Adhyaya 57

Verse 1

विष्णुरुवाच । क्रीडा सतीरूप धरा प्रभूत्वा गेहं गता चारु पतिव्रतायाः । तामागतां सत्यस्वरूपयुक्ता सा सादरं वाक्यमुवाच धन्या

ヴィシュヌは言った。戯れとして、大地はサティーの姿を取り、その威力を示して、麗しく貞節の誓いに生きる妻の家へ赴いた。彼女が到着すると、真実の本性を具えたその福徳ある女は、恭しく次の言葉を述べた。

Verse 2

वाक्यैः सुपुण्यैः परिपूजिता सा उवाच क्रीडा सुकलां विहस्य । मायानुगं विश्वविमोहनं सती प्रत्युत्तरं सत्यप्रमेयुक्तम्

大いなる功徳の言葉によって礼敬され、彼女は優雅な戯れをたたえた微笑みとともに語った。ついでその貞淑なる女性は、世を惑わすマーヤーに従う者に向け、真実に根ざした返答を示した。

Verse 3

ममापि भर्ता प्रबलो गुणज्ञो धीरः सविद्यो महिमाप्रयुक्तः । त्यक्त्वा गतः पापतरांसुपुण्यो मामेव नाथः शृणु पुण्यकीर्तिः

わが夫もまた力強く、徳を見分ける者、堅忍にして学識あり、威厳と偉大さを備えておりました。されど私を捨てて去り、功徳あるその人は、より罪深き者どもの中へ赴いたのです。主よ、お聞きください、聖なる名声をもつ御方よ――彼こそ私の真の守護者でした。

Verse 4

वाक्यैस्तु पुण्यैरबलास्वभावादाकर्ण्य सर्वं सुकला समुक्तम् । संशुद्धभावां च विचिंत्य चाह कस्माद्गतः सुंदरि तेऽद्य नाथः

スカラーの語ったすべて――女の素朴な性より出た功徳の言葉――を聞き終えると、彼女はその清らかな意を思いめぐらし、こう言った。「美しき人よ、なぜ今日、あなたの主は去ってしまったのですか。」

Verse 5

विहाय ते रूपमतीव सत्यमाचक्ष्व सर्वं भवती सुभर्तुः । ध्यानोपयुक्ता सकलं करोति सखीस्वरूपा गृहमागता मे

その美貌はいったん脇に置き、あなたの善き夫について、すべてを真実のままに語ってください。観想に没すれば、あらゆることは成し遂げられます。あなたは友の姿となって、わが家に来られたのです。

Verse 6

क्रीडा बभाषे शृणु सत्यमेतं चरित्रभावं मम भर्त्तुरस्य । अहं प्रिये यस्य सदैव युक्ता यमिच्छते तं प्रतिसांत्वयामि

クリーダーは言った。「聞いてください――これが真実です。わが夫の行いと気質はこのようで、愛しき方よ、私は常に彼が心を寄せる者に寄り添い、彼が望む者をなだめ、和解へと導くのです。」

Verse 7

कर्तुः सुपुण्यं वचनं सुभर्तुर्ध्यानोपयुक्ता सकलं करोमि । एकांतशीला सगुणानुरूपा शुश्रूषयैकस्तमिहैव देवि

女神よ、私は観想に没しつつ、わが為し手――高貴なる夫――の最も功徳ある命令を余すところなく行います。ひとり静かに住み、その徳にかなって、ここにおいてただ彼ひとりに仕えるのです。

Verse 8

मम पूर्व विपाकोऽयं संप्रत्येव प्रवर्तते । यतस्त्यक्त्वा गतो भर्त्ता मामेवं मंदभागिनीम्

これは我が過去の業の熟しであり、まさに今その果が現れている——夫は私を捨てて去り、かくも薄幸な女として私を置き去りにしたのだから。

Verse 9

सखे न धारये जीवं स्वकीय कायमेव च । पत्याहीनाः कथं नार्यः सुजीवंति च निर्घृणाः

友よ、もはや命を保てぬ——この身さえ支えられない。夫を失った女がどうして生きられようか。運命はかくも無慈悲だ。

Verse 10

रूपशृंगारसौभाग्यं सुखं संपच्च नान्यथा । नारीणां हि महाभागो भर्ता शास्त्रेषु गीयते

美しさ、装い、幸運、安楽、そして繁栄——これらこそ、他ならぬ女に真に属すると説かれる。経典（シャーストラ）において、夫は女の大いなる福徳として讃えられるからである。

Verse 11

तया सर्वं समाकर्ण्य यदुक्तं क्रीडया तदा । सत्यभावं विदित्वा सा मेने संभाषितं तदा

そのとき戯れとして語られた一切を聞き終えると、彼女はその真意を悟り、それを真実の言葉として受け取った。

Verse 12

विश्वस्ता सा महाभागा सुकला पतिदेवता । तामुवाच पुनः सर्वमात्मचेष्टानुगं वचः

信じやすく幸いなるスカラー——夫を己が神として敬う貞女——は、彼の意図と振る舞いにことごとく沿う言葉で、再び語りかけられた。

Verse 13

समासेन समाख्यातं पूर्ववृत्तांतमात्मनः । यथा भर्ता गतो यात्रां पुण्यसाधनतत्परः

要するに、わたし自身の過去の出来事を語った――夫が功徳を成さんと志し、巡礼の旅へと出立した次第である。

Verse 14

आत्मदुःखं सुसत्यं च तप एव मनस्विनि । बोधिता क्रीडया सा तु समाश्वास्य पतिव्रता

「自らの悲しみ、真実の言葉、そして苦行（タパス）——これこそ道である、心堅き婦人よ。」かく諭され（戯れのようであっても）、貞節の妻は慰め、安んじさせた。

Verse 15

सूत उवाच । एकदा तु तया प्रोक्तं क्रीडया सुकलां प्रति । सखे पश्य वनं सौम्यं दिव्यवृक्षैरलंकृतम्

スータは語った。ある時、戯れに彼女はスカラーに言った。「友よ、見よ、このやさしき森を。天なる樹々により飾られている。」

Verse 16

तत्र तीर्थं परं पुण्यमस्ति पातकनाशनम् । नानावल्लीवितानैश्च सुपुष्पैः परिशोभितम्

そこには最上の聖なるティールタがあり、罪を滅する霊地である。さまざまな蔓の天蓋と麗しき花々により、ことさらに荘厳に飾られている。

Verse 17

आवाभ्यामपि गंतव्यं पुण्यहेतोर्वरानने । समाकर्ण्य तया सार्द्धं सुकला मायया तदा

「われらもまた行くべきだ、麗しき顔の君よ、功徳のために。」これを聞くや、スカラーはそのマーヤーの力によって彼女と共に赴いた。

Verse 18

प्रविवेश वनं दिव्यं नंदनोपममेव सा । सर्वर्तुकुसुमोपेतं कोकिलाशतनादितम्

彼女は、まるでナンダナそのもののような、妙なる天上の森へと入った。四季の花々に飾られ、幾百ものカッコウの声がこだましていた。

Verse 19

गीयमानं सुमधुरैर्नादैर्मधुकरैरपि । कूजद्भिः पक्षिभिः पुण्यैः पुण्यध्वनिसमाकुलम्

そこにはこの上なく甘美な音が満ち、蜂でさえ歌うかのようであった。さらに、清らかな鳥たちが四方でさえずり、吉祥の響きがあふれていた。

Verse 20

चंदनादिकवृक्षैश्च सौरभैश्च विराजितम् । सर्वभोगैः सुसंपूर्णं माधव्या माधवेन वै

白檀をはじめとする芳香の樹々に飾られ、甘い香りに輝いていた。あらゆる歓びが満ち備わり—まことに、マーダヴィーがマーダヴァと共に整えたのである。

Verse 21

रचितं मोहनायैव सुकलायाश्च कारणात् । तया सार्धं प्रविष्टा सा तद्वनं सर्वभावनम्

それはただ人を魅了するために、またスカラーのゆえにも造られた。彼女はその者と共に、その森—あらゆる心を喜ばせ、すべてを惑わす林—へと入った。

Verse 22

ददर्श सौख्यदं पुण्यं मायाभावं न विंदति । वीक्षमाणा वनं दिव्यं तया सह जनेश्वर

彼はその清らかで安楽を授ける光景を見て、マーヤー（幻惑）のいかなる相も感じ取らなかった。天上の森を見つめつつ、人々の主は彼女と共に進んだ。

Verse 23

शक्रोपि चाभ्ययात्तत्र देवमूर्तिविराजितः । तया दूत्या समं प्राप्तः कामस्तत्र समागतः

そこへは、神々しい御姿に輝くシャクラ（インドラ）もまた来臨し、さらに女の使者とともにその地へ到った欲神カーマも集い来た。

Verse 24

सर्वभोगपतिर्भूत्वा कामलीलासमाकुलः । काममाह समाभाष्य एषा सा सुकुला गता

あらゆる享楽の主となり、恋の戯れにすっかり心乱れた彼は、カーマに語りかけて言った。「あの良家の乙女スークラーは去ってしまった。」

Verse 25

प्रहरस्व महाभाग क्रीडायाः पुरतः स्थिताम् । मायां कृत्वा समानीता क्रीडया तव संनिधौ

大いなる幸いの者よ、クリーダーの前に立つ彼女を射よ。マーヤー（幻力）を用い、クリーダーは戯れのうちに彼女を汝の御前へ連れて来たのだ。

Verse 26

पौरुषं दर्शयाद्यैव यद्यस्ति कुरु निश्चितम् । काम उवाच । आत्मरूपं दर्शयस्व चतुरं लीलयान्वितम्

今日こそ男の武威を示せ。もし汝にそれがあるなら、断乎として行え。カーマは言った。「汝自身の真の姿を現せ――巧みにして、戯れの妙味を備えたる姿を。」

Verse 27

येनाहं प्रहराम्येतां पंचबाणैः सहस्रदृक् । इंद्र उवाच । क्वास्ते ते पौरुषं मूढ येन लोकं विडंबसे

「これにより、五つの矢をもって彼女を射るのだ」と千眼の者（インドラ）は言った。インドラは言う。「愚か者よ、世を嘲るその男らしさはどこにあるのか。」

Verse 28

ममाधारपरोभूत्वा योद्धुमिच्छसि सांप्रतम् । काम उवाच । तेनापि देवदेवेन महादेवेन शूलिना

「私の助けを頼りにして、あなたは今戦うことを望んでいる」とカーマは言った。「神々の神である、三叉の矛を持つマハーデーヴァによってさえも...」

Verse 29

पूर्वमेव हृतं रूपं ममकायो न विद्यते । इच्छाम्यहं यदा नारीं हंतुं शृणुष्व सांप्रतम्

「私の姿はすでに奪われ、私自身の体はもう存在しません。しかし、私が女を滅ぼそうと望むとき、その瞬間に私が何をなすかを聞きなさい。」

Verse 30

पुंसां कायं समाश्रित्य आत्मरूपं प्रदर्शये । पुमांसं वा सहस्राक्ष नार्याः कार्यं समाश्रये

「男の体を借りて、私は自らの姿を現す。あるいは、おお千の眼を持つ者よ、男の姿を借りて、私は女に属する務めを果たすのだ。」

Verse 31

पूर्वदृष्टा यदा नारी तामेव परिचिंतयेत् । चिंत्यमानस्य पुंसस्तु नार्यारूपं पुनःपुनः

「男がかつてある女を見たならば、彼は彼女のことばかりを考え続ける。そのような想いに耽る男にとって、その女の姿は幾度となく心に浮かぶのである。」

Verse 32

अदृष्टं तु समाश्रित्य पुंसमुन्मादयाम्यहम् । तथाप्युन्मादयाम्येवं नारीरूपं न संशयः

「目に見えぬものに身を隠し、私は男を狂気へと駆り立てる。それと同様に、女の姿を通してもまた、疑いなく彼を狂わせるのである。」

Verse 33

संस्मरणात्स्मरो नाम मम जातं सुरेश्वर । तां दृष्ट्वा तादृशोरंग वस्तुरूपं समाश्रये

ああ神々の主よ、ただ想起するだけで、我が内に「スマラ」（欲）が生じました。彼女を見て、蛇身の御方よ、私は実在の真の本性に帰依いたします。

Verse 34

आत्मतेजः प्रकाशेन बाध्यबाधकतां व्रजेत् । नारीरूपं समाश्रित्य धीरं पुरुषं प्रमोहयेत्

自らの内なる威光の輝きによって、人は縛られも縛りもしない境地に至りうる。されど女の姿に依れば、堅固な男さえ惑わせ得る。

Verse 35

पुरुषं तु समाश्रित्य भावयामि सुयोषितम् । रूपहीनोस्मि हे इंद्र अस्मद्रूपं समाश्रयेत्

男に依りて、私は貞淑なる女となり得る。われは美を欠く、インドラよ——彼女が我が姿を取らんことを。

Verse 36

तवरूपं समाश्रित्य तां साधये यथेप्सिताम् । एवमुक्त्वा स देवेंद्रं कायं तस्य महात्मनः

「汝の姿を取りて、望みのままに成就しよう。」そう言い終えると、彼はデーヴェーンドラに近づき、その大いなる魂の身に入った。

Verse 37

सखासौ माधवस्यापि समाश्रित्य सुमायुधः

そのスマーユダは、友としてマーダヴァに帰依し、

Verse 38

तामेव हंतुं कुसुमायुधोपि साध्वीं सुपुण्यां कृकलस्य भार्याम् । समुत्सुकस्तिष्ठति बाणलक्षं तस्याश्च कायं नयनैर्विलोक्य

彼女――クリカラの妻である貞淑にして最も功徳深き淑女――を殺さんと、花の武器を持つクスマーユダ（カーマ）は、その身を眼で見つめたのち、矢の的として狙いを定め、身構えて立った。

Verse 57

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे सप्तपंचाशत्तमोऽध्यायः

かくして、尊き『パドマ・プラーナ』ブーミ・カンダのヴェーナ物語における「スカラーの事績」第57章は終わる。