Adhyaya 49

Verse 1

ब्राह्मण्युवाच । एकदा तु महाभाग गता सा पर्वतोत्तमे । रमणीयं वनं दृष्ट्वा कदलीखंडमंडितम्

バラモンの女は言った。「ある時、幸いなる御方よ、彼女は最上の山へ赴いた。そこで、芭蕉の群落に飾られた、麗しい森を目にした。」

Verse 2

शालैस्तालैस्तमालैश्च नालिकेरैस्तथोत्कटैः । पूगीफलैर्मातुलिगैर्नारंगैश्चारुजंबुकैः

そこにはシャーラ（śāla）とターラ（tāla）、またタマーラ（tamāla）の木々があり、椰子の樹や繁茂する草木があった。さらに檳榔の実、香櫞、橙、そして麗しきジャンブの果も実っていた。

Verse 3

चंपकैः पाटलैः पुण्यैः पुष्पितैः कुटकैर्वटैः । अशोकबकुलोपेतं नानावृक्षैरलंकृतम्

そこはチャンパカとパータラの聖なる樹々が花を咲かせ、林叢とバニヤンが連なり、さらにアショーカとバクラを備え、さまざまな樹木によって荘厳されていた。

Verse 4

पर्वतं पुण्यवंतं तं पुष्पितैश्च नगोत्तमैः । सर्वत्र दृश्यते रम्यो नानाधातुसमाकुलः

その功徳ある聖なる山は、花をたわわに付けた最上の樹々に飾られ、どこから見ても心楽しい景観として現れ、さまざまな鉱物により彩り豊かであった。

Verse 5

तडागं सर्वतोभद्रं पुण्यतोयेन पूरितम् । कमलैः पुष्पितैश्चान्यैः सुगंधैः कनकोत्पलैः

また、四方ことごとく吉祥に満ちた池があり、聖なる水で満たされていた。咲き誇る蓮華と、香り高いさまざまな花々、金色の睡蓮により荘厳されていた。

Verse 6

श्वेतोत्पलैर्विभासंतं रक्तोत्पलसुपुष्पितैः । नीलोत्पलैश्च कह्लारैर्हंसैश्च जलकुक्कुटैः

そこは白蓮に輝き、紅蓮が豊かに咲き乱れ、青蓮と睡蓮が満ちていた。さらに白鳥と水鳥が群れ遊んでいた。

Verse 7

पक्षिभिर्जलजैश्चान्यैर्नानाधातुसमाकुलः । तडागं सर्वतः शुभ्रं नानापक्षिगणैर्युतम्

その池は鳥や水の生きものなどで満ち、また種々の鉱物を含んでいた。四方に白く輝き、多くの鳥の群れが寄り添っていた。

Verse 8

कोकिलानां रुतैः पुण्यैः सुस्वरैः परिशोभितः । मधुराणां तथा शब्दैः सर्वत्र मधुरायते

清らかで妙なる声の杜鵑のさえずり、また他の甘美な音に飾られて、その地はあらゆる所で悦ばしくなる――四方ことごとく甘やかである。

Verse 9

षट्पदानां सुनादेन सर्वत्र परिशोभते । एवंविधं गिरिं रम्यं तदेव वनमुत्तमम्

蜜蜂の甘き羽音によって、そこは至るところ美しく輝く。かくのごとき麗しき山、まさにそれこそ最上の森である。

Verse 10

तडागं सर्वतोभद्रं ददृशे नृपनंदिनी । वैदर्भी क्रीडमाना सा सखीभिः सहिता तदा

そのとき王の娘、ヴィダルバの姫君は、サキーたちと戯れつつ、四方に美しく吉祥なる池を目にした。

Verse 11

समालोक्य वनं पुण्यं सर्वत्र कुसुमाकुलम् । चापल्येन प्रभावेण स्त्रीभावेन च लीलया

花に満ちあふれる聖なる森を見渡すと、彼女は戯れのごとく歩み回った――小気味よい落ち着きなさと、輝く気配と、女らしい情趣をもって。

Verse 12

पद्मावती सरस्तीरे सखीभिः सहिता तदा । जलक्रीडा समालीना हसते गायते पुनः

やがてパドマーヴァティーは、湖のほとりでサキーたちと共に水遊びに没し、幾度も笑い、幾度も歌った。

Verse 13

रममाणा च सा तस्मिंस्तस्मिन्सरसि भामिनी । एवं विप्र तदा सा तु सुखेन परिवर्तयेत्

その輝ける女は、その湖で幾度も歓びを味わい—かくして、婆羅門よ—安楽のうちに時を過ごした。

Verse 14

विष्णुरुवाच । गोभिलो नाम वै दैत्यो भृत्यो वैश्रवणस्य च । दिव्येनापि विमानेन सर्वभोगपरिप्लुतः

ヴィシュヌは言った。「まことにゴービラという名のダイティヤがいて、ヴァイシュラヴァナの従者であった。しかも天なるヴィマーナにあってさえ、あらゆる享楽に浸っていた。」

Verse 15

याति चाकाशमार्गेण गोभिलो दैत्यसत्तमः । तेन दृष्टा विशालाक्षी वैदर्भी निर्भया तदा

そしてダイティヤの中の最勝者ゴービラは、天空の道を進んだ。そのとき彼は、広き眼をもつヴィダルバの姫君を見た。彼女はその時、恐れを知らなかった。

Verse 16

सर्वयोषिद्वरा सा हि उग्रसेनस्य वै प्रिया । रूपेणाप्रतिमा लोके सर्वांगेषु विराजते

彼女はまことに女たちの中の最上であり、実にウグラセーナの愛しき人であった。美において世に比類なく、全身の肢体が光り輝いていた。

Verse 17

रतिर्वै मन्मथस्यापि किं वापीयं हरिप्रिया । किं वापि पार्वती देवी शची किं वा भविष्यति

彼女はマーンマタの愛妃ラティとなるのか。あるいはハリの愛しき人となるのか。あるいは女神パールヴァティー、またはシャチーとなるのか。いったい彼女は何者となるのか。

Verse 18

यादृशी दृश्यते चेयं नारीणां प्रवरोत्तमा । अन्यापि ईदृशी नास्ति द्वितीया क्षितिमंडले

このように現れ出でたるは、女人の中の最上なる者。彼女に似た女は他に無く、地の輪の上に第二はない。

Verse 19

नक्षत्रेषु यथा चंद्रः संपूर्णो भाति शोभनः । गुणरूपकलाभिस्तु तथा भाति वरानना

星々の中に満月が円満にして麗しく輝くように、徳と美と優雅なる芸に飾られた美顔の女もまた、かく輝く。

Verse 20

पुष्करेषु यथा हंसस्तथेयं चारुहासिनी । अहो रूपमहोभाव अस्यास्तु परिदृश्यते

プシュカラの蓮池においてハンサがひときわ映えるように、この愛らしく微笑む女もまた然り。ああ、何という美、何という輝きが彼女に見えることか。

Verse 21

का कस्य शोभना बाला चारुवृत्तपयोधरा । व्यमृशद्गोभिलो दैत्यः पद्मावतीं वराननाम्

「この麗しき乙女は誰で、いずれの者のものか——かくも美しく、ふくよかに整った乳房を持つとは？」そう語ったダイティヤのゴービラは、美顔のパドマーヴァティーに手を触れた。

Verse 22

चिंतयित्वा क्षणं विप्र का कस्यापि भविष्यति । ज्ञानेन महता ज्ञात्वा वैदर्भीति न संशयः

しばし思案して、婆羅門よ、（彼は言った）「他の者に属するなど、あり得ようか」。深き智によって確かめ、彼女がまさしくヴィダルバ国の姫であると疑いなく知った。

Verse 23

दयिता उग्रसेनस्य पतिव्रतपरायणा । आत्मबलेन तिष्ठंती दुष्प्राप्या पुरुषैरपि

彼女はウグラセーナの愛しき人にして、貞節の誓いにひたすら帰依する。自らの霊力により堅く立ち、男たちにも得難い存在である。

Verse 24

उग्रसेनो महामूर्खः प्रेषिता येन वै वरा । पितुर्गेहमियं बाला स तु भाग्येन वर्जितः

ウグラセーナは大いなる愚者である。まさに彼が、この高貴な乙女を追いやったのだ。この娘は父の家に属するが、あの男は福運に見放されている。

Verse 25

अनया विना स जीवेच्च कथं कूटमतिः सदा । किं वा नपुंसको राजा एनां यो हि परित्यजेत्

彼女なくして、常に曲がった心を抱く彼がどうして生きられようか。あるいは王は不能者なのか、まことにこの女を捨てるというのなら。

Verse 26

तां दृष्ट्वा स तु कामात्मा संजातस्तत्क्षणादपि । इयं पतिव्रता बाला दुष्प्राप्या पुरुषैरपि

彼は彼女を見るや、その瞬間に欲情にとらわれた。「この乙女はパティヴラター、夫に貞節を尽くす者。男たちにも得難い。」

Verse 27

कथं भोक्ष्याम्यहं गत्वा कामो मामति पीडयेत् । अभुक्त्वैनां यदा यास्ये तत्स्यान्मृत्युर्ममैव हि

欲望がこれほど私を責め立てるのに、どうして赴いて享楽できようか。彼女を得ぬまま去るなら、それはまさしく我が死である。

Verse 28

अद्यैव हि न संदेहो यतः कामो महाबलः । इति चिंतापरो भूत्वा गोभिलो मनसैक्षत

「まさに今日でさえ疑いはない。欲望はきわめて強大だからである。」こう思いめぐらし、ゴービラは不安な思索に沈み、心中でそれを量った。

Verse 29

कृत्वा मायामयं रूपमुग्रसेनस्य भूपतेः । यादृशस्तूग्रसेनश्च सांगोपांगो महानृपः

王よ、彼はマーヤーによって地上の王ウグラセーナの姿を取り——まさしくウグラセーナその人のごとく、四肢も相貌も余すところなく備えた大王として——

Verse 30

गोभिलस्तादृशो भूत्वा गत्या च स्वरभाषया । यथावस्त्रो यथावेशो वयसा च तथा पुनः

ゴービラと同じ姿となり、歩みも声も言葉づかいも等しくし、衣も身なりも年齢までも、再びまったく同一に見えた。

Verse 31

दिव्यमाल्यांबरधरो दिव्यगंधानुलेपनः । सर्वाभरणशोभांगो यादृशो माथुरेश्वरः

天なる花鬘と衣をまとい、天上の香を身に塗り、あらゆる宝飾に輝く——これぞマトゥレーシュヴァラ、マトゥラーの主の御姿である。

Verse 32

भूत्वाथ तादृशो दैत्य उग्रसेनमयस्तदा । मायया परया युक्तो रूपलावण्यसंपदा

そのときそのダイティヤはウグラセーナそのものの姿となった。至高のマーヤーを具え、美と艶やかさの富に満ちていた。

Verse 33

पर्वताग्रे अशोकस्यच्छायामाश्रित्य संस्थितः । शिलातलस्थो दुष्टात्मा वीणादंडेन वीरकः

山の頂にあって、アショーカ樹の木陰に身を寄せて立っていた。石の平らな座に、邪なる心のヴィーラカが坐し、ヴィーナーの棹を手にしていた。

Verse 34

सुस्वरं गायमानस्तु गीतं विश्वप्रमोहनम् । तालमानक्रियोपेतं सप्तस्वरविभूषितम्

甘くよく調えられた声で、彼は全世界を惑わす歌をうたい、拍子と節と正しい奏法を備え、七つの音により荘厳されていた。

Verse 35

गीतं गायति दुष्टात्मा तस्या रूपेण मोहितः । पर्वताग्रे स्थितो विप्र हर्षेण महतान्वितः

邪なる心の者は、彼女の美貌に惑わされて歌をうたった。山の頂に立ち、ブラーフマナよ、彼は大いなる歓喜に満たされていた。

Verse 36

सखीमध्यगता सा तु पद्मावती वरानना । शुश्रुवे सुस्वरं गीतं तालमानलयान्वितम्

そのとき美しき顔のパドマーヴァティーは、友らの中に坐して、拍子と節とラヤを備えた甘美な歌声を聞いた。

Verse 37

कोऽयं गायति धर्मात्मा महत्सौख्यप्रदायकम् । गीतं हि सत्क्रियोपेतं सर्वभावसमन्वितम्

「これは誰が歌っているのか、ダルマに立つ者よ、大いなる安楽を与える歌を。まことにこの歌は善き作法を伴い、あらゆる清らかな情趣に満ちている。」

Verse 38

सखीभिः सहिता गत्वा औत्सुक्येन नृपात्मजा । अशोकच्छायामाश्रित्य विमले सुशिलातले

友の乙女たちに伴われ、王の娘は胸を躍らせて赴き、アショーカ樹の木陰に身を寄せて、清らかで麗しい石の台座の上にとどまった。

Verse 39

ददर्श भूपवेषेण गोभिलं दानवाधमम् । पुष्पमालांबरधरं दिव्यगंधानुलेपनम्

彼は、ダーナヴァの中でも最も卑しきゴービラが、王の装いに身を偽り、花鬘と麗しき衣をまとい、天上の香を塗っているのを見た。

Verse 40

सर्वाभरणशोभांगं पद्मावती पतिव्रता । मथुरेशः समायातः कदा धर्मपरायणः

夫に貞節なるパドマーヴァティーは、あらゆる飾りに身を美しく輝かせつつ思った。「正法に帰依するマトゥラーの主は、いつここへおいでになるのか。」

Verse 41

मम नाथो महात्मा वै राज्यं त्यक्त्वा प्रदूरतः । यावद्धि चिंतयेत्सा च तावत्पापेन तेन सा

「わが主君、あの大いなる御方は国を捨て、はるか遠くへ去られた。彼女がそれを思い悩み続けるかぎり、その罪そのものによって苦しめられる。」

Verse 42

समाहूता तुरीभूय एहि त्वं हि प्रिये मम । चकिताशंकितासाचकथंभर्त्तासमागतः

呼び寄せられると、彼女は言葉を失った。すると彼は言った。「来なさい、わが愛しき人よ。」しかし彼女は驚きおののき、不安に満ちて思った。「どうして夫がここへ来たのだろう。」

Verse 43

लज्जिता दुःखिता जाता अधःकृत्वा ततो मुखम् । अहं पापा दुराचारा निःशंका परिवर्तिता

恥じ入り悲しみに沈み、彼女は顔を伏せて言った。「私は罪深く、邪なる行いの者。すっかり恥を失い、正しき道から外れてしまいました。」

Verse 44

कोपमेवं महाभागः करिष्यति न संशयः । यावद्धि चिंतयेत्सा च तावत्तेनापि पापिना

あの悪しき男は必ずやこのように怒りに任せて振る舞う、疑いはない。彼女が彼を思い続ける限り、その罪人もまたその思念によって彼女に結びつけられる。

Verse 45

समाहूता तुरीभूय एह्येहि त्वं मम प्रिये । त्वया विना कृतो देवि प्राणान्धर्तुं वरानने

呼び寄せて言った。「すぐに来い、来ておくれ、わが愛しき人よ。女神よ、美しき面影の方よ、あなたなくしては、私は命を捨てると決めた。」

Verse 46

न हि शक्नोम्यहं कांते जीवितं प्रियमेव च । तव स्नेहेन लुब्धोस्मि त्वां त्यक्त्वा नोत्सहे भृशम्

愛しき人よ、私は本当に生き続けることができない――命は尊い。だが、あなたの情に絡め取られ、たとえ一瞬たりともあなたを捨て去ることは耐えられない。

Verse 47

ब्राह्मण्युवाच । एवमुक्ता गतापश्यत्सुमुखं लज्जयान्विता । समालिंग्य ततो दैत्यः सतीं पद्मावतीं तदा

ブラーフマニーは言った。こう語り終えると、恥じらいに満ちた美顔の女は立ち去った。その時、ダイティヤは貞淑なるパドマーヴァティーを抱きしめた。

Verse 48

एकांतं तु समानीता सुभुक्ता इच्छया ततः । दैत्येन गोभिलेनापि सत्यकेतोः सुता तदा

その後、サティヤケートゥの娘は人目のない場所へ連れ去られ、意に反してアスラのゴービラに凌辱された。

Verse 49

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे । एकोनपंचाशत्तमोऽध्यायः

かくして、尊き『パドマ・プラーナ』ブーミ・カーンダのヴェーナ物語における「スカラーの事跡」第四十九章は終わる。

Verse 50

सा सक्रोधा वचः प्राह गोभिलं दानवाधमम् । कस्त्वं पापसमाचारो निर्घृणो दानवाकृतिः

彼女は怒りに燃え、ダーナヴァの中でも最も卑しきゴービラに言った。「お前は何者だ。罪深き振る舞いをなし、憐れみなく、魔の姿を帯びる者よ。」

Verse 51

शप्तुकामा समुद्युक्ता दुःखेनाकुलितेक्षणा । वेपमाना तदा राजन्दुःखभारेण पीडिता

呪いを放たんとする思いに燃えて彼女は立ち上がり、悲しみに曇る眼をしていた。震えながら、王よ、嘆きの重みに押し潰されていた。

Verse 52

मम कांतच्छलेनैव त्वयागत्य दुरात्मवन् । नाशितं धर्ममेवाग्र्यं पातिव्रत्यमनुत्तमम्

邪悪な心の者よ、お前は我が愛し人を装う口実でここへ来たのだ。かくしてお前は最上のダルマ、すなわち比類なき妻の貞節の誓い（パーティヴラティヤ）を打ち砕いた。

Verse 53

सुस्वरं रुदितं कृत्वा मम जन्म त्वया हृतम् । पश्य मे बलमत्रैव शापं दास्ये सुदारुणम्

あなたは私に大声で泣き叫ばせ、私の生まれと生きる権利を奪った。今ここで我が力を見よ――私はこの上なく恐ろしい呪詛を宣する。

Verse 54

एवं संभाषमाणा तं शप्तुकामा तु गोभिलम्

かくして彼に語りかけつつ、呪いを下さんと欲する彼女は、ゴービラに向かって言葉を発した。