Rig Veda 7.2.6: Mandala 7, Sukta 2, Mantra 6

Sukta 7.2

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Uṣas and Naktā (Dawn & Night) as paired powers supportive of yajña

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

उत योषणे दिव्ये मही न उषासानक्ता सुदुघेव धेनुः । बर्हिषदा पुरुहूते मघोनी आ यज्ञिये सुविताय श्रयेताम् ॥

Recitation with translationRig Veda 7.2.6

Transliteration

utá yóṣaṇe divyé mahī́ na uṣásā-náktā su-dúgheva dhenúḥ | barhi-ṣádā puru-hūté maghónī ā́ yajñíye suvitā́ya śrayetām ||

Translation

Subah aur raat, yeh dono bhagwan ki betiyan hain. Inka kaam hai humein dudh dena jaise achhi gaye deti hai. Yeh dono yagya ke aasan pe baithti hain aur humein khush rakhti hain. Yeh humare kaam mein madad karti hain aur humein achha raasta dikhati hain.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• उत: and, also
• उत: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत (निपात)

• योषणे: O young woman / maiden (voc./loc. sg.)
• योषणे: Adhikaraṇa (सम्बोधन/संबन्ध-स्थल)
• Type: Noun
• Root: योषण (स्त्रीप्रा.)

• दिव्ये: in the heavenly (realm) / heavenly
• दिव्ये: Adhikaraṇa (विशेषण-सम्बन्धः)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (विशेषण) < दिव्

• मही: the great one
• मही: Kartā (समुच्चित-विषयः) / विशेष्य
• Type: Noun
• Root: मही (स्त्रीप्रा.)

• नः: of us, our
• नः: Sampradāna/सम्बन्ध (our)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• उषासा: Dawn (and)
• उषासा: Kartā (समुच्चित-विषयः)
• Type: Noun
• Root: उषस् (स्त्री) द्विवचन-प्रा.

• नक्ता: Night (and)
• नक्ता: Kartā (उषासा-सह)
• Type: Noun
• Root: नक्त्/नक्तम् (स्त्री) द्विवचन-प्रा.

• सुदुघा: well-milking, bountiful
• सुदुघा: Kartā-विशेषण (उषासा-नक्ता)
• Type: Adjective
• Root: सु-दुघा (विशेषण) < दुह्

• इव: like
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव

• धेनुः: a cow
• धेनुः: उपमान (comparison-base)
• Type: Noun
• Root: धेनु (स्त्री)

• बर्हिषदौ: sitting on the sacred grass
• बर्हिषदौ: Kartā-विशेषण (उषासा-नक्ता)
• Type: Adjective
• Root: बर्हिषद् (कृदन्त/बहुव्रीहि) < बर्हिस् + सद्

• पुरुहूते: much-invoked
• पुरुहूते: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: पुरुहूत (विशेषण) < पुरु + हूत (√ह्वा/हू)

• मघोनी: bountiful (givers)
• मघोनी: Kartā-विशेषण
• Type: Noun/Adjective
• Root: मघोनी (स्त्री) < मघवन्/मघ

• आ: towards, hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• यज्ञिये: to the sacrificial (place/act), worthy of sacrifice
• यज्ञिये: Karma (गमनस्य लक्ष्यः) / प्रयोजन
• Type: Adjective
• Root: यज्ञिय (विशेषण) < यज्ञ

• सुविताय: for good fortune, for well-being
• सुविताय: Sampradāna/प्रयोजन (for welfare)
• Type: Noun
• Root: सुवित (नपुंसक) < सु + √विद्/वित् (वेदे ‘good course/prosperity’)

• श्रयेताम्: may the two resort/approach/lean (towards)
• श्रयेताम्: Kriyā (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √श्रि (श्रय्)