
អធ្យាយនេះពិភាក្សាអំពីមូលហេតុដែលពិធីស្រាទ្ធ (Śrāddha) នៅពេលព្រះចន្ទរំលងចុះ/អមាវាស្យា (Amāvāsyā) ត្រូវបានចាត់ទុកថាមានអំណាចធម៌ពិសេស។ អនារត (Anarta) សួរភរត្រយជ្ញ (Bhartṛyajña) អំពីពេលវេលាដ៏មង្គលសម្រាប់បូជាបិត្របុព្វបុរស; គាត់បញ្ជាក់ថាមានឱកាសមានបុណ្យជាច្រើន ដូចជា ការប្រែប្រួលមន្វន្តរ/យុគ, សង្ក្រាន្តិ, វ្យតីបាត, និងគ្រាស ហើយថាស្រាទ្ធអាចធ្វើបានសូម្បីក្រៅថ្ងៃបរវន ប្រសិនបើមានព្រះព្រាហ្មណ៍សមរម្យ ឬមានទានសមស្រប។ បន្ទាប់មកអធ្យាយពន្យល់អមាវាស្យាតាមរូបភាពកោស្មូស៖ ព្រះចន្ទស្ថិតនៅក្នុងពន្លឺព្រះអាទិត្យ (ravi-raśmi) ដូច្នេះធម៌ និងកិច្ចការបិត្រ (pitṛ-kṛtya) ដែលធ្វើនៅថ្ងៃនោះក្លាយជាអក្សយ (akṣaya) មិនសាបសូន្យ។ មានការរាយនាមចំណាត់ថ្នាក់បិត្រ ដូចជា Agniṣvātta, Barhiṣad, Ājyapa, Soma-pa និងបែងចែក Nandīmukha pitṛs ដោយបង្ហាញលំដាប់ទេវ–បិត្រ និងការពេញចិត្តរបស់បិត្រនៅក្នុងរបៀបធម្មសាសនា។ មានរឿងនិទានថា បិត្រនៅស្វគ៌ទទួលទុក្ខឃ្លានស្រេក ពេលកូនចៅមិនថ្វាយកាវ្យ (kavya)។ ពួកគេចូលសភារបស់ឥន្ទ្រ ហើយទៅសុំប្រាហ្មា; ប្រាហ្មាបង្កើតវិធានដើម្បីសម្របតាមការធ្លាក់ចុះនៃយុគ៖ ថ្វាយដល់បីជំនាន់ (pitṛ, pitāmaha, prapitāmaha), កំណត់ស្រាទ្ធអមាវាស្យាជាឱសថជាប្រចាំ, ផ្តល់ជម្រើសស្រាទ្ធប្រចាំឆ្នាំ (តាមពាក្យអធ្យាយ៖ ថ្ងៃទី៥ ខែក្ដៅ Āṣāḍha ភាគស្វេត ពេលព្រះអាទិត្យនៅកញ្ញា), និងជម្រើសខ្ពស់បំផុត—ស្រាទ្ធនៅ Gayāśiras ដែលផ្តល់ផលដល់ការលោះលែងសូម្បីស្ថានភាពទុក្ខធ្ងន់។ ចុងក្រោយមានផលាស្រុតិថា ការអាន ឬស្តាប់រឿង “ស្រាទ្ធោត្បត្តិ” នេះ ធ្វើឲ្យស្រាទ្ធពេញលេញ ទោះវត្ថុបូជាមិនគ្រប់ក៏ដោយ ដោយលើកតម្លៃចេតនា ការឧទ្ទិសត្រឹមត្រូវដល់បិត្រ និងតួនាទីសង្គម-សីលធម៌នៃពិធីបុព្វបុរស។
Verse 1
आनर्त उवाच । अन्येऽपि विविधाः कालाः सन्ति पुण्यतमा द्विज । कस्माच्चेंदुक्षये श्राद्धं विशेषा त्समुदाहृतम्
អានរត បាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) កាលៈផ្សេងៗជាច្រើនក៏មាន ដែលបរិសុទ្ធបំផុត។ ហេតុអ្វីបានជាការធ្វើស្រាទ្ធ នៅពេលព្រះចន្ទរំលងចុះ (ចន្ទខ្សោយ) ត្រូវបានសរសើរជាពិសេស?»
Verse 2
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व विस्तरेण महामुने
«សូមព្រះមហាមុនី ពន្យល់អ្វីទាំងនេះឲ្យខ្ញុំ ដោយលម្អិត»។
Verse 3
भर्तृयज्ञ उवाच । सत्यमेतन्महाराज श्राद्धार्हाः संति भूरिशः । कालाः पितृगणानां च तृप्तिदास्तुष्टिदाश्च ये
ភរត្រឹយជ្ញា បានមានព្រះវាចា៖ «ពិតដូច្នោះហើយ ព្រះមហារាជា។ មានកាលៈជាច្រើនសមស្របសម្រាប់ធ្វើ ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ដែលផ្តល់ការពេញចិត្ត និងសេចក្តីរីករាយដល់ក្រុមបិត្រ (បុព្វបុរស)»។
Verse 4
मन्वाद्या वा युगाद्याश्च तेषां संक्रांतयोऽपराः । व्यतीपातो गजच्छाया ग्रहणं सोम सूर्ययोः
«ដូចជា កាលដើមនៃ មនុ (Manu) និងដើមនៃ យុគ (Yuga) ព្រមទាំងសង្ក្រាន្ត (saṅkrānti) ផ្សេងៗរបស់ពួកវា; វ្យតីបាត (Vyatīpāta), កជច្ឆាយា (Gaja-chāyā), និងគ្រាសនៃព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ»។
Verse 5
एतेषु युज्यते श्राद्धं प्रकर्तुं पितृतृप्तये । तथा तीर्थे विशेषेण पुण्य आयतने शुभे
«នៅកាលៈទាំងនេះ គួរធ្វើ ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ដើម្បីឲ្យបិត្រ (បុព្វបុរស) បានត្រេកអរ; ហើយនៅទីរថ (tīrtha) ក៏គួរធ្វើជាពិសេស—នៅទីសក្ការៈ ជាទីអាស្រ័យនៃបុណ្យ និងជាទីមង្គល»។
Verse 6
श्राद्धार्हैर्ब्राह्मणैः प्राप्तैर्द्रव्यैर्वा पितृवल्लभैः । अपर्वण्यपि कर्तव्यं सदा श्राद्धं विचक्षणैः
«ពេលមានព្រាហ្មណ៍ (brāhmaṇa) សមស្រាទ្ធ មកដល់ ឬពេលមានវត្ថុទានដែលបិត្រ (បុព្វបុរស) ស្រឡាញ់ ក៏អ្នកប្រាជ្ញគួរធ្វើ ស្រាទ្ធ ជានិច្ច ទោះមិនមែនថ្ងៃបុណ្យតិថីក៏ដោយ; ស្រាទ្ធគួរធ្វើរាល់ពេលដែលអាចធ្វើបាន»។
Verse 7
सोमक्षये विशेषेण शृणुष्वैकमना नृप । अमा नाम रवे रश्मिसहस्रप्रमुखः स्थितः
«ឥឡូវ សូមស្តាប់ដោយចិត្តតែមួយ ព្រះនរេន្ទ្រ។ អំពីការបង្រៀនពិសេសស្តីពីការខ្សោយចុះនៃព្រះចន្ទ។ ក្នុងព្រះអាទិត្យ មានអំណាចមួយឈ្មោះ អមា (Amā) ស្ថិតនៅ ជាអធិបតីក្នុងចំណោមកាំរស្មីរាប់ពាន់»។
Verse 8
यस्य स्वतेजसा सूर्यः प्रोक्तस्त्रैलोक्यदीपकः । तस्मिन्वसति येनेन्दुरमावस्या ततः स्मृता
ដោយពន្លឺដ៏ខ្លួនឯងរបស់ព្រះអាទិត្យ គេហៅថា «ចង្កៀងនៃលោកទាំងបី»; នៅពេលព្រះចន្ទស្ថិតនៅក្នុងពន្លឺ/អំណាចនោះ ថ្ងៃនោះត្រូវបានចងចាំថា អមាវាស្យា។
Verse 9
अक्षया धर्मकृत्ये सा पितृकृत्ये विशेषतः । अग्निष्वात्ता बर्हिषद आज्यपाः सोमपास्तथा
អមាវាស្យានោះ មានផលបុណ្យមិនអស់សម្រាប់កិច្ចធម៌ទាំងឡាយ ជាពិសេសសម្រាប់ពិធីបូជាបិត្របុព្វបុរស។ នៅថ្ងៃនោះ ក្រុមបិត្រដូចជា អគ្និស្វាត្តា បរហិષដ អាជ្យបា និង សោមបា ត្រូវបានភ្ជាប់ជាពិសេសនឹងពិធី។
Verse 10
रश्मिपा उपहूताश्च तथैवायंतुनाः परे । तथा श्राद्धभुजश्चान्ये स्मृता नान्दीमुखा नृप
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ក្រុមបិត្រដែលហៅថា រាស្មីបា អុបហូតា អាយំទុនា និងអ្នកដទៃដែលហៅថា ស្រាទ្ធភុជា ត្រូវបានចងចាំថាជា បិត្រនន្ទីមុខា។
Verse 11
एते पितृगणाः ख्याता नव देवसमुद्भवाः । आदित्या वसवो रुद्रा नासत्यावश्विनावपि
ក្រុមបិត្រទាំងនេះល្បីថាមានចំនួន៩ កើតពីទេវតា គឺ អាទិត្យា វសុ រុទ្រា និង នាសត្យា (អશ્વិន) ផងដែរ។
Verse 12
सन्तर्पयन्ति ते चैतान्मुक्त्वा नान्दीमुखान्पितॄन् । ब्रह्मणा ते समादिष्टाः पितरो नृपसत्तम
ឱ ព្រះមហាក្សត្រដ៏ប្រសើរ បន្ទាប់ពីដាក់ឲ្យឡែកបិត្រនន្ទីមុខា ពួកគេបំពេញការសន្តರ್ಪយ (ថ្វាយទឹក/អាហារបូជា) ដល់បិត្រផ្សេងទៀតទាំងនេះ; បិត្រទាំងនោះត្រូវបានព្រះព្រហ្មាបញ្ជាក់ឲ្យទទួលភារកិច្ចនេះ។
Verse 13
तान्संतर्प्य ततः सृष्टिं कुरुते पद्मसंभवः
បន្ទាប់ពីបានបំពេញបូជាឲ្យពួកគេរួច ព្រះបដ្មសಂಭវៈ (ព្រះព្រហ្មា កើតពីផ្កាឈូក) ក៏ចាប់ផ្តើមបង្កើតសកលលោក។
Verse 14
पितरो अन्येऽपि मर्त्या निवसन्ति त्रिविष्टपे । द्विविधास्ते प्रदृश्यंते सुखिनोऽसुखिनः परे
បិត្រទេវៈផ្សេងៗទៀត ដែលធ្លាប់ជាមនុស្ស ក៏ស្នាក់នៅក្នុង ត្រីវិଷ្ដប (សួគ៌)។ ពួកគេត្រូវបានឃើញមានពីរប្រភេទ៖ អ្នកសុខ និងអ្នកទុក្ខ។
Verse 15
येभ्यः श्राद्धानि यच्छंति मर्त्य लोके स्ववंशजाः । ते सर्वे तत्र संहृष्टा देववन्मुदिताः स्थिताः
អ្នកណាដែលកូនចៅក្នុងលោកមនុស្ស ធ្វើស្រាទ្ធ (śrāddha) បូជាឲ្យ—ពួកបិត្រទេវៈទាំងអស់នោះ នៅទីនោះដោយរីករាយ សប្បាយដូចទេវតា។
Verse 16
येषां यच्छन्ति ते नैव किंचित्किञ्चित्स्ववंशजाः । क्षुत्पिपासाकुला स्ते च दृश्यन्ते बहुदुःखिताः
តែអ្នកណាដែលកូនចៅរបស់ខ្លួន មិនបានបូជាអ្វីសោះ—ពួកគេត្រូវបានឃើញថា ត្រូវទុក្ខដោយឃ្លាន និងស្រេក ទទួលទុក្ខយ៉ាងខ្លាំង។
Verse 17
कस्यचित्त्वथ कालस्य पितरः सुरपूजिताः । अग्निष्वात्तादयः सर्वे त्रिदशेन्द्रमुपस्थिताः
បន្ទាប់មក នៅពេលមួយ បិត្រទេវៈដែលទេវតាគោរពបូជា ដោយមានអគ្និស្វាត្តៈជាដើម ទាំងអស់បានមកចូលរួមបម្រើព្រះឥន្ទ្រា ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាសាមសិប។
Verse 18
भक्त्या दृष्टा महाराज सहस्राक्षेण पूजिताः । तथान्यैर्विबुधैः सर्वैः प्रस्थिताः स्वे निकेतने
ឱ មហារាជ ពួកគេត្រូវបានឃើញដោយសទ្ធា ហើយត្រូវបានសហស្រាក្សៈ (ឥន្ទ្រ) បូជាគោរព។ ដូចគ្នានេះ ព្រះទេវទាំងអស់បានគោរព ហើយពួកគេបានចេញដំណើរទៅកាន់លំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួន។
Verse 19
पितृलोकं महाराज दुर्लभं त्रिदशैरपि । तान्दृष्ट्वा प्रस्थितान्राजन्पितरो मर्त्यसंभवाः
ឱ មហារាជ ពិត្រលោក ជាទីកន្លែងពិបាកឈានដល់ សូម្បីតែសម្រាប់ទេវតាទាំង៣៣។ ពេលឃើញពួកគេចេញដំណើរ ពិត្រទាំងឡាយដែលកើតជាមនុស្ស ក៏បានបង្វែរចិត្តយកចិត្តទុកដាក់។
Verse 20
क्षुत्पिपासार्दिता ये च त ऊचुर्दैन्यमाश्रिताः । स्तुत्वाऽथ सुस्तवैर्दिव्यैः पितृसूक्तैश्च पार्थिव
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ អ្នកដែលរងទុក្ខដោយឃ្លាន និងស្រេក បាននិយាយដោយភាពទាបទន់។ បន្ទាប់មក ពួកគេបានសរសើរដោយស្តុតិដ៏ល្អឥតខ្ចោះ ជាស្តុតិទេវីយៈ និងដោយសូក្ត្រពិត្រដ៏បរិសុទ្ធ ហើយបានអំពាវនាវ។
Verse 21
वेदोक्तैरपरैश्चैव पितृतुष्टिकरैः परैः । ततः प्रोचुश्च संहृष्टाः पितरस्तान्सुरोद्भवाः
ដោយមន្តផ្សេងៗទៀតផង ដែលវេដបានអនុម័ត និងល្អឥតខ្ចោះ បង្កើតការពេញចិត្តដល់ពិត្រ។ បន្ទាប់មក ពិត្រទាំងឡាយ ដែលកើតពីទេវតា បានរីករាយ ហើយនិយាយទៅកាន់ពួកគេ។
Verse 22
प्रसन्नाः स्मो वयं सर्वे युष्माकं शंसितव्रताः । तस्माद्ब्रूत वयं येन यच्छामो वो हृदि स्थितम्
ពួកយើងទាំងអស់គ្នាសប្បាយព្រះហឫទ័យណាស់ ដោយសារវ្រតរបស់អ្នកគួរសរសើរ។ ដូច្នេះ ចូរនិយាយមក—តាមវិធីណា យើងអាចប្រទានឲ្យអ្នក នូវអ្វីដែលស្ថិតនៅក្នុងចិត្តរបស់អ្នក។
Verse 23
पितर ऊचुः । वयं हि पितरः ख्याता मनुष्याणामिहागताः । स्वर्गे स्वकर्मणा नित्यं निवसाम सुरैः सह
ពិត្រៈបាននិយាយថា៖ យើងនេះគេដឹងថាជា «ពិត្រៈ» មកទីនេះដើម្បីប្រយោជន៍មនុស្សលោក។ នៅសួគ៌ ដោយកុសលកម្មរបស់ខ្លួន យើងស្នាក់នៅជានិច្ចរួមជាមួយទេវតា។
Verse 24
विमानेषु विचित्रेषु संस्थिताः सर्वतोदिशम् । वांछितेषु च लोकेषु यामो ध्वजपताकिषु
យើងឈរនៅលើវិមានសួគ៌ដ៏អស្ចារ្យជាច្រើន ទៅគ្រប់ទិសទាំងអស់ ហើយធ្វើដំណើរទៅកាន់លោកដែលយើងប្រាថ្នា ដោយតុបតែងដោយទង់ជ័យ និងបដាក្រវ៉ាត់។
Verse 25
हंसबर्हिण जुष्टेषु संसेव्येष्वप्सरोगणैः । गन्धर्वैर्गीयमानाश्च स्तूयमानाश्च गुह्यकैः
នៅទីកន្លែងដែលហង្ស និងក្ងោកចូលចិត្តមកលេង មានក្រុមអប្សរាច្រើនបម្រើ មានគន្ធರ್ವច្រៀងសរសើរ ហើយមានគុហ្យកៈសរសើរលើកតម្កើង យើងស្នាក់នៅដោយកិត្តិយស។
Verse 26
परं सन्तिष्ठमानानामस्माकं त्रिदशैः सह । अत्यर्थं जायते तीव्रा क्षुत्पिपासा सुदारुणा
ប៉ុន្តែ ទោះយើងស្ថិតនៅទីនោះជាមួយទេវតាទាំងសាមសិបក៏ដោយ ក៏មានអារម្មណ៍ឃ្លាន និងស្រេកទឹកយ៉ាងខ្លាំង និងគួរឱ្យភ័យខ្លាច កើតឡើងក្នុងយើង។
Verse 27
यस्या मन्यामहे चित्ते वह्निमध्यगता वयम् । भक्षयामः किमेतान्हि पक्षिणो विविधानपि । हंसादीन्मधुरालापान्किं वा चाप्सरसां गणान्
វាខ្លាំងដល់ថ្នាក់ យើងមានអារម្មណ៍ក្នុងចិត្តដូចជាស្ថិតនៅកណ្ដាលភ្លើង។ តើយើងអាចបរិភោគអ្វីបាន? តើត្រូវស៊ីបក្សីជាច្រើនប្រភេទទាំងនេះ សូម្បីហង្សដែលសំឡេងផ្អែមល្ហែម និងអ្វីៗផ្សេងទៀត ឬក៏ស៊ីក្រុមអប្សរាទាំងឡាយដែរឬ?
Verse 28
यदि कश्चित्क्षुधाविष्टः कञ्चिदादाय पक्षिणम् । गुप्तो गृह्णाति भक्षार्थं हन्तुं शक्तोऽपि सोऽपि न
បើមានអ្នកណាម្នាក់ ត្រូវសេចក្តីឃ្លានគ្រប់គ្រង លួចចាប់បក្សីមួយ ដើម្បីធ្វើជាអាហារ—ទោះមានកម្លាំងក៏ដោយ គាត់ក៏មិនអាចនាំចិត្តឲ្យសម្លាប់វាបានទេ។
Verse 29
अजराश्चामराश्चैव स्वर्गे ये स्वर्गगाः खगाः । तथा मनोरमा वृक्षा नन्दनादि वनेषु च
ហើយបក្សីទាំងឡាយដែលហោះហើរនៅសួគ៌ គឺមិនចាស់មិនស្លាប់; ដូចគ្នានេះដែរ ដើមឈើដ៏រីករាយនៅព្រៃនានា ដូចជា នន្ទនៈ ជាដើម ក៏មាននៅទីនោះ។
Verse 30
फलिता ये प्रदृश्यंते प्राप्यांश्चापि मनोरमाः । तत्फलानि वयं सर्वे गृह्णीमः पितरो यदि
ផ្លែឈើទាំងនោះឃើញថាទុំសព្វ ហើយគួរឲ្យចង់បានយ៉ាងរីករាយ; បើតែយើងទាំងអស់គ្នា ជាពិត្រៈ អាចយកផ្លែទាំងនោះមកសម្រាប់ខ្លួនបាន!
Verse 31
न त्रुटंत्यपि यत्नेन समाकृष्टानि तान्यपि । एतल्लेखापगातोयं तृषार्त्ता यदि यत्नतः । प्रपिबामो न हस्तेषु तच्च तोयं पुनः स्पृशेत्
ទោះយើងខំទាញយ៉ាងណាក៏ដោយ ផ្លែទាំងនោះក៏មិនផ្តាច់ចេញឡើយ។ ហើយពេលយើងទទួលទុក្ខដោយស្រេកទឹក ខំប្រឹងផឹកទឹកទន្លេលេខា នេះ ទឹកក៏មិននៅលើដៃយើងទេ—វារអិលរលាយ ហើយយើងប៉ះវាម្តងទៀតដោយឥតប្រយោជន៍។
Verse 32
भुंजानश्च न कोऽप्यत्र दृश्यतेऽत्र पिबन्नपि । तस्मात्त्रिविष्टपावासो ह्यस्माकं घोरदारुणः
នៅទីនេះ មិនឃើញមានអ្នកណាម្នាក់កំពុងបរិភោគឡើយ—សូម្បីតែផឹកក៏មិនឃើញ។ ដូច្នេះ ការស្នាក់នៅក្នុងត្រៃវិស្តបៈ (សួគ៌) របស់យើង ក៏ក្លាយជារឿងគួរភ័យ និងសាហាវដ៏រឹងរ៉ៃ។
Verse 33
एते सुरगणाः सर्वे ये चान्ये गुह्यकादयः । दृश्यंतेऽत्र विमानस्था सर्वे संहृष्टमानसाः
ក្រុមទេវតាទាំងអស់នេះ និងអ្នកដទៃដូចជា គុហ្យកៈ ជាដើម ត្រូវបានឃើញនៅទីនេះ អង្គុយលើវិមានអាកាស ទាំងអស់មានចិត្តរីករាយពេញលេញ។
Verse 34
क्षुत्पिपासापरित्यक्ता नानाभोगसमाश्रयाः । कदाचिच्च वयं सर्वे भवामस्तादृशा इव
ដោយបានបោះបង់ឃ្លាន និងស្រេក ហើយអាស្រ័យលើសុខសម្បូរបែបជាច្រើន ពេលខ្លះ ពួកយើងទាំងអស់ក៏ក្លាយដូចជាពួកគេ (ទេវតា) ដែរ។
Verse 35
क्षुत्पिपासापरित्यक्ताः सतोषं परमं गताः । तत्किं कारणमेतद्यत्क्षुत्पि पासा प्रजायते
ទោះបីយើងបានបោះបង់ឃ្លាន និងស្រេក ហើយឈានដល់សេចក្តីពេញចិត្តខ្ពស់បំផុតក៏ដោយ—ហេតុអ្វីបានជាឃ្លាន និងស្រេក កើតឡើងម្តងទៀត?
Verse 36
आकस्मिकी च बाधा नः कदाचिन्न प्रणश्यति । तथा कुरुत भद्रं वो यथा तुष्टिः प्रजायते
ហើយទុក្ខបន្ទាន់នេះរបស់យើង មិនដែលបាត់បង់ពិតប្រាកដឡើយ។ ដូច្នេះ សូមធ្វើ—សូមសេចក្តីល្អប្រសើរមកដល់អ្នក—ឲ្យបានយ៉ាងណា ដើម្បីឲ្យសេចក្តីពេញចិត្តកើតឡើង (សម្រាប់យើង)។
Verse 37
शाश्वती नो यथाऽन्येषां देवानां स्वर्गवासिनाम् । यूयं हि पितरो यस्माद्देवानां भावितात्मनाम्
សូមឲ្យស្ថានភាពរបស់យើងក្លាយជាអចិន្ត្រៃយ៍ ដូចទេវតាផ្សេងៗដែលស្នាក់នៅសួគ៌—ព្រោះអ្នកទាំងឡាយជាពិតជា បិត្ឫ (Pitṛs) របស់ទេវតាដែលមានអាត្មាបានបរិបូរណ៍។
Verse 38
वयं चैव मनुष्याणां तेन वः शरणं गताः । पितर ऊचुः । अस्माकमपि चैवैषा कष्टावस्था प्रजायते
ពួកយើងជាពិត្រ (បិតាបុព្វបុរស) នៃមនុស្សទាំងឡាយ ដូច្នេះហើយបានមកសុំជ្រកកោននៅចំពោះអ្នក។ ពិត្របាននិយាយថា៖ «សម្រាប់ពួកយើងផងដែរ ស្ថានភាពដ៏ឈឺចាប់នេះកើតឡើង»។
Verse 39
शक्राद्या विबुधा व्यग्राः श्राद्धं यच्छंति नो यदा । ततश्चागत्य तान्सर्वे देवान्संप्रार्थयामहे
នៅពេលឥន្ទ្រ និងទេវតាផ្សេងៗ ដែលរវល់នឹងកិច្ចការរបស់ពួកគេ ប្រគេនស្រាទ្ធ (śrāddha) ដល់ពួកយើង នោះពួកយើងក៏ទៅជិត ហើយអង្វរអធិស្ឋានដល់ទេវតាទាំងអស់នោះដោយស្មោះស្ម័គ្រ។
Verse 40
ततस्तृप्तिं प्रगच्छामस्तैर्देवैस्तर्पिता वयम् । युष्माकं वंशजा ये च प्रयच्छंति समाहिताः
បន្ទាប់មក ពួកយើងបានឈានដល់ការពេញចិត្តពេញលេញ ដោយទេវតាទាំងនោះបានធ្វើតರ್ಪណ (tarpana) ឲ្យពួកយើងត្រឹមត្រូវ។ ហើយអ្នកដែលកើតក្នុងវង្សរបស់អ្នក ដែលមានចិត្តប្រមូលផ្តុំ ប្រគេនបូជាដោយសមរម្យ—ដោយពួកគេនេះហើយ ពួកយើងបានសុខសាន្ត។
Verse 41
कथं न तृप्तिमायातास्ते सर्वे तैः प्रतर्पिताः । यत्र प्रमादिभिर्वंश्यैर्न तर्प्यंते कथंचन
តើពួកគេទាំងអស់នោះមិនអាចឈានដល់ការពេញចិត្តបានដូចម្តេច នៅពេលដែលបានទទួលការតರ್ಪណយ៉ាងត្រឹមត្រូវពីពួកគេ? ប៉ុន្តែនៅទីណា សមាជិកវង្សដែលប្រមាទ មិនធ្វើឲ្យពេញចិត្តឡើយ ទីនោះបុព្វបុរសមិនអាចពេញចិត្តបានជាដាច់ខាត។
Verse 42
क्षुत्पिपासाकुलाः सर्वे ते तदा स्युर्न संशयः । किं पुनर्नरकस्था ये धर्मराजनिवेशने
នៅពេលនោះ ពួកគេទាំងអស់នឹងរងទុក្ខដោយឃ្លាន និងស្រេក—មិនមានសង្ស័យឡើយ។ តើមិនកាន់តែខ្លាំងទៀតទេ សម្រាប់អ្នកដែលស្ថិតនៅនរក ក្នុងទីស្នាក់នៅរបស់ធម្មរាជ (Dharmarāja) !
Verse 43
एतद्धि कारणं प्रोक्तं युष्माकं च कथंचन । क्षुत्पिपासोद्भवं रौद्रं युष्माभिर्यदुदीरितम्
នេះហើយជាមូលហេតុដែលបានប្រកាសសម្រាប់ពួកអ្នកផងដែរ។ សភាពកាចសាហាវកើតពីឃ្លាន និងស្រេក ដែលពួកអ្នកបាននិយាយ នោះកើតឡើងពីការមិនថ្វាយបូជាតាមកាល។
Verse 44
तदस्माकं विभागं चेद्यूयं यच्छत सत्तमाः । सर्वे कव्यस्य दत्तस्य तत्कुर्मो वै हितं शुभम्
ដូច្នេះ ឱ អ្នកប្រសើរបំផុត ប្រសិនបើពួកអ្នកផ្តល់ចំណែកត្រឹមត្រូវដល់យើង នោះយើងទាំងអស់នឹងធ្វើអំពើដែលមានប្រយោជន៍ និងមង្គល ជាការឆ្លើយតបចំពោះកាវ្យ (បូជាសព) ដែលបានថ្វាយ។
Verse 45
ब्रह्माणं प्रार्थयित्वा च स्वयं गत्वा तदंतिकम् । बाढमित्येव तैरुक्ते तत आदाय तानपि
ក្រោយពីអង្វរព្រះព្រហ្មា ហើយខ្លួនឯងទៅដល់ព្រះអង្គ—ពេលពួកគេឆ្លើយថា «បាទ/ចាស ដូច្នោះហើយ» នោះ (គាត់) ក៏នាំពួកគេទាំងនោះទៅជាមួយផង។
Verse 46
दिव्याः पितृगणाः प्राप्ता विधेः सदनमुत्तमम् । नांदीमुखान्पुरस्कृत्य पितॄन्यांस्तर्पयेद्विधिः
ពួកបិតೃទេវៈដ៏ទេវីយៈបានមកដល់លំនៅដ្ឋានដ៏ប្រសើររបស់វិធិ (ព្រះព្រហ្មា)។ ដោយដាក់បិតૃនន្ទីមុខា នៅខាងមុខ វិធិបានធ្វើតರ್ಪណ (បំពេញសេចក្តីពេញចិត្ត) ដល់បិតૃផ្សេងៗទៀត។
Verse 47
सृष्टिकाले तु संप्राप्ते वृद्धिकामः सुरेश्वरः । अथ तैः सह ते सर्वे स्तुत्वा तं कमलासनम् । प्रणिपत्य स्थिताः सर्वे पितरो विनयान्विताः
ពេលវេលានៃការបង្កើតបានមកដល់ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា ប្រាថ្នាការរីកចម្រើន។ បន្ទាប់មក ពួកគេទាំងអស់ជាមួយគ្នា បានសរសើរព្រះអង្គអ្នកអង្គុយលើផ្កាឈូក (ព្រះព្រហ្មា)។ បិតૃទាំងអស់ មានភាពទន់ភ្លន់ បានកោតគោរពក្បាលចុះ ហើយឈរយ៉ាងគោរព។
Verse 48
पितॄंस्तान्विनयोपेतान्प्रणिपातपुरःसरान् । विधिः प्रोवाच राजेंद्र सांत्वयञ्श्लक्ष्णया गिरा
ឱ ព្រះរាជា ពេលឃើញបិត្ដរទាំងនោះមានសុភាពរាបសារ និងដឹកនាំដោយការក្រាបបង្គំ វិធី (ព្រះព្រហ្មា) បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ពួកគេ ដោយពាក្យទន់ភ្លន់ដើម្បីលួងលោម។
Verse 49
ब्रह्मोवाच । किमर्थं पितरः सर्वे समायाता ममांतिकम् । देवतानां मया सार्धं संपूज्याः सर्वदा स्थिताः
ព្រះព្រហ្មាមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាបិត្ដរទាំងអស់មកដល់មុខខ្ញុំ? អ្នកទាំងឡាយតែងតាំងជាអ្នកគួរឲ្យគោរពបូជាជានិច្ច ជាមួយទេវតាទាំងឡាយ ដោយខ្ញុំ»។
Verse 50
तथान्येऽपि च दृश्यंते युष्माभिः सह संगताः । य एते मानवा काराः स्वल्पतेजोन्विताः स्थिताः
ហើយអ្នកដទៃទៀតក៏ឃើញថាប្រមូលមកជាមួយអ្នកទាំងឡាយដែរ—មនុស្សទាំងនេះឈរនៅទីនេះ មានពន្លឺតិចតួចប៉ុណ្ណោះ។
Verse 51
पितर ऊचुः । पितरो मानवा ह्येते स्वर्गं प्राप्ताः स्वकर्मभिः । देवानां मध्यसंस्थाश्च पीड्यंते क्षुत्पिपासया
បិត្ដរទាំងឡាយបាននិយាយថា៖ «មនុស្សទាំងនេះជាបិតាបុព្វបុរសរបស់មនុស្សពិតប្រាកដ។ ដោយកម្មរបស់ខ្លួន ពួកគេបានទៅដល់សួគ៌; តែរស់នៅកណ្ដាលទេវតា ក៏ត្រូវទុក្ខដោយឃ្លាន និងស្រេក»។
Verse 52
यदा यच्छंति नो वंश्याः कव्यं चैव प्रमादतः । तदा गच्छंति नो तृप्तिं यानैर्यांति यथा सुराः
«ពេលណាដែលកូនចៅរបស់យើងថ្វាយកាវ្យ (កាវ្យ) ដល់យើង—ទោះបីជាម្តងម្កាលដោយការធ្វេសប្រហែស—ពេលនោះយើងបានសេចក្តីពេញចិត្ត ហើយធ្វើដំណើរដោយយានទិព្វ ដូចទេវតាទាំងឡាយ»។
Verse 53
तदैतैः प्रार्थनाऽस्माकं कृता शाश्वततृप्तये । न च शक्ता वयं दातुं तेन त्वां समुपस्थिताः
ដូច្នេះ ពួកនេះបានអង្វរដល់យើង ដើម្បីឲ្យបានសេចក្តីពេញចិត្តអស់កល្បជានិច្ច។ តែយើងមិនអាចប្រទានបានទេ ដូច្នេះហើយយើងបានមកសូមព្រះអង្គ។
Verse 54
यथा स्युर्देवता व्यग्रास्तदाऽस्माकमपि प्रभो कव्यं विना भवेदेषा दशा कष्टा सुरेश्वर
ដូចដែលទេវតាទាំងឡាយកើតក្តីកង្វល់ នោះយើងក៏ដូចគ្នា ព្រះអម្ចាស់។ បើគ្មានកាវ្យ (បុណ្យបូជាអាហារដល់បិតា) ស្ថានភាពឈឺចាប់នេះកើតឡើង ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា។
Verse 55
तस्मात्कुरु प्रसादं नः समेमेतैः सुरेश्वर । यथा स्याच्छाश्वती तृप्तिः स्वस्थानस्थायिनामपि
ដូច្នេះ សូមព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា ប្រទានព្រះគុណដល់យើង ជាមួយពួកនេះផង ដើម្បីឲ្យមានសេចក្តីពេញចិត្តអស់កល្បជានិច្ច សូម្បីអ្នកដែលស្ថិតនៅក្នុងលោករបស់ខ្លួន។
Verse 56
एतेऽस्माकं प्रदास्यंति कव्यं यन्निजवंशजैः । प्रदत्तं तेन संप्राप्ता वयं देव त्वदन्तिकम्
ពួកនេះនឹងប្រគេនកាវ្យដល់យើង គឺអ្វីដែលកូនចៅក្នុងវង្សរបស់ខ្លួនបានបូជា។ ដោយសារទាននោះ ឱ ព្រះទេវៈ យើងបានមកដល់ជិតព្រះអង្គ។
Verse 57
देवानां चैव यत्कव्यं तन्नास्माकं प्रतृ प्तये । यतः क्रियाविहीनं तन्न तेषां विद्यते क्रिया
ហើយកាវ្យដែលមានបំណងសម្រាប់ទេវតាទាំងឡាយ មិននាំឲ្យយើងពេញចិត្តទេ។ ព្រោះសម្រាប់យើង វាខ្វះពិធីត្រឹមត្រូវ ហើយពិធីនោះមិនមែនជាការកម្មរបស់ពួកគេ ចំពោះយើងឡើយ។
Verse 58
पितॄनुद्दिश्य यत्कव्यं ब्राह्मणेभ्यः प्रदीयते । स्नातैर्धौतांबरैर्मर्त्यैस्तद्भवेत्तृप्तिदं महत्
កាវ្យៈដែលមនុស្សបានងូតទឹក ហើយស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់ស្អាត បូជាដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ ដោយគោរពរំលឹកដល់បិត្ដរៈ នោះក្លាយជាអំណោយដ៏មហិមា បំពេញសេចក្តីត្រេកអរដល់បិត្ដរៈ។
Verse 59
पितॄणां सर्वदेवेश इत्येषा वैदिकी श्रुतिः । न स्नातस्याधिकारोऽस्ति देवानां च द्विजातिवत्
«សម្រាប់បិត្ដរៈ ត្រូវប្រតិបត្តិ, ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវទាំងអស់»—នេះជាសូត្រវេទដ៏បរិសុទ្ធ។ អ្នកមិនបានងូតទឹក មិនមានសិទ្ធិធ្វើពិធីទេ ដូចជាករណីបូជាទេវតា ឱ ទ្វិជៈ។
Verse 60
पीयूषमपि तैर्दत्तं तेन नः स्यान्न तृप्तये
ទោះបីពួកអ្នកមិនសមគួរ នាំយកទឹកអម្រឹត (ព្យូស) មកបូជាក៏ដោយ ក៏មិនអាចធ្វើឲ្យយើង—បិត្ដរៈ—បានត្រេកអរឡើយ។
Verse 61
तस्मान्मानुषदत्तैर्नो यथा कव्ये प्रजायते । स्वर्गस्थानां परा तृप्तिः सममेतैस्तथा कुरु
ដូច្នេះ សូមរៀបចំឲ្យបានថា ដោយអំណោយដែលមនុស្សបូជាឡើង កាវ្យៈក្នុងពិធីស្រាទ្ធៈរបស់យើង ត្រូវបានបង្កើតជាភាគសមរម្យ; ហើយដោយពិធីដូចគ្នានេះ សូមធានាឲ្យអ្នកស្ថិតនៅស្វರ್ಗ មានសេចក្តីត្រេកអរខ្ពស់បំផុតផងដែរ។
Verse 62
भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा सुचिरं ध्यात्वा ब्रह्मा लोकपितामहः । तानुवाच ततः सर्वान्पितॄन्पार्थिवसत्तम
ភរត្រឹយជ្ញៈបាននិយាយ៖ ព្រះព្រហ្មា—លោកបិតាមហៈ ជាបិតាធំរបស់លោកទាំងអស់—បានស្តាប់ពាក្យនោះ ហើយសមាធិគិតយូរណាស់; បន្ទាប់មក ទ្រង់បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់បិត្ដរៈទាំងអស់នោះ ឱ ព្រះរាជាដ៏ប្រសើរ។
Verse 63
ब्रह्मोवाच । अस्मिंस्त्रेतायुगे संज्ञा हव्यकव्यसमुद्भवा । संप्रयाता युगे युग्मे कलौ न प्रभविष्यति
ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ ក្នុងត្រេតាយុគនេះ ប្រព័ន្ធធម៌នៃការបូជាហាវ្យៈដល់ទេវតា និងកាវ្យៈដល់បិត្របុរស បានកើតឡើង; តែពេលយុគទាំងពីរឆ្លងកាត់ទៅ ក្នុងកលិយុគ វាមិនរីកចម្រើនទេ។
Verse 64
यथायथा युगानां च ह्रास एष भविष्यति । तथातथा जना दुष्टा भविष्यंत्यन्यभक्तिकाः
ដូចដែលយុគទាំងឡាយធ្លាក់ចុះបន្តបន្ទាប់ នោះមនុស្សក៏នឹងក្លាយជាមនុស្សអាក្រក់កាន់តែច្រើន ដោយមានសទ្ធាទៅលើផ្លូវបរទេស និងការចូលចិត្តដែលមិនបរិសុទ្ធ។
Verse 65
न दास्यंति यथोक्तानि ते कव्यानि कथंचन । ततः कष्टतराऽवस्था पितॄणां संभविष्यति
ពួកគេនឹងមិនផ្តល់កាវ្យៈដូចដែលបានបញ្ជាទុកឡើយ មិនថាវិធីណាក៏ដោយ; ដូច្នេះ ស្ថានភាពកាន់តែលំបាកនឹងកើតមានសម្រាប់បិត្របុរស (Pitṛs)។
Verse 66
तस्मादहं करिष्यामि सुखोपायं शरीरिणाम् । येन सन्तर्पिता यूयं परां तृप्तिमवाप्स्यथ
ដូច្នេះ ខ្ញុំនឹងបង្កើតវិធីងាយស្រួលសម្រាប់សត្វមានរាងកាយទាំងឡាយ ដោយវិធីនោះ ពួកអ្នក (Pitṛs) នឹងត្រូវបានបំពេញបរិបូរណ៍តាមគួរ ហើយនឹងទទួលបានសេចក្តីពេញចិត្តដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។
Verse 67
पितुः पितामहस्यैव तत्पितुश्च ततः परम् । समुद्देशेन दत्तेन ब्राह्मणेभ्यः प्रभक्तितः
សម្រាប់ឪពុក ជីតា និងឪពុករបស់ជីតា បន្តទៅទៀត—នៅពេលដែលគេផ្តល់ទានដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ដោយសទ្ធាស្មោះ ហើយប្រកាសឈ្មោះបិត្របុរសដែលឧទ្ទិសជាក់លាក់—ការបូជានោះនឹងទៅដល់ពួកគេ។
Verse 68
सर्वेषां स्यात्परा तृप्तिर्यावन्मां पितरोऽधुना । तथा मातामहानां च पक्षे नास्त्यत्र संशयः
ដូច្នេះ បិតាបុព្វបុរសទាំងអស់ នឹងទទួលបានសេចក្តីពេញចិត្តដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ រហូតដល់ខ្សែបិតារបស់ខ្ញុំសព្វថ្ងៃ; ហើយខាងជីតាមាតាក៏ដូចគ្នា—មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 69
त्रिभिः सन्तर्पितास्तेऽपि तर्पिताः स्युर्ममावधि । युष्माकं तृप्तये यश्च सुखोपायो भविष्यति
ពេលបីរូប (ក្នុងមួយខ្សែ) ត្រូវបានបំពេញចិត្តហើយ នោះអ្នកដទៃទៀតរហូតដល់កម្រិតរបស់ខ្ញុំ ក៏ត្រូវបានបំពេញចិត្តដែរ។ ហើយវិធីងាយស្រួលសម្រាប់ការបំពេញចិត្តរបស់អ្នក នឹងត្រូវប្រកាសដូច្នេះ។
Verse 70
तं शृणुध्वं महाभागा गदतो मम सांप्रतम् । पितॄनन्नेन येनैव समुद्दिश्य द्विजोत्तमान्
សូមស្តាប់ឥឡូវនេះ ឱអ្នកមានភាគល្អ ខណៈខ្ញុំកំពុងនិយាយ។ ដោយអាហារបូជានោះឯង—ឧទ្ទិសដល់បិត្រ (Pitṛ) ហើយអញ្ជើញព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរបំផុត—ពិធីត្រូវអនុវត្ត។
Verse 71
तर्पयिष्यंति तेनैव पिण्डान्दास्यंति भक्तितः । तन्नाम्ना तेन वस्तृप्तिः शाश्वती संभविष्यति
ដោយវិធីនោះឯង ពួកគេនឹងបំពេញចិត្តបិត្រ (Pitṛ) ហើយដោយសេចក្តីសទ្ធា នឹងថ្វាយបិណ្ឌ (piṇḍa)។ ដោយនាម និងពិធីនោះឯង ការបំពេញចិត្តរបស់អ្នក នឹងក្លាយជាអចិន្ត្រៃយ៍។
Verse 72
तस्माद्गच्छत सन्तुष्टाः स्वानि स्थानानि पूर्वजाः
ដូច្នេះ សូមចាកចេញដោយចិត្តពេញចិត្ត ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានរបស់អ្នកទាំងឡាយ ឱបុព្វបុរស។
Verse 73
ततस्ते सहितास्तैस्तु स्वानि स्थानानि भेजिरे । विमानैः सूर्यसंकाशैर्गत्वा पार्थिवसत्तम
បន្ទាប់មក ពួកគេបានទៅជាមួយពួកនោះ ហើយបានឈានដល់លំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួន ដោយជិះវិមានភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ ឱ ព្រះរាជាអធិបតីដ៏ប្រសើរ។
Verse 74
अथ संगच्छता राजन्कालेन महता ततः । तच्चापि न ददुः श्राद्धं मर्त्यास्त्रिपुरुषं च यत्
ប៉ុន្តែពេលវេលាបានកន្លងទៅយូរ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ មនុស្សលោកមិនបានប្រគេនស្រាទ្ធៈសូម្បីតែអ្វីនោះទេ គឺបូជាដល់បីជំនាន់។
Verse 75
नित्यं पितॄन्समुद्दिश्य बहवोऽत्र नराधिप । कव्यभागान्पुनस्तेषां तथा पूर्वं यथा नृप
នៅទីនេះ មនុស្សជាច្រើន ឱ ព្រះអធិបតីនៃមនុស្ស តែងឧទ្ទិសបូជាដល់បិត្ឫទេវតា ប៉ុន្តែភាគបូជាអ្នកបុព្វបុរស (កាវ្យភាគ) របស់ពួកគេ មិនបានទទួលដូចមុនទេ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ។
Verse 76
क्षुत्पिपासोद्भवापीडा महती समजायत । तेषां च दैविकानां च पितॄणां नृपसत्तम
ទុក្ខវេទនាដ៏ធំមួយ កើតពីឃ្លាននិងស្រេក បានកើតឡើងដល់បិត្ឫទេវតាទាំងនោះផងដែរ ឱ ព្រះរាជាអធិបតីដ៏ប្រសើរ។
Verse 77
समेत्याथ पुनः सर्वे ब्रह्माणं शरणं गताः । प्रोचुश्च प्रणिपत्योच्चैः सुदीनाः प्रपितामहम्
បន្ទាប់មក ពួកគេទាំងអស់បានមកជុំគ្នាម្តងទៀត ហើយចូលទៅសុំជ្រកកោនព្រះព្រហ្មា។ ក្នុងភាពទុក្ខវេទនាខ្លាំង ពួកគេកោតគោរពក្បាលចុះ ហើយស្រែកឡើងខ្ពស់ទៅកាន់ ព្រះប្រាពិតាមហា (ជីតាធំ)។
Verse 78
भगवन्न प्रयच्छंति नित्यं नो वंशसंभवाः । श्राद्धानि दौःस्थ्यमापन्नास्तेन सीदामहे विभो
ឱ ព្រះអម្ចាស់! អ្នកកើតក្នុងវង្សយើង មិនបានធ្វើស្រាទ្ធ (Śrāddha) ជាប្រចាំសម្រាប់យើងទេ។ ដោយហេតុនោះ យើងធ្លាក់ក្នុងទុក្ខលំបាក ហើយស្រកស្រាយសោកសៅ ឱ ព្រះអង្គដ៏មានអានុភាព។
Verse 79
यथा पूर्वं तथा देव तदुपायं प्रचिन्तय । कंचिद्येन दरिद्रा वै प्रीणयंति च ते पितॄन्
ដូចមុនដែរ ឱ ព្រះទេវ! សូមព្រះអង្គគិតរកវិធីមួយ—វិធីណាមួយដែលសូម្បីតែអ្នកក្រីក្រ ក៏អាចធ្វើឲ្យពិត្ដ្រ (Pitṛs) របស់ខ្លួនរីករាយ និងពេញចិត្តបាន។
Verse 80
भर्तृयज्ञ उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा तानाह प्रपितामहः । कृपाविष्टो महाराज सर्वान्पितृगणांस्तथा
ភរត្រឹយជ្ញា (Bhartṛyajña) បាននិយាយថា៖ ពេលបានឮពាក្យរបស់ពួកគេ ព្រះប្រពិតាមហៈ (Prāpitāmaha) ជាបុព្វបុរសដ៏ធំ បានពោរពេញដោយមេត្តា ហើយបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ក្រុមពិត្ដ្រ (Pitṛs) ទាំងអស់នោះ ឱ មហារាជ។
Verse 81
सत्यमेतन्महाभागा दौःस्थ्यं यांति दिनेदिने । जना यथायथा याति युगं श्रेष्ठं च पृष्ठतः
នេះពិតមែន ឱ អ្នកមានភាគ្យ! រាល់ថ្ងៃរាល់ថ្ងៃ សត្វលោកធ្លាក់ចូលទៅក្នុងទុក្ខលំបាក។ តាមដែលមនុស្សដើរតាមអាកប្បកិរិយារបស់ខ្លួន យុគដ៏ប្រសើរនោះ ក៏ថយក្រោយទៅពីពួកគេ។
Verse 82
तथापि च करिष्यामि युष्मदर्थमसंशयम् । उपायं लघु सन्तृप्तिर्येन वोऽत्र भवि ष्यति
ទោះជាយ៉ាងណា ខ្ញុំនឹងធ្វើដើម្បីប្រយោជន៍របស់អ្នកទាំងអស់ ដោយមិនមានសង្ស័យឡើយ។ ខ្ញុំនឹងផ្តល់វិធីមួយ ដែលដោយវា នៅទីនេះផ្ទាល់ ការពេញចិត្តរបស់អ្នកទាំងអស់ នឹងកើតមានដោយងាយស្រួល។
Verse 83
अमानाम रवे रश्मिसहस्रप्रमुखः स्थितः । तस्मिन्वसति येनेन्दुरमावास्या ततः स्मृता
នៅថ្ងៃដែលហៅថា «អមា» ព្រះអាទិត្យឈរលេចឡើងដោយកាំរស្មីពាន់ដ៏ប្រសើរ; ហើយព្រោះព្រះចន្ទត្រូវបានគេនិយាយថាស្នាក់នៅក្នុងព្រះអាទិត្យនៅពេលនោះ ដូច្នេះថ្ងៃនោះត្រូវបានចងចាំថា «អមាវាស្យា»។
Verse 84
तस्मिन्नहनि ये श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य चात्मनः । करिष्यंति नरा भक्त्या ते भविष्यंति सुस्थिताः
នៅថ្ងៃនោះ បុរសណាដែលធ្វើ «ស្រាទ្ធ» ដោយសទ្ធា ដើម្បីឧទ្ទិសដល់បិតೃ និងសម្រាប់សេចក្តីប្រយោជន៍វិញ្ញាណរបស់ខ្លួន នោះពួកគេនឹងបានស្ថិតស្ថេរនៅក្នុងសុខមង្គល។
Verse 85
धनधान्यसमोपेता सर्वशत्रुविवर्जिताः । अपमृत्युपरित्यक्ता मम वाक्याद संशयम्
ពួកគេនឹងពេញបរិបូរដោយទ្រព្យសម្បត្តិ និងស្រូវអង្ករ គ្មានសត្រូវទាំងអស់ ហើយរួចផុតពីមរណភាពមិនទាន់ពេល—នេះជាពាក្យរបស់ខ្ញុំ ដោយគ្មានសង្ស័យ។
Verse 86
भर्तृयज्ञ उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा बभूवुर्हृष्टमानसाः । पितरः कव्यमासाद्य प्रहष्टेनांतरात्मना
ភរត្រឹយជ្ញា បាននិយាយថា៖ ពេលបានឮពាក្យរបស់គាត់ បិតೃទាំងឡាយក៏រីករាយក្នុងចិត្ត; ដោយបានទទួល «កវ្យ» ដែលជាភាគបូជាដល់ពួកគេ ពួកគេក៏សប្បាយរីករាយនៅក្នុងអន្តរចិត្ត។
Verse 87
ययुः स्वानि निकेतानि प्रेषिताः पद्मयोनिना । अमावास्यादिनं प्राप्य श्राद्धं दत्तं स्ववंशजैः
ដោយបានបញ្ជូនដោយ «អ្នកកើតពីផ្កាឈូក» (ព្រះព្រហ្ម) ពួកគេបានទៅកាន់លំនៅរបស់ខ្លួន; ហើយពេលថ្ងៃអមាវាស្យាមកដល់ ស្រាទ្ធត្រូវបានបូជាដោយកូនចៅក្នុងវង្សរបស់ពួកគេ។
Verse 88
संतृप्ता मासमात्रं च तस्थुः संतुष्टमानसाः । गच्छता त्वथकालेन दौःस्थ्यं प्राप्य नरा भुवि । दर्शेऽस्मिन्नपि नो श्राद्धं प्रायः कुर्वंति केचन
ដោយបានឆ្អែត និងចិត្តស្ងប់សុខ ពួកគេនៅដូច្នោះប្រហែលមួយខែ។ តែពេលកន្លងទៅ មនុស្សលើផែនដីវិលត្រឡប់ទៅទុក្ខលំបាកវិញ ហើយសូម្បីថ្ងៃដារសៈ (ថ្ងៃចន្ទថ្មី) ក៏មានខ្លះៗជាទូទៅមិនធ្វើពិធីស្រាទ្ធ។
Verse 89
ततः पितृगणाः सर्वें ये दिव्या ये च मानुषाः । क्षुत्पिपासाकुला भूयो ब्रह्माणं शरणं गताः
បន្ទាប់មក ក្រុមបិត្រឹទាំងអស់—ទាំងទេវៈ និងមនុស្ស—ដែលរងទុក្ខដោយឃ្លាន និងស្រេកម្ដងទៀត បានទៅសុំជ្រកកោនព្រះព្រហ្មា។
Verse 91
भगवन्निंदुक्षये श्राद्धं प्रोक्तं मासं त्वया विभो । अस्माकं प्रीणनार्थाय यत्करिष्यंति मानवाः
ឱ ព្រះអម្ចាស់ដ៏មហិទ្ធិឫទ្ធិ! នៅពេលព្រះចន្ទរំលងថយ អ្នកបានប្រកាសថា មួយខែទាំងមូលសមស្របសម្រាប់ពិធីស្រាទ្ធ ដើម្បីឲ្យមនុស្សធ្វើកិច្ចដែលធ្វើឲ្យបិត្រឹរីករាយ និងឲ្យពួកយើងបានពេញចិត្ត។
Verse 92
दौःस्थात्तदपि नो कुर्युः प्रायशस्तु पितामह । तेनास्माकं परा पीडा क्षुत्पिपासासमुद्भवा
ទោះយ៉ាងណា ដោយសារភាពក្រីក្រ ពួកគេជាញឹកញាប់មិនធ្វើសូម្បីតែវានោះទេ ឱ ព្រះបិតាមហា។ ដូច្នេះហើយ ទុក្ខវេទនាខ្លាំងកើតឡើងលើពួកយើង ពីឃ្លាន និងស្រេក។
Verse 93
तस्मात्कुरु प्रसादं नो यथा पूर्वं सुरेश्वर । तथापि दुःस्थताभाजस्तर्पयिष्यंति नोऽधुना
ដូច្នេះ សូមព្រះអម្ចាស់ប្រទានព្រះគុណដល់ពួកយើង ដូចមុនមក ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា ដើម្បីឲ្យសូម្បីអ្នកដែលទទួលបន្ទុកភាពក្រីក្រ ក៏អាចធ្វើតರ್ಪណ និងបំពេញពួកយើងដោយអំណោយបូជា នៅពេលនេះ។
Verse 94
भर्तृयज्ञ उवाच । अथ ब्रह्मापि संचिन्त्य तानुवाच कृपान्वितः । युष्मदर्थं मयोपायश्चिंतितः पितरो लघुः
ភរត្រឹយជ្ញា បានពោលថា៖ បន្ទាប់មក ព្រះព្រហ្មា ក៏បានគិតពិចារណា ហើយមានព្រះហឫទ័យមេត្តា ទ្រង់មានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ពួកគេថា៖ «ឱ ពិត្ឫទាំងឡាយ ដើម្បីប្រយោជន៍របស់អ្នក ខ្ញុំបានគិតរកវិធីងាយមួយ»។
Verse 95
येन तृप्तिं परां यूयं गमिष्यथ पित्रीश्वराः । अमावास्योद्भवं श्राद्धमलब्ध्वापि च वत्सरम्
«ដោយវិធីនេះ ឱ ពិត្ឫទាំងឡាយជាអធិបតី អ្នកនឹងឈានដល់ការពេញចិត្តដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់—ទោះបីមួយឆ្នាំពេញ អ្នកមិនបានទទួលស្រាទ្ធ (śrāddha) ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងថ្ងៃអមាវាស្យា (amāvāsyā) ក៏ដោយ»។
Verse 96
यथा मम प्रसादेन तच्छृणुध्वं समाहिताः । आषाढ्याः पंचमे पक्षे कन्यासंस्थे दिवाकरे
«ដើម្បីឲ្យវាបានសម្រេចដោយព្រះគុណរបស់ខ្ញុំ—ចូរស្តាប់ដោយចិត្តផ្តោត។ នៅខែអាសាឍ (Āṣāḍha) ក្នុងបក្សទីប្រាំ ពេលព្រះអាទិត្យស្ថិតនៅកញ្ញា (Kanyā/ Virgo)…»។
Verse 97
मृताहनि पुनर्यो वै श्राद्धं दास्यति मानवः । तस्य संवत्सरंयावतृप्ताः स्युः पितरो ध्रुवम्
«មនុស្សណាម្នាក់ ដែលធ្វើស្រាទ្ធ (śrāddha) ម្តងទៀត នៅថ្ងៃគម្រប់មរណៈ—ពិត្ឫរបស់គាត់ នឹងពេញចិត្តជាក់ជាមិនខាន រហូតដល់មួយឆ្នាំពេញ»។
Verse 98
एवं ज्ञात्वा करिष्यंति प्रेतपक्षे नरा भुवि । श्राद्धं यूयं न संदेहो भविष्यथ सुतर्पिताः
«ដឹងដូចនេះហើយ មនុស្សនៅលើផែនដី នឹងធ្វើស្រាទ្ធ (śrāddha) ក្នុងព្រេតបក្ស (Pretapakṣa) គឺបក្សសម្រាប់អ្នកស្លាប់។ គ្មានសង្ស័យទេ ពួកអ្នកនឹងបានពេញចិត្តយ៉ាងល្អ»។
Verse 99
यावत्संवत्सरं तेन एकेनापि तु सत्तमाः । तस्मिन्नपि च यः श्राद्धं युष्माकं न प्रदास्यति
«ឱ ព្រះបិតរទាំងឡាយដ៏ប្រសើរ! ទោះបីដោយពិធីតែមួយ ក៏អាចគ្រប់គ្រាន់រយៈពេលមួយឆ្នាំ… ប៉ុន្តែអ្នកណាមិនធ្វើស្រាទ្ធ (śrāddha) ឧទ្ទិសដល់ព្រះបិតររបស់អ្នកទេ…»
Verse 100
शाकेनाऽपि दरिद्रोऽसावंत्यजत्वमुपेष्यति । आसनं शयनं भोज्यं स्पर्शं संभाषणं तथा
«ទោះបីក្រីក្រក៏ដោយ សូម្បីតែដោយបន្លែប៉ុណ្ណោះក៏អាចធ្វើបាន; បុរសនោះនឹងធ្លាក់ចូលស្ថានភាពជាអ្នកត្រូវបណ្តេញចេញ (outcaste)។ (មនុស្សនឹងបដិសេធ) កន្លែងអង្គុយ គ្រែ អាហារ ការប៉ះពាល់ និងសូម្បីតែការសន្ទនា។»
Verse 102
न सुखं धनधान्यं च तेषां भावि कथंचन । तस्माद्गच्छत चाव्यग्राः स्वस्थानं पितरो द्रुतम्
«សម្រាប់ពួកគេ នឹងមិនមានសុខសាន្តឡើយ ហើយក៏មិនមានទ្រព្យសម្បត្តិ ឬស្រូវអង្ករទេ។ ដូច្នេះ សូមទៅវិញដោយមិនកង្វល់ ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានរបស់អ្នកឲ្យរហ័ស ឱ ព្រះបិតរទាំងឡាយ!»
Verse 103
कलिकालेऽपि संप्राप्ते दारुणे निर्धेने जने । वर्षांते श्राद्धमेकं हि प्रकरिष्यंति मानवाः
«សូម្បីតែពេលយុគកាលីដ៏សាហាវមកដល់ ហើយមនុស្សក្រីក្រខ្វះខាត ក៏មនុស្សនៅតែធ្វើស្រាទ្ធយ៉ាងហោចណាស់មួយដង នៅចុងឆ្នាំ។»
Verse 104
येनाखिलं भवेद्वर्षं युष्माकं प्रीतिरुत्तमा
«ដោយពិធីនោះ ពេញមួយឆ្នាំ នឹងកើតមានសេចក្តីពេញព្រះហឫទ័យដ៏ឧត្តមរបស់អ្នក។»
Verse 105
भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा पितरो हृष्टा जग्मुः स्वंस्वं निकेतनम् । वर्षांतेऽपि समासाद्य श्राद्धं न स्युर्बुभुक्षिताः
ភរត្រឹយជ្ញា បានមានព្រះវាចា៖ លឺដូច្នោះ បិត្រទាំងឡាយរីករាយ ហើយទៅកាន់លំនៅរបស់ខ្លួនៗ។ នៅចុងឆ្នាំមកដល់ ពួកគេមិននៅឃ្លានទេ ព្រោះមានការធ្វើ «ស្រាដ្ធ»។
Verse 106
अथ येऽत्र दुरात्मानो निःशंकाः कृपणात्मकाः । कलिना मोहिताः श्राद्धं वत्सरांतेऽपि नो ददुः
ប៉ុន្តែ អ្នកអាក្រក់នៅទីនេះ—មិនខ្មាស់អៀន និងចិត្តកំណាញ់—ត្រូវកាលីបំភាន់ ហើយសូម្បីតែចុងឆ្នាំក៏មិនបូជា «ស្រាដ្ធ» ឲ្យទេ។
Verse 107
तेषां तु पितरो भूयो दिव्यैःपितृभिरन्विताः । ब्रह्माणं शरणं जग्मुः प्रोचुस्ते दीनमानसाः
ប៉ុន្តែ បិត្ររបស់មនុស្សទាំងនោះ ក៏បានទៅម្តងទៀត ដោយមានបិត្រទេវៈរួមដំណើរ ទៅសុំជ្រកកោនព្រះព្រហ្មា ហើយដោយចិត្តសោកសៅ ពួកគេបាននិយាយ។
Verse 108
भगवन्वत्सरांतेऽपि कन्यासंस्थे दिवाकरे । नास्माकं वंशजाः श्राद्धं प्रयच्छंति दुरात्मकाः
«ព្រះអម្ចាស់ដ៏គួរគោរព! សូម្បីតែចុងឆ្នាំ នៅពេលព្រះអាទិត្យស្ថិតក្នុងកញ្ញា (Virgo) កូនចៅរបស់យើង—ចិត្តអាក្រក់—ក៏មិនថ្វាយ «ស្រាដ្ធ» ដល់យើងឡើយ»។
Verse 109
तेन संपीडिता देव क्षुत्पिपासा समाकुलाः । वयं शरणमापन्नास्तत्प्रतीकारमाचर
ដោយហេតុនេះ ព្រះអម្ចាស់អើយ ពួកយើងត្រូវទុក្ខបង្ខិតបង្ខំ ដោយឃ្លាន និងស្រេក។ ពួកយើងបានមកជ្រកកោនក្នុងព្រះអង្គ; ដូច្នេះ សូមព្រះអង្គប្រតិបត្តិវិធានដោះស្រាយ។
Verse 110
यथा पूर्वं महाभाग वदोपायं लघूत्तमम् । एकाहिकेन श्राद्धेन येनास्माकं हि शाश्वती । प्रीतिः संजायते देव त्वत्प्रसादात्सुरेश्वर
ដូចមុននេះទេ ឱ មហាភាគ សូមប្រាប់យើងនូវវិធីដ៏ល្អបំផុត និងសាមញ្ញបំផុត ដោយធ្វើស្រាទ្ធមួយថ្ងៃ ឲ្យកើតសេចក្តីពេញចិត្តដ៏អស់កល្បជានិច្ចដល់យើង ឱ ព្រះដ៏ទេវៈជាម្ចាស់ ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 111
वंशक्षयेऽपि संजाते ह्यस्माकं पतनं भवेत्
ទោះបីជាវង្សត្រកូលរលត់ទៅក៏ដោយ ការធ្លាក់ចុះ និងវិនាសរបស់យើងនឹងកើតមាន។
Verse 112
भर्तृयज्ञ उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा चिरं ध्यात्वा पितामहः । कृपया परयाविष्टस्ततः प्रोवाच सादरम्
ភរត្រឹយជ្ញៈបាននិយាយថា៖ ពេលបានឮពាក្យរបស់ពួកគេ ព្រះបិតាមហៈ (ព្រះព្រហ្មា) បានគិតពិចារណាយូរ។ បន្ទាប់មក ដោយព្រះមហាករុណាដ៏លើសលប់ ព្រះអង្គបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ពួកគេដោយក្តីគោរព។
Verse 113
ब्रह्मोवाच । अन्यो युष्मत्प्रतुष्ट्यर्थमुपायश्चिंतितो मया । स लघुर्येन वोऽत्यंतं तृप्तिर्भवति शाश्वती
ព្រះព្រហ្មាបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ ខ្ញុំបានគិតរៀបចំវិធីមួយទៀតសម្រាប់ឲ្យពួកអ្នកពេញចិត្តយ៉ាងពេញលេញ—វាជាវិធីសាមញ្ញ—ដែលដោយវា ការពេញចិត្តរបស់ពួកអ្នកនឹងក្លាយជាអស់កល្បជានិច្ច។
Verse 114
गयाशिरः समासाद्य श्राद्धं दास्यंति येऽत्र वः । अप्येकं तत्प्रभावेन दिव्यां गतिमवाप्स्यथ
អ្នកណាដែលទៅដល់គយាសិរៈ (Gayāśiras) ហើយធ្វើស្រាទ្ធនៅទីនេះសម្រាប់ពួកអ្នក—សូម្បីតែម្តងតែប៉ុណ្ណោះ—ដោយអานุភាពរបស់វា ពួកអ្នកនឹងទទួលបានគតិដ៏ទេវ្យ។
Verse 115
अपि पापात्मनः पुंसो ब्रह्मघ्नस्यापि देहिनः । अपि रौरवसंस्थस्य कुम्भीपाकगतस्य च
សូម្បីតែសម្រាប់មនុស្សមានបាប—សូម្បីតែអ្នកមានរាងកាយដែលបានសម្លាប់ព្រះព្រាហ្មណ៍—សូម្បីតែអ្នកស្ថិតនៅនរក រោរវៈ ឬធ្លាក់ចូលនរក កុម្ភីបាកៈ ក៏ដោយ។
Verse 116
प्रेतभावगतस्यापि यस्य श्राद्धं प्रदास्यति । गयाशिरसि वंशस्थस्तस्य मुक्तिर्भविष्यति
សូម្បីតែអ្នកដែលធ្លាក់ចូលសភាពជា ព្រេតៈ ក៏ដោយ ប្រសិនបើកូនចៅក្នុងវង្សត្រកូលរបស់គាត់ ធ្វើបុណ្យ ស្រាទ្ធៈ (śrāddha) នៅលើ គយាសិរៈ (Gayāśiras) ការលោះរួចនឹងកើតមានសម្រាប់គាត់។
Verse 117
एतन्मम वचः श्रुत्वा सांप्रतं भुवि मानवाः । निःस्वा अपि करिष्यंति श्रादमेकं हि तत्र च । गयाशिरसि सुव्यक्तं युष्माकं मुक्तिदायकम्
បានស្តាប់ពាក្យរបស់ខ្ញុំនេះហើយ មនុស្សនៅលើផែនដី—សូម្បីតែអ្នកក្រីក្រ—នឹងធ្វើពិធី ស្រាទ្ធៈ (śrāddha) យ៉ាងហោចណាស់ម្តងនៅទីនោះ។ ព្រោះនៅ គយាសិរៈ (Gayāśiras) វាបង្ហាញច្បាស់ថា ជាអ្នកប្រទានការលោះរួចដល់អ្នកទាំងឡាយ។
Verse 118
भर्तृयज्ञ उवाच । तच्छ्रुत्वा पितरस्तस्य वचनं परमेष्ठिनः । अनुज्ञातास्ततस्तेन स्वानि स्थानानि भेजिरे
ភរត្រយជ្ញៈ បាននិយាយថា៖ ពេលបានស្តាប់ព្រះវាចនៈនោះរបស់ បរមេស្ឋិន (ព្រះព្រហ្មា) បិត្ដរៈ (Pitṛs) ទទួលបានការអនុញ្ញាតពីព្រះអង្គ ហើយបន្ទាប់មកបានត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួនវិញ។
Verse 119
ततःप्रभृति श्राद्धानि प्रवृत्तानि धरातले । पिंडदानसमे तानि यावदापुरुषत्रयम्
ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ពិធី ស្រាទ្ធៈ (śrāddha) បានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិនៅលើផែនដី។ វាត្រូវបានចាត់ទុកស្មើនឹងការប្រគេន បិណ្ឌៈ (piṇḍa) ហើយអត្ថប្រយោជន៍និងកាតព្វកិច្ចរីកដល់បុរសបីជំនាន់។
Verse 120
पूर्वं ब्रह्मादितः कृत्वा ये केचित्पुरुषा गताः । परलोकं समुद्दिश्य तान्नराञ्छक्तितो नृप
ឱ ព្រះរាជា ដោយបំណងឧទ្ទិសពិធីទៅកាន់លោកក្រោយ មនុស្សគួរធ្វើតាមសមត្ថភាព ដើម្បីឧទ្ទិសជូនអ្នកទាំងឡាយដែលបានលាចាកទៅមុន ចាប់ពីព្រះព្រហ្មា និងបន្តទៅទៀត។
Verse 121
तत्संख्यानां द्विजेंद्राणां दत्तवंतोऽपि वांछितम् । अदैवत्यमिदं श्राद्धं दरिद्राणां सुखावहम्
ទោះបីបានប្រគេនទានដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ឧត្តមចំនួននោះ ក៏អាចសម្រេចបំណងដែលប្រាថ្នា។ ស្រាទ្ធនេះមិនអាស្រ័យលើទេវតាផ្សេងទៀតទេ ហើយជាប្រភពសុខសាន្តសម្រាប់អ្នកក្រីក្រ។
Verse 122
पितॄणां देवतानां च मनुष्याणां सुतृप्ति दम् । तस्माच्छ्राद्धं प्रकर्तव्यं पुरुषेण विजानता
ស្រាទ្ធផ្តល់ការពេញចិត្តពេញលេញដល់បិត្ឫទេវតា ទេវតាទាំងឡាយ និងសូម្បីមនុស្សផងដែរ។ ដូច្នេះ អ្នកមានប្រាជ្ញាគួរធ្វើស្រាទ្ធជានិច្ច។
Verse 123
पितॄणां वांछता तृप्तिं कालेष्वेतेषु यत्नतः । गयायां च विशेषेण लोकद्वयमभीप्सता
អ្នកដែលប្រាថ្នាឲ្យបិត្ឫទេវតាពេញចិត្ត គួរខិតខំធ្វើពិធីនៅកាលសមរម្យទាំងនេះ ដោយពិសេសនៅគយា ប្រសិនបើប្រាថ្នាសុខមង្គលទាំងពីរលោក (លោកនេះ និងលោកក្រោយ)។
Verse 124
न ददाति नरः श्राद्धं पितॄणां चन्द्रसंक्षये । क्षुत्पिपासापरीतांगाः पितरस्तस्य दुःखिताः
បើមនុស្សមិនប្រគេនស្រាទ្ធជូនបិត្ឫទេវតា នៅពេលព្រះចន្ទកំពុងរំលងចុះ (អមាវាស្យា) នោះបិត្ឫរបស់គាត់នឹងទុក្ខព្រួយ ដោយរាងកាយត្រូវគ្របដណ្តប់ដោយឃ្លាន និងស្រេក។
Verse 125
प्रेतपक्षं प्रतीक्षंते गुरुवांछासमन्विताः । कर्षुका जलदं यद्वद्दिवानक्तमतंद्रिताः
ដោយក្តីប្រាថ្នាខ្លាំង ពួកគេរង់ចាំបិត្ដ្របក្ស (Pitṛ-pakṣa) ដូចកសិករ ដែលប្រុងប្រយ័ត្នទាំងថ្ងៃទាំងយប់ រង់ចាំពពកភ្លៀង។
Verse 126
प्रेतपक्षे व्यतिक्रांते यावत्कन्यां गतो रविः । तावच्छ्राद्धं च वांछंति दत्तं स्वैः पितरः सुतैः
ទោះបិត្ដ្របក្ស (Pitṛ-pakṣa) បានកន្លងផុត ក៏រហូតដល់ព្រះអាទិត្យចូលកញ្ញា (Virgo) បិត្ដ្រទាំងឡាយនៅតែប្រាថ្នា ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ដែលកូនប្រុសរបស់ខ្លួនបានបូជា។
Verse 127
ततस्तुलागतेप्येके सूर्ये वांछंति पार्थिव । श्राद्धं स्ववंशजै र्दत्तं क्षुत्पिपासासमाकुलाः
ហើយសូម្បីព្រះអាទិត្យចូលតុលា (Libra) ហើយក្តី ព្រះរាជា អ្នកខ្លះក្នុងចំណោមបិត្ដ្រទាំងឡាយ នៅតែប្រាថ្នា ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ដែលវង្សជាតិបានបូជា ដោយរងទុក្ខឃ្លាន និងស្រេក។
Verse 128
तस्मिन्नपि व्यतिक्रांते काले चांलिं गते रवौ । निराशाः पितरो दीनास्ततो यांति निजालयम्
ពេលវេលានោះក៏កន្លងផុត ហើយព្រះអាទិត្យបានផ្លាស់ទៅមុខទៀត បិត្ដ្រទាំងឡាយ—អស់សង្ឃឹម និងសោកស្តាយ—នោះហើយត្រឡប់ទៅលំនៅរបស់ខ្លួន។
Verse 129
मासद्वयं प्रतीक्षंते गृहद्वारं समाश्रिताः । वायुभूताः पिपासार्ताः क्षुत्क्षामाः पितरो नृणाम्
អស់រយៈពេលពីរខែ បិត្ដ្ររបស់មនុស្សរង់ចាំ ដោយស្នាក់នៅមុខទ្វារផ្ទះ—ស្រាលដូចខ្យល់—រងទុក្ខស្រេក និងខ្សោយដោយឃ្លាន។
Verse 130
यावत्कन्यागतः सूर्यस्तुलास्थश्च महीपते । तथा दर्शदिने तद्वद्ब्रह्मणो वचनान्नृप
ដរាបណាព្រះអាទិត្យចូលកញ្ញា ហើយស្ថិតនៅតុលា ឱព្រះមហាក្សត្រនៃផែនដី—ដូចគ្នានៅថ្ងៃដರ್ಶ (ចន្ទថ្មី)—ដូច្នេះហើយ ឱព្រះរាជា តាមព្រះបន្ទូលព្រះព្រហ្មា។
Verse 131
तस्माच्छ्राद्धं सदा कार्यं पितॄणां तृप्तिमिच्छता । तिलोदकं विशेषेण यथा ब्रह्मवचो नृप
ដូច្នេះ អ្នកណាដែលប្រាថ្នាឲ្យបិត្ឫ (Pitṛs) ពេញចិត្ត គួរធ្វើស្រាទ្ធ (Śrāddha) ជានិច្ច—ជាពិសេសការបូជាទឹកល្ង (tilodaka)—ព្រោះនេះជាព្រះបន្ទូលព្រះព្រហ្មា ឱព្រះរាជា។
Verse 132
वित्ताभावेऽपि दर्शायां श्राद्धं देयं विपश्चिता । तदभावे च कन्यायां संस्थिते दिवसाधिपे
ទោះបីខ្វះទ្រព្យក៏ដោយ នៅថ្ងៃដರ್ಶ (ចន្ទថ្មី) អ្នកប្រាជ្ញគួរបូជាស្រាទ្ធ។ បើមិនអាចធ្វើបានទេ នោះគួរធ្វើនៅពេលព្រះអាទិត្យ—ម្ចាស់នៃថ្ងៃ—ស្ថិតនៅកញ្ញា។
Verse 133
तदभावे गयायां च सकृच्छ्राद्धं हि निर्वपेत् । येन नित्यं प्रदत्तस्य श्राद्धस्य फलमश्नुते
បើសូម្បីតែវាមិនអាចធ្វើបានទេ នោះនៅគយា គួរធ្វើស្រាទ្ធតែម្តង; ដោយហេតុនោះ នឹងទទួលផលនៃស្រាទ្ធ ដូចជាបានបូជារៀងរាល់ថ្ងៃ។
Verse 134
एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि नराधिप । येनैतत्क्रियते श्राद्धं जनैः पितृ परायणैः
ឱព្រះអធិរាជនៃមនុស្ស ខ្ញុំបានពន្យល់ដល់ព្រះអង្គទាំងអស់ តាមដែលព្រះអង្គបានសួរ—ដោយរបៀបនេះហើយ មនុស្សដែលឧទ្ទិសចិត្តចំពោះបិត្ឫ (បុព្វបុរស) បានធ្វើស្រាទ្ធ។
Verse 135
अमावास्यां विशेषेण प्रेतपक्षे च पार्थिव
ជាពិសេសនៅថ្ងៃអមាវាស្យា (ថ្ងៃចន្ទថ្មី) ហើយក៏ក្នុងពាក់កណ្តាលខែរបស់បុត្រព្រេត (ព្រេតបក្ស) ផងដែរ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ។
Verse 136
यश्चैतां शृणुयात्पुण्यां श्राद्धोत्पत्तिं पठेच्च वा । स सर्वदोषनिर्मुक्तः श्राद्धदानफलं लभेत्
អ្នកណាដែលស្តាប់រឿងបរិសុទ្ធនេះអំពីកំណើតនៃស្រាទ្ធ (Śrāddha) ឬអានសូត្រវា នោះនឹងរួចផុតពីទោសទាំងអស់ ហើយទទួលផលនៃការបរិច្ចាគស្រាទ្ធ។
Verse 137
श्राद्धकाले पठेद्यस्तु श्राद्धोत्पत्तिमिमां नरः । अक्षयं तद्भवेच्छ्राद्धं सर्वच्छिद्रविवर्जितम्
ប៉ុន្តែបុរសណាដែលអានសូត្ររឿងកំណើតនៃស្រាទ្ធនេះ នៅពេលធ្វើស្រាទ្ធ ស្រាទ្ធរបស់គាត់នឹងក្លាយជាអមតៈ មិនរលាយ និងគ្មានចន្លោះខ្វះខាតណាមួយឡើយ។
Verse 138
असद्द्रव्येण वा चीर्णमनर्हैर्ब्राह्मणैरपि । अभुक्तं कामहीनं वा मन्त्रहीनमथापि वा
ទោះបីបានធ្វើដោយវត្ថុមិនសមរម្យ ឬសូម្បីតែដោយព្រាហ្មណ៍មិនសក្តិសម; ទោះបីមិនបានបរិភោគ ឬធ្វើដោយគ្មានចេតនាត្រឹមត្រូវ ឬសូម្បីតែគ្មានមន្ត្រ—
Verse 139
सर्वं संपूर्णतां याति कीर्तनात्पार्थिवोत्तम । अस्याः श्राद्धसमुत्पत्तेः कीर्तनाच्छ्रवणादपि
ឱ ព្រះមហាក្សត្រដ៏ប្រសើរ អ្វីៗទាំងអស់នោះនឹងទៅដល់ភាពពេញលេញ ដោយការសូត្ររំលឹក; ពិតប្រាកដ ដោយការសូត្រឬសូម្បីតែការស្តាប់រឿងកំណើតនៃស្រាទ្ធនេះផង។
Verse 216
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटके श्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे श्राद्धोत्पत्तिवर्णनंनाम षोडशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ដូច្នេះបានបញ្ចប់ជំពូកទី២១៦ ដែលមាននាមថា «ការពិពណ៌នាអំពីកំណើតនៃ ស្រាទ្ធ (Śrāddha)» ក្នុង «Śrāddha-kalpa» នៅក្នុង «មហាត្ម្យៈនៃក្សេត្រ ហាដកេឝ្វរ (Hāṭakeśvara-kṣetra-māhātmya)» នៃ នាគរខណ្ឌ ទី៦ ក្នុង ស្កន្ទ មហាបុរាណ (Skanda Mahāpurāṇa) ក្នុង សំហិតា «ឯកាសីតិសាហស្រី»។