Rig Veda 1.32.2: Mandala 1, Sukta 32, Mantra 2
Sukta 1.32
Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
अहन्नहिं पर्वते शिश्रियाणं त्वष्टास्मै वज्रं स्वर्यं ततक्ष । वाश्रा इव धेनवः स्यन्दमाना अञ्जः समुद्रमव जग्मुरापः ॥
Transliteration
ahann ahiṃ parvate śiśriyāṇaṃ tvaṣṭā asmai vajraṃ svaryaṃ tatakṣa | vāśrā iva dhenavaḥ syandamānā añjaḥ samudram ava jagmur āpaḥ ||
Translation
उसने पर्वत पर आश्रय लिए हुए अहि (वृत्र) का वध किया; त्वष्टा ने उसके लिए स्वर्ग-विजयी वज्र गढ़ा। फिर जल, रंभाती गौओं-से धाराएँ बहाते हुए, वेग से समुद्र की ओर उतर गए।
Word by Word
अहन्he slew
अहन्:
(क्रिया) मुख्य क्रिया
TypeVerb
Rootहन् (√हन्)
अहिम्the serpent (Vṛtra)
अहिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअहि-
पर्वतेon the mountain
पर्वते:
अधिकारण
TypeNoun
Rootपर्वत-
शिश्रियाणम्lying/settled (having taken refuge)
शिश्रियाणम्:
कर्म (अहिम् विशेषणम्)
TypeParticiple (Adjectival)
Rootश्रि (√श्रि) → शिश्रियाण-
त्वष्टाTvaṣṭṛ (the divine artisan)
त्वष्टा:
कर्तृ (ततक्ष इत्यस्य)
TypeNoun (proper)
Rootत्वष्टृ-
अस्मैfor him (to him)
अस्मै:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootइदम् (अस्मद्-प्रयोगः) → अस्मै
वज्रम्the thunderbolt
वज्रम्:
कर्म (ततक्ष इत्यस्य)
TypeNoun
Rootवज्र-
स्वर्यम्heavenly, sun-bright
स्वर्यम्:
कर्म (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective
Rootस्वर्य-
ततक्षhe fashioned
ततक्ष:
(क्रिया) सहायक/अनुक्रम क्रिया
TypeVerb
Rootतक्ष् (√तक्ष्)
वाश्राःbellowing/lowing
वाश्राः:
कर्तृ (स्यन्दमानाः इत्यस्य)
TypeAdjective (fem.)
Rootवाश्रा-
इवlike
इव:
(उपमान-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootइव
धेनवःcows
धेनवः:
कर्तृ (स्यन्दमानाः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootधेनु-
स्यन्दमानाःflowing, streaming
स्यन्दमानाः:
कर्तृ (जग्मुः इत्यस्य)
TypeParticiple
Rootस्यन्द् (√स्यन्द्) → स्यन्दमान-
अञ्जःstraightway, directly
अञ्जः:
(क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable (adverbial accusative)
Rootअञ्जस्-
समुद्रम्to the ocean
समुद्रम्:
कर्म/गति-लक्ष्य (जग्मुः)
TypeNoun
Rootसमुद्र-
अवdown, forth
अव:
(जग्मुः क्रियायाः उपसर्गः)
TypeIndeclinable (preverb)
Rootअव
जग्मुःthey went
जग्मुः:
(क्रिया) मुख्य क्रिया (द्वितीय पादे)
TypeVerb
Rootगम् (√गम्)
आपःthe waters
आपः:
कर्तृ (जग्मुः)
TypeNoun
Rootआप्- (आपः)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.