Sukta 9

Mantra 1

आत्मा। अ॒स्य वा॒मस्य॑ पलि॒तस्य॒ होतु॒स्तस्य॒ भ्राता॑ मध्य॒मो अ॒स्त्यश्नः॑ । तृ॒तीयो॒ भ्राता॑ घृ॒तपृ॑ष्ठो अ॒स्यात्रा॑पश्यं वि॒श्पतिं॑ स॒प्तपु॑त्रम्

Is mantra mein aatma ki baat hai. Yeh jo bada hota hai, uske baal safed ho chuke hain. Uske do bhai hain. Beech wala bhai patthar hai, aur teesra bhai ghee se lipta hua hai. Maine yahan dekha hai ek aisa neta jo saat beton wala hai.

Mantra 2

स॒प्त यु॑ञ्जन्ति॒ रथ॒मेक॑चक्र॒मेको॒ अश्वो॑ वहति स॒प्तना॑मा । त्रि॒नाभि॑ च॒क्रम॒जर॑मन॒र्वं यत्रे॒मा विश्वा॒ भुव॒नाधि॑ त॒स्थुः

Saat log ek rath mein baithte hain, aur us rath ka sirf ek chakka hai. Sirf ek ghoda hai use chalata hai, lekin uske saat naam hain. Yeh chakka kabhi purana nahi hota, kabhi kharab nahi hota. Saari duniya usi chakke pe tikhi hai.

Mantra 3

इ॒मं रथ॒मधि॒ ये स॒प्त त॒स्थुः स॒प्तच॑क्रं स॒प्त व॑ह॒न्त्यश्वाः॑ । स॒प्त स्वसा॑रो अ॒भि सं न॑वन्त॒ यत्र॒ गवां॒ निहि॑ता स॒प्त नामा॑

Is rath pe Saat log khade hain. Saat pahiye hain isme, aur saat ghode chala rahe hain. Saat behnein jhuk ke dekh rahi hain, wahan gaayon ke Saat Naam rakhe hain.

Mantra 4

को द॑दर्श प्रथ॒मं जाय॑मानमस्थ॒न्वन्तं॒ यद॑न॒स्था बिभ॑र्ति । भूम्या॒ असु॒रसृ॑गा॒त्मा क्वऽस्वित् को वि॒द्वांस॒मुप॑ गा॒त् प्रष्टु॑मे॒तत्

Kaun dekhta hai jab pehle bacche paida hote hain? Jiske andar haddi hai, woh bhi uske upar hai jismein haddi nahi hai. Dharti ki jaan hai yeh, kahan hai? Koi gyaani batao jiske paas jaake pooch saken.

Mantra 5

इ॒ह ब्र॑वीतु॒ य ई॑म॒ङ्ग वेदा॒स्य वा॒मस्य॒ निहि॑तं प॒दं वेः । शी॒र्ष्णः क्षी॒रं दु॑ह्रते॒ गावो॑ अस्य व॒व्रिं वसा॑ना उद॒कं प॒दापुः॑

Yahan bol do jo iske baare mein jaanta hai, is chidiya ka chupa hua jagah kya hai. Uske sir se gaayen doodh nikaalti hain. Uske dudh wale hisse se paani milta hai.

Mantra 6

पाकः॑ पृच्छामि॒ मन॒सावि॑जानन् दे॒वाना॑मे॒ना निहि॑ता प॒दानि॑ । व॒त्से ब॒ष्कयेऽधि॑ स॒प्त तन्तू॒न् वि त॑त्निरे क॒वय॒ ओत॒वा उ॑

Main apne mann se poochhta hoon, kyunki main jaanta nahi ki devta log kahan rehte hain. Rishi log, jo ise bunate hain, unhone saat dhaage bichha diye hain. Yeh dhaage bade bail aur uske bachde ke upar tane hain.

Mantra 7

अचि॑कित्वांस्चिकि॒तुष॑श्चि॒दत्र॑ क॒वीन् पृ॑च्छामि वि॒द्वनो॒ न वि॒द्वान्। वि यस्त॒स्तम्भ षडि॒मा रजां॑स्य॒जस्य॑ रू॒पे किमपि॑ स्वि॒देक॑म्

Main kuch jaanta nahi, isliye rishiyon se poochhta hoon. Main jaanna chahta hoon, magar khud kuch nahi jaanta. Chhoni dishaon ko kismein baanta gaya hai? Woh ek cheez kya hai jo sabmein samaayi hai?

Mantra 8

मा॒ता पि॒तर॑मृ॒त आ ब॑भाज धी॒त्यग्रे॒ मन॑सा॒ सं हि ज॒ग्मे। सा बी॑भ॒त्सुर्गर्भ॑रसा॒ निवि॑द्धा॒ नम॑स्वन्त॒ इदु॑पवा॒कमी॑युः

Maa ne Pitaji ko sahi jagah pe rakha. Dono ki soch aur mann mil gaya. Shuru mein hi dono ek ho gaye. Maa ne garbh mein baccha dala aur woh darrane wali shakti hai. Jo log puja karte hain, woh uske paas aate hain.

Mantra 9

यु॒क्ता मा॒तासि॑द्धु॒रि दक्षि॑णाया॒ अति॑ष्ठ॒द् गर्भो॑ वृज॒नीष्व॒न्तः । अमी॑मेद् व॒त्सो अनु॒ गाम॑पश्यद् विश्वरू॒प्यंऽ त्रि॒षु योज॑नेषु

Maa, tum daaye taraf jude ho. Bacche ne ghar ke andar apna sthan liya. Baccha bola, gaay ke peeche peeche chala aur use dhundh liya. Uski shakti teen jagah dikhai di.

Mantra 10

ति॒स्रो मा॒तॄस्त्रीन् पि॒तॄन् बिभ्र॒देक॑ ऊ॒र्ध्वस्त॑स्थौ॒ नेमव॑ ग्लापयन्त । म॒न्त्रय॑न्ते दि॒वो अ॒मुष्य॑ पृ॒ष्ठे वि॑श्व॒विदो॒ वाच॒मवि॑श्वविन्नाम्

Tin Maa aur tin Pitaji ek mein hain. Woh ek khada hai aur hilta nahi. Woh chahte hain ki yeh sab toot jaye. Aasman ke peeche sab jaanne wale baat karte hain. Woh bolte hain jo sab nahi jaante, unko ulajhan mein daal de.

Mantra 11

पञ्चा॑रे च॒क्रे प॑रि॒वर्त॑माने॒ यस्मि॑न्नात॒स्थुर्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ । तस्य॒ नाक्ष॑स्तप्यते॒ भूरि॑भारः स॒नादे॒व न च्छि॑द्यते॒ सना॑भिः

Yeh ek chakra hai jo ghoomega, paanch spokes mein. Saari duniya ispe tik gayi hai. Iska axle itna bhaari hai lekin ghista nahi. Purana se chal raha hai, aaj tak toota nahi.

Mantra 12

पञ्च॑पादं पि॒तरं॒ द्वाद॑शाकृतिं दि॒व आ॑हुः परे॒ अर्धे॑ पुरी॒षिण॑म्। अथे॒मे अ॒न्य उप॑रे विचक्ष॒णे स॒प्तच॑क्रे॒ षड॑र आहु॒रर्पि॑तम्

Log kehte hain upar wale aasmaan mein ek pita hai, paanch pair wala, baarah roop wala, sabse bada. Kuch aur log kehte hain woh ek aur jagah hai, saat chakron wali, chh spokes mein pakka khada hai.

Mantra 13

द्वाद॑शारं न॒हि तज्जरा॑य॒ वर्व॑र्ति च॒क्रं परि॒ द्यामृ॒तस्य॑ । आ पु॒त्रा अ॑ग्ने मिथु॒नासो॒ अत्र॑ स॒प्त श॒तानि॑ विंश॒तिश्च॑ तस्थुः

Ek chakra hai jisme baarah aar hain, woh kabhi purana nahi hota. Woh chalta rehta hai, aasman ke chakkar lagata. Agni, tumhare bete yahan jode mein khade hain. Saat sau aur bees, itne log wahin sthit hain.

Mantra 14

सने॑मि च॒क्रम॒जरं॒ वि वा॑वृत उत्ता॒नायां॒ दश॑ यु॒क्ता व॑हन्ति । सूर्य॑स्य॒ चक्षू॒ रज॑सै॒त्यावृ॑तं॒ यस्मि॑न्नात॒स्थुर्भुव॑नानि॒ विश्वा॑

Woh chakra jo kabhi purana nahi hota, uska chakkar chal pada hai. Faili hui jagah par das ghode jude hain woh use khainchte hain. Suraj ki aankh chalti hai, dhool aur andhere mein lipati hui. Usmein hi saari duniya apni jagah pakad ke baithi hai.

Mantra 15

स्त्रियः॑ स॒तीस्ताँ उ॑ मे पुं॒सः आ॑हुः॒ पश्य॑दक्ष॒ण्वान् न वि चे॑तद॒न्धः । क॒विर्यः पु॒त्रः स ई॒मा चि॑केत॒ यस्ता वि॑जा॒नात् स पि॒तुष्पि॒तास॑त्

Woh auratein hain lekin log unko mard bolte hain. Andha insaan ankhen rakh ke bhi sahi se nahi dekh pata. Jo rishi hai, jo beta hai, woh samajh gaya. Jo inko pehchan leta hai, woh apne baap ka baap ban jata hai.

Mantra 16

सा॒कं॒जानां॑ स॒प्तथ॑माहुरेक॒जं षडिद् य॒मा ऋष॑यो देव॒जा इति॑ । तेषा॑मि॒ष्टानि॒ विहि॑तानि धाम॒श स्था॒त्रे रे॑जन्ते॒ विकृ॑तानि रूप॒शः

Saath saath paida hue logon mein se ek ko saatvaan kehte hain. Che rishi jode mein hain, bhagwan se paida hue, aisa log bolte hain. Unki khwaahish ki cheezein apni jagah pe fit ho gayi hain. Woh ek pakki jagah pe chamak rahe hain, alag-alag roop mein.

Mantra 17

अ॒वः परे॑ण प॒र ए॒नाव॑रेण प॒दा व॒त्सं बिभ्र॑ती॒ गौरुद॑स्थात्। सा क॒द्रीची॒ कं स्वि॒दर्धं॒ परा॑गा॒त् क्वऽस्वित्सूते न॒हि यू॒थे अ॒स्मिन्

Neeche se upar, phir upar se neeche, apne bacche ko lekar gaay uth khadi hui. Woh kahan gayi, kis taraf? Baccha kahan paida kar rahi hai? Is khil mein woh nahi hai.

Mantra 18

अ॒वः परे॑ण पि॒तरं॒ यो अ॑स्य॒ वेदा॒वः परे॑ण प॒र ए॒ना व॑रेण । क॒वी॒यमा॑नः॒ क इ॒ह प्र वो॑चद् दे॒वं मनः॒ कुतो॒ अधि॒ प्रजा॑तम्

Madad aati hai upar se, us bande se jo is sab ka baap jaanta hai. Woh upar se aati hai, sabse badi help. Koi rishi yahan batao ki bhagwan ka dimaag kahan se aaya. Yeh kahan paida hua, kis level se aaya?

Mantra 19

ये अ॒र्वाञ्च॒स्ताँ उ॒ परा॑च आहु॒र्ये परा॑ञ्च॒स्ताँ उ॑ अ॒र्वाच॑ आहुः । इन्द्र॑श्च॒ या च॒क्रथुः॑ सोम॒ तानि॑ धु॒रा न यु॒क्ता रज॑सो वहन्ति

Jo log humari taraf dekh rahe hain, log unko door kahte hain. Jo door dekh rahe hain, unko paas kahte hain. Soma aur Indra ne jo kaam kiya hai, woh aise chal rahe hain jaise gaadi mein wheels theek se lagi ho. Hawa mein safar kar rahe hain.

Mantra 20

द्वा सु॑प॒र्णा स॒युजा॒ सखा॑या समा॒नं वृ॒क्षं परि॑ षस्वजाते । तयो॑र॒न्यः पिप्प॑लं स्वा॒द्वत्त्यन॑श्नन्न॒न्यो अ॒भि चा॑कशीति

Do pakshi hain, dono saath mein udte hain, ek hi ped par baithe hain. Dono dost hain. Ek pakshi meetha phal kha raha hai. Dusra pakshi kuch nahi kha raha, bas dekh raha hai. Dono ek hi ped par hain par alag-alag kaam kar rahe hain.

Mantra 21

यस्मि॑न् वृ॒क्षे म॒ध्वदः॑ सुप॒र्णा नि॑वि॒शन्ते॒ सुव॑ते॒ चाधि॒ विश्वे॑ । तस्य॒ यदा॒हुः पिप्प॑लं स्वा॒द्वग्रे॒ तन्नोन्न॑श॒द् यः पि॒तरं॒ न वेद॑

Ek ped hai jahan par chamakdar pakshi aate hain. Woh ped par rehte hain aur us ped se sab paida hote hain. Log us ped ke upar meetha phal ki baat karte hain. Jo apne baap ko nahi jaanta, woh us phal ko haath nahi lagana chahiye.

Mantra 22

यत्रा॑ सुप॒र्णा अ॒मृत॑स्य भ॒क्षमनि॑मेषं वि॒दथा॑भि॒स्वर॑न्ति । ए॒ना विश्व॑स्य॒ भुव॑नस्य गो॒पाः स मा॒ धीरः॒ पाक॒मत्रा वि॑वेश

Jahan chamakdar pakshi gaate hain, wahan amrit milta hai. Woh amrit aankh jhapke bina dekhte hain. Yeh pakshi poori duniya ki raksha karte hain. Samajhdar insaan yahan aa sake to accha hai. Jo samajh mein nahi aaya, woh yahan mat aaye.