Adhyaya 23
Purva BhagaAdhyaya 2385 Verses

Adhyaya 23

Genealogies of Yadus and Vṛṣṇis; Navaratha’s Refuge to Sarasvatī; Rise of Sāttvata Tradition; Prelude to Kṛṣṇa-Balarāma Incarnation

ជំពូកនេះបន្តការបញ្ជូនបុរាណ ដោយរៀបរាប់ពូជវង្សវែងពីស្តេចនិងកុលសម្ព័ន្ធ រហូតដល់បរិយាកាសយាទវ/វ្រឹស្និ។ បន្ទាប់មកវាប្រែទៅជាគំរូធម៌៖ ព្រះបាទ នវរថ ត្រូវរាក្សសាប្រមាញ់ បានរកឃើញទីលំនៅលាក់ខ្លួនដ៏អធិឋាន ការពារដោយទេវី សរស្វតី ហើយសុំជ្រកកោនដោយស្តូត្រ សរសើរនាងជាព្រះវាចា អំណាចយោគ និងប្រភពសកល។ អ្នកឈ្លានពានត្រូវបានបំផ្លាញដោយអ្នកការពារភ្លឺរលោង ហើយនវរថបានបង្កើតការគោរពសរស្វតីនៅរាជធានី ដើម្បីភ្ជាប់អំណាចរាជ្យនឹងភក្តី និងឥទ្ធិពលសក្តិ។ រឿងត្រឡប់ទៅពូជវង្ស ដល់ សត្តវត ដែលក្រោមការណែនាំរបស់ នារ៉ដ បានផ្សព្វផ្សាយគម្ពីរពិសិដ្ឋផ្តោតលើ វាសុទេវ និងចាប់ផ្តើមប្រពៃណី «សាត្តវត»។ បន្ទាប់មកពូជវង្សនាំទៅកំណើត សង្គර්សណ (បលរាម) និង ក្រឹស្ណ (វាសុទេវ) ដោយបញ្ចូលសម្របសម្រួលសាសនា៖ វិស្ណុចុះមក, ទេវីយោគនិទ្រាជា កៅសិកី, និងសិវាជាអ្នកប្រទានពរ។ ចុងក្រោយបង្ហាញជាមុនអំពីការតបស្យារបស់ក្រឹស្ណ ដើម្បីទទួល រុទ្រ ជាកូន សម្រាប់ជំពូកបន្ទាប់។

All Adhyayas

Shlokas

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे द्वाविशो ऽध्यायः सूत उवाच क्रोष्टोरेको ऽभवत् पुत्रो वृजिनीवानिति श्रुतिः / तस्य पुत्रो महान् स्वातिरुशद्गुस्तत्सुतो ऽभवत्

ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រីកូರ್ಮបុរាណ» សំហិតា៦ពាន់គាថា ក្នុងផ្នែកបឋម ជំពូកទី២២ (ចប់ជំពូក)។ សូត្រាបាននិយាយថា៖ «ក្រូଷ្ដុ មានព្រះរាជបុត្រតែមួយ ឈ្មោះ វ្រឹជិនីវាន ដូចដែលបានឮតាមប្រពៃណី។ ព្រះរាជបុត្ររបស់គាត់គឺ ស្វាតិ ដ៏រុងរឿង ហើយកូនរបស់ស្វាតិគឺ ឧសដ្គុ»។

Verse 2

उशद्गोरभवत् पुत्रो नाम्ना चित्ररथो बली / अथ चैत्ररथिर्लोके शशबिन्दुरिति स्मृतः

ពី ឧសដ្គុ បានកើតព្រះរាជបុត្រាដ៏ក្លាហាន ឈ្មោះ «ចិត្ររថ»។ ហើយនៅក្នុងលោក នាម «ចៃត្ររថិ» នោះ ត្រូវបានចងចាំថា គឺ «សសបិន្ទុ»។

Verse 3

तस्य पुत्रः पृथुयशा राजाभूद् धर्मतत्परः / पृथुकर्मा च तत्पुत्रस्तस्मात् पृथुजयो ऽभवत्

ព្រះរាជបុត្រារបស់ទ្រង់មាននាម ព្រឹថុយសា ជាព្រះមហាក្សត្រដែលស្មោះត្រង់ចំពោះធម៌។ ព្រឹថុកರ್ಮា ជាបុត្ររបស់ទ្រង់ ហើយពីព្រឹថុកর্মា បានប្រសូត ព្រឹថុជយ។

Verse 4

पृथुकीर्तिरभूत् तस्मात् पृथुदानस्ततो ऽभवत् / पृथुश्रवास्तस्य पुत्रस्तस्यासीत् पृथुसत्तमः

ពីព្រឹថុជយ បានកើត ព្រឹថុកីर्ति; ពីព្រឹថុកីर्ति ក៏មាន ព្រឹថុដាន។ បុត្ររបស់ព្រឹថុដាន គឺ ព្រឹថុស្រាវា ហើយពីព្រឹថុស្រាវា បានប្រសូត ព្រឹថុសត្តមៈ ជាអ្នកល្អឥតខ្ចោះក្នុងចំណោមព្រឹថុទាំងឡាយ។

Verse 5

उशना तस्य पुत्रो ऽबूत् सितेषुस्तत्सुतो ऽभवत् / तस्याभूद् रुक्मकवचः परावृत् तस्य सत्तमाः

បុត្ររបស់ព្រឹថុសត្តមៈ មាននាម ឧសនា; បុត្ររបស់ឧសនា គឺ សិតេឥសុ។ ពីសិតេឥសុ បានកើត រុក្មកវចៈ ហើយពីរុក្មកវចៈ បានប្រសូត បរាវૃત ជាអ្នកប្រសើរ។

Verse 6

परावृतः सुतो जज्ञे ज्यामघो लोकविश्रुतः / तस्माद् विदर्भः संजज्ञे विदर्भात् क्रथकैशिकौ

ពីបរាវૃત បានប្រសូតបុត្រា ឈ្មោះ ជ្យាមឃៈ ដែលល្បីល្បាញទូទាំងលោក។ ពីជ្យាមឃៈ បានកើត វិទರ್ಭៈ ហើយពីវិទರ್ಭៈ បានកើត ក្រថ និង កៃសិក។

Verse 7

रोमपादस्तृतीयस्तु बभ्रुस्तस्यात्मजो नृपः / धृतिस्तस्याभवत् पुत्रः संस्तस्तस्याप्यभूत् सुतः

រោមបាទ ជាទីបីក្នុងវង្សនោះ។ បុត្ររបស់ទ្រង់គឺ ព្រះមហាក្សត្រ បព្រហ៊ូ។ បព្រហ៊ូមានបុត្រា ធ្រឹតិ ហើយធ្រឹតិមានបុត្រា សំស្ត។

Verse 8

संस्तस्य पुत्रो बलवान् नाम्ना विश्वसहस्तु सः / तस्य पुत्रो महावीर्यः प्रजावान् कौशिकस्ततः / अभूत् तस्य सुतो धीमान् सुमन्तुस्तत्सुतो ऽनलः

ពី សំស្តា បានកើតកូនប្រុសដ៏ខ្លាំងឈ្មោះ វិશ્વសហសៈ។ កូនរបស់គាត់គឺ មហាវីរ្យៈ; បន្ទាប់មកមាន កៅសិកៈ ដែលសម្បូរប្រជាជន។ កៅសិកៈមានកូនប្រុសប្រាជ្ញា សុមន្តុ ហើយកូនរបស់សុមន្តុគឺ អនលៈ។

Verse 9

कैशिकस्य सुतश्चेदिश्चैद्यास्तस्याभवन् सुताः / तेषां प्रधानो ज्योतिष्मान् वपुष्मांस्तत्सुतो ऽभवत्

កៃសិកៈមានកូនប្រុសឈ្មោះ ចេឌិ; ពីគាត់បានកើតជាវង្ស កៃឌ្យៈ។ ក្នុងចំណោមកូនៗរបស់គាត់ អ្នកលេចធ្លោគឺ ជ្យោតិស្មាន ហើយកូនរបស់ជ្យោតិស្មានគឺ វពុស្មាន។

Verse 10

वपुष्मतो बृहन्मेधा श्रीदेवस्तत्सुतो ऽभवत् / तस्य वीतरथो विप्रा रुद्रभक्तो महाबलः

ពី វពុស្មាន បានកើត បૃហន្មេធា ហើយកូនរបស់គាត់គឺ ស្រីទេវៈ។ ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ កូនរបស់ស្រីទេវៈគឺ វីតរថៈ—មានកម្លាំងធំ និងស្មោះបំផុតចំពោះ រុទ្រ (ព្រះសិវៈ)។

Verse 11

क्रथस्याप्यभवत् कुन्ती वृष्णी तस्याभवत् सुतः / वृष्णेर्निवृत्तिरुत्पन्नो दशार्हस्तस्य तु द्विजाः

ពី ក្រថៈ បានកើត គុន្តី ហើយពីនាងបានកើតកូនប្រុស វೃಷ್ಣី។ ពី វೃಷṇី បានកើត និវૃત્તિ ហើយពីគាត់ ឱ ព្រះទ្វិជៈទាំងឡាយ បានកើត ដសារហៈ។

Verse 12

दशार्हपुत्रोप्यारोहो जीमूतस्तत्सुतो ऽभवत् / जैमूतिरभवद् वीरो विकृतिः परवीरहा

ពី អុព្យារោហៈ កូនរបស់ ដសារហៈ បានកើត ជីមូតៈ ហើយកូនរបស់គាត់គឺ ជៃមូតិ។ ពីគាត់បានកើត វិក្រឹតិ វីរបុរស អ្នកបំផ្លាញវីរបុរសសត្រូវ។

Verse 13

तस्य भीमरथः पुत्रः तस्मान्नवरथो ऽभवत् / दानधर्मरतो नित्यं सम्यक्शीलपरायणः

ព្រះរាជបុត្រារបស់ព្រះអង្គគឺ ភីមរថៈ; ហើយពីព្រះអង្គនោះបានកើត នវរថៈ—ជានិច្ចស្រឡាញ់ធម៌នៃទាន ស្ថិតក្នុងសីលធម៌ត្រឹមត្រូវ និងគុណលក្ខណៈល្អ។

Verse 14

कदाचिन्मृगयां यातो दृष्ट्वा राक्षसमूर्जितम् / दुद्राव महातविष्टो भयेन मुनिपुङ्गवाः

ម្តងមួយ ព្រះមុនីអធិមហានោះបានចេញទៅប្រមាញ់; ពេលឃើញរាក្សសដ៏ខ្លាំងពោរពេញដោយអំណាច គាត់ភ័យខ្លាចយ៉ាងខ្លាំង ហើយរត់គេចចូលព្រៃធំដោយសារភ័យ។

Verse 15

अन्वधावत संक्रुद्धो राक्षसस्तं महाबलः / दुर्योधनो ऽग्निसंकाशः शूलासक्तमहाकरः

បន្ទាប់មក រាក្សសមហាបលឈ្មោះ ទុរយោធនៈ កំហឹងពេញចិត្ត បានដេញតាមគាត់—ភ្លឺរលោងដូចភ្លើង ដៃធំកាន់សូល (លំពែង) យ៉ាងរឹងមាំ។

Verse 16

राजा नवरथो भीत्या नातिदूरादनुत्तमम् / अपश्यत् परमं स्थानं सरस्वत्या सुगोपितम्

ព្រះរាជា នវរថៈ ដោយភ័យខ្លាច មិនឆ្ងាយប៉ុន្មាន បានឃើញទីស្ថានដ៏ឧត្តមលើសគេ—ជាស្ថានដ៏ប្រសើរបំផុត ដែលទេវីទន្លេ សរស្វតី បានលាក់បាំងយ៉ាងល្អ។

Verse 17

स तद्वेगेन महता संप्राप्य मतिमान् नृपः / ववन्दे शिरसा दृष्ट्वा साक्षाद् देवीं सरस्वतीम्

ដោយកម្លាំងជំរុញដ៏ខ្លាំងនោះ ព្រះរាជាដ៏ប្រាជ្ញាបានទៅដល់ទីនោះ; ហើយពេលឃើញទេវី សរស្វតី បង្ហាញព្រះវត្តមានចំពោះមុខ គាត់បានកោតគោរពក្បាលចុះបង្គំ។

Verse 18

तुष्टाव वाग्भिरिष्टाभिर्बद्धाञ्जलिरमित्रजित् / पपात दण्डवद् भूमौ त्वामहं शरणं गतः

អមិត្រជិត ដោយបត់ដៃអញ្ជលីដោយក្តីគោរព បានសរសើរព្រះអម្ចាស់ដោយពាក្យស្រឡាញ់; បន្ទាប់មកគាត់ដួលលើដីដូចដំបង ហើយប្រកាសថា «ខ្ញុំបានចូលជ្រកកោននៅក្នុងព្រះអង្គ»។

Verse 19

नमस्यामि महादेवीं साक्षाद् देवीं सरस्वतीम् / वाग्देवतामनाद्यन्तामीश्वरीं ब्रह्मचारिणीम्

ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំដល់ព្រះមហាទេវី—ព្រះនាងសរស្វតីជាអង្គទេវីផ្ទាល់—ទេវតានៃវាចាសក្ការៈ អនាទិអនន្តា ព្រះអម្ចាស់ស្រីដ៏អធិបតី និងព្រះនាងព្រហ្មចារិណី អ្នកប្រកាន់វិន័យព្រហ្មចរិយា។

Verse 20

नमस्ये जगतां योनिं योगिनीं परमां कलाम् / हिरण्यगर्भमहिषीं त्रिनेत्रां चन्द्रशेखराम्

ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំដល់មាត្រយោនីនៃលោកទាំងអស់—យោគិនីដ៏អធិក អំណាចទេវីដ៏ខ្ពស់បំផុត។ ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំដល់ព្រះនាង ជាមហេសីនៃហិរញ្ញគರ್ಭ មានភ្នែកបី និងពាក់ព្រះចន្ទជាមកុដ។

Verse 21

नमस्ये परमानन्दां चित्कलां ब्रह्मरूपिणीम् / पाहि मां परमेशानि भीतं शरणमागतम्

ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំដល់ព្រះនាង—ព្រះអានន្ទដ៏អធិក ជាចំណែកភ្លឺរលោងនៃចិត្ដសុទ្ធ ដែលមានរូបជាព្រហ្ម។ ឱ ព្រះបរមេសានី សូមការពារខ្ញុំ—ខ្ញុំភ័យខ្លាច ហើយបានមកជ្រកកោននៅព្រះនាង។

Verse 22

एतस्मिन्नन्तरे क्रुद्धो राजानं राक्षसेश्वरः / हन्तुं समागतः स्थानं यत्र देवी सरस्वती

នៅពេលនោះឯង ព្រះរាជារក្សសេឝ្វរៈ ដោយកំហឹង បានមកដល់ទីកន្លែងដែលព្រះនាងសរស្វតីស្ថិត ដោយមានបំណងសម្លាប់ព្រះរាជា។

Verse 23

समुद्यम्य तदा शूलं प्रवेष्टुं बलदर्पितः / त्रिलोकमातुस्तत्स्थानं शशाङ्कादित्यसंन्निभम्

បន្ទាប់មក ដោយមោទនភាពនៃកម្លាំងខ្លួន គាត់លើកសូល (អាវុធព្រះសិវៈ) ហើយព្យាយាមចូលបង្ខំទៅកាន់ទីស្ថានរបស់មាតានៃលោកទាំងបី ដែលភ្លឺរលោងដូចព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ។

Verse 24

तदन्तरे महद् भूतं युगान्तादित्यसन्निभम् / शूलेनोरसि निर्भिद्य पातयामास तं भुवि

នៅពេលនោះ មានសត្វអស្ចារ្យដ៏មហិមា មកបង្ហាញខ្លួន ភ្លឺដូចព្រះអាទិត្យនៅចុងយុគ។ គាត់ចាក់សូលចូលទ្រូងវា ហើយវាយទម្លាក់វាចុះទៅលើដី។

Verse 25

गच्छेत्याह महाराज न स्थातव्यं त्वया पुनः / इदानीं निर्भयस्तूर्णं स्थाने ऽस्मिन् राक्षसो हतः

គាត់មានពាក្យថា៖ «ចូរទៅ ឱ មហារាជ; អ្នកមិនគួរឈរនៅទីនេះទៀតឡើយ។ ឥឡូវនេះ ចូររហ័សក្លាយជាមិនភ័យ—នៅទីនេះឯង រក្សសបានត្រូវសម្លាប់ហើយ»។

Verse 26

ततः प्रणम्य हृष्टात्मा राजा नवरथः पराम् / पुरीं जगाम विप्रेन्द्राः पुरन्दरपुरोपमाम्

បន្ទាប់មក ព្រះរាជា នវរថៈ មានចិត្តរីករាយ បានក្រាបបង្គំ ហើយចេញដំណើរទៅកាន់រាជធានីដ៏រុងរឿងរបស់ព្រះអង្គ ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរ ជាទីក្រុងស្មើនឹងបុរីពុរន្ទរ (ឥន្ទ្រ)។

Verse 27

स्थापयामास देवेशीं तत्र भक्तिसमन्वितः / ईजे च विविधैर्यज्ञैर्हेमैर्देवीं सरस्वतीम्

ដោយសទ្ធាភក្តី ព្រះអង្គបានបង្កើតស្ថាបនាព្រះនាង—ព្រះមហាទេវី អម្ចាស់ដ៏អធិរាជ—នៅទីនោះ; ហើយបានបូជាព្រះនាង សរស្វតី ដោយយញ្ញពិធីនានា និងការថ្វាយមាសជាច្រើន។

Verse 28

तस्य चासीद् दशरथः पुत्रः परमधार्मिकः / देव्या भक्तो महातेजाः शकुनिस्तस्य चात्मजः

ពីព្រះអង្គនោះ បានកើតព្រះរាជបុត្រា ដសរថៈ ជាបុត្រដ៏ប្រកបដោយធម៌យ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់។ ហើយសកុនិ ជាបុត្ររបស់ទ្រង់ មានតេជៈភ្លឺរលោង និងជាអ្នកស្រឡាញ់បូជាព្រះមាតាទេវី។

Verse 29

तस्मात् करम्भः संभूतो देवरातो ऽभवत् ततः / ईजे स चाश्वमेधेन देवक्षत्रश्च तत्सुतः

ពីទ្រង់នោះ បានកើតករಂಭៈ; ហើយពីករಂಭៈ បានកើតទេវរាតៈ។ ទេវរាតៈ បានប្រតិបត្តិពិធីអશ્વមេធៈ (បូជាសេះ) ហើយបុត្ររបស់ទ្រង់មាននាម ទេវក្សត្រៈ។

Verse 30

मधुस्तस्य तु दायादस्तस्मात् कुरुवशो ऽभवत् / पुत्रद्वयमभूत् तस्य सुत्रामा चानुरेव च

មធុ ជាអ្នកស្នងមរតករបស់ទ្រង់; ពីមធុ បានកើតកុរុវសៈ។ កុរុវសៈ មានបុត្រពីរនាក់ គឺ សុត្រាមា និង អនុ។

Verse 31

अनोस्तु पुरुकुत्सो ऽभूदंशुस्तस्य च रिक्थभाक् / अथांशोः सत्त्वतो नाम विष्णुभक्तः प्रतापवान् / महात्मा दाननिरतो धनुर्वेदविदां वरः

ពីអនុ បានកើតពុរុកុត្សៈ; ហើយអំសុ ជាអ្នកស្នងមរតករបស់ទ្រង់។ បន្ទាប់មក ពីអំសុ បានកើតសត្តវតៈ នាមថា សត្តវតៈ ជាអ្នកភក្តីចំពោះព្រះវិષ્ણុ មានប្រតាបខ្លាំង មហាត្មា ស្រឡាញ់ទាន និងជាអ្នកឯកទេសលើវិជ្ជាធ្នូ។

Verse 32

स नारदस्य वचनाद् वासुदेवार्चनान्वितम् / शास्त्रं प्रवर्तयामास कुण्डगोलादिभिः श्रुतम्

ដោយអនុវត្តតាមព្រះវាចនៈរបស់នារ​ទៈ ទ្រង់បានចាប់ផ្តើមផ្សព្វផ្សាយសាស្ត្របរិសុទ្ធមួយ ដែលពោរពេញដោយការបូជាវាសុទេវៈ (Vāsudeva) ដែលទ្រង់បានស្តាប់រៀនពីគ្រូដូចជា គុណ្ឌគោលា និងអ្នកដទៃទៀត។

Verse 33

तस्य नाम्ना तु विख्यातं सात्त्वतं नाम शोभनम् / प्रवर्तते महाशास्त्रं कुण्डादीनां हितावहम्

ដោយព្រះនាមរបស់ទ្រង់ផ្ទាល់ វិទ្យាធម៌ដ៏រុងរឿងឈ្មោះ «សាត្វវត» បានរីករាលដាល—ជាមហាសាស្ត្រពិសិដ្ឋ ដែលផ្តល់ប្រយោជន៍ដល់ពិធីបូជាចាប់ពីគុណ្ឌៈ (រណ្តៅភ្លើងបូជា) និងអនុវត្តន៍ពាក់ព័ន្ធ។

Verse 34

सात्त्वतस्तस्य पुत्रो ऽभूत् सर्वशास्त्रविशारदः / पुण्यश्लोको महाराजस्तेन वै तत्प्रवर्तितम्

ពីសាត្វវតនោះ មានកូនប្រុសម្នាក់កើតឡើង ជាអ្នកជ្រាបជ្រែងសាស្ត្រទាំងអស់។ ព្រះមហាក្សត្រដ៏ល្បីដោយកិត្តិយសបរិសុទ្ធនោះ បានបង្កើត និងដាក់ឲ្យប្រពៃណីនោះដំណើរការពិតប្រាកដ។

Verse 35

सात्त्वतः सत्त्वसंपन्नः कौशल्यां सुषुवे सुतान् / अन्धकं वै महाभोजं वृष्णिं देवावृधं नृपम् / ज्येष्ठं च भजमानाख्यं धनुर्वेदविदां वरम्

សាត្វវត ដែលពោរពេញដោយសត្ត្វៈ និងគុណធម៌ដ៏ល្អ បានបង្កើតកូនប្រុសជាមួយកៅសល្យា៖ អន្ធក—មហាភោជ; វೃಷ್ಣិ; ទេវាវૃធ—ព្រះរាជា; និងកូនច្បងឈ្មោះ ភជមាន—ជាអ្នកល្អឯកក្នុងវិជ្ជាធនុರ್ವេទ (វិជ្ជាព្រួញធ្នូ)។

Verse 36

तेषां देवावृधो राजा चचार परमं तपः / पुत्रः सर्वगुणोपेतो मम भूयादिति प्रभुः

ក្នុងចំណោមពួកគេ ទេវាវૃធ ព្រះមហាក្សត្រ—ម្ចាស់អំណាចដ៏ខ្លាំង—បានអនុវត្តតបៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ដោយបំណងថា៖ «សូមឲ្យកូនប្រុសម្នាក់ដែលពោរពេញដោយគុណធម៌ទាំងអស់ កើតមកដល់ខ្ញុំ»។

Verse 37

तस्य बभ्रुरिति ख्यातः पुण्यश्लोको ऽभवन्नृपः / धार्मिको रूपसंपन्नस्तत्त्वज्ञानरतः सदा

ពីទ្រង់នោះ មានព្រះរាជាកើតឡើង ល្បីឈ្មោះថា បាប្រុ—មានកិត្តិយសបរិសុទ្ធ។ ទ្រង់មានធម៌ជីវិតត្រឹមត្រូវ មានរូបសម្បត្តិ និងសេចក្តីល្អឯក ហើយតែងតែស្រឡាញ់ការយល់ដឹងអំពីតត្ត្វៈ (សច្ចធម៌) ជានិច្ច។

Verse 38

भजमानस्य सृञ्जय्यां भजमाना विजज्ञिरे / तेषां प्रधानौ विख्यातौ निमिः कृकण एव च

ក្នុងវង្សស្រីញ្ជយៈរបស់ ភជមានៈ នារីឈ្មោះ ភជមានា បានប្រសូតកូនប្រុសជាច្រើន។ ក្នុងចំណោមពួកគេ អ្នកដ៏លេចធ្លោ និងល្បីល្បាញបំផុតពីរគឺ និមិ និង ក្រឹកណៈ។

Verse 39

महाभोजकुले जाता भोजा वैमार्तिकास्तथा / वृष्णेः सुमित्रो बलवाननमित्रः शिनस्तथा

ពីវង្សភោជៈដ៏មហិមា បានកើតមានពួកភោជៈ រួមទាំងវៃម៉ារតិកៈផងដែរ។ ហើយពី វೃಷ್ಣិ ក៏មាន សុមិត្រៈ អ្នកកម្លាំងខ្លាំង បលវានៈ អនមិត្រៈ និង សិនៈ ដូចគ្នា។

Verse 40

अनमित्रादभून्निघ्नो निघ्नस्य द्वौ बभूवतुः / प्रसेनस्तु महाभागः सत्राजिन्नाम चोत्तमः

ពី អនមិត្រៈ បានកើត និឃ្នៈ។ និឃ្នៈ មានកូនប្រុសពីរ៖ ប្រាសេនៈ អ្នកមានសិរីល្អ និង សត្រាជិត អ្នកឧត្តមមាននាមល្បី។

Verse 41

अनमित्राच्छिनिर्जज्ञे कनिष्ठाद् वृष्णिनन्दनात् / सत्यवान् सत्यसंपन्नः सत्यकस्तत्सुतो ऽभवत्

ពី អនមិត្រៈ បានកើត ចិនិ។ ហើយពីកូនប្អូន ដែលជាការរីករាយនៃពួកវೃಷ್ಣិ បានកើត សត្យវានៈ អ្នកពោរពេញដោយសច្ចៈ; កូនរបស់គាត់គឺ សត្យកៈ។

Verse 42

सात्यकिर्युयुधानस्तु तस्यासङ्गो ऽभवत् सुतः / कुणिस्तस्य सुतो धीमांस्तस्य पुत्रो युगन्धरः

ពី សាត្យកិ (យូយុធានៈ) បានកើតកូនប្រុសឈ្មោះ អសង្គៈ។ កូនរបស់ អសង្គៈ គឺ កុណិ អ្នកប្រាជ្ញ; ហើយកូនរបស់ កុណិ គឺ យុគន្ធរៈ។

Verse 43

माद्रया वृष्णेः सुतो जज्ञे पृश्निर्वै यदुनन्दनः / जज्ञाते तनयौ पृश्नेः श्वफल्कश्चित्रकश्च ह

ពីមាដ្រា វ្រឹṣṇិ បានបង្កើតបុត្រម្នាក់ឈ្មោះ ព្រឹស្និ ជាសេចក្តីរីករាយនៃយទុ។ ហើយព្រឹស្និមានបុត្រពីរគឺ ស្វផល្ក និង ចិត្រក។

Verse 44

श्वफल्कः काशिराजस्य सुतां भार्यामविन्दत / तस्यामजनयत् पुत्रमक्रूरं नाम धार्मिकम् / उपमङ्गुस्तथा मङ्गुरन्ये च बहवः सुताः

ស្វផល្ក បានយកព្រះនាងកូនស្រីរបស់ស្តេចកាសីជាមហេសី។ ព្រះនាងនោះបានប្រសូតបុត្រឈ្មោះ អក្រೂರៈ អ្នកល្បីដោយធម៌; ហើយក៏មាន អុបមង្គុ មង្គុ និងបុត្រច្រើនទៀត។

Verse 45

अक्रूरस्य स्मृतः पुत्रो देववानिति विश्रुतः / उपदेवश्च पुण्यात्मा तयोर्विश्वप्रमाथिनौ

អក្រೂರៈ ត្រូវបានរំលឹកថាមានបុត្រម្នាក់ល្បីឈ្មោះ ទេវវាន; ហើយមានបុត្រម្នាក់ទៀតឈ្មោះ អុបទេវៈ មានចិត្តបរិសុទ្ធ។ បុត្រទាំងពីរនោះត្រូវបានពណ៌នាថា ជាអ្នកបង្ក្រាបទុក្ខវិបត្តិនៃលោក។

Verse 46

चित्रकस्याभवत् पुत्रः पृथुर्विपृथुरेव च / अश्वग्रीवः सुबाहुश्च सुपार्श्वकगवेषणौ

ចិត្រក មានបុត្រ គឺ ព្រឹថុ និង វិព្រឹថុ; ហើយក៏មាន អશ્વគ្រីវ និង សុបាហុ ព្រមទាំង សុបារិශ්វក និង គវೇಷណ។

Verse 47

अन्धकात् काश्यदुहिता लेभे च चतुरः सुतान् / कुकुरं भजमानं च शुचिं कम्बलबर्हिषम्

ពីអន្ធកៈ កូនស្រីរបស់កശ്യបៈ បានប្រសូតបុត្របួនគឺ កុកុរៈ ភជមានៈ សុចិ និង កម្បលបर्हិṣ។

Verse 48

कुकुरस्य सुतो वृष्णिर्वृष्णेस्तु तनयो ऽभवत् / कपोतरोमा विपुलस्तस्य पुत्रो विलोमकः

កូនប្រុសរបស់ កុកុរៈ គឺ វ្រឹષ្ណិ; ហើយ វ្រឹષ្ណិ ក៏មានកូនប្រុសមួយទៀត។ កូននោះមាននាម កបោតរោមា; ពីគាត់កើត វិបុល; ហើយកូនប្រុសរបស់ វិបុល គឺ វិលោមកៈ។

Verse 49

तस्यासीत् तुम्बुरुसखा विद्वान् पुत्रो नलः किल / ख्यायते तस्य नामानुरनोरानकदुन्दुभिः

គាត់មានកូនប្រុសមួយឈ្មោះ នលៈ ជាបណ្ឌិត និងជាមិត្តរបស់ ទុម្ពុរុ; កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់គាត់ត្រូវបានប្រកាសគ្រប់ទី ដូចសំឡេងក្រឡុករបស់ស្គរខ្នាតតូច និងស្គរធំសង្គ្រាម។

Verse 50

स गोवर्धनमासाद्य तताप विपुलं तपः / वरं तस्मै ददौ देवो ब्रह्मा लोकमहेश्वरः

ពេលទៅដល់ គោវರ್ಧនៈ គាត់បានអនុវត្តតបស្យាដ៏ធំធេង; ហើយព្រះ ប្រាហ្មា ព្រះអម្ចាស់នៃលោកទាំងឡាយ បានប្រទានពរ​ដល់គាត់។

Verse 51

वंशस्य चाक्षयां कीर्ति गानयोगमनुत्तमम् / गुरोरभ्यधिकं विप्राः कामरूपित्वमेव च

ហើយ (គាត់ទទួលបាន) កេរ្តិ៍ឈ្មោះមិនរលាយសម្រាប់វង្សត្រកូល, វិន័យដ៏អស្ចារ្យបំផុតនៃបទចម្រៀងបរិសុទ្ធ និងសមាធិយោគ; ហើយឱ ព្រាហ្មណៈទាំងឡាយ សមត្ថភាពលើសគ្រូ—ជាពិសេស អំណាចបម្លែងរូបតាមចិត្ត។

Verse 52

स लब्ध्वा वरमव्यग्रो वरेण्यं वृषवाहनम् / पूजयामास गानेन स्थाणुं त्रिदशपूजितम्

ពេលទទួលបានពរនោះ គាត់ក្លាយជាស្ងប់ចិត្ត មិនរំខាន; ហើយបានបូជាព្រះអម្ចាស់ដ៏ប្រសើរ ព្រះមានទង់គោ (ឥស្វរៈ-សិវៈ) ព្រះស្ថាណុ ដែលទេវតាទាំងឡាយគោរព ដោយបទសរសើរជាចម្រៀង។

Verse 53

तस्य गानरतस्याथ भगवानम्बिकापतिः / कन्यारत्नं ददौ देवो दुर्लभं त्रिदशैरपि

បន្ទាប់មក ចំពោះអ្នកដែលស្រឡាញ់ការច្រៀងសក្ការៈ ព្រះអម្ចាស់ដ៏មានពរ—ស្វាមីនៃអម្ភិកា—បានប្រទាន “កញ្ញារត្ន” ជាគ្រឿងអលង្ការនៃកញ្ញាទាំងឡាយ ជាកញ្ញាទេវីដ៏កម្រណាស់ សូម្បីតែទេវតាទាំង៣៣ក៏ពិបាកបាន។

Verse 54

तया स सङ्गतो राजा गानयोगमनुत्तमम् / अशिक्षयदमित्रघ्नः प्रियां तां भ्रान्तलोचनाम्

ព្រះរាជាអមិត្រឃ្នៈ បានរួមជាមួយនាង ហើយបានបង្រៀនដល់ស្រីស្នេហ៍របស់ខ្លួន ដែលភ្នែករអិលរអួតដោយភាពវង្វេង នូវគោលធម៌ “គានយោគ” ដ៏អតុល្យ—យោគតាមរយៈបទចម្រៀងសក្ការៈ។

Verse 55

तस्यामुत्पादयामास सुभुजं नाम शोभनम् / रूपलावण्यसंपन्नां ह्रीमतीमपि कन्यकाम्

តាមរយៈនាង ព្រះអង្គបានបង្កើតកូនប្រុសម្នាក់ឈ្មោះ សុភុជៈ មានរូបសម្បត្តិស្រស់ស្អាត; ហើយក៏បានបង្កើតកូនស្រីម្នាក់ឈ្មោះ ហ្រីមតី ពោរពេញដោយរូបលាវណ្ណ្យ និងសោភ័ណភាព។

Verse 56

ततस्तं जननी पुत्रं बाल्ये वयसि शोभनम् / शिक्षयामास विधिवद् गानविद्यां च कन्यकाम्

បន្ទាប់មក មាតា បានបណ្តុះបណ្តាលកូនប្រុសដ៏ស្រស់ស្អាតនោះ តាំងពីវ័យកុមារ តាមប្រពៃណីដ៏ត្រឹមត្រូវ; ហើយនាងក៏បានបង្រៀនកូនស្រីវ័យក្មេងនោះ ដោយសមរម្យ នូវវិជ្ជានៃតន្ត្រីផងដែរ។

Verse 57

कृतोपनयनो वेदानधीत्य विधिवद् गुरोः / उद्ववाहात्मजां कन्यां गन्धर्वाणां तु मानसीम्

ក្រោយបានធ្វើពិធីឧបនយនៈ ហើយបានសិក្សាវេទទាំងឡាយ តាមរបៀបត្រឹមត្រូវ នៅជិតគ្រូ ព្រះអង្គបានរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ជាមួយកញ្ញាម្នាក់—កើតពីគន្ធರ್ವ—ជាកូនស្រី “កើតពីចិត្ត”។

Verse 58

तस्यामुत्पादयामास पञ्च पुत्राननुत्तमान् / वीणावादनतत्त्वज्ञान् गानशास्त्रविशारदान्

ក្នុងនាងនោះ ព្រះអង្គបានបង្កើតបុត្រចំនួនប្រាំ ដ៏លើសលប់គ្មានអ្វីប្រៀបបាន—អ្នកដឹងច្បាស់នូវសច្ចធម៌នៃការលេងវីណា និងជំនាញពេញលេញក្នុងវិទ្យាសាស្ត្រនៃបទចម្រៀង។

Verse 59

पुत्रैः पौत्रैः सपत्नीको राजा गानविशारदः / पूजयामास गानेन देवं त्रिपुरनाशनम्

ព្រះរាជា—ជំនាញក្នុងបទចម្រៀងបរិសុទ្ធ—ជាមួយបុត្រា បៅត្រា និងព្រះមហេសី បានបូជាព្រះទេវៈ អ្នកបំផ្លាញត្រីបុរៈ ដោយការច្រៀងសក្ការៈ។

Verse 60

ह्रीमती चापि या कन्या श्रीरिवायतलोचना / सुबाहुर्नाम गन्धर्वस्तामादाय ययौ पुरीम्

ហើយកញ្ញា ហ្រីមតី នោះ—មានភ្នែកវែងដូចព្រះស្រី (លក្ខ្មី)—ត្រូវគន្ធព្វមួយឈ្មោះ សុបាហុ នាំយកទៅ ហើយចាកទៅកាន់ទីក្រុងរបស់គេ។

Verse 61

तस्यामप्यभवन् पुत्रा गन्धर्वस्य सुतेजसः / सुषेणवीरसुग्रीवसुभोजनरवाहनाः

ក្នុងនាងនោះផងដែរ បានកើតបុត្ររបស់គន្ធព្វដ៏ភ្លឺរលោងនោះ៖ សុសេណ វីរ សុគ្រីវ សុភោជន និង រាវាហន។

Verse 62

अथासीदभिजित् पुत्रो वीरस्त्वानकदुन्दुभेः / पुनर्वसुश्चाभिजितः संबभूवाहुकः सुतः

បន្ទាប់មក អានកទុនទុភិ មានបុត្រក្លាហានឈ្មោះ អភិជិត; ហើយពី អភិជិត កើត ពុនរវសុ ហើយបុត្ររបស់ពុនរវសុ គឺ អហុក។

Verse 63

आहुकस्योग्रसेनश्च देवकश्च द्विजोत्तमाः / देवकस्य सुता वीरा जज्ञिरे त्रिदशोपमाः

ឱ ព្រះទ្វិជោត្តមៈ ពី អាហុកៈ បានកើត ឧគ្រាសេន និង ទេវកៈ; ហើយពី ទេវកៈ បានកើត កូនស្រីវីរនារី ជាច្រើន មានគុណល្អដូចទេវតា។

Verse 64

देववानुपदेवश्च सुदेवो देवरक्षितः / तेषां स्वसारः सप्तासन् वसुदेवाय ता ददौ

ទៀតទាំង ទេវវាន ឧបាទេវ សុទេវ និង ទេវរក្សិតៈ ក៏បានកើត។ ពួកគេមានបងប្អូនស្រី៧នាក់; វសុទេវៈ បានប្រគល់នាងទាំងនោះឲ្យរៀបការ។

Verse 65

वृकदेवोपदेवा च तथान्या देवरक्षिता / श्रीदेवा शान्तिदेवा च सहदेवा सहदेवा च सुव्रता / देवकी चापि तासां तु वरिष्ठाभूत् सुमध्यमा

វ្រឹកទេវោបាទេវី និងមួយទៀតឈ្មោះ ទេវរក្សិតា; ស្រីទេវា សាន្តិទេវា សហទេវា ហើយម្តងទៀត សហទេវា និង សុវ្រតា។ ក្នុងចំណោមនាងទាំងនោះ ទេវកី—មានចង្កេះស្រស់ស្អាត—ជានាងឧត្តមបំផុត។

Verse 66

अग्रसेनस्य पुत्रो ऽभून्न्यग्रोधः कंस एव च / सुभूमी राष्ट्रपालश्च तुष्टिमाञ्छङ्कुरेव च

អគ្រាសេនៈ មានកូនប្រុស—ញគ្រោធ និង កំសៈផង; ហើយក៏មាន សុភូមី រাষ্ট্ৰបាល ទុષ્ટិមាន និង ចង្គុ។

Verse 67

भजमानादबूत् पुत्रः प्रख्यातो ऽसौ विदूरथः / तस्य शूरः शमिस्तस्मात् प्रतिक्षत्रस्ततो ऽभवत्

ពី ភជមានៈ បានកើតកូនប្រុសមួយ ល្បីឈ្មោះ វិទូរថៈ។ ពីគាត់កើត សូរៈ; ពី សូរៈ កើត សមិ; ហើយពី សមិ បន្ទាប់មក កើត ប្រតិក្សត្រៈ។

Verse 68

स्वयंभोजस्ततस्तस्माद् हृदिकः शत्रुतापनः / कृतवर्माथ तत्पुत्रो देवरस्तत्सुतः स्मृतः / स शूरस्तत्सुतो धीमान् वसुदेवो ऽथ तत्सुतः

ពី ស្វយំភោជៈ បានកើត ហ្រឹទិកៈ អ្នកដុតបំផ្លាញសត្រូវ។ ពីគាត់កើត ក្រឹតវರ್ಮា; កូនរបស់គាត់គេរំលឹកថា ទេវរៈ។ កូនទេវរៈគឺ សូរៈ វីរបុរសមានប្រាជ្ញា; ពីសូរៈកើត វសុទេវៈ ហើយបន្តទៅកូនរបស់គាត់។

Verse 69

वसुदेवावन्महाबाहुर्वासुदेवो जगद्गुरुः / बभूव देवकीपुत्रो देवैरभ्यर्थितो हरिः

ហរិ អ្នកមានដៃខ្លាំង—វាសុទេវៈ គ្រូនៃលោក—បានក្លាយជាព្រះបុត្រារបស់ ទេវកី ដោយសារទេវតាបានអង្វរយ៉ាងស្មោះស្ម័គ្រ ឲ្យទ្រង់ចុះមកក្នុងវង្សវសុទេវៈ។

Verse 70

रोहिणी च महाभागा वसुदेवस्य शोभना / असूत पत्नी संकर्षं रामं ज्येष्ठं हलायुधम्

រោហិណី មហាបាគា ភរិយាដ៏រុងរឿងរបស់ វសុទេវៈ បានប្រសូត សង្គರ್ಷណៈ—រាមៈ បងធំ អ្នកកាន់អាវុធនង្គល។

Verse 71

स एव परमात्मासौ वासुदेवो जगन्मयः / हलायुधः स्वयं साक्षाच्छेषः संकर्षणः प्रभुः

ទ្រង់នោះឯងជាពរ‌మាត្មា—វាសុទេវៈ អ្នកពេញលេញក្នុងសកលលោក។ ទ្រង់ជាអ្នកកាន់អាវុធនង្គល; ពិតប្រាកដ ទ្រង់ជាសេសៈផ្ទាល់—សង្គರ್ಷណៈ ព្រះអម្ចាស់ដ៏អធិបតី បង្ហាញដោយផ្ទាល់។

Verse 72

भृगुशापच्छलेनैव मानयन् मानुषीं तनुम् / बभूत तस्यां देवक्यां रोहिण्यामपि माधवः

ដោយយកល្បិចជាសាបព្រហ្គុ ជាអាថ៌កំបាំង ទ្រង់គោរពការទទួលយករាងកាយមនុស្ស។ ដូច្នេះ មាធវៈ បានបង្ហាញខ្លួននៅទីនោះ—ទាំងក្នុង ទេវកី និងក្នុង រោហិណី ផងដែរ។

Verse 73

उमादेहसमुद्भूता योगनिद्रा च कौशीकी / नियोगाद् वासुदेवस्य यशोदातनया ह्यभूत्

កើតចេញពីព្រះកាយរបស់អុម៉ា នាងយោគនិទ្រា—កៅសិកី—ដោយព្រះបញ្ជារបស់វាសុទេវា ក៏បានក្លាយជាកូនស្រីរបស់យសោដា។

Verse 74

ये चान्ये वसुदेवस्य वासुदेवाग्रजाः सुताः / प्रागेव कंसस्तान् सर्वान् जघान मुनिपुङ्गवाः

ហើយកូនប្រុសដទៃទៀតរបស់វសុទេវា ដែលជាបងប្រុសចាស់ៗរបស់វាសុទេវ (ក្រឹષ્ણ) នោះ កំសៈបានសម្លាប់ពួកគេទាំងអស់មុនហើយ ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ។

Verse 75

सुषेणश्च तथोदायी भद्रसेनो महाबलः / ऋजुदासो भद्रदासः कीर्तिमानपि पूर्वजः

មានសុសេណៈ ហើយឧទាយីដែរ; ភទ្រសេនៈដ៏មានកម្លាំងមហា; រិជុដាសៈ; ភទ្រដាសៈ; និងក៏មានកីર્તិមាន ដ៏ល្បីល្បាញតាំងពីបុរាណ។

Verse 76

हतेष्वेतेषु सर्वेषु रोहिणी वसुदेवतः / असूत रामं लोकेशं बलभद्रं हलायुधम्

ពេលពួកនោះទាំងអស់ត្រូវបានសម្លាប់ហើយ រោហិណី ដោយវសុទេវា បានប្រសូត្រ រាមៈ ព្រះអម្ចាស់នៃលោក—បលភទ្រៈ អ្នកកាន់អាវុធនង្គ័ល។

Verse 77

जाते ऽथ रामे देवानामादिमात्मानमच्युतम् / असूत देवकी कृष्णं श्रीवत्साङ्कितवक्षसम्

បន្ទាប់ពីរាមៈបានប្រសូត្រ ហើយ ទេវគី បានប្រសូត្រ ក្រឹષ્ણ—អច្យុតៈ ព្រះអាត្មាបឋមនៃទេវតា—ដែលទ្រូងមានសញ្ញា ស្រីវត្ស។

Verse 78

रेवती नाम रामस्य भार्यासीत् सुगुणान्विता / तस्यामुत्पादयामास पुत्रौ द्वौ निशठोल्मुकौ

ភរិយារបស់រាមមាននាមថា រេវតី មានគុណធម៌ល្អឥតខ្ចោះ។ ក្នុងនាងនោះ ព្រះរាមបានបង្កើតកូនប្រុសពីរ គឺ និឝឋ និង អុលមុក។

Verse 79

षोडशस्त्रीसहस्त्राणि कृष्णस्याक्लिष्टकर्मणः / बभूवुरात्मजास्तासु शतशो ऽथ सहस्त्रशः

ព្រះក្រឹෂ្ណា អ្នកប្រព្រឹត្តកិច្ចដោយងាយ និងបរិសុទ្ធឥតមល មានភរិយា១៦,០០០នាក់។ ក្នុងនារីទាំងនោះ ព្រះអង្គមានកូនប្រុសជាច្រើន រហូតដល់រាប់រយ និងរាប់ពាន់។

Verse 80

चारुदेष्णः सुचारुश्च चारुवेषो यशोधरः / चारुश्रवाश्चारुयशाः प्रद्युम्नः शङ्ख एव च

«ចារុទេឝ្ណ; សុចារុ អ្នកមានសោភ័ណភាពលើសលប់; ចារុវេឝ អ្នកមានរូបរាង និងអាហារបំពាក់ស្រស់ស្អាត; យសោធរ អ្នកកាន់កាប់កិត្តិយស; ចារុឝ្រវាស អ្នកមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្អ; ចារុយសាស អ្នកមានយសស្រស់បំព្រង; ប្រាទ្យុម្ន; ហើយក៏មាន សង្ខៈ ដែរ»។

Verse 81

रुक्मिण्य वासुदेवस्यां महाबलपराक्रमाः / विशिष्टाः सर्वपुत्राणां संबभूवुरिम् सुताः

ពីរុក្មిణី និង វាសុទេវ បានកើតកូនប្រុសទាំងនេះ—ពិសេសលើសកូនទាំងអស់ មានកម្លាំងធំ និងវីរភាពអស្ចារ្យ។

Verse 82

तान् दृष्ट्वा तनयान् वीरान् रौक्मिणेयाञ्जनार्दनम् / जाम्बवत्यब्रवीत् कृष्णं भार्या तस्य शुचिस्मिता

ពេលឃើញកូនប្រុសវីរបុរសទាំងនោះ—កូនរបស់រុក្មిణី និង ជនារទន—ជាម្ចាស់ភរិយា ជាំបវតី ដែលញញឹមបរិសុទ្ធ បានទូលព្រះក្រឹෂ្ណា។

Verse 83

मम त्वं पुण्डरीकाक्ष विशिष्टं गुणवत्तमम् / सुरेशसदृशं पुत्रं देहि दानवसूदन

ឱ ព្រះអម្ចាស់ភ្នែកដូចផ្កាឈូក ឱ អ្នកសម្លាប់ដានវៈ សូមប្រទានកូនប្រុសមួយដល់ខ្ញុំ—កូនដែលលេចធ្លោ ពេញដោយគុណធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់ និងស្មើព្រះរាជានៃទេវតា។

Verse 84

जात्बवत्या वचः श्रुत्वा जगन्नाथः स्वयं हरिः / समारेभे तपः कर्तुं तपोनिधिररिन्दमः

ព្រះហរិ ជាគ្រប់លោក—ជគន្នាថ—បានស្តាប់ពាក្យរបស់ជាត្បវតីហើយ ទ្រង់ចាប់ផ្តើមធ្វើតបៈ; ព្រះអង្គជាគំនរតបៈ អ្នកបង្ក្រាបសត្រូវ បានប្តេជ្ញាធ្វើព្រះតបស្យា។

Verse 85

तच्छृणुध्वं मुनिश्रेष्ठा यथासौ देवकीसुतः / दृष्ट्वा लेभे सुतं रुद्रं तप्त्वा तीव्रं महत् तपः

សូមស្តាប់នេះ ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ—ដូចដែលព្រះបុត្រនៃទេវកី បានធ្វើតបៈយ៉ាងខ្លាំង និងធំធេង ហើយបានឃើញព្រះរុទ្រ និងទទួលព្រះអង្គជាកូនប្រុស។

← Adhyaya 22Adhyaya 24

Frequently Asked Questions

It converts lineage into lived dharma: royal succession is not merely biological but validated by śaraṇāgati and the establishment of Devī worship, showing that sovereignty is secured through divine protection, right conduct, and ritual patronage.

In this chapter it is presented as a Vāsudeva-centered sacred treatise/tradition set in motion under Nārada’s instruction, supporting rites and observances and functioning as an early theological-ritual framework for Vaiṣṇava devotion within the Purāṇic world.

Viṣṇu’s descent as Kṛṣṇa is central, yet Devī appears as Sarasvatī (refuge and speech-power) and as Kauśikī (yoganidrā), while Śiva is invoked as the Bull-bannered Lord who grants boons—depicting complementary divine agencies rather than sectarian rivalry.

It explicitly announces Kṛṣṇa’s austerity and the vision of Rudra culminating in obtaining him as a son, functioning as a cliffhanger that the subsequent chapter is expected to narrate in detail.