Adhyaya 140: The Greatness of Kokāmukha (Badarī): Varāha’s Hidden Abode and the Sacred Waters

Verse 1

अथ कोकामुख(बदरी) माहात्म्यम्॥ धरण्युवाच॥ श्रुतानि देवस्थानानि त्वया प्रोक्तानि यान्युत॥ कस्मिंस्तिष्ठसि नित्यं त्वं तद्भवान्वक्तुमर्हति॥

ここに、コーカームカ（バダリー）の功徳讃。ダラニーは言った。「あなたが説いた神聖な霊地の数々を私は聞きました。あなたは常にどこに住まわれるのですか。それをお告げください。」

Verse 2

किं च ते परमं स्थानं यत्र मूर्त्याकृतिर्भवान्॥ कस्मिन्स्थाने कृतं कर्म येन यात्युत्तमां गतिम्॥

そして、御身が身を具して現れ給う最高の住処とはどこですか。いかなる場所で行いを修して、最上の到達（帰趣）に至るのでしょうか。

Verse 3

श्रीवराह उवाच॥ शृणु तत्त्वेन मे देवि भक्तानां भक्तवत्सले॥ येषु स्थानेषु तिष्ठामि कथ्यमानानिमाञ्छृणु॥

聖ヴァラーハは言った。「真実のままに聞きなさい、女神よ、信奉者を慈しむ御方よ。わたしが住まう場所について語るので、それを聞きなさい。」

Verse 4

तव कोकामुखं नाम यन्मया पूर्वभाषितम्॥ बदरीति च विख्यातं गिरिराजशिलातलम्॥

わたしが以前に述べた「コーカームカ」と名づけられたその地は、また「バダリー」としても名高い。山々の王の岩盤の地である。

Verse 5

स्थानं लोहर्गलं नाम म्लेच्छराजसमाश्रितम्॥ क्षणं चापि न मुञ्चामि एवमेतन्न संशयः॥

「ローハールガラ」と呼ばれる場所があり、ムレッチャの王に関わる。わたしはそれを一瞬たりとも離れない—まさにそのとおりで、疑いはない。

Verse 6

सचैत्यम् पश्य मे स्थानं जगदेतच्चराचरम्॥ सर्वत्राहं वरारोहे न मन्न्यूनं हि जानते॥

聖域とともにわたしの住処を見よ—この全世界、動くものと動かぬものすべてである。美しい肢体の者よ、わたしは遍く在る。いかなる場所においても、わたしを欠けたものと見なしてはならない。

Verse 7

ये तु जानन्ति मां देवि गुह्यां कामगतिं मम॥ शीघ्रं कोकामुखं यान्तु मम कर्मपरायणाः॥

しかし女神よ、わたしを知る者――わたしの秘められた意向の道を知る者は――速やかにコーカームカへ赴き、わたしに定められた行（儀礼と倫理の遵守）に専心せよ。

Verse 8

ततो देववचः श्रुत्वा पृथिवी वाक्यमब्रवीत्॥ शिरस्यञ्जलिमाधाय निर्वृतेनान्तरात्मना॥

そのとき、神の言葉を聞いてプリティヴィーは語った。合掌を頭上に戴き、内なる心は静まり満ち足りていた。

Verse 9

धरण्युवाच॥ सर्वतो लोकनाथेश परं कौतूहलं हि मे॥ कथं कोकामुखं श्रेष्ठं तद्भवान्वक्तुमर्हसि॥

ダーラニーは言った。「あらゆる方角において世界を護る主よ、わたしの疑問はまことに大きい。いかにしてコーカームカが最勝となるのか、どうか説き明かしてください。」

Verse 10

यस्तु कोकामुखं गत्वा भूयो विनिवर्तते॥ कर्माणि तत्र कुर्वीत चेष्टं भवति चात्मनि॥

しかし、コーカームカに赴いて再び帰る者は、そこで定められた行為を修すべきである。すると意図された霊的な果は自らの内に成就する。

Verse 11

यानि यानि च क्षेत्राणि त्वया पृष्टानि वै धरे। कोकामुखसमं स्थानं न भूतं न भविष्यति॥

汝が問うたどの聖地であれ、ダーラーよ、コーカームカに等しい場所は、過去にもなく、未来にもない。

Verse 12

मम सा परमा मूर्तिर्यां न जानन्ति गोपिताम्॥ स्थितं कोकामुखं नाम एतत्ते कथितं मया॥

それは我が至上の顕現であり、秘されて万人には知られぬ。そこに「コーカームカ（Kokāmukha）」と名づくる地がある—これを汝に告げた。

Verse 13

श्रीवराह उवाच॥ शृणु तत्त्वेन मे देवि यन्मां त्वं परिपृच्छसि॥ तस्मिन्कोकामुखं रम्यं कथ्यमानं मया।अनघे॥

聖ヴァラーハは言った。女神よ、汝が我に問うところを、真実に即して我より聞け。この件において、我は麗しきコーカームカを説き明かす、咎なき者よ。

Verse 14

जलबिन्दुरिति ख्यातात्पर्वतात्पत्तनाद्भुवि॥ तत्तु गुह्यतमं देवि कृत्वा कर्म महौजसम्॥

「ジャラビンドゥ（Jalabindu）」と名高き山より地上へと落ちる（その流れ）—女神よ、これは最も秘奥である。そこにて大いなる威力の行を修すべし。

Verse 15

सर्वसङ्गान्परित्यज्य मम लोकं स गच्छति॥ विष्णुधारेति विख्याता कोकायां मम मण्डले॥

一切の執着を捨てて、彼は我が世界へ赴く。それはコーカー（Kokā）において、我が聖なる領域のうち「ヴィシュヌダーラー（Viṣṇudhārā）」として知られる。

Verse 16

पर्वतात्पतिता भूमौ धारा मुसलसन्निभा॥ अहोरात्रोषितो भूत्वा स्नायात्तत्र प्रयत्नतः॥

山より地へと落つる流れは、力も形も杵（きね）のごとし。そこに一昼一夜を過ごしたのち、努めてその場で沐浴すべし。

Verse 17

जम्बूद्वीपे प्रजायेत जम्बूर्यत्र प्रतिष्ठिता ॥ जम्बूद्वीपं परित्यज्य जायते मम पार्श्वगः ॥

人はジャムブー樹の स्थापितするジャンブードヴィーパに生まれ、そしてジャンブードヴィーパを離れて、わが傍らに住する者として再び生まれる。

Verse 18

अग्निष्टोमसहस्राणां फलं प्राप्नोति मानवः । न मुह्यति स कर्तव्ये फलं प्राप्नोति चोत्तमम् ॥

人は千のアグニシュトーマ祭に等しい功徳を得る。なすべきことに迷わず、さらに最上の果報を得る。

Verse 19

पश्यते परमां मूर्त्तिमेतां मम न संशयः ॥ तत्र विष्णुपदं नाम स्थानं कोकामुकाश्रितम् ॥

彼は疑いなく、このわが至上の御姿を拝する。そこにはコーカームカーに在る（または結び付く）「ヴィシュヌパダ」と名づくる聖地がある。

Verse 20

एतत्कश्चिन्न जानाति धरे वाराहसंश्रितम् ॥ तस्मिन्कृतोदको देवि नरो रात्रावुपोषितः ॥

これを知る者はほとんどいない、ダラー（大地）よ。これはヴァラーハに結び付く。女神よ、そこで水の作法を行い、夜のあいだ断食する人は……

Verse 21

क्रौञ्चद्वीपे प्रजायेत मम भक्तिपरायणः ॥ तत्राथ मुञ्चति प्राणान्गुह्यस्थाने परे मम ॥

わがバクティにひたすら帰依する者はクラウンチャドヴィーパに生まれ、そしてそこで、わが至上の秘所において命の息を捨てる。

Verse 22

सर्वसङ्गान्परित्यज्य मम लोके स गच्छति ॥ अस्ति विष्णुसरो नाम क्रीडितं यत्त्वया सह ॥

一切の執着を捨てた者は、わが世界へ赴く。『ヴィシュヌサラ』（Viṣṇusara）という名の湖があり、そこは汝と共に戯れが行われた場所である。

Verse 23

यत्र दंष्ट्राप्रहारेण चाहृतासि वसुन्धरे ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत प्रातःकाले वसुन्धरे ॥

ヴァスンダラー（大地）よ、汝が牙の一撃によって引き上げられたその場所で、人はまさに朝に沐浴すべきである、大地よ。

Verse 24

सर्वपापविशुद्धात्मा मम लोकं स गच्छति ॥ सोमतीर्थमिति ख्यातं कोकायां मम मण्डले ॥

一切の罪より自己を清めた者は、わが世界へ赴く。わが領域のコーカーにおいて、それは『ソーマ・ティールタ』（Soma-tīrtha）として名高い。

Verse 25

यत्र पञ्चशिलाभूभिर्विष्णुनाम्ना तथाङ्किता ॥ यस्तत्र कुरुते स्नानं पञ्चरात्रोषितो नरः ॥

大地が、ヴィシュヌ（Viṣṇu）の名を刻した五つの石によって標されている所で、五夜の行を修したのちにそこで沐浴する者は……

Verse 26

गोमेदे जायते द्वीपे मम मार्गानुसारकः ॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान्गुह्यक्षेत्रे परे मम ॥

わが道に随う者は、『ゴーメーダ』（Gomeda）と呼ばれる島／大陸に生まれる。そしてそこで、わが至上の秘奥の聖域（guhya-kṣetra）において命の息を捨てる。

Verse 27

सर्वपापविनिर्मुक्तः शुद्धात्मा मां स पश्यति ॥ तुङ्गकूटेतिविख्यातं कोकायां मम मण्डले ॥

一切の罪より解き放たれ、清らかな自己を得た者は、わたしを拝見する。わが聖なる領域のうち、コーカーに「トゥンガクータ」と名高い地がある。

Verse 28

कुशद्वीपं समासाद्य मम लोकेषु तिष्ठति ॥ अनित्यमाश्रमं नाम क्षेत्रकर्मसुखावहम् ॥

クシャドヴィーパに到り、彼はわが諸世界に住する。そこに「アニティヤマーシュラマ」と名づくアーシュラマがあり、そこでの功徳の行いが生む安楽をもたらす聖地である。

Verse 29

देवाश्च यं न जानन्ति किंपुनर्मनुजादयः ॥ तत्र स्नात्वा वरारोहे अहोरात्रोषितो नरः ॥

その地は、神々すら知らぬほどであり、まして人間などは言うまでもない。そこにて沐浴し、おお美しき腰の女よ、昼夜一日そこに留まる男は……

Verse 30

जायते पुष्करद्वीपे मम कर्मपरायणः ॥ अथ तत्र मृतो भूमे पुण्यक्षेत्रे महाशुचिः ॥

彼はプシュカラドヴィーパに再生し、わたしの定めた行いに専心する。さらに、大地よ、もしその功徳の聖地で死するなら、彼は大いに清浄となる。

Verse 31

सर्वपापविनिर्मुक्तो मम लोकं स गच्छति ॥ अस्त्यत्राग्निसरो नाम परं गुह्यं मम स्थितम् ॥

一切の罪より解き放たれた者は、わが界へ赴く。ここに「アグニサラ」と名づく、わたしに属するとして स्थापितされた、きわめて秘奥の聖地がある。

Verse 32

पञ्च धाराः पतन्त्यत्र गिरिकुञ्जसमाश्रिताः ॥ तत्र चापि कृतस्नानः पञ्चरात्रोषितो नरः ॥

ここには五つの流れが落ち、山の茂みに寄り添っている。そこでまた沐浴を行い、五夜を過ごした者は……

Verse 33

कुशद्वीपे च जायेत मम कर्मपरायणः ॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान्कृत्वा कर्म महौजसम् ॥

そして彼はクシャドヴィーパ（Kuśadvīpa）に再生し、わが定めた行（業）に専心する。やがて大いなる威力の行いを成し遂げ、そこで命の息を捨てる。

Verse 34

कुशद्वीपात्परिभ्रष्टो ब्रह्मलोकं स गच्छति ॥ अस्ति ब्रह्मसरो नाम गुह्यं क्षेत्रं परं मम ॥

クシャドヴィーパ（Kuśadvīpa）から離れ落ちたのち、彼はブラフマローカ（Brahmaloka）へ赴く。そこにブラフマサラ（Brahmasara）という、秘された聖地（クシェートラ）がある—至高にして我がもの。

Verse 35

यत्र धारा पतत्येका पुण्या भूमिशिलातले ॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पञ्चरात्रोषितो नरः ॥

ただ一つの聖なる流れが地の石面に落ちるところ—そこにおいて、五夜を過ごした者は沐浴を行うべきである。

Verse 36

वसते सूर्यलोकेषु मम मार्गानुसारकः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्सूर्यधारां समाश्रितः ॥

彼は太陽の諸世界に住し、我が道に従う者となる。やがてここで、「スーリヤダーラー」（Sūryadhārā、太陽の流れ）に依りて、命の息を捨てる。

Verse 37

एका धारा पतत्यत्र देवि पूर्णा शिलोच्चयात् ॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत एकमेकं दिनं तथा

女神よ、ここでは岩の高みから、満ちた一筋の水流が落ちている。そこにて、日ごとに順々に沐浴すべきである。

Verse 38

सप्तरा‍त्रोषितो भूत्वा मम कर्म समाश्रितः ॥ स्नात्वा सप्तसमुद्रेषु लब्धसंज्ञः समाहितः

七夜を過ごし、わたしの説く行法に依り、さらに七つの大海で沐浴すれば、彼は正しい覚知を得て、心は静まり定まる。

Verse 39

सप्तद्वीपेषु विहरेन् मम कर्मपरायणः ॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान् मम भक्तिसमन्वितः

彼は七つの大陸を巡り、わたしの説く行法に専心すべきである。そののち彼処にて、わたしへの信愛を具し、命の息を捨てる。

Verse 40

सप्तद्वीपमत्क्रम्य मम लोकं तु गच्छति ॥ अस्ति धर्मोद्भवं नाम तस्मिन् क्षेत्रे परे मम

七つの大陸を越えたのち、彼はまことにわたしの世界へ赴く。わたしの至上の聖域には、「ダルモードバヴァ」と名づけられた地がある。

Verse 41

गिरिकुञ्जात् पतत्येका धारा भूमितले शुभा ॥ तत्र स्नानं प्रकुर्वीत एकरात्रोषितो नरः

山の木立から、吉祥なる一筋の流れが地上へと落ちる。ひと夜を過ごしたのち、人はそこで沐浴すべきである。

Verse 42

स वैश्यो जायते शूद्रो मम कर्मपरायणः ॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान् गुह्ये देवि शिलोच्चये

彼は—たとえヴァイシャ（Vaiśya）であっても—わたしの説いた行法に専心するゆえ、シュードラ（Śūdra）として生まれる。ついで、女神よ、その秘なるシロッチャヤ（Śiloccaya）において、彼は命の息を捨てる。

Verse 43

साङ्गयज्ञं सदक्षिण्यं भुक्त्वा मां प्रतिपद्यते ॥ अस्ति कोटिवटं नाम क्षेत्रं गुह्यं परं मम

諸支分を具え、しかるべきダクシナー（dakṣiṇā）を伴う祭祀に等しい果報を味わって、彼はわたしに到達する。コーティヴァタ（Koṭivaṭa）と名づけられた聖域があり、それは秘にして至上、わたしのものである。

Verse 44

एका धारा पतत्यत्र वटमूलमुपाश्रिता ॥ तत्र स्नानं तु कुरुते नरो रात्रावुपोषितः

ここには一筋の流れが落ち、バニヤンの根元に寄り添っている。夜のあいだ断食した者は、そこで沐浴の行をなす。

Verse 45

यावन्ति वटपत्राणि तस्मिञ्छृङ्गे परे मम ॥ तावद्वर्षसहस्राणि रूपसम्पत्समन्वितः

わたしのものである至上のその峰にあるバニヤンの葉の数ほど、彼は美と繁栄を具えて、同じだけの千年をとどまる。

Verse 46

अग्निवर्णस्ततो भूत्वा मम लोकं स गच्छति॥ पापप्रमोचनं नाम गुह्यमस्मिन्परं मम

そののち、火のごとき光輝を帯びて、彼はわたしの世界へ赴く。ここには、わたしに属する秘にして至上の地があり、パーパモーチャナ（Pāpamocana）—「罪の除去」と名づけられている。

Verse 47

पतत्येकतमा धारा स्थूला कुम्भसमा ततः॥ यस्तत्र कुरुते स्नानमहोरात्रोषितो नरः॥

そこにはただ一筋の流れが落ちる――水瓶ほどの量にも似て、濃く太い。そこで沐浴し、昼夜まる一日と一夜を過ごした者は、

Verse 48

जायते च चतुर्वेदी मम कर्मपरायणः॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान्कौशिकीमाश्रितो नदीम्॥

—四ヴェーダに通じ、わたしが説く定められた務めに専心する。やがてカウシキー河に依り住み、そこで命の息を手放す。

Verse 49

यस्तत्र कुरुते स्नानं पञ्चरात्रोषितो नरः॥ मोदते वासवे लोके मम मार्गानुसारिणि॥

そこで沐浴し、五夜を過ごした者は、わが道に従う者として、ヴァーサヴァ（インドラ）の世界で歓喜する。

Verse 50

तत्राथ मुञ्चते प्राणान्मम कर्मपरायणः॥ वासवं लोकमुत्सृज्य मम लोकं च गच्छति॥

そののち彼は、わたしが教える務めに専心しつつ、そこで命の息を手放す。そしてヴァーサヴァの世界を離れ、わが世界へ赴く。

Verse 51

यमव्यसनकं नाम गुह्यमस्ति परं मम॥ स्रोतॊ वहति तत्रैकं कौशिकीमाश्रितं नदीम्॥

ヤマヴィヤサナカと呼ばれる秘所があり、それはわたしにとって最も愛しい。そこにはただ一つの流れがあり、カウシキー河と結ばれている。

Verse 52

यस्तत्र कुरुते स्नानमेकऱात्रोषितो नरः॥ न स गच्छति दुर्गाणि यमस्य व्यसनं महत्॥

そこで沐浴し、一夜を過ごした人は、ヤマに結びつく大いなる苦厄――困難な道程へは赴かない。

Verse 53

अथ तत्र त्यजेत्प्राणान्मम कर्मपरायणः॥ विशुद्धो मुक्तपापोऽसौ मम लोकं स गच्छति॥

そして、そこで我が教えた務めに専心して命の息を捨てるなら、清浄となり罪より解き放たれて、彼は我が世界へ赴く。

Verse 54

मातङ्गं नाम विख्यातं तस्मिन्क्षेत्रे परं मम॥ स्रोतॊ वहति तत्रैव आश्रितं कौशिकीं नदीम्॥

その聖域には、我に最も愛される名高き地「マータンガ」がある。そこにはまた、カウシキー川に連なる小流れが流れている。

Verse 55

विद्वाञ्छुचिश्च जायेत ममकामर्नुसारकः॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान्गुह्ये देवि परे मम॥

彼は我が意に従い、学識と清浄を得る。そして女神よ、我に最も愛されるその秘所において、そこで命の息を捨てる。

Verse 56

मुक्त्वा किम्पुरुषं भेदं मम लोकं च गच्छति॥ अस्ति वज्रभवं नाम गुह्ये तस्मिन्परं मम॥

キンプルシャであるという区別を捨て去って、彼は我が世界へ赴く。我に最も愛されるその秘所には、「ヴァジュラバヴァ」と名づけられた聖地がある。

Verse 57

स्रोतो वहति तत्रैकमाश्रितं कौशिकीं नदीम् ॥ स्नानं करोति यस्तत्र एकरात्रोषितो नरः ॥

そこにはただ一つの流れがあり、カウシキー川（Kauśikī）に結びついている。そこで一夜を過ごして沐浴する者は、説かれた果報を得る。

Verse 58

जायते शक्रलोके तु मम कर्मानुसारकः ॥ शरीरचक्रसङ्घाते वज्रहस्तस्वरूपकः ॥

まことに彼は、わが定めに従ってシャクラ（Śakra）の世界に生まれる。そして身体の諸機能の集合において、「金剛手（Vajra-handed）」と称される相を帯びる。

Verse 59

तत्र स्नानप्रभावेण जायते नात्र संशयः ॥ अथात्र मुच्यते प्राणान्मम चिन्तनतत्परः ॥

そこにおける沐浴の功徳によって、彼は定められた境地に生まれる—これに疑いはない。ついで我を観想することに専心し、この地において命の息から解き放たれる（すなわち、その専念のままそこで死を迎える）。

Verse 60

शक्रलोकमतिच्रम्य मम लोकं प्रपद्यते ॥ तत्र त्रिक्रोशमात्रेण गुह्यं क्षेत्रं परं मम ॥

シャクラ（Śakra）の世界を超えて、彼は我が世界に至る。そこでは三クロ―シャ（krośa）の範囲内に、我が至上にして秘奥の聖地（クシェートラ, kṣetra）がある。

Verse 61

शक्ररुद्रेति विख्यातं तस्मिन्कोकाशिलातले ॥ स्नानं करोति यस्तत्र त्रिरात्रोपोषितो नरः ॥

「シャクラ・ルドラ（Śakra-Rudra）」として名高い、コーカーシラー（Kokāśilā）と呼ばれる岩盤の上で、三夜の断食の後にそこで沐浴する者は、説かれた果報を得る。

Verse 62

अस्ति चान्यन्महद्भद्रे क्षेत्रे गुह्ये विशेषितम् ॥ मनुजा येन गच्छन्ति मुक्त्वा संसारसागरम् ॥

また、きわめて吉祥なる者よ、その秘された聖なるクシェートラには、さらに別の卓越した特質がある。それによって人々は、輪廻（サンサーラ）の大海を渡り越えて進むのである。

Verse 63

कृतोदकस्तत्र भद्रे अहोरात्रोषितो नरः ॥ जायते शाल्मलिद्वीपे मम कर्मानुसारिणि ॥

そこにおいて、吉祥なる者よ、クリトーダカ（浄水の作法）を行い、昼夜一日を過ごした人は、わが定めに従ってシャールマリー・ドヴィーパに生まれる。

Verse 64

तत्राथ मुंचते प्राणान्मम कर्मसु निष्ठितः ॥ शाल्मलिद्वीपमुत्सृज्य मम पार्श्वे स तिष्ठति ॥

そののち彼は、わが定めた修行に堅く住して、そこで命の息を捨てる。さらにシャールマリー・ドヴィーパを離れ、わが傍らにとどまる。

Verse 65

तस्मिन्क्षेत्रे महागुह्ये परमस्ति फलोदयम् ॥ विष्णुतीर्थमिति ख्यातं मम भक्तसुखावहम् ॥

その大いに秘された聖なるクシェートラには、功徳の果の最高の顕現がある。それは「ヴィシュヌ・ティールタ」として名高く、わが信徒に安楽をもたらす。

Verse 66

ततः पर्वतमध्यात्तु कोकायां पतते जलम् ॥ त्रिस्रोतसं महाभागे सर्वसंसारमोक्षणम् ॥

それから、山の中ほどより水がコーカーへと落ちる、きわめて幸いなる者よ。これが「トリ・スロータス」—三つの流れの合流—となり、一切の輪廻（サンサーラ）からの解脱と説かれる。

Verse 67

तस्मिन् कृतोदको भूमे छित्त्वा संसारबन्धनम् ॥ वायोः स भवनं प्राप्य वायुभूतस्तु तिष्ठति ॥

おお大地よ、そこで水の儀礼を行い、輪廻（サンサーラ）の束縛を断ち切った者は、ヴァーユ（風神）の住処に至り、風の性となってそこにとどまる。

Verse 68

तत्राथ मुंचते प्राणान् मम कर्मसु निष्ठितः ॥ वायुलोकमतिक्रंय मम लोकं स गच्छति ॥

そののち、わたしの定めた行に堅く住して、そこで命の息（プラーナ）を捨てる。さらにヴァーユの世界を超えて、わたしの世界へ赴く。

Verse 69

अस्ति तत्र वरं स्थानं सङ्गमं कौशिकोकयोः ॥ सर्वकामिकेति विख्याता शिला तिष्ठति चोत्तरे ॥

そこには勝れた聖地がある。カウシキー（Kauśikī）とオーカー（Okā）の合流点である。さらに北には、「サルヴァカーミカー（Sarvakāmikā）」と名高い石が立ち、あらゆる願いを成就させる。

Verse 70

तत्र यः कुरुते स्नानमहो रात्रोषितो नरः ॥ विस्तीर्णे जायते वंशे जातिं स्मरति चात्मनः ॥

そこで沐浴し、一日一夜を過ごす人は、より広く栄えた家系に生まれ、自己の出生（すなわち以前の由来）を想起する。

Verse 71

स्वर्गे वा यदि वा भूमौ यं यं कामयते नरः ॥ तं तं प्राप्नोति वै कामं स्नातमात्रः शिलातले ॥

天にあろうと地にあろうと、人が望むいかなる願いも、その願いをまことに得る。石の上でただ沐浴するだけで、所願は成就する。

Verse 72

अस्ति मत्स्यशिला नाम गुह्यं कोकामुखे वरम् ॥ धाराः पतन्ति तिस्रो वै कौशिकीमाश्रिता नदीम् ॥

コーカーの「口」と呼ばれる所に、マツヤシラーという最上の秘所がある。そこにはまことに三つの流れが落ち、カウシキー川に合流する。

Verse 73

तत्र च स्नायमानस्तु यदि मत्स्यं प्रपश्यति ॥ ततो जानाम्यहं देवि प्राप्तो नारायणः स्वयम् ॥

そしてそこで沐浴しているとき、もし魚を見たならば、女神よ、私は知る――ナーラーヤナご自身が来臨し、顕現したのだと。

Verse 74

तत्र मत्स्यं पुनर्दृष्ट्वा यजमानस्तु सुन्दरि ॥ दद्यादर्घ्यं ततो भद्रे मधुलाजसमन्वितम् ॥

麗しき者よ、そこで再び魚を見たなら、祭主はそのとき、吉祥なる者よ、蜂蜜と炒り穀を添えてアルギャ（供水）を捧げるべきである。

Verse 75

यस्तत्र कुरुते स्नानं देवि गुह्ये ततः परे ॥ तिष्ठते पद्मपत्रे तु सोत्तरे मेरुसंश्रिते ॥

女神よ、そこ、他に勝る秘所で沐浴する者は、北方の地において、メル山に支えられつつ蓮の葉の上に住する。

Verse 76

अथ संप्राप्य मुच्येत मत्स्यं गुह्यं परं मम ॥ मेरुशृङ्गं समुल्लङ्घ्य गम लोकं च गच्छति ॥

そして、わがものなる秘奥にして最上の魚に到達すれば、彼は解脱する。メル山の峰を越え、名を「ガマ」という世界へと赴く。

Verse 77

पञ्चयोजनविस्तारं क्षेत्रं कोकामुखं मम ।। यस्त्वेतत्तु विजानाति न स पापेन लिप्यते ॥

我が聖なる地「コーカームカ」は五ヨージャナにわたり広がる。これを真に知る者は、罪に汚されない。

Verse 78

अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ।। तस्मिन्कोकामुखे रम्ये तिष्ठामि दक्षिणामुखः ॥

さらに汝に告げよう、聞け、ヴァスンダラーよ。その麗しきコーカームカにおいて、我は南面してとどまる。

Verse 79

शिलाचन्दनसङ्काशं देवानामपि दुर्लभम् ।। वराहरूपमादाय तिष्ठामि पुरुषाकृतिः ॥

石と白檀に似た趣きで、神々にも稀なるもの。ヴァラーハの姿を取りつつ、我は人に似た身としてとどまる。

Verse 80

वामोन्नतमुखं कृत्वा वामदंष्ट्रासमुन्नतम् ।। पश्यामि च जगत्सर्वं ये च भक्ताः मम प्रियाः ॥

顔を左へと高く向け、左の牙を掲げて、我は全世界を見渡し、また我が愛する帰依者たちをも見守る。

Verse 81

यदि कोकामुखं गच्छेत् कदाचित्कालपर्यये ।। मा ततो विनिवर्त्तेत यदीच्छेन्मम तुल्यताम् ॥

もし誰かが時の転換の折にコーカームカへ赴くなら、我に等しからんと願う者は、そこから引き返してはならない。

Verse 82

गुह्यानां परमं गुह्यमेतत्स्थानं परं महत् ।। सिद्धानां परमा सिद्धिर्गुह्यं कोकामुखं परम् ॥

諸々の秘奥の中で、これこそ最上の秘奥——この聖地は超越にして偉大である。成就者にとっては最高の成就であり、コーカームカは最上の秘奥である。

Verse 83

न च सांख्येन योगेन सिद्धिं यान्ति महापराम् ।। याति कोकामुखं गत्वा रहस्यं कथितं मया ॥

サーンキヤによってもヨーガによっても、至高の大いなる成就には至らない。むしろコーカームカへ赴くことでそれを得る——これが私の説き明かした秘奥である。

Verse 84

एवं श्रेष्ठे महाभागे यत्त्वया परिपृच्छिम् ।। परमं कथितं सर्वं किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसे ॥

かくして、優れた幸いなる者よ、汝の問いはすでに答えられた。最上のことはすべて説き尽くした——なお何を聞きたいのか。

Verse 85

य एतत्कथितं भूमे कोकामुखमनुत्तमम् ।। तारिताḥ पितरस्तेन दश पूर्वास्तथा पराः ॥

大地よ、この無上のコーカームカを説き聞かされた者によって、祖霊は彼岸へ渡される。前の十代、そして同様に後の代も。

Verse 86

मृतो वा तत्र जायेत शुद्धे भागवते कुले ।। अनन्यमानसो भूत्वा मम मार्गप्रदर्शकः ॥

あるいは死後、彼はそこにおいて清浄なるバ―ガヴァタの家系に生まれる。心を一つにして、わが道の導き手となる。

Verse 87

यश्चेदं शृणुयान्नित्यं कल्य उत्थाय मानवः ॥ त्यक्त्वा पञ्चशतं जन्म मम भक्तश्च जायते ॥

人が暁に起きてこれを常に聴聞するなら、五百の生を捨て去り、わが帰依者となる。

Verse 88

य एतत्पठते नित्यं कोकाख्यानं तथोषसि ॥ गच्छते परमं स्थानमेवमेतन्न संशयः ॥

このコーカーの物語を暁に常に誦する者は、最高の住処に至る。まことにそのとおりであり、疑いはない。

Verse 89

श्रीवराह उवाच ॥ नास्ति कोकामुखात्क्षेत्रं श्रेष्ठं कोकामुखाच्छुचि ॥ नास्ति कोकामुखात्स्थानं नास्ति कोकामुखात्प्रियम् ॥

聖なるヴァラーハは言った。「清らかな者よ、コーカームカに勝る聖地はない。コーカームカを超える住処はなく、コーカームカより愛しいものもない。」

Verse 90

जायते विपुले शुद्धे मम मार्गानुसारिणि ॥ तत्राथ मुञ्चति प्राणान्विष्णुधारां समाश्रितः ॥

広大で清浄、わが道に随うその地において、彼はヴィシュヌダーラー（「ヴィシュヌの流れ」）に帰依し、そこで命の息を手放す。

Verse 91

चतुर्धाराः पतन्त्यत्र पर्वतादुच्छ्रयं श्रिताः ॥ यस्तत्र कुरुते स्नानं पञ्चरात्रोषितो नरः ॥

ここには四つの流れがあり、山の高みから落ち注いでいる。そこにて沐浴し、五夜を過ごした人は、説かれた功徳を得るとされる。

Verse 92

सूर्यलोकमतिग्रम्य मम लोकं तु गच्छति ॥ अस्ति धेनुवटं नाम गुह्यं क्षेत्रं परं मम ॥

太陽の世界を超えて、彼はまことにわが世界へ赴く。そこに、わが至上の秘められた聖域があり、その名をデーヌヴァタ（Dhenuvaṭa）という。

Verse 93

तिष्ठते तु वरारोहे मम मार्गानुसारिणि ॥ तत्राथ मुञ्चते प्राणान्कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥

そこで彼は、麗しき腰の者よ、わが道に従ってとどまる。やがてその地で、きわめて困難な行を成し遂げて後、命の息を手放す。

Verse 94

स्नानं कुर्वन्ति ये तत्र एकरात्रोषिता नराः ॥ भेदं किम्पुरुषं प्राप्य जायते नात्र संशयः ॥

そこで沐浴し、一夜を過ごした人々は、キンプルシャ（Kimpuruṣa）の境地を得る。これに疑いはない。

Verse 95

दंष्ट्राङ्कुरेति विख्यातं यत्र कोका विनिःसृता ॥ एतद्गुह्यं न जानन्ति यतो मुञ्चन्ति जन्तवः ॥

その地は「ダンシュトラーンクラ（Daṃṣṭrāṅkura）」として知られ、そこからコーカー（Kokā）が現れ出た。生きとし生けるものはこの秘事を知らぬゆえ、そこで命の息を手放す。

Verse 96

तत्राथ मुञ्चते प्राणान्मम कर्मण्यवस्थितः ॥ सर्वसङ्गं परित्यज्य मम लोकं स गच्छति ॥

そこで彼は、わが儀礼・わが務めに安住して命の息を手放す。いっさいの執着を捨て、彼はわが界へ赴く。

Verse 97

ये मां स्मरन्ति वै भूमे पुरुषा मुक्तकिल्बिषाः ॥ तत्र कुर्वन्ति कर्माणि शुद्धाः संसारमोक्षणे ॥

おお大地よ、我を憶念する人々は罪垢より解き放たれる。清浄となり、彼らはそこにおいて輪廻（サンサーラ）からの解脱へ向かう行いをなす。