ತೋರುತ್ತದೆ; ನನ್ನ ಬಲವೂ ಪರಾಕ್ರಮವೂ ಕೇಳಿದರೂ ನೀನು ಅವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸಿಲ್ಲ.”

Verse 3

उद्वहेयं भुजाभ्यां तु मेदिनीमम्बरे स्थितः।आपिबेयं समुद्रं च हन्यां मृत्युं रणे स्थितः।।3.49.3।।

ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನಾನು ನನ್ನ ಭುಜಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎತ್ತಬಲ್ಲೆ; ಸಮುದ್ರವನ್ನೇ ಕುಡಿಯಬಲ್ಲೆ; ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಮರಣವನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸಬಲ್ಲೆ.

Verse 4

अर्कं ऱुन्ध्यां शरैस्तीक्ष्णैर्विभिन्द्या हि महीतलम्।कामरूपिणमुन्मत्ते पश्य मां कामदं पतिम्।।3.49.4।।

“ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನಾನು ಸೂರ್ಯನನ್ನೂ ತಡೆದು, ಭೂಮಿತಳವನ್ನೂ ಭೇದಿಸಬಲ್ಲೆ. ಹೇ ಉನ್ಮತ್ತೆಯೇ! ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು—ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಪತಿ, ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ರೂಪ ಧರಿಸುವವನು.”

Verse 5

एवमुक्तवतस्तस्य सूर्यकल्पे शिखिप्रभे।क्रुद्धस्य हरिपर्यन्ते रक्ते नेत्रे बभूवतुः।।3.49.5।।

ಹೀಗೆ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ಸೂರ್ಯಸಮಾನ, ಅಗ್ನಿಶಿಖೆಯಂತೆ ದೀಪ್ತಿಯಾದ ಕಣ್ಣುಗಳು—ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ತಾಮ್ರವರ್ಣ—ರಕ್ತವರ್ಣವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡವು.

Verse 6

सद्यस्सौम्यं परित्यज्य भिक्षुरूपं स रावणः।स्वं रूपं कालरूपाभं भेजे वैश्रवणानुजः।।3.49.6।।

ತಕ್ಷಣವೇ ವೈಶ್ರವಣನ ಅನುಜ ರಾವಣನು ಭಿಕ್ಷುವಿನ ಸೌಮ್ಯ ವೇಷವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಕಾಲನಂತೆ ಭಯಂಕರವಾದ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.

Verse 7

संरक्तनयनश्श्रीमांस्तप्तकाञ्चनभूषणः।क्रोधेन महताविष्टो नीलजीमूतसन्निभः।।3.49.7।।दशास्यः कार्मुकी बाणी बभूव क्षणदाचरः।

ಮಹಾಕ್ರೋಧದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾದ ಶ್ರೀಮಾನ್ ದಶಮುಖ ಕ್ಷಣದಾಚರ ರಾವಣನು—ರಕ್ತವರ್ಣ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ, ತಪ್ತಕಾಂಚನಾಭರಣಗಳಿಂದ ದೀಪ್ತನಾಗಿ—ಧನುಸ್ಸು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ನೀಲ ಮেঘದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 8

स परिव्राजकच्छद्म महाकायो विहाय तत्।।3.49.8।।प्रतिपद्य स्वकं रूपं रावणो राक्षसाधिपः।संरक्तनयनः क्रोधाज्जीमूतनिचयप्रभः।।3.49.9।।रक्ताम्बरधरस्तस्थौ स्त्रीरत्नं प्रेक्ष्य मैथिलीम्।

ಪರಿವ್ರಾಜಕನ ಆ ಛದ್ಮವೇಷವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಮಹಾಕಾಯ ರಾವಣನು—ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿ—ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಧರಿಸಿದನು.

Verse 9

स परिव्राजकच्छद्म महाकायो विहाय तत्।।3.49.8।।प्रतिपद्य स्वकं रूपं रावणो राक्षसाधिपः।संरक्तनयनः क्रोधाज्जीमूतनिचयप्रभः।।3.49.9।।रक्ताम्बरधरस्तस्थौ स्त्रीरत्नं प्रेक्ष्य मैथिलीम्।

ಕ್ರೋಧದಿಂದ ರಕ್ತನಯನನಾಗಿ, ಘನಮೇಘಸಮ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳವನಾಗಿ, ರಕ್ತವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಸ್ತ್ರೀರತ್ನ ಮೈಥಿಲಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ನೋಡಿಯೇ ನಿಂತನು.

Verse 10

स तामसितकेशान्तां भास्करस्य प्रभामिव।।3.49.10।। वसनाभरणोपेतां मैथिलीं रावणोऽब्रवीत्।

ಆಗ ರಾವಣನು ವಸ್ತ್ರಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾಗಿ, ಕಪ್ಪು ಕೇಶಗಳ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವಳಾಗಿ, ಭಾಸ್ಕರನ ಪ್ರಭೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಮೈಥಿಲಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 11

त्रिषु लोकेषु विख्यातं यदि भर्तारमिच्छसि।।3.49.11।।मामाश्रय वरारोहे तवाहं सदृशः पतिः।

ಹೇ ಸುಂದರ ನಿತಂಬವತಿಯೇ, ನೀನು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಖ್ಯಾತನಾದ ಪತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ನನ್ನ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಪಡೆಯು; ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯನಾದ ಪತಿ ನಾನೇ.

Verse 12

मां भजस्व चिराय त्वमहं श्लाघ्यः प्रियस्तव।।3.49.12।।नैव चाहं क्वचिद्भद्रे करिष्ये तव विप्रियम्।त्यज्यतां मानुषे भावो मयि भावः प्रणीयताम्।।3.49.13।।

ದೀರ್ಘಕಾಲ ನನನ್ನು ಭಜಿಸು; ನಾನು ಶ್ಲಾಘ್ಯನೂ ನಿನಗೆ ಪ್ರಿಯನೂ ಆಗಿರುವೆ. ಹೇ ಭದ್ರೆಯೇ, ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ನಿನಗೆ ಅಪ್ರಿಯವನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾನವನ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು; ನನ್ನಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಭಾವವನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸು.

Verse 13

मां भजस्व चिराय त्वमहं श्लाघ्यः प्रियस्तव।।3.49.12।।नैव चाहं क्वचिद्भद्रे करिष्ये तव विप्रियम्।त्यज्यतां मानुषे भावो मयि भावः प्रणीयताम्।।3.49.13।।

ದೀರ್ಘಕಾಲ ನನನ್ನು ಭಜಿಸು; ನಾನು ಶ್ಲಾಘ್ಯನೂ ನಿನಗೆ ಪ್ರಿಯನೂ ಆಗಿರುವೆ. ಹೇ ಭದ್ರೆಯೇ, ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ನಿನಗೆ ಅಪ್ರಿಯವನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾನವನ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು; ನನ್ನಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಭಾವವನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸು.

Verse 14

राज्याच्च्युतमसिद्धार्थं रामं परिमितायुषम्।कैर्गुणैरनुरक्तासि मूढे पण्डितमानिनि।।3.49.14।।यः स्त्रिया वचनाद्राज्यं विहाय ससुहृज्जनम्।अस्मिन्व्यालानुचरिते वने वसति दुर्मतिः।।3.49.15।।

ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾಗಿ, ಗುರಿ ಸಾಧಿಸದವನಾಗಿ, ಅಲ್ಪಾಯುಷ್ಯನಾದ ರಾಮನಿಗೆ ನೀನು ಯಾವ ಗುಣಗಳಿಂದ ಆಸಕ್ತಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ? ಹೇ ಮೂಢೆಯೇ, ಪಂಡಿತೆಂದು ತಾನೇ ಭಾವಿಸುವವಳೇ! ಯವನು ಸ್ತ್ರೀಯ ಮಾತಿನಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮೃಗಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ದುರ್ಮತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 15

राज्याच्च्युतमसिद्धार्थं रामं परिमितायुषम्।कैर्गुणैरनुरक्तासि मूढे पण्डितमानिनि।।3.49.14।।यः स्त्रिया वचनाद्राज्यं विहाय ससुहृज्जनम्।अस्मिन्व्यालानुचरिते वने वसति दुर्मतिः।।3.49.15।।

ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾಗಿ, ಗುರಿ ಸಾಧಿಸದವನಾಗಿ, ಅಲ್ಪಾಯುಷ್ಯನಾದ ರಾಮನಿಗೆ ನೀನು ಯಾವ ಗುಣಗಳಿಂದ ಆಸಕ್ತಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ? ಹೇ ಮೂಢೆಯೇ, ಪಂಡಿತೆಂದು ತಾನೇ ಭಾವಿಸುವವಳೇ! ಯವನು ಸ್ತ್ರೀಯ ಮಾತಿನಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮೃಗಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ದುರ್ಮತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 16

इत्युक्त्वा मैथिलीं वाक्यं प्रियार्हां प्रियवादिनीम्।अभिगम्य सुदुष्टात्मा राक्षसः काममोहितः।।3.49.16।।जग्राह रावणस्सीतां बुधः खे रोहिणीमिव।

ಇಂತೆ ಪ್ರಿಯವಚನಳೂ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಅರ್ಹಳೂ ಆದ ಮೈಥಿಲಿಗೆ ಮಾತು ಹೇಳಿ, ಕಾಮಮೋಹದಿಂದ ಮದಿಸಿದ ದುಷ್ಟಾತ್ಮ ರಾಕ್ಷಸನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದನು; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಬುಧನು ರೋಹಿಣಿಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುವಂತೆ.

Verse 17

वामेन सीतां पद्माक्षीं मूर्धजेषु करेण सः।।3.49.17।।ऊर्वोस्तु दक्षिणेनैव परिजग्राह पाणिना।

ಅವನು ಎಡಗೈಯಿಂದ ಪದ್ಮಾಕ್ಷಿ ಸೀತೆಯ ಕೇಶವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಬಲಗೈಯಿಂದ ಅವಳ ಊರ್ವಿಗಳ ಕೆಳಭಾಗವನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದನು.

Verse 18

तं दृष्ट्वा मृत्युसङ्काशं तीक्ष्णदंष्ट्रं महाभुजम्।।3.49.18।।प्राद्रवन्गिरिसङ्काशं भयार्ता वनदेवताः।

ಮೃತ್ಯುವಿನಂತೆ ಕಾಣುವ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ದಂಷ್ಟ್ರೆಯುಳ್ಳ, ಮಹಾಭುಜ, ಗಿರಿಸಮಾನನಾದ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಭಯಾರ್ತರಾದ ವನದೇವತೆಗಳು ಓಡಿ ಹೋದರು.

Verse 19

स च मायामयो दिव्यः खरयुक्तः खरस्वनः।।3.49.19।।प्रत्यदृश्यत हेमाङ्गो रावणस्य महारथः।

ಆಮೇಲೆ ರಾವಣನ ಮಹಾರಥವು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಯಿತು—ದಿವ್ಯ, ಮಾಯಾಮಯ, ಹಿರಣ್ಮಯ ಅಂಗಗಳಿರುವುದು; ಕತ್ತೆಗಳಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವುಗಳ ಕಿರುಚಾಟದಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುವುದು.

Verse 20

ततस्तां परुषैर्वाक्यैर्भर्त्सयन्स महास्वनः।।3.49.20।।अङ्केनादाय वैदेहीं रथमारोपयत्तदा।

ನಂತರ ಮಹಾನಾದದಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ಕಠೋರ ವಚನಗಳಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಗದರಿಸಿ, ಅವನು ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ರಥದ ಮೇಲೆ ಏರಿಸಿದನು.

Verse 21

सा गृहीता विचुक्रोश रावणेन यशस्स्विनी।।3.49.21।।रामेति सीता दुःखार्ता रामं दूरगतंवने।

ರಾವಣನಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಸೀತೆಯು ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಳಾಗಿ “ರಾಮ!” ಎಂದು ಅತ್ತಳು—ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ದೂರ ಹೋಗಿದ್ದ ರಾಮನನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾ.

Verse 22

तामकामां स कामार्तः पन्नगेन्द्रवधूमिव।।3.49.22।।विवेष्टमानामादाय उत्पपाताथ रावणः।

ಕಾಮದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ರಾವಣನು, ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸರ್ಪರಾಜನ ವಧುವಿನಂತೆ ತಿರುಗಾಡುತ್ತಾ ವಿಲವಿಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು, ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರಿದನು.

Verse 23

ततस्सा राक्षसेन्द्रेण ह्रियमाणा विहायसा।।3.49.23।।भृशं चुक्रोश मत्तेव भ्रान्तचित्ता यथाऽऽतुरा।

ನಂತರ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನಿಂದ ಆಕಾಶಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವಳು, ಅತ್ಯಂತ ಜೋರಾಗಿ ಕೂಗಿದಳು—ವೇದನೆಯಿಂದ ಉನ್ಮತ್ತಳಾಗಿ ಮನಸ್ಸು ತಿರುಗಿಬಿದ್ದ ವ್ಯಾಕುಲಳಂತೆ.

Verse 24

हा लक्ष्मण महाबाहो गुरुचित्तप्रसादक।।3.49.24।।ह्रियमाणां न जानीषे रक्षसा माममर्षिणा।

ಹಾ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮಹಾಬಾಹೋ—ಒಮ್ಮೆ ಹಿರಿಯನಾದ ರಾಮನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಾದ ತಂದವನೇ—ಕೋಪಿಷ್ಠ ರಾಕ್ಷಸನು ನನನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೀನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲವೇ?

Verse 25

जीवितं सुखमर्थांश्च धर्महेतोः परित्यजन्।।3.49.25।।ह्रियमाणामधर्मेण मां राघव न पश्यसि।

ಹೇ ರಾಘವ, ಧರ್ಮಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಜೀವಿತದ ಸುಖಗಳನ್ನೂ ಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದೀ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಅಧರ್ಮದಿಂದ ನನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೀನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲವೇ?

Verse 26

ननु नामाविनीतानां विनेतासि परन्तप।।3.49.26।।कथमेवंविधं पापं न त्वं शासि हि रावणम्।

ಹೇ ಪರಂತಪ! ಅವಿನೀತರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸುವವನೆಂದು ನೀನು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ಹಾಗಾದರೆ ಇಂತಹ ಪಾಪಿಯಾದ ರಾವಣನನ್ನು ನೀನು ಏಕೆ ದಂಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ?

Verse 27

ननु सद्योऽविनीतस्य दृश्यते कर्मणःफलम्।।3.49.27।।कालोऽप्यङ्गीभवत्यत्र सस्यानामिव पक्तये।

ಅವಿನೀತನ ಕರ್ಮಫಲವು ತಕ್ಷಣವೇ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಕಾಲವೂ ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ—ಬೆಳೆಗಳು ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪಕ್ವವಾಗುವಂತೆ.

Verse 28

त्वं कर्म कृतवानेतत्कालोपहतचेतनः।।3.49.28।।जीवितान्तकरं घोरं रामाद्व्यसनमाप्नुहि।

ಕಾಲದಿಂದ ಚೇತನ ಹತವಾದ ನೀನು ಈ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೀ; ಈಗ ರಾಮನಿಂದ ನಿನಗೆ ಭಯಂಕರವಾದ ವಿಪತ್ತು ಬರುವುದು—ಅದು ಜೀವಿತಾಂತಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

Verse 29

हन्तेदानीं सकामास्तु कैकेयी सह बान्धवैः।।3.49.29।।ह्रिये यद्धर्मकामस्य धर्मपत्नी यशस्विनः।

ಅಯ್ಯೋ! ಈಗ ಕೈಕೇಯಿ ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳೊಡನೆ ಇಷ್ಟಾರ್ಥವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ; ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾದ ಯಶಸ್ವಿ ರಾಮನ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಲಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಹರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

Verse 30

आमन्त्रये जनस्थाने कर्णिकारान्सुपुष्पितान्।।3.49.30।।क्षिप्रं रामाय शंसध्वं सीतां हरति रावणः।

ಜನಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಸುಪುಷ್ಪಿತ ಕರ್ಣಿಕಾರ ವೃಕ್ಷಗಳೇ, ನಿಮಗೆ ನಾನು ಆಮಂತ್ರಣ ನೀಡುತ್ತೇನೆ—ಶೀಘ್ರ ರಾಮನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿರಿ: ರಾವಣನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

Verse 31

माल्यवन्तं शिखरिणं वन्दे प्रस्रवणं गिरिम्।।3.49.31।।क्षिप्रं रामाय शंस त्वं सीतां हरति रावणः।

ಶಿಖರವಂತ ಮಾಲ್ಯವತ್ ಪರ್ವತಕ್ಕೂ ಪ್ರಸ್ರವಣ ಗಿರಿಗೂ ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ—ಶೀಘ್ರ ರಾಮನಿಗೆ ಹೇಳು: ‘ರಾವಣನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.’

Verse 32

हंसकारण्डवाकीर्णां वन्दे गोदावरीं नदीम्।।3.49.32।।क्षिप्रं रामाय शंस त्वं सीतां हरति रावणः।

ಹಂಸ ಹಾಗೂ ಕಾರಂಡವ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಗೋದಾವರಿ ನದಿಗೆ ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ—ಶೀಘ್ರ ರಾಮನಿಗೆ ಹೇಳು: ‘ರಾವಣನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.’

Verse 33

दैवतानि च यान्यस्मिन्वने विविधपादपे।।3.49.33।।नमस्करोम्यहं तेभ्योभर्तुश्शंसत मां हृताम्।

ಈ ವನದಲ್ಲಿರುವ ನಾನಾವಿಧ ವೃಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಯಾವ ಯಾವ ದೇವತೆಗಳಿದೆಯೋ, ಅವರಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಪತಿಗೆ ಹೇಳಿರಿ—ನನ್ನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಾಗಿದೆ.

Verse 34

यानि कानि चिदप्यत्र सत्त्वानि निवसन्त्युत।।3.49.34।।सर्वाणि शरणं यामि मृगपक्षिगणानपि।

ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಯಾವ ಯಾವ ಜೀವಿಗಳಿದ್ದರೂ—ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನಾನು ಶರಣಾಗುತ್ತೇನೆ; ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನೂ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಮೂಹಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಆಶ್ರಯವಾಗಿ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 35

ह्रियमाणां प्रियां भर्तुः प्राणेभ्योऽपि गरीयसीम्।।3.49.35।।विवशाऽपहृता सीता रावणेनेति शंसत।

ರಾಮನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿರಿ—ಅವನಿಗೆ ಪ್ರಾಣಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಪ್ರಿಯವಾದ ಪ್ರಿಯೆ ಸೀತೆ, ಅಸಹಾಯಳಾಗಿ ರಾವಣನಿಂದ ಅಪಹೃತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 36

विदित्वा मां महाबाहुरमुत्रापि महाबलः।।3.49.36।।आनेष्यति पराक्रम्य वैवस्वतहृतामपि।

ಅವನು ನನ್ನ ವಿಷಯ ತಿಳಿದರೆ, ಆ ಮಹಾಬಾಹು ಮಹಾಬಲವಂತನು ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಮರಳಿ ತರುತ್ತಾನೆ—ವೈವಸ್ವತ ಯಮನಿಂದಲೇ ಅಪಹೃತಳಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಆ ಲೋಕದಿಂದಲೂ.

Verse 37

सा तदा करुणा वाचो विलपन्ती सुदुःखिता।।3.49.37।।वनस्पतिगतं गृध्रं ददर्शाऽयतलोचना।

ಆಗ ಅತಿದುಃಖಿತಳಾಗಿ, ಕರುಣ ವಚನಗಳಿಂದ ವಿಲಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆಯತಲೋಚನೆ ಸೀತೆ, ಮರದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಒಂದು ಗೃಧ್ರವನ್ನು ಕಂಡಳು.

Verse 38

सा तमुद्वीक्ष्य सुश्रोणी रावणस्य वशं गता।3.49.38।।समाक्रन्दद्भयपरा दुःखोपहतया गिरा।

ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಸುಶ್ರೋಣಿಯಾದ ಸೀತೆಯು ರಾವಣನ ವಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದಳು; ಭಯದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಳಳಾಗಿ, ದುಃಖದಿಂದ ಮುರಿದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಂದಿಸತೊಡಗಿದಳು.

Verse 39

जटायो पश्य मामद्य ह्रियमाणामनाथवत्।।3.49.39।।अनेन राक्षसेन्द्रेण करुणं पापकर्मणा।

ಹೇ ಜಟಾಯು! ಇಂದು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು—ಅನಾಥಳಂತೆ ಕರುಣವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವೆನು—ಈ ಪಾಪಕರ್ಮಿಯಾದ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನಿಂದ.

Verse 40

नैष वारयितुं शक्यस्तव क्रूरो निशाचरः।।3.49.40।।सत्त्वाञ्जितकाशी च सायुधश्चैव दुर्मतिः।

ನಿನ್ನಿಂದ ಈ ಕ್ರೂರ ನಿಶಾಚರನನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಅವನು ಬಲಿಷ್ಠನು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಶಾಲಿ, ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತನು ಮತ್ತು ದುಷ್ಟಬುದ್ಧಿಯವನು.

Verse 41

रामाय तु यथातत्त्वं जटायो हरणं मम।।3.49.41।।लक्ष्मणाय च तत्सर्वमाख्यातव्यमशेषतः।

ಹೇ ಜಟಾಯು! ನನ್ನ ಅಪಹರಣವು ಹೇಗೆ ನಡೆದಿತ್ತೋ ಹಾಗೆಯೇ ಯಥಾತತ್ತ್ವವಾಗಿ ರಾಮನಿಗೆ ತಿಳಿಸು; ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೂ ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಏನೂ ಬಾಕಿ ಬಿಡದೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳು.

Frequently Asked Questions

The pivotal action is the shift from coercive rhetoric to forced abduction: Rāvaṇa’s attempt to legitimize desire through persuasion collapses into explicit adharma—violent seizure—testing the epic’s ethical framework regarding consent, protection, and kingship-by-force.

The sarga contrasts kāma-moha (desire that overrides moral restraint) with steadfast fidelity to dharma: Sītā’s resistance and her insistence on accurate reporting (yathātattvam) emphasize truth, accountability, and the inevitability of karmic consequence, even if outcomes are delayed by time.

Janasthāna is foregrounded as the forest theater of the crime; Sītā invokes the karnikāra trees, Mālyavān and Prasravaṇa mountains, and the Godāvarī river as culturally resonant witnesses—turning landscape into a communicative network for transmitting news to Rāma.

Read Valmiki Ramayana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App